Кіріспе

Селигман – АҚШ-тың Миссури штатындағы Барри округіне қарасты Sugar Creek қалашығындағы қала. 2010 жылғы халық санауы бойынша халқы 851 адамды құрайды. Қаланың аты 19 ғасырдағы танымал кәсіпкер Джозеф Селигманның құрметіне қойылған. Селигман (זעליגמאן, זעליקמאן) есімі идиш тілінен шыққан және "қуанышты, көңілді адам" деген мағынаны білдіреді.

География

Селигман Озарк тауларында орналасқан, шығысынан Марк Твен ұлттық орманымен шектеседі. Қала Миссуридің 37-ші тас жолы бойындағы қыратта жатыр. Темір жолдың батысынан жауған жаңбырлар Big Sugar Creek және Cowskin өзені арқылы Grand Lake o' the Cherokees көліне құяды. Селигманның шығысындағы жаңбырлар Сулы ойыс, Блокада ойысы және Батлер ойысы арқылы Table Rock көліне ағып жетеді. Аймақта әк тастың жоғары мөлшерімен және шұңқырлар мен үңгірлердің пайда болуымен сипатталатын карст топографиясы да бар. АҚШ Халық санағы бюросының мәліметтері бойынша, қаланың жалпы ауданы 1,25 шаршы миль (3 км²) және барлығы құрлықтан тұрады.

Луизиана сатып алудан бұрын

Француздық зерттеулер кезінде, қазіргі Селигман Осaдж ұлтының ортасында орналасқан. Француздар оны Иллинойс аймағының бір бөлігі деп жариялап, Луизиананы сатып алу келісімі арқылы АҚШ-қа сатты. Осaджтың жерге деген құқықтары Форт-Кларк шарты арқылы берілді, ол 1810 жылы бекітілді.

Ертедегі қоныстанушылар

Селигман бастапқыда 1830 жылдары бұл аймаққа келген алғашқы тұрақты еуропалық қоныс аударушылардың бірі – Вирджиния штатының Скотт округынан шыққан Эндрю, Джордж, Джон, Джошуа және Джейкоб Ролерлердің шаруашылықтарының маңында немесе жанында пайда болған шағын сауда бекеті ретінде дамыды. Сол кезде бұл аймақ қалың орманды, биік ағаштармен жабылған дала болды. 1841 жылдың мамыр айында округ соты аумақ арқылы өтетін алғашқы жолдың салынуына келісім берді, ол бүгінде "Ескі Сым Жолы" деп белгілі. Бұл жол бастапқыда 1838 жылы жүздеген чероки тайпасының Миссури арқылы Оклахома штатының Талекуа қаласына қарай жылжу кезінде салынған, бұл 1830 жылғы федералды үкіметтің үндістерді қоныстандыру актісінің немесе "Көз Жасы Жолының" бір бөлігі болды. Бұл жол Ролерлердің шаруашылығынан шамамен бес шақырым батыс жақтан өтті. Одан кейін, осы жол бойымен телеграф желісі салынды, ал "Ескі Сым Жолы" телеграф бағаналарының ізімен салынды. 1848 жылға қарай Баттерфилд Почта Компаниасы (Butterfield Stage Coach) Сент-Луис (Миссури) мен Файетвилл (Арканзас) арасында маршрут құрды, бұл аймаққа одан да көп қоныс аударушыларды әкелді. 1860 жылдарға қарай бұл жер Ролерс Ридж деп аталатын сауда бекетіне айналды, бірақ бұл қауымдастықтың алғашқы атауы Адам Херд немесе Хердтің есімімен байланысты болуы мүмкін, ол да ертедегі пионерлердің бірі болған. Алғашқы қоныс аударушылар үшін білім беру және дін өте маңызды болды. Жергілікті балаларға арналған екі мектеп салынды: біреуі қаланың солтүстігінде, оның жайлы көп мәлімет жоқ, екіншісі қаланың оңтүстігінде "Қызыл Чинк" деп аталды, ол логтарды қалау үшін қолданылған қызыл сазға байланысты аталған. Екеуі де абоненттік мектептер болды, онда әр бала мұғалімге айына бір доллар төлейтін. Оқу мерзімі әдетте алты айға созылды, бірақ жеткілікті студент болған жағдайда семестрлер ұзартылуы мүмкін еді. Қала сыртында баптист шіркеуі де салынды, бірақ оның жазбалары сақталмаған.

Азаматтық соғыс

Азамат соғысы кезінде даму көбінесе тоқтады, себебі аймақ қырқылысқа ұшырап, құқық тәртібі нашарлады. Бұш-уакерлер қала тұрғындарына үйлерінде шабуылдап, алтын, күміс, азық-түлік және жабдықтарын тонады. Кейбір бұш-уакерлер Одақ әскерімен қолдалып, халықтың рухын түсіру үшін террорлық әрекеттер мен саботаж жасауға ынталандырылды. Жергілікті билік, көрінеу, дүркіреп, округ шенеуніктері 1861 жылдың сәуірінен 1864 жылдың шілдесіне дейін отырыс өткізбеді. Соғыс барысында генерал МакКаллок, генерал Пирс және генерал Прайс Арканзас штатының Бентон округіндегі Кросс Холлоуста шайқас өткізуге арналған жерді талқылау үшін Ролер Ридждегі жеке үйde кездесті.

Қайта құру

Соғыстан кейін Ролерс-Ридж аймағында даму қайта жанданды және қоныс аударушылар келуін жалғастырды. 1866 жылы Кристиан Э. Фаввер және оның отбасы Иллинойс штатынан жабық вагонмен келді және қаланың солтүстігіндегі Биг Шугар Крик өзенінің жоғарғы саласында орналасқан Виктория Миллс ұнтақ диірменін қайта ашты, оны буға көшіріп жаңартты. Бұл жергілікті тұрғындар үшін маңызды орынға айналды. Халық саны арта түсті, 1872 жылдың 1 сәуірінде АҚШ Пошта департаменті аталмыш қауымды қамтамасыз ету үшін пошта бөлімін ашуға рұқсат берді, оған Herdsville деген ат берілді. 1876 жылы қала балалары үшін тағы бір жеке мектеп салынды, екі қабатты ғимарат, онда 40 оқушы тұрақты түрде оқыды. Қаланың қажеттіліктерін өтеу үшін Мейн-стрит көшесінің ортасында терең құдық қазылды, ол "Құрғамайтын бұлақ" деп аталды, бірақ халық санының өсуіне байланысты бұл құдық кейіннен құрғап қалды. Сауда белсенділігі артып, 1880 жылы қалада жүк тасымалдау қызметі іске қосылды, ол ат немесе есектің үш жұбына дейін жегілген арбамен жүк тасып, жеткізіп жүрді. Сонымен қатар, ол кейде такси ретінде де пайдаланылды.

Темір жолдың пайда болуы

1880 жылы Атлантика және Тынық мұхиты темір жолы Пирс-Ситиден Хердсвиллге дейінгі желіні салды. Келіп жатқан пойыздар айналмалы платформаға тиеліп, Пирс-Ситиге қайту үшін қолмен бұрылды. Компания қала салу үшін жер участағысын да берді, сонымен қатар көшелерін жобалап, аттарын қойды. Сол кезде қалада тек бір виски және дәрі-дәрмек дүкені болды, ал халқының көп бөлігі теміржол қызметкерлерінен тұрды. 1880 жылы қала жоспарланды, ал 27 қыркүйекте өткен сәуірде қайтыс болған бай теміржол қаржыгері Джозеф Селигманның құрметіне Селигман деп аталды. 1881 жылдың 8 наурызында қала ресми түрде құрылды. Селигман деген атты таңдаған тұрғындар теміржолдың кішкентай елді мекенге зор пайда әкелгенін мойындады. Алғыс ретінде Селигманның әйелі Бэбет Селигман қауымға 500 доллар және бір акр жерді шіркеу салуға берді. Бенджамин Маккан 1884 жылы жергілікті жұрттан жиналған 300 доллармен бірге Одақ шіркеуін салдырды. Шіркеу әлі де тұр және ол салынғаннан бастап 1959 жылға дейін түрлі протестанттық дін өкілдері тарапынан үздіксіз пайдаланылды. Пойыздың келуімен бірге көптеген келушілер, саудагерлер мен сатушылар келді, ал алғашқы қонақ үйлердің бірі – Инмон Хаус 1881 жылы ашылды. Осы кезде қала құрамына бірқатар жалпы тауар дүкендері, сондай-ақ ауыл шаруашылығы құралдары дүкені, дәріхана, екі қонақ үй, ет базар, ат тұрағы, астық қоймасы, ағаш сарайы, бильярд залы, шаштараз, темірші, фотограф, дәрігер, Эурека сахналық желісінің «Кросс пен Дайвер» мекемесі және жеті салон кірді. Сол жылы қалада «Селигман Санбим» газеті құрылды, оның ұраны «Одақ, Конституция және Заңның орындалуын қамтамасыз ету» болды. Бұл газет АҚШ-та президенттікке Гровер Кливлендті қолдаған алғашқы басылым болды. 1882 жылы болашақта 1906 жылы Миссури және Солтүстік Арканзас темір жолы болып белгіленген жол құрылысы басталды. Бұл теміржол Селигманнан оңтүстік және шығысқа қарай, алдымен Эврика-Спрингс, содан кейін Арканзас штатындағы Хеленаға дейін созылды. Ол Селигманның одан әрі өсуіне және дамуына мүмкіндік берді, бірақ он сегіз миль сапар үшін 1,85 доллар төлеу керек болды – сол кезде бұл қымбат баға еді. Күн сайын Селигман арқылы алты жолаушы пойыз өтетін, ал сол кезде жұмыс істеген Глэдден мен Линден атты екі қонақ үй қалада тоқтаған көптеген адамдарға қызмет көрсетуде қиындықтарға тап болды. Саяхатшылардың көпшілігі сатушылар немесе «саудагерлер» болды, олар үлгі аяқ киім, аппараттық бұйымдар, бас киімдер немесе әшекейлермен толы үлкен сандықтармен келіп, тасымалдау үшін ливреядағы қоян-қолтық немесе арба жалдап, теміржолға қосылмаған шалғайдағы қалаларға тасыды.

20 ғасыр

1900 жылдардың басында қайта құру жалғасты, көптеген заманауи жақсартулар енгізілді. Оңтүстік-Батыс Белл телефон компаниясы 1904 жылы Селигменде кеңсе ашты, сол жылы пошталық ауылдық маршруттар құрылды, 1905 жылы К.С. Фаувер Селигмен банкін ашты, ал 1910 жылы Джордж Финн Фермерлер мен саудагерлер банкін құрды. Сондай-ақ 1910 жылы Солтүстік Арканзас тармағы Селигманнан Эврика Спрингс арқылы Харрисонға дейін созылды. Екі дәрігер қалада жеке практика ашып, олардың біреуі төрт бөлмелі аурухана ашты. 1912 жылы Sure Pop Oil Company компаниясы Селигменнен инвесторларды тартып, Арканзас штатының Gateway қаласында, шекараға жақын жерде мұнай бұрғысын салды. 1914 жылы В.Ф. Тернер басқаратын қызанақ консервілеу зауыты, сірке су шығаратын зауыт ашылды, сондай-ақ қалада күміс кенін табуға қысқа мерзімді әрекет жасалды. Тыйым салуға дейін Селигменде бес салон жұмыс істеді және ол "Батыстағы ең жабайы қала" репутациясына ие болды. Дегенмен, сол кезде Селигман бұрынғы көлемінің жартысына жуық ғана болды. Рождестволық өртен кейін қала 20 ғасырдың көп бөлігінде бұрынғы өркендеуін қайтаруға күш салды. Бұл, әсіресе, Ұлы депрессияның экономикалық қысымдарымен және Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін аймақ арқылы жолаушылар пойыздарының үздіксіз азаюымен қиындатылды, бұл қала халқының азаюына әкеп соқты. Миссури және Солтүстік Арканзас темір жолы 1958 жылы қатты жаңбыр Селигман мен Бивер арасындағы бірнеше көпірлерді және жолдың үлкен бөлігін бұзып салғаннан кейін жұмысын тоқтатты. Одан кейін Фрисконың жолаушылар пойыздары күнделікті қатынастарын тоқтатты. 1990 жылдары Селигман инфрақұрылымды жақсарту мақсатында бірқатар азаматтық даму жобаларын бастады, оның ішінде жаңа қалалық су мұнарасы мен екі қалалық саябақ салынып ашылды.

21 ғасыр

Соңғы уақытта Селигман азаматтық дамуды жалғастырып, қоғамдық орталық, ойын алаңы, қоғамдық кітапхана және Дьюэн Корн муниципалды кешенінің құрамында салынған Джеймс Л. Ботторф ескерткіш мұражайын ашты. Аймаққа жаңа оптикалық талшықты кабель де тартылды. 2014 жылдың желтоқсан айында Wal Mart Селигманда шағын дүкен ашты. Wal Mart дүкені 2015 жылдың тамызында жабылып, 2016 жылдың тамызына дейін Harp's компаниясы мүлікті сатып алғанша бос тұрды.

Белгілі қонақтар

Бір аңыз бойынша, әйгілі саясаткер және шын ниетпен тыйым салуды қолдаған Уильям Дженнингс Брайан, Эврика-Спрингсте сөйлеуге бара жатқанда Селигменде тоқтап, Селигман салонында біраз уақыт өткізді. Шамамен 1904 жылы тыйым салушы және реформатор Кэрри Нейсон Селигманға тур жасап келді және Линден қонақ үйінде қонақтады. Салонға толы қалада ол өзінің үгітін қаншалықты алға апаратынына қатысты алаңдаушылық болғанымен, ол ешқандай мүлікке зақым келтірмеді, тек бір әйел қолдаушысына "О, Адам сияқты ішіңдер және тыйым салуға дауыс беріңдер: Кэрри Нейсон, сіздердің сүйікті үйлеріңізді қорғаушы" деген жазуы бар ұзын мойынды бөтелке сыйлады.

Климат

Селигман ылғалды субтропикалық климат аймағында (Köppen Cfa) жатыр және әдетте ыстық, ылғалды жаздары мен суық қыстары болатын төрт маусымды бастан кешіреді, кейде солтүстіктен суық ауа массалары келген кезде температура төмендейді. Селигман "Торнадо аллеясы" деп белгілі аймақтың шығыс жағында орналасқан.

Білім

Селигман Оңтүстік-Батыс R 5 мектеп округінің құрамына кіреді. Бастауыш және орта буын оқушылары жақын жердегі Уошберн қаласында оқиды. Мектеп командасы "Трояндықтар" деп белгілі.

2010 жылғы санақ

2010 жылғы халық санауы бойынша қалада 851 адам, 320 үй шаруашылығы және 233 отбасы тұрды. Халық тығыздығы 375 тұрғын үй бірлігін құрады, орташа тығыздық – ... (мәлімет жоқ). Қала тұрғындарының нәсілдік құрамы: 94,8% ақ нәсілді, 1,9% американдық үндістер, 0,5% афроамерикандықтар, 0,4% азиялықтар, 0,8% басқа нәсілдерден және 1,6% екі немесе одан көп нәсілді. Кез келген нәсілдегі испан немесе латын американдықтары халықтың 2,7% құрады. 320 үй шаруашылығының 37,2% 18 жасқа дейінгі балаларымен бірге тұрды, 50,6% бірге тұратын жұбайлар, 16,6% күйеуі жоқ әйелдер, 5,6% күйеуі жоқ еркектер және 27,2% отбасы емес. Барлық үй шаруашылықтарының 22,5% жеке адамдардан тұрды, ал 9,7% 65 жасқа толған немесе одан асқан жалғыз адамдар тұрды. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,66 адам, ал отбасының орташа мөлшері 3,11 адамды құрады. Қаладағы орташа жас 37,3 жас. Тұрғындардың 27,7% 18 жасқа дейін, 9,9% 18 мен 24 жас аралығында, 25,8% 25 пен 44 жас аралығында, 26,1% 45 пен 64 жас аралығында және 10,6% 65 жасқа толған немесе одан асқан. Қаланың жыныстық құрамы: 48,8% еркек және 51,2% әйел.

2000 жылғы халық санағы

2000 жылғы халық санауы бойынша қалада 877 адам, 317 шаруашылық және 222 отбасы тұрды. Халық тығыздығы 377 тұрғын үй құрады, орташа тығыздық – есептелмеген. Қала тұрғындарының этникалық құрамы: 89,85% ақ нәсілді, 2,96% американдық индейлер, 0,46% Тынық мұхиты аралдарынан, 3,88% басқа нәсілдерден және 2,85% екі немесе одан көп нәсілді. Кез келген нәсілдегі испан немесе латын американдықтары халықтың 6,61% құрады. 317 шаруашылықтың 34,7% құрамында 18 жасқа дейінгі балалар тұрды, 50,2% бірге тұратын некедегі жұбайлар, 12,9% әйелі күйеуізсіз, ал 29,7% отбасы емес. Барлық шаруашылықтың 22,4% жеке адамдардан тұрды, ал 8,5% 65 жасқа толған немесе одан асып кеткен жалғыз адамдар тұрды. Шаруашылықтың орташа мөлшері 2,77 адам, ал отбасының орташа мөлшері 3,23 адамды құрады. Қала тұрғындарының жас бойынша таралуы: 18 жасқа дейінгілер – 31,4%, 18-24 жас аралығындағылар – 9,1%, 25-44 жас аралығындағылар – 31,5%, 45-64 жас аралығындағылар – 19,7%, 65 жасқа толған және одан асып кеткендер – 8,3%. Орташа жас 31 жас. Әр 100 әйелге 101,6 еркек келеді. 18 жастан асқан әйелдердің әр 100-іне 100,7 еркек келеді. Шаруашылықтың орташа жылдық табысы 25 313 доллар, ал отбасының орташа жылдық табысы 30 417 долларды құрады. Ер адамдардың орташа жылдық табысы 23 563 доллар, ал әйелдердің орташа жылдық табысы 18 611 доллар. Қаланың жан басына шаққандағы орташа жылдық табысы 10 918 доллар. Отбасылардың 18,9% және халықтың 26,8% кедейлік шегінен төмен өмір сүрді, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 32,2% және 65 жасқа толған немесе одан асып кеткендердің 27,1% кедейлікте өмір сүрді.