Кіріспе

Кирксвилл – Миссури штатының Адейр округінің орталығы және ең көп халқы бар қаласы. Кирксвиллде үш университет орналасқан: Трумэн мемлекеттік университеті, Моберли аймақтық қауымдастық колледжі және А. Т. Стилл университеті.

Тарих

Кирксвилл 1841 жылы жоспарланып, алғаш рет 1857 жылы қала болып бекітілді.

Атаудың шығу тегі

Дәстүр бойынша, Кирксвиллдің алғашқы пошта бастығы Джесси Кирк, аймақта жұмыс істеген геодезистермен бірге түйеқұс пен виски жеді, егер олар қалаға оның атын қойса. Кирк тек алғашқы пошта бастығы ғана емес, сонымен қатар Кирксвиллдегі қонақ үй мен тавернаның алғашқы иесі болды. Көпшіліктің ойынша, қаланың аты 1899-1925 жылдар аралығында Трумэн мемлекеттік университетінің президенті болған Джон Киркпен байланысты емес. Дегенмен, Джесси Кирктің немересі қаланың Кирктің ұлы Джонның құрметіне аталғанын айтты, ол жергілікті аңыз бойынша бір оқпен екі бұғыны өлтірген адам. "Хопкинсвилл" деп атау Джон Кирктің ақсақ әкесі Дэвид Слоанның ерекше қозғалысына жасалған әзілдеме сілтеме болды; Адейр округінің сот орыны ретінде ауыл таңдалғанда, бұл әзілді атау қолданыстан шығарылды.

Кирксвилл шайқасы

Кирксвилл шайқасы – Америка Азамат соғысы кезінде 1862 жылғы 6-9 тамызда болған шайқас. Джон МакНил басқарған одақ әскерлері Джозеф Портердің басшылығымен конфедерациялық еріктілерді қаланы тастап кетуге мәжбүр етті. Қаза тапқандар саны (көбінесе конфедераттар) 150-200 адамға дейін, ал жараланғандар 400-ге жуық. 1862 жылғы 12 тамыздағы «Квинси Геральд» газеті 8 федералдық әскердің қаза тапқанын және 25-інің жараланғанын хабарлады. Жеңіске жеткен одақ командирі, полковник МакНейл, шайқас аяқталғаннан кейін бірнеше конфедерациялық тұтқындарды атқылағандығы үшін ұлттық назарға ілікті. Бұл тұтқындар бұрын шайқаста тұтқынға алынып, содан кейін Одаққа қарсы қайта қару көтермеу шартымен босатылған, егер қайта тұтқынға алынса, өлім жазасына кесілетіні түсіндірілген. Дегенмен, Конфедерация үкіметінің өкілдері наразылық білдірді, ал Конфедерация президенті Джефферсон Дэвис полковник (кейіннен бригадалық генерал) МакНейл тұтқынға алынса, оны өлімге кесуді бұйырды деген қауесет тарады.

Торнадолар

1899 жылдың 27 сәуір күні кешкісін Адайр округінен өткен F4 торнадосы үш блок енімен қирату жолын жасады, 34 адамның өмірін қиып, жүздеген ғимаратты қиратты. "Just as the Storm Passed O'er" атты танымал ән осы оқиғаға негізделген, ал Кимболл фортепиано компаниясы оқиғаны жарнамалық мақсатта пайдаланды, себебі олардың бір аспабы торнадомен алысқа лақтырылып, бірақ жұмыс жасайтын күйде табылған. 2009 жылдың 13 мамырында Кирксвилл тағы да үлкен торнадоның құрбаны болды. EF2 торнадосы Кирксвиллдің солтүстік жиегіне соғып, көптеген үйлерді, бірнеше кәсіпорынды, автосалонды және кем дегенде бір зауытты қиратты немесе ауыр зақымдады. Қала шебінен тыс жерде тұратын екі тұрғын торнадодан қаза тауып, ал онға жуық адам жарақат алды. 2009 жылғы бұрқасынның оқиғасы мен кеңейтілген бейнематериалдары Discovery арнасындағы "Storm Chasers" бағдарламасының 3-ші маусымының 4-ші эпизодында, сондай-ақ The Weather Channel арнасындағы "Storm Stories" бағдарламасының 2010 жылғы эпизодында көрсетілді.

Тарихи орындардың ұлттық тізілімі

Адейр округінің соты, Беар Крик баптистік шіркеуі, Докерри қонақ үйі, Грим ғимараты, капитан Томас С. Харрис үйі, «Журнал» баспа компаниясы ғимараты, Кирксвилл соты алаңы тарихи ауданы, докторлар Джордж және Бланш Лафлин үйі, масондық ғибадатхана, доктор Е. Санборн Смит үйі, Ори Дж. Смит қара және ақ мал фермасы тарихи ауданы, «Sojourners» клубы, Мың төбе мемлекеттік паркінің петроглифтері археологиялық ескерткіші, «Travelers» қонақ үйі және Троица епископ шіркеуі Ұлттық тарихи орындар тізіліміне енгізілген.

География

АҚШ Халық санағы бюросы мәліметтері бойынша, қаланың жалпы ауданы 14,43 шаршы миль (37 км²), оның ішінде 14,39 шаршы миль (37 км²) құрлық және 0,04 шаршы миль (0 км²) су алабын құрайды.

Климат

Кирксвиллде ыстық, ылғалды жазғы континенттік климат басым (Köppen Dfa). Жазда ауа райы жылы әрі ылғалды, ал қыста суық және қарлы болады. Жауын-шашын жаз айларында ең көп мөлшерде жауады, көбінесе найзағайлардың әсерінен (кейбіреулері күшті болуы мүмкін).

Демография

Кирксвилл Адейр және Шкайлер округтерінен тұратын шағын қалалық аймақтың орталығы болып табылады.

2020 жылғы халық санағы

2020 жылғы АҚШ халық санағында Кирксвиллде 17 530 адам, 6 259 үй шаруашылығы және 2766 отбасы тіркелді. Халық тығыздығы бір шаршы мильге 1 218,2 адам (470,5/км²) құрады. 7 678 тұрғын үй бірлігі бар, олардың орташа тығыздығы бір шаршы мильге 533,6 (206,1/км²) шамасында. Халықтың этникалық құрамы: 82,28% (14 424) ақ нәсілді, 7,25% (1 271) қара немесе афроамерикалық, 0,22% (38) американдық үндістер, 3,65% (639) азиялық, 0,06% (10) Тынық мұхиты аралдарынан шыққандар, 1,15% (202) басқа нәсілдер және 5,4% (946) екі немесе одан көп нәсілдің өкілдері. Кез келген нәсілге жататын испаниялық немесе латиноамерикандықтар халықтың 1,9% (338) құрады. 6 259 үй шаруашылығының 20,4%-ында 18 жасқа дейінгі балалар бар; 31,8%-ы бірге тұратын некедегі жұбайлар; 34,1%-ы күйеуі жоқ әйелдер басқарады. Барлық үй шаруашылықтарының 39,8%-ы жеке адамдардан тұрады, ал 13,3%-ы 65 жасқа толған немесе одан асып кеткен жалғыз тұратын адамдардан тұрады. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,4 адам, ал отбасының орташа мөлшері 3,2 адамды құрайды. Халықтың 17,3%-ы 18 жасқа дейін, 35,7%-ы 18-24 жас аралығында, 18,5%-ы 25-44 жас аралығында, 16,4%-ы 45-64 жас аралығында және 12,8%-ы 65 жасқа толған немесе одан асып кеткен адамдарды құрайды. Орташа жас 23,7 жас. Әр 100 әйелге 92,3 еркек келеді. 18 және одан жоғары жастағы әр 100 әйелге 86,6 еркек сәйкес келеді. 2016-2020 жылдарға арналған Америкалық қоғамдық сауалнаманың бағалауынша, үй шаруашылығының орташа табысы 36 228 доллар (+/- 5 059 доллар қателік шегімен) және отбасының орташа табысы 55 982 доллар (+/- 8 114 доллар) құрады. Ер адамдардың орташа табысы 21 690 доллар (+/- 3 486 доллар) болса, әйелдердің орташа табысы 12 899 доллар (+/- 3 029 доллар) шамасында. 16 жастан асқандардың орташа табысы 16 688 долларды құрайды (+/- 2 033 доллар). Шамамен отбасылардың 10,6%-ы және халықтың 28,8%-ы кедейлік шегінен төмен тұрады, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 19,2%-ы және 65 жастан асқандардың 13,9%-ы бар.

2010 жылғы санақ

2010 жылғы халық санауы бойынша қалада 17 505 адам, 6 714 шаруашылық және 3 066 отбасы тұрды. Халық тығыздығы құрады. 7 434 тұрғын үй болды, орташа тығыздығы құрады. Қала тұрғындарының нәсілдік құрамы:
92,3% ақ нәсілді,
2,2% афроамерикалық,
0,2% американдық үндістер,
2,4% азиялық,
0,1% Тынық мұхиты аралдарынан,
0,8% басқа нәсілдерден және
2,0% екі немесе одан көп нәсілдерден. Кез келген нәсілдегі испан немесе латын американдықтары халықтың 2,7% құрады. 6 714 шаруашылықтың 23,0% 18 жасқа дейінгі балаларымен бірге тұрды, 33,0% -ы бірге тұратын жұбайлар, 9,6% -ы күйеуі жоқ әйелдер, 3,1% -ы әйелі жоқ ерлер, ал 54,3% -ы отбасы емес. Барлық шаруашылықтың 37,8% жеке адамдардан тұрады, ал 11,1% -ы 65 жасқа толған жалғыз адамдар тұрады. Шаруашылықтың орташа мөлшері 2,18 адам, ал отбасының орташа мөлшері 2,90 адам. Қаладағы орташа жас 23,8 жас. Тұрғындардың 16,4% 18 жасқа дейін, 36% 18 мен 24 жас аралығында, 19% 25 пен 44 жас аралығында, 17,5% 45 пен 64 жас аралығында және 11,2% 65 жастан асқан. Қала тұрғындарының жыныстық құрамы: 46,1% ер адам және 53,9% әйел адам. АҚШ Халық санағы бюросының мәліметтері бойынша, 2017 жылдың 1 шілдесіндегі халық саны 17 536 адамды құрады.

2000 жылғы халық санағы

2000 жылғы халық санауы бойынша қалада 16 988 адам, 6 583 шаруашылық және 2 975 отбасы тұрды. Халық тығыздығы 7 303 тұрғын үйден құралды. Қала тұрғындарының нәсілдік құрамы: 94,38% ақ нәсілді, 1,73% афроамерикалық, 0,26% американдық үндістер, 1,93% азиялық, 0,04% Тынық мұхиты аралдарынан, 0,59% басқа нәсілдерден және 1,07% екі немесе одан көп нәсілділерден. Кез келген нәсілге жататын халықтың 1,54% -ы испан немесе латын американдықтарды құрады. 6 583 шаруашылықтың 20,8% -ында 18 жасқа дейінгі балалар тұрды, 35,1% -ы бірге тұратын некедегі жұбайлар, 7,8% -ында күйеуі жоқ әйелдер, ал 54,8% -ы отбасы емес. Барлық шаруашылықтың 36,9% жеке тұлғалардан тұрды, ал 11,6% -ы 65 жасқа толған және жалғыз тұратын азаматтардан. Шаруашылықтың орташа мүше саны 2,16, ал отбасының орташа мүше саны 2,83 адамды құрады. Қала тұрғындарының жас бойынша таралуы: 18 жасқа дейінгілер – 15,6%, 18-24 жас аралығындағылар – 37,6%, 25-44 жас аралығындағылар – 20,5%, 45-64 жас аралығындағылар – 14,4%, ал 65 жасқа жоғарылар – 12,0%. Орташа жас 23 жасқа тең. Әр 100 әйелге 82,5 еркек шамасында. 18 және одан жоғары жастағы әр 100 әйелге 78,5 еркек шамасында. Шаруашылықтың орташа табысы 22 836 доллар, ал отбасының орташа табысы 36 772 долларды құрады. Ер адамдардың орташа табысы 26 776 доллар, ал әйелдердің орташа табысы 22 309 доллар болды. Қаланың жан басына шаққандағы орташа табысы 14 388 долларға тең. Отбасылардың 14,4% және халықтың 30,6% кедейлік шегінен төмен тұрды, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 20,7% және 65 жастан асқандардың 13,1% кедейлікте өмір сүрді.

Конго халқы

2015 жылы Конго Демократиялық Республикасынан шыққан бірнеше адам Кирксвилл қаласына қоныс аударды; олар алғаш рет АҚШ-қа түрлі визалар арқылы келді. Көптегендері Миссури штатының Милан қаласына жақын орналасқан Farmland Foods мекемесінде жұмыс таба алды. 2014 жылы Кирксвиллде бес конголық отбасы тұрды. 2016 жылдың ақпан айына дейін Кирксвиллде шамамен 40 конголық отбасы тұрып, олардың саны 100-ге жуық адамды құрады. Трумэн мемлекеттік университетінің студенттері мен профессорлары конголық тұрғындардың Кирксвиллдегі өмірге бейімделуіне көмектесу үшін қадамдар жасады.

Медиа

Айова штатының Оттумва қаласымен бірге, Кирксвилл – Nielsen рейтингі бойынша 201-орын алған медиа нарық аймағы. Телеарналарға ABC/CBS телеканалының бірлескен филиалы KTVO (3-арна) және K30MG D (15-арна; Оттумвадағы Fox/NBC/The CW+ телеканалының филиалы KYOU TV 15-арнасының қайталағышы) жатады. Радиоарналарға Трумэн мемлекеттік университетінің студенттік радиосы KTRM және Кирксвилл/Оттумва аймағын қамтитын классикалық рок радиосы KRXL кіреді. Баспа түрінде Кирксвиллге Кирксвилл Daily Express (жексенбіден жұмаға дейін) және бейсенбі күндері Трумэн мемлекеттік университетінің студенттері шығаратын апталық газет – Index қызмет көрсетеді. Сондай-ақ, Трумэн мемлекеттік университетінің студенттері "The Monitor" атты альтернативтік газет шығарады. Трумэн студенттері апталық жаңалықтар бағдарламасын – News 36-ны CableOne 3-арнасында және университет кампусындағы TruTV арнасында сейсенбі және бейсенбі күндері сағат 17:30, 21:00, 22:00 және 02:00-де көрсетеді.

Транзит

Кирксвиллді Кирк Тран қызмет көрсетеді, ол тұрғындарға ауытқуы бар белгілі маршруттық көлік жүйесі мен сұраныс бойынша қызмет көрсетеді. Ауытқуы бар белгілі маршрутты автобус қызметі – сағат сайын дүйсенбіден бейсенбіге дейін сағат 7:00-ден 18:00-ге дейін, жұма күні сағат 7:00-ден 21:00-ге дейін және сенбі күні сағат 9:00-ден 21:00-ге дейін жұмыс істейтін бір айналымды маршрут. Жексенбі күні қызмет көрсетілмейді.

Темір жолдар

Кирксвилл, Ла-Плата арқылы, Amtrak-тың Оңтүстік-Батыс бас маршрутымен қызмет көрсетеді, ол BNSF темір жолы бойымен өтеді. Трумэн мемлекеттік университетінен Ла-Платаға (Amtrak станциясы) дейінгі қашықтық шамамен 20 шақырым (12,5 миль). Бір кезде Кирксвилл қаласынан өтетін екі темір жол болған. Шығыс-батыс темір жол желісі бастапқыда Куинси, Миссури және Тынық мұхиты темір жолы ретінде құрылған, ол қаржылық қайта құрулар мен бірнеше рет қожайындары ауысқан, 1897 жылы Куинси, Омаха және Канзас-Сити темір жолы болып аталған. Қаржылық қиындықтар жалғасты, және 1903 жылдан кейін Чикаго, Берлингтон және Куинси темір жолы басқарды, кейіннен сол компанияға қосылды, ол 1970 жылы Burlington Northern болып өзгерді. Кирксвилльден батысқа қарай, Грин-Ситиге қарай созылған желі бөлігі 1950 жылдардың басында қолданудан шығарылып, бұзылды. Қаладан шығысқа қарай, Эдина, Лабелл және Батыс Куинсиге қарай созылған желі бөлігі 1982–1983 жылдары, Стаггерс темір жол заңы темір жол индустриясын либералдағаннан кейін жойылды. Кирксвиллдегі Burlington Northern желісінде қызмет еткен депо әлі де Елсон көшесінде, Коттонвуд көшесінің солтүстігінде тұр және оны қайта жаңарту жоспарлануда. Кирксвиллдегі тағы бір темір жол – Wabash темір жолы 1964 жылдың қазан айында Norfolk and Western темір жолы болып өзгерді. Бұл солтүстік-оңтүстік бағытты темір жол 1982 жылы N&W Southern Railway-мен біріккеннен кейін Norfolk Southern Railway болып аталды. 1992 жылдың сәуірінде соңғы ресми NS пойзы Альбия, Айова және Моберли, Миссури арасындағы желімен жүрді, себебі темір жол табыс жоғалтуға байланысты желіні жабу туралы хабарлады. 1993 жылдың жазында темір жол қайта ашылды, себебі ортаңғы батыстағы су тасқыны Миссисипи және Миссури өзендері маңындағы желілерге әсер етті. Пойыздар 1995 жылға дейін жүріп тұрды. Желіні сатып алып, қысқа маршруттық темір жолға айналдыруға тырысқан сатып алушылардың сәтсіз әрекеттерінен кейін, Moberly, Миссуриден солтүстікке қарай Ла-Платаға қарай темір жолды бұзу жұмыстары басталды, онда ол BNSF темір жолымен және Moulton, Айовадан оңтүстікке қарай Ла-Платаға қарай жалғасады. Moultonнан солтүстікке қарай Альбияға дейінгі желі бөлігі Appanoose округінің қоғамдық темір жолына сатылды. 1997 жылдың қыркүйек айының соңында Кирксвилл арқылы өтетін рельстер ақыры бұзылып, қала темір жолсыз қалды. Тасталған желіні бұзу жобасы 1997 жылдың соңына дейін аяқталды.

Коммуналдық қызметтер

Кирксвилл екі су алабымен қамтамасыз етілген. 1982 жылы құрылған Хейзел Крик көлі (530 акр) келесі жылы алғаш рет су көзі ретінде қолданылды. Үлкен су көзі – Форрест көлі (640 акр) 1950 жылдары қала Big Creek өзеніне бөгет салып құрылған. Форрест көлі қаланың батысында орналасқан Мың төбе мемлекеттік паркіне тіреу болып табылады және бұрынғы Миссури губернаторы Форрест Смиттің құрметіне аталған. Кирксвиллдегі қоқыс жинау жұмысы қазіргі уақытта Макон, МО қаласының Advanced Disposal компаниясы арқылы жүзеге асырылады. Компания сонымен қатар қала үшін қайта өңдеу және аула қалдықтарын да жинап алады. Көптеген тұрғындар AmerenUE компаниясынан электр қуатын алады, бірақ қаланың бір бөлігі Tri County Electric, R.E.C. кооперативінен алады. Liberty Utilities компаниясы Кирксвилл аймағын табиғи газбен жабдықтайды.