Кіріспе

Гилмантон – АҚШ, Нью-Гэмпшир штатының Белкнап округіндегі қала. 2020 жылғы халық санауы бойынша халқы 3945 адамды құрайды.

Тарих

Гилмантон 1727 жылы құрылған. Алғашқыда "Гилмантаун" деп аталған қала Гилман отбасының мекені болған, олар бастапқыда Эксетерде қоныстанған. Гилман отбасының жиырма төрт мүшесі Гилмантонның жаңа қалашығында жер алған. (Гилмандармен туысқан басқа отбасылар да жаңа қалада гранттар алды, олардың ішінде Дадлилер, Ливиттер, Фолсомдар және Коффиндер бар.) Бір кезде Портсмуттан кейін штаттың екінші ірі қаласы болған. Бастапқы қала қазіргідей кішкентай болмай, Бельмонт, Гунсток (Гилфорд), Ұраган, Тиога, Фабрика ауылы және Лейкпорт сияқты елді мекендер мен приходтарды қамтыған. Алғаш "Аверитаун" деп аталған, тиімсіз темір кенін өндірумен айналысқан кәсіпорын орны бүгінде Гилмантон темір зауыты деп белгілі. Гилмантон академиясы 1794 жылы "штатта алғаш құрылған үш академияның бірі" ретінде тіркелді. 1808 жылы алғашқы ғимарат өртенді, екінші ғимарат та 1894 жылы өртенді де, оның орнына қазіргі ғимарат салынды, онда қазір қалалық кеңселер орналасқан. Гилмантон теологиялық семинариясы Гилмантон академиясының алғашқы жарғысымен қарастырылған. 1835 жылы Нью-Милфордтан (Коннектикут штаты) келген пастор Хеман Руд алғашқы профессор атанды. 1841 жылы Амми Б. Янг жобалаған, семинарияның пайдалануына берілген үлкен үш қабатты кірпіш ғимарат аяқталды. Гилмантонның ең биік нүктесі – теңіз деңгейінен 593 метр биіктіктегі Мак тауы, ол Гилфорд қаласымен шекаралас орналасқан. Кристалл көлі шығысында, ал Шеллкамп көлі батысында жатыр. Гилмантон толығымен Мерримак өзенінің су жинау алабында орналасқан. Қаланы төрт мемлекеттік трасса: 106, 129, 107 және 140 қызмет көрсетеді. 107-ші трасса – Нью-Гэмпшир тарихында маңызды рөл атқарған Old Province Road-тың бөлігі, ал 106-шы трасса Лакония мен Конкорд арасындағы маңызды байланыс жолы. 140-шы трасса – Тилтоннан Алтонға дейін созылатын шығыс-батыс бағытындағы тас жол. NH 107 және NH 140 трассаларының қиылысы Гилмантон бұрышында орналасқан, бұл екі ірі елді мекеннің бірі. Гилмантон бұрышы (немесе топографиялық карталарда көрсетілгендей, жай ғана "Гилмантон") бірнеше тарихи ғимараттарға ие, олардың ішінде Гилмантон академиясы мен Орталық қауымдық шіркеу бар. Гилмантон темір зауыты Кристалл көлінің шығу жеріне жақын, 140-шы трасса бойында, қаланың шығыс бөлігінде орналасқан.

Демография

Гилмантон халқы 1790, 1800 және 1810 жылғы санақтарда елдегі 38-орын, 31-орын және 37-орынды иеленді. 2000 жылғы санақ бойынша қалада 3060 адам, 1165 үй шаруашылығы және 900 отбасы тұрды. Халық тығыздығы 1848 тұрғын үй бірлігін құрады. Қаланың нәсілдік құрамы: 98,59% ақ нәсілді, 0,10% афроамерикалық, 0,20% американдық үнді, 0,13% азиялық және 0,98% екі немесе одан көп нәсілді. Кез келген нәсілдегі испан немесе латын американдықтары халықтың 0,29% құрады. 1165 үй шаруашылығының 33,1% -ында 18 жасқа дейінгі балалар тұрды, 68,8% -ы бірге тұратын некедегі жұбайлар, 5,5% -ында күйеуі жоқ әйелдер, ал 22,7% -ы отбасы емес. Барлық үй шаруашылығының 17,2% жеке тұлғалардан тұрды, ал 5,8% -ы 65 жасқа толған немесе одан асқан жалғыз тұратын адамдардан. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,62 адамды, ал отбасының орташа мөлшері 2,96 адамды құрады. Қала тұрғындарының жас бойынша таралуы: 24,2% -ы 18 жасқа дейінгілер, 5,9% -ы 18-24 жас аралығындағылар, 30,5% -ы 25-44 жас аралығындағылар, 27,6% -ы 45-64 жас аралығындағылар және 11,7% -ы 65 жасқа толған немесе одан асқандар. Орташа жас 40 жас. Әр 100 әйелге 102,9 еркек келеді. 18 және одан жоғары жастағы әр 100 әйелге 100,1 еркек келеді. Үй шаруашылығының орташа жылдық табысы 50 542 доллар, ал отбасының орташа жылдық табысы 51 712 доллар. Ер адамдардың орташа жылдық табысы 37 077 доллар, ал әйелдердің 27 727 доллар. Қаланың жан басына шаққандағы орташа жылдық табысы 23 163 доллар. Отбасылардың 3,3% және халықтың 5,9% кедейлік шегінен төмен, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 5,8% және 65 жасқа толған немесе одан асқандардың 9,1% -ы.

Үкімет

Нью-Гэмпшир Сенатында Гилмантон 6-шы округте орналасқан, оны республикашыл Джеймс Грей өкілдік етеді. Нью-Гэмпширдің Атқарушы кеңесінде Гилмантон 2-ші округте, оны демократ Андрю Волинский өкілдік етеді. АҚШ Өкілдер палатасында Гилмантон Нью-Гэмпширдің 1-ші сайлау округінде, оны демократ Крис Паппас өкілдік етеді.