Кіріспе

Австралиялық халықаралық регби лигасының ойыншысы

Самуэль Артур Тайдай (/θ//aɪ//d//eɪ/; 12 маусым 1985 жылы туған) – Австралияның бұрынғы кәсіби регби лигасының ойыншысы. Ол Ұлттық регби лигасының «Брисбен Бронкос» клубында ойнаған, 2012 жылдан 2013 жылға дейін капитандық қызметін атқарған. Австралия құрамасының және Квинсленд штатының «Origin» ойындарының қатысушысы, ол сонымен қатар басқа да позицияларда ойнай білді және мансабының барлық кезеңін «Бронкос» клубында өткізді, олармен бірге 2006 жылы чемпионатты жеңіп алды. 2008 жылы, Австралияда регби лигасының 100 жылдығы және Тайдайдың жоғарғы деңгейдегі алтыншы жылында, ол ғана емес, тағы екі қазіргі ойыншымен бірге Австралияның аборигендерінен құралған регби лигасының ғасыр командасына енді. 6 шілде 2018 жылы Тайдай 2018 жылғы маусым соңында NRL-ден кету ниетін жариялады. Қазіргі уақытта ол Брисбеннің ашық ерлер лигасының екінші дивизионында «Сэмфорд Стагс» командасы үшін ойнайды.

Өмірбаян

Тайдай Сиднейде, Жаңа Оңтүстік Уэльсте дүниеге келді және төрт жасында Таунсвиллге, Квинслендке көшіп келді. Ол Торес бұғазы аралдарының түпкі тегінен шыққан. Ол Таунсвиллдегі Brothers клубында жасөспірімдер регби лигасында ойнады, сондай-ақ Кирван мемлекеттік орта мектебінде оқыды. Оның туысы Милтон Тайдай да NRL футболшысы болды. Таидай кейін Брисбенге медицина мамандығы бойынша білім алу үшін көшіп келді және Сент-Лео колледжінде тұрды. Ол медицинадан 6,75 GPA жинап, "Лео" атқару тобының мүшесі болды және "Шед" деген танымал атаққа ие болды. Тайдайдың әкесі Билли Торрес бұғазындағы Ям аралында дүниеге келген, Бейсенбі аралында жұмыс істеген, содан кейін Австралия Корольдік әуе күштеріне (RAAF) қосылды. Ол RAAF-қа қажет болған кезде, Австралия материгінде қызмет ету үшін Торрес бұғазы аралдарынан ер және әйелдер қажет болғанда тіркелді. Оның анасы Джули Тайдей Батыс Австралияның ауылдық аймағында өскен және ол да Австралия Корольдік әуе күштерінде қызмет еткен.

2000 жылдар

Тайдай 2002 жылы «Брисбен Бронкос» клубымен келісімшарт жасады. 2003 жылғы 11 шілдеде 18 жасында ол Ұлттық регби лигасының «Бронкос» командасы сапында 2003 жылғы NRL маусымының 18-ші турында «Булдогс» клубына қарсы тұңғыш рет алаңға шықты. Бұл оның осы маусымдағы жалғыз ойыны болды. 2004 жылғы NRL маусымында 8 матчта ойнағаннан кейін, ол 2005 жылғы NRL маусымында 14 кездесуде алаңға шықты. Ол сол маусымның 2-ші турында мансабында алғаш рет негізгі құрамда ойнады, бірақ қалған 13 матчты орындықтан бастады. Тайдай өзінің алғашқы әрекетін 2005 жылы «Parramatta Eels» командасына қарсы өткізді. «Бронкос» маусымның алғашқы 10 аптасында жақсы өнер көрсеткенінің арқасында Тайдай 2006 жылғы State of Origin сериясының бірінші ойынына Квинсленд құрамасының орынбасары ретінде шақырылды. Ол сондай-ақ келесі екі ойынға да «Маруз» клубының орынбасары ретінде таңдалды, нәтижесінде команда серияны жеңіп алды. Содан кейін, «Бронкос» «күрт құлдырамайтын» кезеңде болғанда, жаттықтырушы Уэйн Беннет Тайдейді орындықтан бастапқы құрамға көшірді. Бұл және басқа да өзгерістер «Бронкос» маусымын жақсартты, нәтижесінде олар 2006 жылғы NRL Grand Final жеңімпазы атанды. Тайдай 2006 жылы Жаңа Зеландияға қарсы өткен Tri Nations турнирінің 2-ші ойынында Австралия құрамасы сапындағы тұңғыш ойынын өткізді, ал контузия салдарынан Уилли Мейсон алаңға шыға алмады. Ол екі аптадан кейін Ұлыбританияға қарсы да ойнады, бірақ финалда Австралияның жеңісіне қатыспады. 2006 жылғы NRL чемпионы «Брисбен Бронкос» 2007 жылғы Дүниежүзілік клубтық кубок үшін Англияға сапар шекті, онда 2006 жылғы Суперлига чемпионы «Сент-Хеленс Р.Ф.К.» клубымен кездесті. Тайдай «Бронкос» клубының 14:18 есебімен жеңіліс тапқан матчында орын алмастырушы ретінде алаңға шықты. 2007 жылғы NRL маусымында Тайдай көзінің айналасындағы сүйекке жарақат алды және Квинсленд «Маруз» құрамасы үшін 2007 жылғы State of Origin сериясының барлық үш ойынынан тыс қалды, жарақаттан жазылу үшін күтті. Жаңа Зеландиялық «Уорриорз» клубына қарсы өткен 2-раундтық матчта, тұрақты гол соққыларын орындайтын Даррен Локкьер мен Кори Паркер командада болмағандықтан, Тайдай 2 гол соққысын орындауға белсенді түрде қатысты, олардың біреуін сәтті орындады. Тайдай 2007 жылы «Бронкос» клубының негізгі құрамында орын табуға тырысты, орындық пен бастапқы құрам арасында ауысып, сонымен қатар қақпа және бесінші нөмірлі ойыншы ретінде де ойнады. Ол 2007 жылы NRL-де 50-ші бірінші лигалық ойынын өткізді және 2009 жылдың соңына дейін «Бронкос» клубымен келісімшартын жаңартты. Тұрақсыз формасының салдарынан, ол 2007 жылы Австралияның екі тестілік матчының ешқайсысына шақырылмады. 2008 жылғы NRL маусымында Тайдай жақсы формаға оралды және маусымды жарқын бастады, 8-ші және 9-шы раундтарда екі рет қатарынан «матчтың үздік ойыншысы» атағын жеңіп алып, 2008 жылғы State of Origin сериясында негізгі құрамда орын алды. Алдыңғы 5 маусымда бар болғаны 4 әрекет жасағаннан кейін, ол 2008 жылы 8 әрекет жасады, оның ішінде 18-ші және 21-ші раундтар арасындағы 4 ойында 5 әрекет жасады. Бұл оның мансабындағы бір маусымдағы ең көп саны болды. Ол 2008 жылғы Регби лигасы әлем чемпионатының Австралия құрамасына шақырылды, бірақ соңғы құрамға ілікпеді. 2009 жылғы сәуірде Тайдай 2009 жылғы State of Origin сериясының ашылу матчына дейін Квинсленд құрамасының 25 ойыншысы тізіміне енді. Ол серияның екінші ойынында «матчтың үздік ойыншысы» атанды. Клуб деңгейінде Тайдай «Брисбен» үшін тұрақты түрде жақсы өнер көрсетуді жалғастырды. Маусым соңында Тайдай Еуропадағы 2009 жылғы сәтті төрт ұлттық кампанияда Австралия құрамасы үшін ойнады, 3 матчты орындықтан бастады және 2006 жылдан бері алғаш рет ұлттық құраманың намысын қорғады.

2010 жылдар

Для ANZAC Test 2010 года Тайдай был выбран играть за Австралию на позиции второго ряда и был назван лучшим игроком матча в победном матче против Новой Зеландии. На протяжении своей карьеры Тайдай часто подвергался нападкам за то, как он играет в игру, особенно за его склонность поздно вмешиваться в драки и потасовки, чтобы "защитить" своих товарищей по команде. В серии State of Origin 2010 года Тайдай подвергся резкой критике со стороны болельщиков NSW Blues за то, как он играл. Во 2-й игре Люк О'Доннелл совершил опасный захват, который спровоцировал всеобщую драку, подобной которой не было несколько лет. Особенно запомнился момент в конце потасовки, когда О'Доннелл был замечен, как он бьет головой, а затем апперкотом Дэйва Тейлора из Квинсленда, после чего Тайдай снова вмешался и дважды ударил О'Доннелла. Говоря о своем участии, Тайдай сказал: "Я увидел удар головой и сразу же направился к нему. Это не футбол; справедливость справедлива, если ты хочешь подраться с парнем, я за это. Но бить головой - это ниже пояса". В игре NRL 2010 года между "Бронкос" и "Норт Квинсленд Каубойз" Тайдай снова подвергся критике, снова за вмешательство в драку как "Третий человек" (хотя технически он был четвертым). Председатель комитета по пересмотру матчей NRL Грег Маккалум предупредил Тайдая о его повторных нарушениях и пригрозил ему дисквалификацией. Маккалум сказал, что Тайдай ходит по тонкой грани, бросаясь "защищать" товарищей по команде, которые, по его мнению, пострадали. Тайдай продолжал демонстрировать стабильную игру за "Брисбен", закрепив за собой место в основном составе. Тайдай забил свой первый попытку в Origin в 1-й игре, став решающим фактором в их победе со счетом 28:24. Квинсленд выиграл серию со счетом 3:0, что стало первой победой в серии с 2000 года. Тайдай также участвовал во всех 5 тестовых матчах Австралии, все как игрок стартового состава. Тайдай также участвовал в первом матче All Stars перед началом сезона, выступив за Indigenous All Stars в их победе со счетом 16:12. В 2011 году было объявлено, что Тайдай станет капитаном "Бронкос" в следующем сезоне, сменив уходящего на пенсию Даррена Локьера, несмотря на возвращение в клуб бывшего фаворита "Бронкос" Петеро Чивоничевы. Эксперимент с началом Тайдая на позиции проп был прекращен к 8-му туру, после чего он вернулся на позицию второго ряда на остаток сезона. Тайдай пропустил первые два финальных матча "Бронкос" из-за дисквалификации, однако вернулся, чтобы капитанствовать "Бронкос" в отсутствие Локьера в полуфинале против "Мэнли Уорринга Си Иглз", приведя свою команду к доблестному поражению со счетом 26:14 в своем первом матче в качестве капитана NRL. Тайдай снова участвовал во всех 3 матчах State of Origin. После сезона NRL 2011 года Тайдай отправился с национальной сборной Австралии в Великобританию на турнир Four Nations 2011 года, приняв участие во всех 4 матчах турнира, увеличив свой общий счет тестовых матчей за сезон до 6. В финале против Англии Тайдай забил свою первую международную попытку. 3 ноября 2011 года состоялся ежегодный гала-ужин RLIF Awards в Тауэре, где Тайдай был назван лучшим игроком второго ряда года. В сезоне 2012 года Тайдай время от времени играл на позиции проп, однако это было связано в основном с травмами. В качестве капитана Тайдай подвергся критике за неспособность "Бронкос" выигрывать сложные матчи и особенно подвергся нападкам, когда они проиграли шесть матчей подряд в конце сезона. Несмотря на это, "Брисбен" с трудом пробился в плей-офф, заняв восьмое место, и был выбит в первом туре, проиграв "Норт Квинсленд Каубойз" со счетом 33:16. Тайдай играл за Австралию в победном ANZAC Test 2012 года против Новой Зеландии. Он также играл в 1-й игре серии State of Origin 2012 года, но был вынужден выбыть из 2-й игры из-за травмы плеча. Он вернулся для 3-й игры и вернулся на тестовую арену в конце года. Переход Тайдая на позицию проп, казалось, стал постоянным в сезоне NRL 2013 года, он начал свои первые 14 игр на этой позиции, прежде чем снова вернуться на позицию второго ряда. Нестабильный сезон привел к тому, что "Бронкос" впервые с 2010 года пропустили плей-офф, и Тайдай подвергся критике за то, что не смог направить команду на путь "Жизни после Локи". Тайдай был выбран в состав Австралии на ANZAC Test 2013 года и играл на позиции второго ряда. В первом в истории тестовом матче, сыгранном в Канберре, Новая Зеландия была повержена. Тайдай играл на позиции второго ряда во всех трех играх и забил попытку во 2-й игре серии State of Origin 2013 года, в которой Квинсленд продлил свой рекорд по количеству побед в серии до восьми. Он сыграл 5 раз за Австралию на Кубке мира по регби-лиге 2013 года, сыграв ключевую роль в их успехе. В 2014 году Тайдай впервые с 2007 года не сыграл 20 игр, пропустив большую часть апреля и весь май из-за травмы. Он также ушел с поста капитана, и Кори Паркер возглавил команду. Тайдай снова был переведен с его обычной позиции второго ряда, на этот раз играя на позиции лок в второй половине сезона, поскольку "Бронкос" снова заняли восьмое место и снова были выбиты в первом туре "Каубойз". Тайдай пропустил 1-ю игру серии State of Origin 2014 года, но вернулся, чтобы сыграть во второй и третьей играх, поскольку Квинсленд впервые с 2005 года проиграл серию, а также впервые в своей карьере в Origin Тайдай проиграл серию. Он также пропустил ANZAC Test, но вернул себе место в Four Nations 2014 года. В 2015 году Тайдай вернулся к своей лучшей форме под руководством супертренера Уэйна Беннетта. Он начал сезон, переключаясь между вторым рядом, пропом, локом и скамейкой запасных, прежде чем закрепиться на позиции проп в 18-м туре и оставаться на ней до конца сезона. Тайдай участвовал во втором финале своей карьеры, начав на позиции проп в душераздирающем поражении "Бронкос" со счетом 17:16, снова от "Каубойз". Он участвовал во всех 3 играх успешной кампании Origin Квинсленда и участвовал в победном ANZAC Test Австралии. В 2016 году Тайдай был выбран играть за Квинсленд в серии State of Origin 2016 года. После того, как Квинсленд одержал победу в 1-й игре серии, Тайдай был опрошен после матча Брэдом Фиттлером. Фиттлер спросил, каково это - победить Новую Зеландию после тяжелого матча. Тайдай сказал Фиттлеру: "Это было похоже на потерю девственности, это было не очень приятно, но мы справились с задачей". На поле продуктивность Тайдая начала заметно снижаться. Он начал сезон, выходя со скамейки запасных, однако вернулся на свою обычную позицию во втором ряду после 19-го тура. "Бронкос" смогли занять пятое место в чрезвычайно напряженном сезоне NRL 2016 года, прежде чем снова проиграть "Каубойз", на этот раз во втором туре. Он снова участвовал во всех 3 играх Origin, однако был переведен на скамейку запасных в Австралии, играя весь Four Nations 2016 года в этой роли. В 2017 году спад Тайдая был продемонстрирован регбийному сообществу. Он провел большую часть сезона NRL 2017 года на скамейке запасных, время от времени появляясь во втором ряду, прежде чем найти место на позиции хукера, а затем на позиции проп к концу сезона. Тайдай был переведен на скамейку запасных для Квинсленда под руководством нового тренера Кевина Уолтерса, прежде чем был полностью исключен после поражения Квинсленда в 1-й игре, что положило конец его карьере в Origin. Аналогично, его австралийская карьера закончилась после ANZAC Test.

Зейнеткерлік

2018 жылдың 6 шілдесінде Тайдай регби лигасынан зейнеткерлікке шығуын ерекше жағдайда жариялады. Тайдай қарт адам кейпінде киініп, Брисбендегі зейнеткерлер үйінің алдында баспасөз мәслихатын өткізіп, 16 маусымдық карьерасын аяқтайтынын мәлімдеді. Тайдай мұндай киім киген себебін былай түсіндірді: "Менің істегеннің бәрінде де сәл ерекшелік болды, бірақ мен әрқашан өзімнің өзіме адал болдым және өз жолыммен өттім". Оның хабарламасынан бір апта өткен соң, "Бронкос" командасы "Санкорп" стадионында "Уорриорс" командасымен ойын өткізгеннен кейін, "Уорриорс" Тайдайға командамен бірге қоштасу рәсімін ұйымдастырып, оған болашаққа сәттілік тіледі. "Біз осыған дейін де Джонтан Терстонмен осылай істедік. Ойынның дамуына үлкен үлес қосып, жетістіктерге жеткен адамдарға біздің команда тарапынан құрмет көрсету маңызды деп санаймыз", - деді Блейк Грин. 2018 жылғы NRL маусымында Тайдай маусымның көп бөлігінде тіректе ойнады. Маусымның 22-ші турында Тайдай өзінің 300-ші бірінші лига матчын өткізді, ол "Каубойс" командасына қарсы болды. Тайдайдың соңғы ресми маусымдық матчы "Санкорп" стадионында толық залға жиналған жанкүйерлердің алдында өтті, онда "Бронкос" командасы "Мэнли" командасын жеңді. "Бронкос" бір аптадан кейін "Санкорпқа" қайтып келіп, St George Illawarra Dragons командасымен жою раундында кездесті. Фавориттердің бірі болғанына қарамастан, "Бронкос" 48:18 есебімен жеңіліп, Тайдайдың карьерасы аяқталды. Тайдай NRL-дің ұлы ойыншысы ретінде танылады, ол барлық матчтарын "Брисбен Бронкос" командасы үшін өткізіп, 304 ойынға қатысты. Маусымда 5-тен артық әрекет жасаған жоқ болғанымен, Тайдайдың ұзақ мансабында барлығы 40 әрекет тіркелді. Ол Квинсленд құрамасы үшін 29 рет ойнап, 11 маусым ішінде 10 "Ориджин" титулын жеңген команданың маңызды ойыншысы болды. Ол өзінің елінің құрамасы сапында 34 рет ойнап, бір рет Три Нациялар, үш рет Төрт Нациялар және бір рет Әлем Чемпионатында жеңіске жетті.