Кіріспе
Австралия, Виктория штаты, Балларат қаласының маңындағы көл, сол аттас Балларат қалашығының жанында орналасқан. Вендури көлі (/,//w//ɛ//n//d//ə//'//r//i:/) – Австралияның Виктория штатындағы Балларат қаласындағы осы аттас қалашыққа жақын орналасқан, жасанды түрде құрылып, күтіліп келiнетiн, шалқая жатқан қалалық көл. Вендури атауы жергілікті аборигендердің «вендаари» сөзінен шыққан, ол «кетіңіз» дегенді білдіреді: әңгімеге сәйкес, жер көшпеші Уильям Кросс Юилл жергілікті әйелден батпақтың атын сұрағанда, ол осылай жауап берген.
the Ballarat suburb of the same name
Lake Wendouree (/,//w//ɛ//n//d//ə//'//r//i:/) is an artificially created and maintained shallow urban lake located adjacent to the suburb of the same name in the city of Ballarat, Victoria, Australia. The name Wendouree comes from a local Aboriginal word wendaaree which means 'go away': a story is told that when settler William Cross Yuille asked a local Indigenous woman what the name of the swamp was, that was her reply.
Орналасуы және ерекшеліктері
Вендури көлі – Орталық жотаның жазықтарында орналасқан, жақын орналасқан Burrumbeet көлі мен Learmonth көлін қамтитын табиғи су батпақтарының кешенінің ең кішкентайы. 1851 жылы Викториядағы алтын асығысынан кейін батпаққа тоған салынды және 1860 жылдардан бері Балларат тұрғындары үшін танымал демалыс орны болып табылады. Вендури көлі қазір Балларат қауымдастығы үшін маңызды тарихи, экологиялық және демалысқа арналған құндылықтарды ұстап тұр. 1956 жылғы Олимпиада ойындарында осы көлде ескек және каноэ спортынан жарыстар өтті. Тарихы барысында, көл құрғақшылық кезеңдерінде кепкен, соңғы рет 2006 мен 2011 жылдар аралығында ұзаққа созылған.
Тарих
Көне заманда Вендури көлі батысқа қарай ағып тұратын өзен болған, бірақ лава ағыны оның үш жағынан тоғап, қазір шығысқа қарай ағып, ақырында Ярруи өзеніне құяды. Батпақ еуропалықтарға тығыз, қара қамыстары болғандықтан "Қара батпақ" деп белгілі болды. Кейіннен, оның оңтүстігіне қоныстанған Уильям Кросс Юиллдің есімімен "Юиллдің батпағы" деп аталды. 1851 жылы Уильям Свон Уркхарт Балларатты алғаш зерттегенде, батпақ Вендури деп тіркелді және түсініксіз абориген сөзі ресми атауға айналды. Белгілі балық аулау авторы Альфред Рональдс 1854 жылы батпақтан шығатын және осы арнадан суарылатын сағада Баллараттың алғашқы бақшасын құрды. Ол сондай-ақ үлкен резервуарлар салып, қалаға су жеткізді. Сағаны тоғау жоспарлары алғашқы зерттеулерден басталып, 1858 жылы жағалау биіктетіліп, алтын ағынымен өркендеген елді мекенді қамтамасыз ету үшін құбыр желісі орнатылды. 1857 жылдың наурыз айында Балларат Таймс газетінің тілшісі Вендури батпағында корроборейді байқады. 1864 жылы қайық жүзу жолы алғаш рет қамысты батпақты кесіп өтті және алғашқы бу кемелері келді. 1869 жылы қатты құрғақшылық көлді толығымен кептірді, бірақ келесі жылы су қайта оралды және қайықтар да қайтып келді. Он жыл ішінде ол Баллараттың демалыс орталығына, танымал саяхаттарға айналды және 1880 жылдарға қарай ондаған бу кемелері, паромдар, яхталар мен қайық тебушілер көлдің суларын, жаңа салынған қайық сарайларын пайдаланды, сондай-ақ Виктория дәуіріндегі бақтар құрылды. Вендури көлі 1956 жылғы жазғы Олимпиада ойындарында ескек және каноэ спорты түрлерін қабылдады. Олимпиадалық монумент жарыс жолының соңында орналасқан. Жеке ұңғыма суларынан басқа, көл жаңа көздер пайда болғаннан кейін, оның ішінде Гонг Гонг суқоймасы, қаланың жеке сумен қамтамасыз етілуі тоқтатылды.
2000-шы жылдардағы құрғақшылық
2000 жылдардағы Австралиядағы құрғақшылық Вендури көлінің 2006 жылы тартылып кеуіп кетуіне әкеп соқты. Жергілікті кеңес пен жаңалықтар басылымдары ескерткеніне қарамастан, жергілікті тұрғындар кеуіп қалған көл төбесінде ежелгі шыны бөтелкелер сияқты артефакттарды іздеп шарлады. Қайық клубтары, ескесу клубтары және демалыс балықшылары сияқты бірқатар жергілікті ұйымдардың қызметі тоқтатылды, сондай-ақ құрғақ көл Баллараттың туризміне елеулі әсер етті. 2008–2009 жылдардың жазында кеуіп қалған көл төбесінде өскен жұлдызша гүл бірнеше рет өртенді. 2010 жылы күтілгеннен жақсы қысқы жауын-шашын, сондай-ақ 2008 және 2009 жылдары жасалған нөсерлі су және батпақты жерлерге қатысты жұмыстар нәтижесінде көл 2011 жылы толық сыйымдылыққа жетті.
Жабайы табиғат
Қамысты алқаптар мен аралдар түрлі жануарларға паналады. Тіркелген 166 түрдің ішінде ең көп кездесетін су құстары – қара қарақұстар, Тынық мұхитының қара қаздары, қоңыр моорендер, күлгін батпақ қаздары, еуразиялық сутастар, мускус қаздары, үлкен шоқылы греб, күміс шағалалар және кішкентай ақ-қара қарақұстар. "Фейриленд" ылғалды жерлер серуендеу бағытында түрлер мен олардың мекендеу орындары туралы ақпарат тақталары орналасқан. Шамамен 100 ракали жағалау бойында таралған және кейде таңертең мен кешке "Фейрилендте" көрінеді. Көлдердегі тіршілік әртүрлі және көптеген мектеп топтарын қоршаған ортаны зерттеу мақсатындағы сабақтарға тартады.
Көлік
Көлдің батыс жағында ескі электр трамвай желісі істейді. Балларат трамвай музейінің еріктілері Баллараттың трамвай дәуірінен сақталған он бес трамвай және естелік заттарды қалпына келтірді. Жыл сайын жиырма мың жолаушыны қызықтыратын бұл, Баллараттың ең танымал туристік орындарының бірі. 1887 жылы екі қабатты атпен жүретін трамвайлар келушілерді Балларат ботаникалық бағына тасымалдауды бастады. Бұрын көлде кемелер көлік және туристік мақсаттар үшін пайдаланылған, ал ең танымал «Алтын қала» кемесі көлге қайта оралу үшін қалпына келтіріліп, әр жексенбіде туристік айналым жасап тұрады. «Бегония Принцесс» кемесі 2012 жылы Вендурей көліне, қазіргі иесі қалпына келтіргеннен кейін оралды және қазір көлдегі танымал орындардың бірі болып табылады.
Демалыс
Көлде қайықпен жүзу бұрыннан бері маңызды спорт және демалыс түрі болып келген, және көп жылдар бойы жергілікті мектептер сол жерде "Көлдің басшысы" атты ескек регатасын өткізіп келеді. Көлді айналатын жол жаяу серуендеушілерге, велосипедшілерге және жүгірушілерге қызықты 6 шақырымдық сынақ ұсынады, және әр апта сайын мыңдаған адамдар осы жолды аяқтайды. Кәсіби спортшылар үшін көлдің 6 шақырымдық айналымын жүгіру бойынша рекорд 1992 жылы марафонда Олимпиада чемпионы атанған Стив Монегеттимен 16 минут 10 секундке орнатылды. Соңғы жылдары бұл орын жыл сайынғы "Голдфилдс" фестивалі мен "Спрингфест" мерекесіне ұя болды.