Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Америкалық католик монахы және хабар таратушы (1923–2016)
American Catholic nun and broadcaster (1923–2016)
Мария Анжелика (туған Рита Антуанетта Риццо; 20 сәуір 1923 – 27 наурыз 2016), көбінесе Ана Анжелика деп танылатын, американдық Рим католик монахы, мәңгілік тағзым ететін кедей Кларалар орденінің мүшесі болған. Ол "Ана Анжелика тікелей эфирде" телешоуымен ең көп танымал. Ол халықаралық кабельдік телеарна Eternal Word Television Network (EWTN) және WEWN радиоарнасының негізін қалаушы. EWTN бүкіл әлемдегі католиктердің үніне айналды. 1981 жылы Анжелика Алабама штатының Бирмингем қаласындағы бұрынғы гараждан діни бағдарламалар таратуды бастады. Келесі жиырма жыл ішінде ол радио, теледидар және интернет арналарын, сондай-ақ баспа өнімдерін қамтитын медиа желісін құрды. Анжелика 2001 жылы инсульт алғанға дейін EWTN арнасында бағдарламалар жүргізді. Ол 2016 жылы қайтыс болғанға дейін Алабама штатының Хансвилл қаласындағы усақталған монастырда өмір сүруін жалғастырды.
Mother Mary Angelica of the Annunciation (born Rita Antoinette Rizzo; April 20, 1923 – March 27, 2016), commonly known as Mother Angelica, was an American Roman Catholic nun of the Poor Clares of Perpetual Adoration. She was best known for the television show Mother Angelica Live. She was the founder of the international broadcast cable television network Eternal Word Television Network (EWTN) and the radio network WEWN. EWTN became a voice for Catholics worldwide. In 1981, Angelica started broadcasting religious programs from a converted garage in Birmingham, Alabama. Over the next twenty years, she developed a media network that included radio, TV, and internet channels as well as print media. Angelica hosted shows on EWTN until she had a stroke in 2001. She continued to live in the cloistered monastery in Hanceville, Alabama, until her death in 2016.
Ерте өмір
Анасы Анжелика Рита Антуанетта Риццо 1923 жылғы 20 сәуірде Огайо штатының Кантон қаласында итальяндық иммигрант жұмысшыларының қауымдастығында дүниеге келді. Итальян-американдық тегі бар, Каприати а Вольтурно, Кампаниядан шыққан ол Джон мен Мей Хелен Риццоның (құрметті аты Джанфранческо) жалғыз баласы болды. Ризо бес жасқа толғанда әкесі тігінші мамандығынан бас тартып, отбасын тастап кетті, екі жылдан кейін ата-анасы ажырасты. Толық қамқорлықта болған анасы созылмалы депрессиямен және кедейлікпен күресті. Бұл ішінара оның ажырасқан әйел ретінде қоғамдағы қарапайымдыққа ұшырауымен және әсіресе Ұлы депрессия кезінде әйелдің табыс табу мүмкіндігінің шектеулі болуымен байланысты болды. Балалық шағын еске алғанда, Анжелика өзі мен анасын "пана іздеген екі адам сияқты" деп сипаттады: олар 1933 және 1937 жылдар аралығында анасының ата-анасымен бірге тұрды, бірақ қаржылық қиындықтарға байланысты қайта оралуға мәжбүр болды. Оның әкесі Антони Джанфранческо олардың болмағанда инсульт алғанда жағдай одан да қиын болды, ол денесінің бір жағын қозғалта алмады және таяқпен жүруге мәжбүр болды.
Mother Angelica was born Rita Antoinette Rizzo on April 20, 1923, in Canton, Ohio, in a community of Italian immigrant mill workers. Of Italian American background, from Capriati a Volturno, Campania, she was the only child of John and Mae Helen Rizzo (née Gianfrancesco). Her father, a tailor by trade, abandoned the family when Rizzo was only five, and her parents divorced two years later. While maintaining full custody, her mother struggled with chronic depression and poverty. This was in part because being a divorcée carried a social stigma at the time and the opportunities for a woman to secure income were limited especially in the height of the Great Depression. Looking back at her childhood, Angelica described herself and her mother as being "like a pair of refugees": The pair lived with her maternal grandparents, moving out for a time between 1933 and 1937, but were forced to return because of financial pressures. Matters were complicated when her grandfather, Anthony Gianfrancesco, suffered a stroke in their absence, which paralyzed him on one side and required him to use a cane.
Білім
Риццо шіркеу мектебінде оқыған, бірақ ол ондағы қарындастарды ұнатпаған, оларды "жер бетіндегі ең жаман адамдар" деп есіне түсірді және ата-анасының ажырасуына байланысты оған қатал тәртіппен қарады. Кейінірек ол бір сұхбатта былай деді: "[Сол кезде] Құдай мені жақсы білетінін, сүйетінін және маған қызығушылық танытатынын түсіндім. Мен жазылғаннан кейін тек Исаға өзімді беруді қаладым." 1945 жылдың 8 қарашасында Риццо кедей Клэр қарындасы болып киіндірілді. Ол анасы таңдаған жаңа есімді және "Жарнаманың Мария Анжелика" деген атақты алды. Одан кейін Кливленд монастыры оның туған қаласы Кантон қаласында жаңа монастырь құрды және ол сонда көшіп кетті. Анжелика осы оқиғаны құдайдың белгісі деп қарастырды және егер жазылса, протестанттар басым Оңтүстік Америкада жаңа монастырь салуға Исаға уәде берді. 1953 жылы Огайо штатындағы Санкта-Клара монастырында өзінің әдепкілік сертін берді.
Rizzo attended a parochial school, but disliked the nuns there, whom she recalled as being "the meanest people on earth" and treating her with harsh discipline due to her parents' divorce. She later told an interviewer "[at that point] I knew that God knew me and loved me and was interested in me. All I wanted to do after my healing was give myself to Jesus." On November 8, 1945, Rizzo was vested as a Poor Clare nun. She received a new name, which her Mother Superior had chosen for her, and title, "Sister Mary Angelica of the Annunciation". Soon afterwards, the Cleveland monastery established a new monastery in her home town of Canton and she moved there. Angelica saw the accident as a divine sign and promised Jesus to build a new monastery deep in the Protestant dominated Southern United States if she recovered. In 1953, she made her solemn profession of vows at Sancta Clara Monastery in Ohio.
Періштелердің анасы
Санкта-Кларада болған кезде Анжелика оңтүстік штаттардағы афроамерикандықтарды қызықтыратын діни қауым құруға шабыттанды және қолдау іздеуді бастады. 1957 жылы архиепископ Томас Тулен осы қауымды Бирмингемде ашуды ұсынды. Басқа бірнеше Кедей Клара монахиняларымен бірге ол қажетті қаражатты жинау үшін жұмыс істеді, оның бір бөлігін балық аулауға арналған жалқауларды жасау және сату арқылы тапты. 1961 жылы монахинялар ғимарат пен жер сатып алды, ал 1962 жылы қауым ресми түрде құрылды. Ол Алабама штатының Айрондейл қаласында орналасқан «Періштелер Анасы» монастыры деп аталды.
While at Sancta Clara, Angelica was inspired to create a religious community which would appeal to African Americans in the southern states and began to seek support. In 1957, Archbishop Thomas Toolen suggested that she open this community in Birmingham. With a number of other Poor Clare nuns she worked to raise the necessary funds, partially from a small business venture making and selling fishing lures. In 1961, the nuns bought a building and land, and in 1962, the community was officially established. It was named Our Lady of the Angels Monastery and located in Irondale, Alabama.
Қасиетті Тағаланың киелі үйі
1995 жылы Анжелика Колумбияға сапар шекті, онда оған Бала Исаның құрметіне ғибадатхана салу туралы көрініс болды. Жеке сыйлық берушілер 48,6 миллион доллар жұмсады және ол 1999 жылы Хансвиллде Ең Ықыласқа лайық Ғибадатхананы ашты.
In 1995, Angelica visited Colombia, where she had a vision that told her to build a temple in honor of the Child Jesus. Private donors contributed $48.6 million and she opened the Shrine of the Most Blessed Sacrament in Hanceville in 1999.
ЕҚТБ
1962 жылы Анжелика католицизмге қатысты мәселелер бойынша қоғамдық жиналыстар сериясын бастады және оны сату үшін сөздерін жаздыра бастады. Епископ Джозеф Ват оның қарапайым халықпен байланыс жасау қабілетін байқап, оны осы ісін жалғастыруға ынталандырды; ол жексенбі күндері эфирге шығу үшін радио бағдарламасын жаздыра бастады және 1972 жылы өзінің алғашқы кітабын шығарды. 1970 жылдардың аясында ол теледидар үшін сөздерін бейнеге түсіріп, оларды спутниктік Christian Broadcasting Network арқылы көрсетті. Анжеликаның дәстүрге баса назар салуы Рим-католик шіркеуінің кейбір өкілдерімен келіспеушіліктерге әкелді. Ең әйгілісі – Лос-Анджелес архиепископы кардинал Роджер Маони жазған пасторальдық хатқа байланысты Евхаристия мен діни рәсімдерге қатысты талас. Әлемдегі ең ірі католик телеарнасы EWTN желісінің арналары бүкіл әлемде 264 миллион үйге жетеді деп есептейді.
In 1962, Angelica began a series of community meetings on matters relevant to Catholicism and also began recording her talks for sale. Bishop Joseph Vath noticed her talent for communicating with the lay public and encouraged her to continue; she began taping a radio show for broadcast on Sunday mornings and published her first book in 1972. In the late 1970s she began videotaping her talks for television, which were broadcast on the satellite Christian Broadcasting Network. Angelica's emphasis on tradition led to feuds with some members of the Roman Catholic hierarchy. Most famous is the feud over a pastoral letter written by Cardinal Roger Mahony of the Archdiocese of Los Angeles over teachings surrounding the Eucharist and the liturgy. The largest Roman Catholic television network in the world, EWTN estimates the network's channels reach 264 million households globally.
ЖАҚЫРЫЛЫҚ
1992 жылғы 28 желтоқсанда Анжелика WEWN радиожелісін іске қосты, ол 215 станция арқылы, сондай-ақ қысқа толқынмен таратылады.
On December 28, 1992, Angelica launched a radio network, WEWN, which is carried by 215 stations, as well as on shortwave.
Кейінгі жылдар
1997 жылғы 12 қарашада Анжелика «Ана Анжелика» бағдарламасында кардинал Роджер Маониге адал жандарды кардиналдың жексенбілік әдетке қатысты нұсқаулығына бағынбауға шақырды. «Менің сол дін аймағындағы бағынуым мүлдем болмайды деп қорқамын, және сол дін аймағындағы барлық адамдардың да солай екенін үміттенемін», – деді ол. 18 қарашада Анжелика кешірім сұрады. Оның денсаулығы нашарлаған кезде Хэнсвиллдегі ордендегі әпкелері оған үнемі күтім жасады. Денсаулығының нашарлығына байланысты Анжелика сыйлықты өз бөлмесінде алды. Бірмингем дін аймағының епископы Роберт Бейкер: «Ана Анжеликаның еңбегі жаңа уағыздаудың алдыңғы қатарында болды және біздің әлемге зор әсер етті», – деді. Тамақ құбырының қолданылуы 2001 жылы өткен инсульт алғанға дейін айтқан тілектерімен сәйкес болды. Бір тілші оның сөздерін еске түсірді: «Біз тіпті бір күн өмір сүрудің мәнін толық түсінбейміз. Мен өмір сүргім келеді. Өйткені мен Құдайға деген махаббатым үшін тағы бір күн азап шегемін. Бірақ ең бастысы – Құдайды жақсырақ тануға мүмкіндік аламын. Өміріңде Құдай туралы бір жаңа ойдың құнын өлшеу мүмкін емес». 2016 жылдың ақпан айының басында Папа Франциск Кубаға жол тартқанда Анжеликаға арнап үндеу жазды: «Ана Анжеликаға, менің баталарыммен және мен үшін дұға етуіңізді сұраймын; маған ол керек. Құдай сені жарылқасын, Ана Анжелика». Анжелика монастырда 2016 жылғы 27 наурызда (Құдіретті жексенбі күні) 92 жасында, 14 жыл бұрын өткен инсульттың салдарынан қайтыс болды. Сол кезде ол «Белл салдарынан паралич, жүрек ауруы және астмамен де ауырған». Адамның азап-тозағын Иса Мәсіхке сыйлап, оның азаптарымен рухани тұрғыдан біріктіру арқылы құрметтілікке ие болуға болады деген сенім бар. Осы сенімге байланысты, денсаулығы нашарлаған кезеңде Анжелика «әпкелеріне, қанша азап шексе де оны тірі ұстау үшін барлық шараны жасауға бұйрық берді, өйткені ол әр күні Құдай үшін азап шекті». Deadline-нан Марк Эванс жазды: «Оның ұстанымдары көне мектепке жатса да, ол діни және саяси прогрессивтерді сынады. Оның лекциялары көбінесе өзін-өзі жеңілдететін юмормен көтеріңкі болды. Ол жастық шағынан есте қалған әпкелердің «Құдайдың жер бетіндегі ең жаман адамдар» екенін атап көрсетті».
On November 12, 1997, Angelica, on her Mother Angelica Live show, called on the faithful under Cardinal Roger Mahony to disobey the cardinal's Guide for Sunday Mass, saying "I'm afraid my obedience in that diocese would be absolutely zero, and I hope everybody else's in that diocese is zero." On November 18, Angelica apologized. As her health declined, fellow sisters of her order in Hanceville began providing her with constant care. Because of her ill health, Angelica received the award in her room. Bishop Robert J. Baker of the Diocese of Birmingham said: "Mother Angelica's effort has been at the vanguard of the new evangelization and has had a great impact on our world." The use of a feeding tube was in accord with the wishes she made before her stroke in 2001 – a reporter recalled her saying: "We don't understand the awesomeness of living even one more day I told my sisters the other day, 'When I get really bad give me all the medicine I can take, all the tubes you can stuff down me. I want to live. Because I will have suffered one more day for the love of God I will exercise you in virtue. But most of all I will know God better. You cannot measure the value of one new thought about God in your own life.'" In early February 2016 Pope Francis, while en route to Cuba, recorded a message for Angelica, saying: "To Mother Angelica with my blessing and I ask you to pray for me; I need it. God bless you Mother Angelica." Angelica remained living at the monastery until her death on March 27, 2016 (Easter Sunday), at the age of 92, from complications due to the stroke she had 14 years prior. At the time, she "also suffered from Bell's palsy, heart disease and asthma." the belief human suffering can become meritorious if offered to Jesus Christ and mystically united with his suffering. Because of this belief, in her period of declining health, Angelica "instructed her nuns to do everything to keep her alive, no matter how much she suffered, because every day she suffered, she suffered for God." Mark Evans of Deadline wrote, "Though her stances were decidedly old school – she was critical of religious and political progressives – her lectures were lightened with an often self deprecating humor. She famously said the nuns she remembered from her youth were 'the meanest people on God's earth.'"
Қасиетті деп жариялау себебі
2016 жылы Анжеликаның қайтысынан кейін, оны қасиетті деп жариялауға шақырулар көптеп түсті. Католик шіркеуінің қағидаларына сәйкес, адамның қасиеттілікке қол жеткізу процесі оның қайтысынан кейін бес жыл өткен соң ғана басталуы мүмкін. 2022 жылдың қыркүйегіне дейін Бирмингем епархиясы оның қасиеттілікке ие болу ісін бастау үшін Римге өтініш жобермек пе, жоқ па деген ресми хабарлама жоқ.
After Angelica's death in 2016, there were calls from many for her to be canonized. Catholic Church rules dictate that a person's cause for sainthood cannot begin until five years after the person has died. As of September 2022, there has been no announcement from the Diocese of Birmingham whether a petition will be sent to Rome to begin a cause for her canonization.