Кіріспе

Хайден – АҚШ-тың Кентукки штатындағы Лесли округінің әкімшілік орталығы және өздік басқару құқығы бар қала. 2010 жылғы халық санауы бойынша халқы 365 адамды құрайды. Қала АҚШ 421-ші тас жолы мен Кентукки 80-ші тас жолының тоғысында, Кентукки өзенінің Ортаңғы саласының жағасында орналасқан.

Тарих

Бұл аймақты алғаш рет 1800 жылы Солтүстік Каролинадан көшіп келген, аралас қанды (англикалық және үндістер) Сайзморлар отбасы қоныстандырды. Олар Кентуккиге жеткенге дейін Теннеси штатының Хокинс округінде қысқа ғана уақыт тұрды. Джон "Рок Хаус" Сайзмор және оның әйелі Нэнси (Боулинг) Сайзмор, кейіннен оның атымен аталатын (Рокхаус Крик) өзен сағасынан шамамен жүз метрдей жоғарыдағы тас үйде тұрды. Кейін Джон Рок Хаус бұл жерді Льюис есімді кісіге сатты, ол бұл жерді үкіметке сыйға тартты, соның нәтижесінде Хайден қаласы құрылды. Қала 1878 жылы құрылып, 1882 жылы қала мәртебесін алды және сол кездегі штат сенаторы Джон Хайденнің құрметіне аталды, ол Лесли округінің құрылуына көмектескен. Таулы жер бедері өзен арқылы ғана қалаға жол беруге мүмкіндік берді, бірақ 19 ғасырдың соңына қарай өзен көліктің басты түрі болмай қалды, бұл дамуға кедергі келтірді. 1939 жылы Хайденде Шекаралық Мейірбикелік Университеті ашылды. 1970 жылдың соңында, қаладан оңтүстік-шығысқа қарай 8 шақырым жердегі "Харрикейн Крик" шахтасындағы апат Хайденге ұлттық назар аударды. 1978 жылдың шілдесінде Ричард Никсон Уотергейт дағдарысынан кейін президенттік қызметтен кеткеннен кейін алғашқы рет ашық сөз сөйлеу үшін Хайденге келді. Хайденді конгрессмен Тим Ли Картер демалыс орталығының ашылуына шақырғандықтан және Никсон президенттік сайлауларында оны қатты қолдаған қалаға баруды қалағандықтан таңдады. Лесли округінің судьясы К. Аллен Манси Никсонның шақыруы АҚШ Әділет министрлігін оған және оның серіктестеріне сайлауда алаяқтық жасады деген айып тағуға итермеледі деп мәлімдеді. Сотқа шағымдану кезінде ол республикалық партияның алғашқы сайлауында қайтадан кандидат болып тіркелді, бірақ 1981 жылғы жалпы сайлауда тәуелсіз кандидат Кермит Кинге жеңілді.

География

Хайден солтүстік-орталық Лесли округінде (37.163456, 83.375065) орналасқан, Кентукки өзенінің Орта саласының аңғарында. Қаланың көп бөлігі өзеннің батыс жағында, Рокхаус бұлағының қосылған жерінде жатыр. АҚШ 421-ші және Кентукки 80-ші тас жолдары Хайден қаласынан өтеді, олар қаланың басты көшесі болып табылады және батысқа қарай Манчестерге дейін 50 шақырымға дейін созылады. Екінші бағытта, US 421 Орта саласының аңғарымен және Пайн тауы арқылы 55 шақырым (34 миль) қашықтықта Гарлан қаласына, ал KY 80 солтүстік-шығысқа қарай 27 шақырым (17 миль) қашықтықта Хазардқа жақын Комбс қаласына жетеді. Кентукки 118-ші тас жолы (Тим Коуч жолы) – үш жолақты автомобиль жолы, Хайденнен солтүстік-батысқа қарай 6 шақырым (4 миль) қашықтықта Мың таяққа (Thousandsticks) дейін созылады. Кентукки 257-ші тас жолы (Драйхилл жолы) – Хайденнен солтүстікке қарай Орта саласының аңғарымен 18 шақырым (11 миль) қашықтықта Конфлюенсқа дейін жететін жергілікті жол. АҚШ Халық санағы бюросының мәліметтері бойынша, Хайденнің жалпы ауданы құрайды, оның 2,99% су алабын құрайды.

Климат

Бұл аймақтың климаты ыстық, ылғалды жаздармен және көбінесе жұмсақ немесе салқын қыстармен сипатталады. Көппен климаттық жіктеу жүйесі бойынша, Хайден ылғалды субтропиктік климатқа ие, климат карталарында "Cfa" деп белгіленеді.

Демография

2000 жылғы халық санауы бойынша қалада 204 адам, 95 үй шаруашылығы және 58 отбасы тұрды. Халық тығыздығы 112 тұрғын үй бірлігін құрады, орташа тығыздық – (мәлімет жоқ). Қала тұрғындарының этникалық құрамы: 99,51% ақ нәсілді және 0,49% американдық индейлер. Кез келген нәсілге жататын испан немесе латын американдықтары халықтың 0,98% құрады. 95 үй шаруашылығының ішінде 18,9%-ында 18 жасқа дейінгі балалар тұрды, 41,1%-ы бірге тұратын некедегі жұбайлар, 15,8%-ында күйеуі жоқ әйелдер, ал 38,9%-ы отбасы емес. Барлық үй шаруашылықтарының 36,8%-ы жеке адамдардан тұрады, ал 21,1%-ында 65 жасқа толған және жалғыз тұратын адамдар бар. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,07 адамды, ал отбасының орташа мөлшері 2,69 адамды құрады. Қала тұрғындарының жас бойынша бөлінуі: 15,7%-ы 18 жасқа дейінгілер, 10,3%-ы 18-24 жас аралығындағылар, 20,6%-ы 25-44 жас аралығындағылар, 27,9%-ы 45-64 жас аралығындағылар және 25,5%-ы 65 жасқа жоғары. Орташа жас 48 жасқа тең. Әр 100 әйелге 74,4 еркек шақ келді. 18 жастан асқан әр 100 әйелге 68,6 еркек шақ келді. Үй шаруашылығының орташа табысы 26 429 доллар, ал отбасының орташа табысы 32 500 долларды құрады. Ер адамдардың орташа табысы 24 792 доллар, ал әйелдердің орташа табысы 31 250 долларға тең. Қаланың жан басына шаққандағы орташа табысы 13 966 доллар. Халықтың 10,5%-ы және отбасылардың 3,2%-ы кедейлік шегінен төмен тұрды, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің арасында ешкім болмады, ал 65 жастан асқандардың 24,4%-ы осы санатқа кірді.

Білім

Хайденде Лесли округінің қоғамдық кітапханасы бар.