2008 жылғы АҚШ Республикалық партия президенттік үміткерлерінің іріктелуі

Кіріспе

АҚШ Республикалық партиясының президенттік кандидаттарын іріктеу

Бұл мақалада 2008 жылғы АҚШ президенттік сайлауы үшін 2008 жылғы Республикалық партиясының ішкі сайлауларымен (праймериздермен) байланысты ресми кандидаттардың тізімі келтірілген. АҚШ Конституциясының 22-толықтыруына сәйкес, президенттік лауазымда екі мерзім толық қызмет еткен Джордж Бушқа 2008 жылы президенттікке қайта үміткер болуға рұқсат берілмеді. Вице-президент Дик Чейни президенттікке қатыспауды шешті. 2008 жылдың 4 наурызында Джон Маккейн партияның ұсынуын алу үшін қажетті 1191 делегатты жинағаннан кейін Республикалық партияның президенттікке үміткері ретінде белгілі болды. Сол күні кешке Майк Хакаби жарыстан бас тартқанын жариялады. Маккейннің соңғы қарсыласы Рон Пол 2008 жылдың 12 маусымында сайлаудан шықты.

Үміткер

Сенатор Джон Маккейн 1936 жылғы 29 тамызда АҚШ бақылауындағы Панама каналы аймағында дүниеге келді, Аризона штатының сенаторы. Әскери отбасында туған ол теңіз әскери авиаторы болып, Вьетнам соғысында тұтқынға алынды. Сенатта республикалықтардың тәуелсіз саяхатшысы ретінде жиі сипатталады, ол жақсы танымал. 2000 жылы ол Джордж Бушқа қарсы республикалық партияның үміткерлігі үшін күресінде жеңіліске ұшырады: Маккейн басқа республикалық үміткерлер Бушті қолдағаннан кейін де сәтсіз науқанын ұзақ уақытқа созды. Маккейннің сот судьяларын тағайындау мәселесіндегі екі партиялық келісімі және сайлау қаржысын реформалауды ынталы қолдауы көптеген топтардың наразылығын тудырды. Дегенмен, оның партиясы шетелдік саясат және мемлекеттік шығындарға қатысты мәселелерде оны қолдады. 2006 жылғы 15 қарашада Маккейн зерттеу комитетін құратынын жариялады. 2007 жылғы 28 ақпанда Дэвид Леттерменнің кешкі шоуында ол GOP президенттік номинациясын алуға ниеттенгенін мәлімдеді. 2007 жылғы 25 сәуірде ол ресми түрде жариялады. 4 қарашада Маккейн президенттік сайлауда демократтардың үміткері Барак Обамадан жеңілді.

Алдын ала сайлау кезінде бас тартты

Кандидаттар номинацияны алудан бас тартты. Руди Джулиани, Нью-Йорк қаласының бұрынғы мэріРуди Джулиани, 1944 жылдың 28 мамырында Нью-Йоркте туған, Нью-Йорк қаласының бұрынғы мэрі. Джулиани 2005 жылдың 2 қазанында президенттікке үміткер болу мүмкіндігін қарастыратынын айтты. 2006 жылдың 13 қарашасында ол зерттеу комитетін құрғанын жариялады. Ол республикалық партияның номинациясы және жалпы сайлау үшін бірнеше штаттық және бүкіл ел бойынша сауалнамалар жүргізді, сондай-ақ 9/11 шабуылынан және 2004 жылғы Республикалық конвентте сөйлеген сөзінен кейін көптеген БАҚ оны ықтимал кандидат ретінде атады. 2007 жылдың 5 ақпанында Джулиани 2008 жылғы АҚШ президенттік сайлауына «үміткерлік туралы мәлімдеме» Федералды сайлау комиссиясына тапсыру арқылы ресми емес түрде қатысты, бірақ оны зерттеу комитеті жұмыс істеген кездегідей деңгейде қалдырды. 15 ақпанда Джулиани CNN арнасының Larry King Live бағдарламасында қатысатынын ресми түрде жариялады. Джулиани 2008 жылдың 29 қаңтарында Флорида штатындағы алғашқы сайлауда үшінші орын алды. Келесі күні ол жарыстан шығып, Джон Маккейнге қолдау көрсетті. Өкіл Дункан ХантерДункан Хантер, 1948 жылдың 31 мамырында Калифорния штатының Риверсайд қаласында туған, сол штаттан АҚШ өкілі және бұрынғы Қарулы күштер комитетінің төрағасы. Хантер 2007 жылдың 25 қаңтарында Оңтүстік Каролина штатының Спартанбург қаласында президенттікке үміткерлігін ресми түрде жариялады. Ол 2008 жылдың 19 қаңтарында Невададағы республикалық партияның құрылтайында нашар көрсеткеннен кейін жарыстан шығып, Майк Хакабиге қолдау көрсетті. Майк Хакаби, Арканзас штатының бұрынғы губернаторы Майк Хакаби, 1955 жылдың 24 тамызында туған, 1996 жылдан 2007 жылға дейін АҚШ-тың Арканзас штатының губернаторы болды. Ол 2007 жылдың 28 қаңтарында өзінің үміткерлігін жариялады. Митт Ромни жарыстан шыққаннан кейін, Маккейн үміткер болып баққанмен, Хакаби өзінің науқанын жалғастыруды шешті. Тексас, Огайо, Вермонт және Род-Айленд штаттарында Маккейнге жеңілгеннен кейін, ол 2008 жылдың 4 наурызында президенттік науқанын аяқтады және келесі күні Маккейнге қолдау көрсетті. Өкіл Рон ПолРон Пол, 1935 жылдың 20 тамызында Пенсильвания штатының Грин-Три қаласында туған, Техас штатынан АҚШ-тың көп жылғы өкілі, конституционалист және либертариандық дауыс беру тізімі бар. Ол 2008 жылғы сайлаудан бұрын либертариан ретінде президенттікке үміткер болған. 2007 жылдың 11 қаңтарында Пол 2008 жылғы президенттік жарысқа зерттеу комитетін құру үшін қажетті құжаттарды тапсырды. Ол 2007 жылдың 12 наурызында C-SPAN телеарнасының Washington Journal бағдарламасында қонақ ретінде ресми түрде өзінің үміткерлігін жариялады. 2007 жылдың 20 ақпанында Полдың зерттеу комитеті YouTube-ке оның үміткер болу себебін түсіндіретін ресми видеоны жариялады. Пол республикалық партияның құрылтайларында жақсы нәтижелер көрсетті және бірнеше қаражат жинау рекордтарын жаңартты, соның ішінде 2007 жылдың 16 желтоқсанында Бостон шай партиясын тойлауға арналған акция аясында 6,3 миллион доллардан астам қаражат жинады. 12 маусымда Пол жарыстан шықты. Ромни өзінің үміткерлігін 2007 жылдың 13 ақпанында Мичиган штатының Дирборн қаласындағы Генри Форд мұражайында ресми түрде жариялады. 2008 жылдың 7 ақпанында Ромни жарыстан шығатынын және Джон Маккейнге қолдау көрсететінін мәлімдеді. Алан Киес, АҚШ-тың бұрынғы елшісіАлан Киес, 1950 жылдың 7 тамызында туған, американдық консервативті саясаткер, жазушы, бұрынғы дипломат және мемлекеттік қызметке үнемі үміткер. Киес 2007 жылдың 14 қыркүйегінде радио сұхбатында президенттікке үміткерлігін жариялады. Ол праймериз алдындағы ұлттық теледидардағы бір дебатқа қатысты. Оның ең жақсы нәтижесі Солтүстік Каролина штатында 4-орынды иеленгені болды. Киес 2008 жылдың 15 сәуірінде Республикалық партиядан шығып, Конституциялық партияның президенттікке үміткері болуды ұсынғанын жариялаған кезде, бұл ұсыныстан бас тартты. Фред Томпсон, Теннесси штатының бұрынғы сенаторыФред Далтон Томпсон, 1942 жылдың 19 тамызында туған, Теннесси штатының бұрынғы сенаторы және бұрынғы актер, «Заң мен тәртіп» сериалындағы Д. А. Артур Бранч рөлімен танымал. 2007 жылдың 11 наурызында Томпсон: «Мен бұл туралы ойланып жатырмын. Есікті ашық қалдырамын. Көптеген адамдар қазірдің өзінде кеш деп санайды. Менің ойымша, олай емес, бірақ ойын ережесі өзгерді. Менің ойымша, адамдар біршама көңілі қалды. Менің ойымша, көптеген адамдар цинизмге бой алдырды. Менің ойымша, олар басқа нәрсе іздеп жүр» деді. 1 маусымда Томпсон алғашқы науқан комитетінің құрылғанын жариялады, осылайша ресми президенттік үміткерлікке алғашқы ресми қадам жасады. 5 қыркүйекте ол ресми түрде президенттік жарысқа қатысты. 2008 жылдың 22 қаңтарында ол науқанын аяқтап, Джон Маккейнге қолдау көрсетті.

Candidates who withdrew from seeking the nomination. Rudy Giuliani, former mayor of New York CityRudy Giuliani, born May 28, 1944, in New York, former mayor of New York City. Giuliani said on October 2, 2005, that he would look at the possibility of running for president. On November 13, 2006, he announced that he was forming an exploratory committee. He led several state and nationwide polls for the Republican nomination and the general election, and had been mentioned by many media sources as a possible candidate since the 9/11 attacks and a speech to the 2004 Republican Convention. (See polls below) On February 5, 2007, Giuliani unofficially entered the race for the 2008 U. S. presidential election by filing a "statement of candidacy" with the Federal Election Commission, but legally keeping him at the same level as he was while running an exploratory committee. On February 15, Giuliani officially announced that he was running on CNN's Larry King Live show. Giuliani finished third in the Florida primary on January 29, 2008. The next day he withdrew from the race and endorsed John McCain. Representative Duncan HunterDuncan Hunter, born May 31, 1948, in Riverside, California, U. S. Representative from that state and former Chairman of the House Armed Services Committee. Hunter formally announced his presidential candidacy in Spartanburg, South Carolina, on January 25, 2007. He withdrew from the race on January 19, 2008 after a poor showing in the Nevada Republican caucuses, and endorsed Mike Huckabee. Mike Huckabee, former Governor of ArkansasMike Huckabee, born August 24, 1955, was the governor of the U. S. state of Arkansas from 1996 to 2007. He announced his candidacy on January 28, 2007. After Mitt Romney withdrew from the race, Huckabee chose to continue with his campaign, despite the fact McCain was already the presumptive nominee. Following losses to McCain in the Texas, Ohio, Vermont, and Rhode Island primaries, he ended his presidential campaign on the evening of March 4, 2008, and endorsed McCain the following day. Representative Ron PaulRon Paul, born August 20, 1935, in Green Tree, Pennsylvania, is a longtime U. S. Representative from Texas with a strong constitutionalist and libertarian voting record. He first ran for president as a Libertarian nearly two decades before the 2008 campaign. On January 11, 2007, Paul filed papers to form an exploratory committee for the 2008 presidential race. He formally declared his candidacy 12 March 2007 as a guest on Washington Journal on C SPAN. On February 20, 2007, Paul's exploratory committee posted on YouTube a formal video of him explaining his reason for running. Paul did well in Republican straw polls and broke several fundraising records including raising the most money ever raised in 24 hours, when Paul raised over $6.3 million on December 16, 2007, as a part of a moneybomb celebrating the Boston Tea Party. On June 12, Paul withdrew from the race. Romney officially announced his candidacy on February 13, 2007, at the Henry Ford Museum in Dearborn, Michigan. On February 7, 2008, Romney announced that he was withdrawing from the race, and endorsed John McCain. Alan Keyes, former U. S. AmbassadorAlan Keyes, born August 7, 1950, is an American conservative political activist, author, former diplomat, and perennial candidate for public office. Keyes announced his candidacy for president in a radio interview on September 14, 2007. He participated in one nationally televised debate before the primaries. His best showing was a 4th place finish in North Carolina. Keyes withdrew from consideration on April 15, 2008, when he announced he was leaving the Republican party and advocating to be the Constitution Party nominee for president. Fred Thompson, former Senator of TennesseeFred Dalton Thompson, born August 19, 1942, was a former Senator from Tennessee and a former actor, best known for playing D. A. Arthur Branch on Law & Order. On March 11, 2007 Thompson said "I'm giving some thought to it. Going to leave the door open. A lot of people think it's late already. I don't really think it is, although the rules of the game have changed somewhat. I think people are somewhat disillusioned. I think a lot of people are cynical out there. I think they're looking for something different." On June 1, Thompson announced he had established a preliminary campaign committee, thus taking his first formal step toward an official presidential bid. On September 5, he officially entered the presidential race. On January 22, 2008 he ended his campaign and endorsed John McCain.

Алдын ала сайлау алдында шығып кетті

Айова штатының сайлау комиссиясынан бас тартқан кандидаттар. Сенатор Сэм Браунбек. Сэм Браунбек, 1956 жылдың 12 қыркүйегінде Канзаста туған, сол штаттың аға сенаторы. 2005 жылдың сәуірінде Associated Press агенттігі Браунбектің, өз туған штатынан тыс жерлерде көп танылмаған, Айова және Нью-Гэмпшир сияқты штаттарда «өзін таныту үшін әлеуметтік консерваторлар мен христиан белсенділерінің желісін пайдаланып жатқанын» хабарлады. Ол әлеуметтік және қаржылық консервативті ұстанымдарымен, атап айтқанда, абортқа қарсылығымен және қазіргі IRS кодексіне альтернативті, біркелкі салық жүйесін енгізуімен белгілі. Сондай-ақ, Конгресс Ана Терезаға Конгресс медалін табыстауына үлкен үлес қосты. Оның сөзімен айтқанда: «Менің өзегім – отбасыны қайта құру және мәдениетті жаңару». 2006 жылдың 4 желтоқсанында Браунбек зерттеу комитетін құратынын мәлімдеді. 2007 жылдың 20 қаңтарында Браунбек өзінің кандидатурасын ресми түрде жариялады. Науқаны туралы ол былай деді: «Мен Канзастағы фермердің ұлымын. Мен әлі де кез келген адам президент бола алады деп ойлаймын. Оны іске асыру үшін 100 миллион доллармен келудің қажеті жоқ. Мен жарыстағы тасбақамын. Жарыс қалай басталатыны маған ұнамайды, оның қалай аяқталуы маған ұнайды». Браунбек 2007 жылдың 3 мамырындағы республикалық кандидаттардың дебатында «сахнада эволюцияға сенбейтін адам бар ма?» деген сұраққа қол көтерген үш кандидаттың бірі болды. Евангелистер арасында жоғары беделіне қарамастан, көптеген олар Майк Хакабиді қолдады. Браунбек 2007 жылдың 19 қазанында президенттік жарыстан бас тарды және Джон Маккейнді қолдады. Вирджиния штатының бұрынғы губернаторы Джим Гилмор. 2006 жылдың тамызында Джим Гилморды президенттікке түсуге шақыру мақсатымен «Президентке жоба» тобы құрылды, оның президенттік сайлау штатына сапар шеккені белгілі болды. 2006 жылдың қарашасында Гилмор ABC News телеарнасына 2008 жылғы президенттік жарысқа қатысу мүмкіндіктерінің бірі екенін айтты. 2006 жылдың 19 желтоқсанында Гилмор президенттікке үміткер болу үшін зерттеу комитетін құрғанын мәлімдеді. Гилмор 2006 жылдың 20 желтоқсанында зерттеу комитетін 2007 жылдың 2 қаңтарында іске қосатынын хабарлады. 2004 жылы демократ Говард Диннің күтпеген науқанын қайталауға үміттене отырып, Гилмор жарысқа қатысқанда ұлттық деңгейде танылмаған бұрынғы губернатор екенін айтып, Диннің танымал сөзін қайталап: «Республикалық партияның республикалық қанатын» білдіретінін мәлімдеді. Гилмор өзінің кандидатурасын 2007 жылдың 26 сәуірінде Айова штатының Дес-Мойн қаласындағы GOP штаб-пәтерінен жариялады. Алайда Гилмор 2007 жылдың бірінші жартысында бар болғаны 380 000 доллар жинады, бұл оның 2007 жылдың 14 шілдесінде президенттік жарыстан бас тартуының және Джон Маккейнді қолдауының себебі болды. Том Танкредо. Том Танкредо, 1945 жылдың 20 желтоқсанында Колорадо штатында туған, сол штаттан АҚШ өкілі және иммиграциялық саясатты шектеудің белді жақтаушысы. 2007 жылдың 2 сәуірінде Танкредо Айова штатының 1040 WHO радиостанциясында өзінің кандидатурасын ресми түрде жариялады. Танкредоның палеоконсерваторлар арасында адал жақтастары бар. Ол халықтық қолдауды күшейту үшін Нью-Гэмпшир, Мичиган және Айова сияқты алғашқы президенттік сайлау штаттарына сапар шекті және республикалықтар арасында жағымды пікірлер жинады. Танкредо 2007 жылдың 16 қаңтарында зерттеу комитетін құратынын мәлімдеді. 2007 жылдың 3 мамырындағы республикалық кандидаттардың дебатында «сахнада эволюцияға сенбейтін адам бар ма?» деген сұраққа қол көтерген үш кандидаттың бірі Танкредо болды. 2007 жылдың 20 желтоқсанында Танкредо жарыстан шығып, Митт Ромниді қолдады. Ромни жарыстан бас тартқаннан кейін Танкредо Джон Маккейнді қолдады. Томми Томпсон, Висконсин штатының бұрынғы губернаторы. Томми Томпсон, 1941 жылдың 19 қарашасында Висконсин штатының Элрой қаласында туған, Висконсин штатының бұрынғы төрт мерзімдік губернаторы және 2001 жылдан 2005 жылға дейін президент Джордж Буш басшылығымен денсаулық сақтау және әлеуметтік қызметтер министрі болды. Ол 2008 жылғы номинацияға қызығушылық танытты және 2006 жылдың 15 желтоқсанында зерттеу комитетінің құрылғанын мәлімдеді. Ол 2007 жылдың 1 сәуірінде өзінің кандидатурасын ресми түрде жариялады. 11 тамыздағы Айова штатының сабан сауалнамасында нашар нәтиже көрсеткеннен кейін Томми Томпсон келесі күні жарыстан кететінін және Руди Джулианиді қолдағанын мәлімдеді. Джулиани жарыстан бас тартқаннан кейін Томпсон Джон Маккейнді қолдады.

Candidates who dropped out before the Iowa CaucusesSenator Sam BrownbackSam Brownback, born September 12, 1956, in Kansas, senior Senator from that state. In April 2005, the Associated Press reported that Brownback, who is little known outside his home state, "is using a network of social conservatives and Christian activists to raise his profile" in such battleground states as Iowa and New Hampshire. He is well known for his social and fiscal conservative record, such as opposing abortion and instituting a flat tax alternative to the current IRS Code. He was also instrumental in Congress' bestowing the Congressional Medal upon Mother Teresa. In his own words, "The core of my being is to rebuild the family and renew the culture." On December 4, 2006, Brownback announced that he would form an exploratory committee. On January 20, 2007, Brownback officially announced his candidacy. Of his campaign, Brownback said, "I'm a son of a farmer from Kansas I still think anybody can be president. I don't think you have to show up with $100 million to do it. I'm the tortoise in the race. And I don't like how the race starts; I like how it ends up." Brownback was one of three who raised his hand in the May 3, 2007, Republican candidates debate when asked "Is there anybody on the stage who does not believe in evolution?". Despite his high profile among Evangelicals, most of them threw their support behind Mike Huckabee. Brownback officially withdrew from the presidential race on October 19, 2007, and endorsed John McCain. Jim Gilmore, former Governor of VirginiaJim Gilmore, a Draft for President group was formed in August 2006, encouraging former Virginia Governor Jim Gilmore to run for president after he was seen traveling to the presidential primary states. In November 2006, Gilmore told ABC News that a 2008 presidential run was one of several possibilities he is considering. On December 19, 2006, Gilmore announced he was forming an exploratory committee for a presidential candidacy. Gilmore announced on December 20, 2006, that he would launch his exploratory committee on January 2, 2007. Perhaps hoping to mirror the surprising 2004 campaign of Democrat Howard Dean, another former governor with little national recognition when he entered the race, Gilmore declared that he represents "the Republican wing of the Republican Party" echoing the popular Dean quotation. Gilmore declared his candidacy from the Des Moines, Iowa GOP headquarters on April 26, 2007. Gilmore, however, raised a mere $380,000 in the first half of 2007, which he cited as a reason why he withdrew from the presidential race on July 14, 2007, and endorsed John McCain. Representative Tom Tancredo
Tom Tancredo, born December 20, 1945, in Colorado, U. S. Representative from that state and leading advocate for more restrictive immigration policies. On April 2, 2007, Rep. Tancredo announced his official candidacy on Iowa talk radio station 1040 WHO. Tancredo has a dedicated grassroots following among paleoconservatives. He has visited early Presidential primary states such as New Hampshire, Michigan and Iowa to begin building popular support and has polled favorably amongst grassroots Republicans. Tancredo announced on January 16, 2007, that he was forming an exploratory committee. Tancredo was one of three who raised his hand in the May 3, 2007, Republican candidates debate when asked "Is there anybody on the stage who does not believe in evolution?" On December 20, 2007, Tancredo withdrew from the race and endorsed Mitt Romney. After Romney withdrew from the race, Tancredo threw his support behind John McCain. Tommy Thompson, former Governor of WisconsinTommy Thompson, born November 19, 1941, in Elroy, Wisconsin, is the former four term Governor of Wisconsin and was Secretary of Health and Human Services under President George W. Bush from 2001 to 2005. He announced interest in the 2008 nomination and, on December 15, 2006, announced that he had formed an exploratory committee. He officially announced his candidacy on April 1, 2007. After a poor showing in the August 11 Iowa Straw Poll, Tommy Thompson announced on the following day that he is withdrawing from the race, and endorsed Rudy Giuliani. After Giuliani withdrew from the race, Thompson threw his support behind John McCain.