Кіріспе

Мысырдағы шайқас

1218-1219 жылдардағы Дамиетта қаласын қоршау – крестшілердің Мысырдың Дамиетта портын шабуылдаған Бесінші крест жорығының бір бөлігі болды. Айюбид сұлтаны әл-Камильдің билігінде болған қала 1218 жылы қоршауға алынып, 1219 жылы крестшілер басып алды. Бесінші крест жорығының басында Нил өзенінің сағасында орналасқан Дамиеттаны басып алу үшін күш жұмсау туралы келісімге келді. Крестшілер бұл қаланы Акра мен Суэцтен Иерусалимге жасалатын шабуылдың оңтүстік бағыты үшін бастапқы нысан ретінде пайдалануды жоспарлады. Бұл аймаққа бақылау крест жорығын қаржыландыруға мүмкіндік беретін еді, сондай-ақ мұсылман флотынан туындаған қауіпті де азайтар еді. 1221 жылы крестшілер күштері қаладан бас тартып, Мысырды эвакуациялағанда Дамиетта қолдан шықты.

Дайындық

1218 жылдың наурыз айында Бесінші крест жорығының кемелері Акра портына бағыт алды. Мамыр айының соңында Дамиеттаны қоршауға жіберілген әскерлер теңізге шықты. Бірінші кемелер 27 мамырда жетті, бірақ негізгі басшылар дауылдар мен қосымша дайындықтарға байланысты кешікті. Крест жорығының күштеріне Темплиерлер және Госпитальдер ордендерінің жасақтары, Фризия және Италиядан келген флоттар, сондай-ақ көптеген басқа да әскери қолбасшылардың басқаруындағы әскерлер кірді.

Келу

Бірінші кресткерлік кемелер Дамиеттаға келгеннен кейін, Саарбруккен графы Симон III қалған кемелер келгенге дейін уақытша жетекші болып тағайындалды. Оның басшылығымен 29 мамырда "қан төгілмей" десанттық жағажай құрылды. 24 маусымда мұнараға шабуылдар басталды, бірақ олар бірнеше рет сәтсіз аяқталды. Соның салдарынан крестшілер жаңа типтегі теңіздік қоршау қаруын ойлап тапты, оны кейде Падерборндық Оливерге жатқызады; екі кеме біріктіріліп, үстіне төрт мачта мен желкендері бар қоршау мұнарасы мен баспалдақ орнатылды. Бұл құрылыс жаудың шабуылынан қорғау үшін жануар терісімен жабылды. 24 тамызда құрал мұнараға жеткізілді; келесі күні мұнарадағылар қарсылық көрсетпей берілді. Қыс, дауылдар, аурулар және басшылыққа байланысты даулар қоршауды одан әрі баяулатты. Қыркүйек айында Альбано епископы және Апостолдық Тақтың өкілі кардинал Пелагий крестшілер лагеріне келді де, Иерусалим патшасы Бриенн Иоанның билігіне қарсы шығып, шіркеудің билігі секулярлық басшыдан артық екенін мәлімдеді. 1221 жылдың шілдесінде Дамиетта мен Бесінші крест жорығы сәтсіз аяқталды. Крестшілер күштері қаланы тастап, Мысырдан шығып кетті.