Кіріспе

Белла Виста, итальян тілінде "әдемі көрініс" деген мағынаны білдіреді, АҚШ, Пенсильвания штаты, Филадельфия қаласының Оңтүстік Филадельфия ауданындағы шағын аудан. Ол 6-шы көше, 11-ші көше, Оңтүстік көше және Вашингтон авенюімен шектеледі. Қазіргі таңдағы халқы 5 898 адамды құрайды.

Тарих

1854 жылғы Біріктіру заңына дейін Белла Виста Мояменсингтің бір бөлігі болған. 1840 және 1850 жылдарға дейін сирек қоныстанған, содан кейін индустрияланған қаланың шетіндегі кедей ауданға айналған. 1848 жылы «Нью-Йорк Трибюн» газеті Мояменсинг және жақын орналасқан Саутварк аудандарында «ең әдепсіз сарандар мен қарақшылар», сондай-ақ түрлі топтардың мүшелері болған «бос жүргіншілер» бар екенін жазды. Ирландиялық иммигранттармен қатар, бұл жерде қаланың африкалық текті халқының көп бөлігі де тұрған, олардың көпшілігі Оңтүстіктен келген бұрынғы құлдар болған. 1852 жылы африкалық текті адамдарға арналған мектеп (кейіннен колледж) – «Түсті жастар институты» 10-шы және Бейнбридж көшелерінде құрылды. 1800 жылдардың соңында итальяндық иммигранттар бұл аймаққа көптеп қоныстанды, бұл ауданның мінезін өзгертті. Алғашқы көшіп келгендердің бірі Антонио Паломбо 1884 жылы 9-шы және Катарин көшелерінің бұрышында пансионат (Паломбо пансионаты) ашты, ол ауданның өсіп келе жатқан итальяндық қауымының әлеуметтік орталығына айналды. 1960 жылдары Оңтүстік көшесіндегі тас жолдың салынуы жоспарланғаннан кейін аудандағы жылжымайтын мүліктің құны төмендеді. Көптеген тұрғындар кейіннен қала шетіне көшіп кетті. Дамытушылар мен қала жоспарлаушылары көршілес Квин Вилладжда жасағандай, ауданды жаңадан брендтеуге тырысып, 1970 жылдардың басында оны «Белла Виста» деп атауды бастады. Қалалық әкімдік екінші қалалық тас жол салу жоспарларын тоқтатты. 1970 жылдардың соңында аудан Орталық қалаға жақын болғандықтан жаңару процесіне түсті. 1982 жылы Майкл Лэнгтің «Қалалық құлдыраудың ортасында жаңару: Американың ескі қалалары үшін стратегиялар» атты еңбегінде осы аудан кейс-стади ретінде келтірілді. Сол кезеңде ауданға вьетнамдықтар мен мексикалық иммигранттардың көптеп келуі байқалды, әсіресе Вашингтон даңғылы маңында. Итальяндық-американдық қауымның көп бөлігі Оңтүстік Филадельфияға, яғни Белла Вистадан оңтүстікке қарай, Маркони Плаза сияқты аудандарға көшкенімен, көптеген итальяндық дүкендер мен мейрамханалар 9-шы көшедегі Итальян базарында жинақталған күйінде қалды. Самуэль С. Флейшер өнер мемориалы, Түсті жастар институты, Фрэнсис Эллен Уоткинс Харпер үйі, Джордж В. Небингер мектебі және Вашингтон даңғылының тарихи ауданы Ұлттық тарихи орындар тізіміне енгізілген.

Тарихи белгілер

Пенсильвания тарихи және мұражай комиссиясы Белла-Вистаға орнатқан қола тақталар, олар жеке тұлғаларды, оқиғаларды және маңызды орындарды еске алады. Фрэнк Гаспарро (1909-2001) – Линкольн центінің сыртқы жағын және Гилрой Робертспен бірге Кеннедидің жарты долларын жасаған суретші. Филадельфияда классикалық өнерді оқып бітірген Гаспарро 1942 жылы АҚШ Монетханасында кіші гравюрашы болып жұмысқа орналасты. 1965 жылы президент Линдон Джонсон оны 10-шы бас гравюрашы қызметіне тағайындады. Айзенхауэр және Сюзан Б. Энтони доллары сияқты көптеген монеталар мен медальдарды жасады. (727 Карпентер-Стрит, 2002)

Фрэнсис Э. У. Харпер (1825-1911) – жазушы, лекторы және қоғамдық белсенді. Харпер осы жерде тұрып, өмірін құлдар мен азат афроамерикандықтардың құқықтарын қорғауға арнады. Ол афроамерикандықтардың өсуі үшін білім берудің маңызды екенін жақтады. (1006 Бейнбридж-Стрит, 1992)

Өнеркәсіп үйі – 1846 жылы құрылған, бұл Пенсильваниядағы осындай алғашқы мекеме. Оның тұрғындары ирландтық католиктер, басқа иммигранттар және жергілікті тұрғындар болды. Мұқтаж адамдарға көмек көрсетуге жұмыс іздеушілерге арналған оқу бағдарламалары кірді, олардың тәуелсіздігіне жетуіне көмектесу мақсатында. (714 Катарине-Стрит, 1991)

Түсті жастар институты – 1852 жылы фермалық мектеп ретінде басталып, қара нәсілділерді білікті мамандықтар мен оқытуға даярлайтын алғашқы мектептердің біріне айналды. 1869-1902 жылдары Фанни Дж. Коппин басшылығымен танылды. Кейіннен Чейни университеті болып қайта құрылды. (915 Бейнбридж-Стрит, 1992)

Сент-Мэри Магдалена Де Пацци приходы – 1852 жылы Филадельфия епископы Сент Джон Н. Нойманмен АҚШ-тағы алғашқы итальяндық ұлттық приход ретінде құрылды. Мұнда 1854 және 1891 жылдары жаңа шіркеулер ашылды. Делавэр аңғарындағы ең ірі итальяндық қауым осы маңайда қалыптасты. (714 Монтроз-Стрит, 1994)

Джо Венути (1903-1978) – "Джаз скрипкасының әкесі". Бала кезінде классикалық білім алған Венути осы жерде бастауыш мектепте оқыды. Ол жаңа аспаптық техникаларды енгізді, 1921-1933 жылдары гитарист Эдди Лангпен тығыз байланыста жұмыс істеді. 1935-1943 жылдары өзінің тобын басқарды, экранда және радиода болды. 1968 жылы қайта оралды. (S. 8th & Fitzwater Sts. солтүстік-шығыс бұрышы, 1997)

Джаннини отбасы – танымал опералық отбасы. Әкесі, тенор Ферруччо (1868-1948), 1896 жылы алғашқы дискіде ән шырқады. Қызы Дусолина (1900-1986) – Метрополитен операсының сопраносы. Ұлы Витторио (1903-1966) – композитор, Кертис институтында және Джульярдта сабақ берді. Осы жерде тұрды. (735 Кристиан-Стрит, 2005)

Кристиан-Стрит ауруханасы – Азамат соғысы кезіндегі АҚШ Армиясының алғашқы ауруханасы, 1861 жылдың мамыр айында құрылды. Мұнда докторлар Митчелл, Кин, Морехаус және басқалар жүйке және оған байланысты ауруларды емдеуде электр тогын, дәрі-дәрмектерді және басқа да тәжірибелерді алғаш рет қолданды. 1865 жылы жабылды. (924 Кристиан-Стрит, 2005)

Сэмюэл С. Флейшер өнер мемориалы – 1898 жылы Графикалық эскиз клубы ретінде құрылды; АҚШ-тағы ең көне тегін қоғамдық өнер мектебі. Жыл сайын мұнда 5 мыңға жуық студент өнерді оқып үйренеді. Бұрынғы оқушыларының арасында АҚШ Монетханасының бас гравюрашысы Фрэнк Гаспарро және танымал сәулетші Луи Кан бар. (719 Катарине-Стрит, 2005)

South 9th Street Curb Market – Бірінші дүниежүзілік соғыс кезіндегі жоғары бағалар мен азық-түлік тапшылығына қарсы тұру үшін 20 ғасырдың басында құрылған бірнеше жағажай базарларының бірі. 9th Street Market көшіп келушілерге қарсы көзқарасқа және санитарлық жағдай мен көлік кептелісіне қатысты сынға қарамастан, сақталып қалды. Көршілес сауда орындарында жаңа өнімдер мен түрлі ұлттық тағамдар ұсынылды. Ол жергілікті қоғамдық нарықтан танымал Филадельфиялық нышанға айналды. (9th және Кристиан көшелерінің солтүстік-шығыс бұрышы, 2007)

No. 11 өрт сөндіру бөлімі – 1871 жылы Филадельфия өрт сөндіру департаменті құрамында құрылған 22 өрт сөндіру бөлімінің бірі. 1919 жылы ол мүшелері кәсіби қызметімен ерекшеленетін афроамерикандық бөлінген бөлімшеге айналды. 1952 жылы сегрегациядан шығарылды. (1016 South St. at Alder, 2005)

Октавиус В. Кэтто (1839-1871) – осы жерде тұрған Түсті жастар институтының алғашқы түлегі, Кэтто педагог, одақ армиясының майоры және саяси ұйымдастырушы болды. 1871 жылы ол қара нәсілділерді сайлауға шақырып жатқанда, көтерілісшілер тарапынан өлтірілді. Оның өліміне көпшілік қайғырды. (812 South St., 1992)

Роберт М. Адгер (1837-1910) – бизнесмен, белсенді, библиофил осы жерде өмір сүрді. Филадельфия құрылыс және несие компаниясының директоры, қара нәсілді компаниялардың жетекшісі. Ол сирек кездесетін кітаптар мен қара нәсілділерге, құлдарға қарсы науқандарға қатысты кітапшалардың үлкен коллекциясын жинап, сыйлады. Афроамерикандық тарих қоғамын құрды. (823 South St. at Darien St., 1993)

Эдди Ланг – "Джаз гитарасының әкесі". Ол 1902 жылы Сальваторе Массаро болып дүниеге келді және бала кезінде осы ауданда тұрды. Талантты солист Ланг Джо Венути, Пол Уайтмен, Дорсилер және басқалармен жұмыс істеді. 1933 жылы өлімі Лангтың мансабын тоқтатты, ол Бинг Кросбидің сүйікті серігі болды. (S. 7th St. Clymer St. солтүстігінде, 1995)

Марио Ланца (1921-1959) – сүйікті тенор осы жерде Альфредо Кокоцца болып дүниеге келді. Бала кезінде ол көптеген опералардың арияларын үйренді және радио, концерттер мен жазбалар арқылы танымал болды. 1947 жылы M G M компаниясымен келісім шарт жасағаннан кейін Ланца жеті фильмде түсті, "Ұлы Карузо" (1951) фильмінде басты рөлді ойнады. (634-636 Кристиан-Стрит, 1993)

Генри Л. Филлипс (1847-1935) – католик болып су батырылған, моравиан дінінде тәрбиеленген және епископ дінінде қызмет еткен Филлипс Хруст шіркеуін қара нәсілділердің мәдени орталығына айналдырды, ол әлеуметтік көмек көрсетуімен танымал болды. Ол Америкалық негр тарих қоғамын құрушылардың бірі болды. (620 S. 8th St., 1993)

Қазіргі күн

Белла Вистадағы коммерциялық белсенділік 9-шы көшедегі базар және Оңтүстік көшедегі бас үйлер ауданына шоғырланған. 2016 жылы Niche сайты Белла Вистаны Филадельфияда өмір сүру үшін ең жақсы аудан деп таныды. Сұранысты қанағаттандыру үшін жаңа тұрғын үйлер салынып жатыр; кейбір жағдайларда ескі ғимараттар қайта жарақтандырылып, ал кейбір жағдайларда тарихи және мәдени маңызы бар ғимараттар, оның ішінде Кристиан Стрит Баптист шіркеуі бұзылып, жаңаларымен алмастырылуда. Ауданға Белла Виста тұрғындарының қауымдастығы (BVNA) қызмет көрсетеді, ол Белла Вистадағы негізгі тіркелген қоғамдық ұйым (RCO) болып табылады. BVNA жер учаскелерін бөлу жөніндегі тыңдаулар өткізеді, қауіпсіздік туралы хабардар етеді, тазалау және көркейту жұмыстарын жүргізеді, қалалық қызметтерді үйлестіреді, қоғамдық форум ұйымдастырады және әлеуметтік шаралар өткізеді. Ауданды 3-ші округтің 1-ші полиция бөлімі (PSA1) қызмет көрсетеді, ол Оңтүстік көшедегі шағын бекеттен, сондай-ақ 11-ші және Уортон көшелеріндегі басқа муниципалдық ғимараттан жұмыс істейді.

Мәдениет

Көршілдікте жыл сайынғы фестивальдардың ішінде итальяндық базар фестивалі бар. Флейшер өнер мемориалы және Филадельфияның Сиқырлы бақтары – Белла Вистада орналасқан екі ірі коммерциялық емес мәдени мекеме, сондай-ақ Да Винчи өнер альянсы, Джед Уильямс галереясы және тағы да басқалары. Хэллоуин мерекесі алдында Ла Калака Флака және Флейшер өнер мемориалы Día de los Muertos еске алу алтарының салтанатын және шеруін ұйымдастырып, өткізеді. Алғашқы шара 2013 жылы өтті.

Білім

Филадельфияның мектеп округі аймақтағы мемлекеттік мектептерді басқарады. Уильям М. Мередит мектебі және Джордж В. Небингер мектебі. Бұл үш мектеп те бастауыштан сегізінші сыныпқа дейін білім беретін мектептердің қатарында, оқушылар саны толып жатыр немесе толуға жақын, және оларға сұраныс өте жоғары. Белла Виста тұрғындарының барлығы Фурнесс орта мектебіне қарайды. Филадельфияның тегін кітапханасы Белла Вистаға қызмет көрсететін Чарльз Санторе филиалы арқылы жұмыс істейді. 2004 жылға дейін Санторе филиалы Саутварк филиалы деп белгілі болған.

Қоғамдық саябақтар

Белла Вистада 8-ші және Фицвотер көшелерінде орналасқан Cianfrani паркі, 10-шы және Карпентер көшелерінде бұрынғы Туро залы мен Қоғамдық аурухана орнындағы Бардаскино паркі, www.palumbopark.org сайтындағы Паломбо паркі (Кэтрин көшесінің 700 блогы), 10-шы және Фицвотер көшелеріндегі Паломбо демалыс орталығы және 6-шы және Ломбард көшелеріндегі Старр бақшасының жанында орналасқан. Әрбір парк өзінің Friends of Parks тобының ерікті еңбегі арқасында қолдауға ие, олар парк пен оның ағаштары мен өсімдіктерін күтіп ұстауға және оны күтіп-жөндеу үшін қаражат жинауға көмектеседі. Бұл еріктілер тобы сонымен қатар паркте жазғы концерттер, йога және ашық ауада кино көрсету сияқты қоғамдық шараларды ұйымдастырады. Бардаскино паркі бочче лигасына төңкерілген. Белла Вистада 10-шы және Кимбол көшелерінде тұрақты қоғамдық бақ бар.