Кіріспе

Американдық адвокат, бизнесмен, телехабаршы және саяси белсенді Джон Герман Кокс (Каплан; 15 шілде 1955 жылы туған) – американдық бизнесмен, тұрғын үй салушы және саяси белсенді. Ол бірнеше рет мемлекеттік лауазымдарға кандидат болған, соңғы рет Калифорния губернаторына Республикалық партиядан үміткер ретінде қатысқан. Кокс саяси мансабын демократ ретінде бастады, 1976 жылғы сол партияның ұлттық конвенциясына делегат болуға түскен. Кейін Иллинойс штатында республикашыл болып, 2000 жылы Конгресске, 2002 жылы АҚШ Сенатына, 2004 жылы Кук округының мүлікті тіркеушісіне және 2008 жылы АҚШ Президентіне кандидат болды. Калифорнияға көшкеннен кейін, ол жемқорлыққа қарсы күресу үшін «Калифорния сатылымға қойылмайды» атты бастаманы ұсынды. Кокс 2018 жылғы Калифорния губернаторы сайлауында республикалық партияның үміткері атанды, штаттың 5 маусымдағы бейтарап алдын ала сайлауында екінші орын алды. 2018 жылдың 6 қарашасында ол демократ Гэвин Ньюсомнан жеңілді, бұл 1950 жылдан бергі штаттың ең ірі губернаторлық жеңілісі болды. Кокс 2021 жылғы Калифорния губернаторын қайтаруға қатысқан сайлауда сәтті болмады, дауыс берушілердің жалпы санының 4,4%-ын алып, 5-орынға ие болды.

Ерте өмір

Джон Каплан деп туған Кокс – Присцилла (Пик) мен Альберт Капланның ұлы. Оның анасының алғашқы некесінен Майкл есімді жартылай ағасы бар. Анасы биологиялық әкесінен ажырасқаннан кейін, Томас Коксқа, пошта бөлімінің бастығына үйленді, ол оны асырап алды және отбасын Чикаго маңындағы Алсип қаласына көшірді. Кокс Иллинойс штатының Оук-Лаун қаласындағы Гарольд Л. Ричардс орта мектебін бітірді. Қазір ол отбасымен бірге католик дінін ұстанады.

Іскерлік мансап

1981 жылы ол корпоративтік құқық және салық жоспарлауға маманданған «Джон Х. Кокс және әріптестері» заң фирмасын құрды. 1985 жылы ол инвестициялық кеңес беру, табыс салығын жоспарлау, зейнеткерлік жоспарлау және активтерді қорғау саласында маманданған «Cox Financial Group Ltd.» компаниясын құрды. Кокс Джапп отбасының Чикаго картоп чиптері фирмасының қаржылық жағдайын жақсартуға өзінің үлесін салғанын айтса да, оның иелері 1998 жылы Коксты қаржылық бұрмашылық жасады деп сотқа берді. Аталған дау 1999 жылғы 24 тамызда Кокс талапкерлерден 3 миллион долларлық құны бар жылжымайтын мүлікті 1,7 миллион долларға сатып алып, оны өзі үшін тиімді келісім деп есептеген кезде шешілді.

Иллинойс штаты

Алғашында демократ болған Кокс 1976 жылғы Демократиялық ұлттық конвенцияға делегат ретінде сайлануға тырысып, сәтсіз аяқтады. Кейіннен республикашыл болған Кокс 1987 жылы Джек Кемптің 1988 жылғы республикалық президенттік праймериз науқанының басқару комитетінде қызмет етті. 2000 жылы Кокс Иллинойс штатының 10-шы сайлау округінде Джон Эдвард Портердің орнына Конгресске үміткер болды. Жарты миллион доллар жұмсағанмен, республикалық праймеризде ол 6,339 дауыспен (10,09%) бұрынғы Портердің көмекшісі Марк Кирктен қалып, бесінші орынға түсті. 2002 жылы Кокс Иллинойс штатынан АҚШ Сенатына консервативті платформада үміткер болып, Рейган республикашыларымен жақын байланыс орнатты. Республикалық праймеризде ол 23% дауыс алып, Джим Дуркин мен Джим Обервейстен кейін үшінші орынға шықты. Кокс Чикагодағы WJJG 1530 AM радиосында аптасына екі рет трансляцияланатын «Прогрессивті консерватор» атты ток-шоудың жүргізушісі болды. Шоуда Майкл Мориарти сияқты қонақтар болды, тақырыптары сот адвокаттарын сынау және 2003 жылдың наурыз айында «Саддамның достары» деп аталатын веб-сайт құру (онда Джейнэн Гарофало, Мартин Шин және Жак Ширак сияқты танымал тұлғалар тізімделді) болды. 2004 жылы Кокс Кук округі Республикалық партиясының төрағасы болып тағайындалды. 2006 жылғы Консервативті саяси іс-қимыл конференциясында (CPAC) Кокс өлім жазасы мәселесін талқылап, өлім жазасына қарсы ұстаным білдірді. 2004 жылы Кокс Кук округінің Құжаттарды тіркеушісі лауазымына сайлауда қазіргі демократ Юджин Мурға қарсы 29,26% дауыс жинады. Науқаны барысында Кокс осы лауазымды жою мақсатымен сайлауға қатысқанын мәлімдеді. Ол кеңседегі қызметтердің қажетсіз дубликацияланғанын және оның «қаржыны ысырап ету мен жемқорлықтың үлгісіне» айналғанын айтты. Оның кеңсе қажетсіз деген пікірі 2004 жылы сайлауда жеңіске жеткізбесе де, Кук округінің сайлаушылары кейіннен осы ұстаныммен келісіп, 2016 жылы кеңседі таратуға және оның функцияларын Кук округі кеңсесімен біріктіруге дауыс берді.

2008 жылғы президенттік науқан

2006 жылдың 9 наурызында Кокс 2008 жылғы АҚШ президентігіне Республикалық партияның ішкі сайлауында қатысуға ниет білдірді, бұл 2008 жылғы президенттік жарысқа ресми түрде қатысқан алғашқы республикашыл болды. Ол сол жылдың соңында жарыстан бас тартты, бірақ бірнеше алдын ала дауыс беру бюллетеньдерінде тізімге енді. Кокс 2007 жылы Калифорния штатында тұрақты түрде тұруын бастады, ал 2011 жылы Санта-Фе ранчосында толыққанды тұрғын болды.

Ұсынылған бастамалар

Кокс көршілес заң шығару органы конституциялық түзету бастамасының әртүрлі нұсқаларын жасады, бірақ 2012 жылдан 2018 жылға дейінгі қатарынан өткен төрт жалпы сайлауда қол қою жетіспеуіне байланысты оны қабылдау мүмкін болмады. Соңғы нұсқасы "Төмен құнмен, Нью-Гэмпшир стиліндегі Көршілес Заң Шығарушы Заңы" деп аталды. Бұл идея Нью-Гэмпшир штатының 400 мүшеден тұратын, толық емес, "карьералық емес" жиналысынан шабыттанды. Ол әр заң шығарушының бюджетін үштен бір бөлігіне дейін қысқартып, олардың жалақысына шектеу қоюға тиіс болды. 2016 жылы Кокс заң шығарушылардың Сенатта немесе Ассамблеяда саясатты жақтаған кезде костюмдеріне өздерінің ең ірі 10 демеушісінің логотипін тағуын міндеттейтін бастамалық заң жобасын ұсынды, бұл NASCAR жүргізушілерінің жарыс костюмдеріндегі демеушілерге ұқсас еді. Қол қою жеткіліксіз болғандықтан, ол сол жылы өткен жалпы сайлауға қатыса алмады. Бұл бастама, 1940 жылдардағы федералдық заңдық шешімге сәйкес, саясаткерлерді өздерінің демеушілерін ашуға немесе көрсетуге мәжбүрлеуге болмайтындықтан, мүмкін заңсыз болғанмен, мақсаты сайлаушылардың заң шығарушылар кімге қарыз екендігі туралы ойлануын қамтамасыз ету және осылайша, Көршілес Заң Шығарушы шарасы сияқты, ерекше мүдделердің қаржылық ықпалын азайту болды.

2018 жылғы губернаторлық сайлау

2017 жылдың 7 наурызында Кокс 2018 жылғы Калифорния губернаторы сайлауына үміткер екенін жариялады. Ол 2018 жылдың көктемінде Калифорниядағы республикалық конвенцияда республикалық делегаттардың 55% қолдауына ие болды, бірақ партияның мақұлдауы үшін қажетті 60% жетпеді. Кокс Ньют Гингрич пен Дональд Трамптың қолдауына ие болды. Кокс сонымен қатар Конгресстің сегіз республикалық мүшесінен, оның ішінде Палатадағы азшылық көшбасшысы Кевин Маккарти, Девин Нунес, Джефф Денхам және Мими Уолтерстен, сондай-ақ Ұлттық Өмір Сүру Құқығы Комитетінен де қолдау алды. Кокс өзінің науқанын "қораны тазалау" деген ұранмен бастады. Кокс Калифорнияға төмен салықтар, бизнесті аз реттеу, жақсырақ инфрақұрылым және жанармай салығын жоюды уәде етті. Кокс өзінің науқанына 4,4 миллион доллар салды. 2018 жылдың 5 маусымында Кокс Калифорния губернаторы лауазымына үміткерлердің бірінші кезеңінде екінші орын алды. Қарашадағы жалпы сайлауда ол 24 ұпай айырмашылығымен жеңіске жеткен демократ және қазіргі вице-губернатор Гэвин Ньюсомнан жеңіліс тапты. 2021 жылдың 8 ақпанында Кокс губернаторлыққа екінші рет үміткер болатынын жариялады. Бірақ губернаторлыққа қайта үміткер болу мүмкіндігі одан да ертерек туындады – 2021 жылғы қайта шақыру сайлауы. Ньюсомды қайта шақыру бойынша сайлау болуы мүмкін деген болжам күшейген кезде Кокс өзінің бұрынғы қарсыласын қайта шақыруды қолдап, Калифорниялық патриот коалициясына 50 000 доллар берді. 2021 жылдың 26 сәуірінде қайта шақыруға жеткілікті қол қойылғаны және оның сайлауға түсуге қабілетті екені хабарланды. 2021 жылдың 4 мамырында Кокс Ньюсомды губернаторлық лауазымынан алмастыру мақсатымен қайта шақыру сайлауында науқанын бастады, өзін "адамгершіліктен шеттеуші" (beast) деп таныстырып, "сұлулыққа" (beauty) қарсы күресті. 2021 жылы губернаторлыққа қайта үміткер болған кезде Коксқа 17 тамызда тікелей эфирде өткен пікірталас барысында сотқа шақыру қағазы табыс етілді. Сан-Диего округінің соты 2018 жылғы губернаторлық науқаны үшін шамамен 100 000 долларлық қарызын төлемегені үшін оны сотқа шақырды. Кокс бұл істі бекершілік деп есептеді, және ол сотқа жіберілмеді, себебі Кокс талапкерге ешқандай қарызы үшін заңды жауапкершілікке тартылмайды.

Саяси ұстанымдар

Кокс саяси мансабын орташа демократ ретінде бастады, бірақ консервативті республикашыл болып танылды. Кокс өмірлік этиканы тұрақты түрде қолдайды, соның ішінде абортқа және өлім жазасына қатысты үлкен қарсылық танытады. Ол басқа да әлеуметтік консервативті ұстанымдарды ұстанады, оның ішінде гомосексуалдардың құқықтарына және дін мен мемлекеттің бөлінуіне қарсы, ал шекара қабырғасын салуды қолдайды. Экономикалық мәселелерде ол жанармай салығына және Калифорнияның жоғары жылдамдықты теміржол жобасына қарсы.

Аборт

Көзқарасы өзгергеніне қарамастан, өзінің католик екенін айта отырып, Кокс өмірді қолдайтынын мәлімдеді. 2006 жылы өткен Values Voter президенттік пікірсайысында Кокс, бұрынғы сот шешімдерін, әсіресе судьялардың "судьялық қызметтен ауытқып, соттан заң шығаруға тырысқан" деп саналатын жағдайларын қайта қарауға міндеттенген судьяларды ғана тағайындайтынын айтты.

Шекаралық қабырға

2018 жылдың қаңтар айында Кокс шекаралық қабырға салуға қарсы екенін айтты. Басты бәсекелес республикалық губернаторлық үміткер Трэвис Аллен Кокс өзінің ұстанымын "өзгертіп алған" деп мәлімдеді. Кокс кейіннен оңтүстік шекарадағы қабырғаны қолдайтынын хабарлады.

Өлім жазасы

Кокс өлім жазасына қарсы екенін, оның Рим-католик шіркеуіне адалдығы мен осы процедураға байланысты туындайтын қаржылық жүктемелер себептілігін мәлімдеді.

Дональд Трамп

Кокс 2016 жылғы АҚШ президенттік сайлауында Дональд Трампты қолдамады, оның орнына либертариандық Гари Джонсонға дауыс берді. Кокстың 2016 жылы либертариандық үміткерді қолдауы және президент Трампқа деген бейтараптығы кейбір республикашылдардың "Трампқа қарсы" қозғалысына жақын тұрғаны үшін сынға ұшырады. 2018 жылдың қаңтарында Кокс Джонсонға берген дауысын "қателік" деп атады, бірақ оның орнына кімге дауыс беретінін айтпады. Кокс губернаторлық науқаны барысында Дональд Трамптан алшақтауға тырысты; Трамп туралы сұраққа ол "Политикоға" "ештеңе айтпаймын. Сізге осылай жылдам жетті ме?" деді. Президент Трамп 2018 жылдың 19 мамырында Twitter желісінде Джон Коксты қолдап, "Калифорния, ақыры шекараларды, қылмысты және салықты төмендетуді түсінетін керемет губернаторға ие болуға лайық" деп жазды. Гавин Ньюсомның сайлауалды науқанында Кокс Трамптың шәкірті ретінде бейнеленді. 2018 жылдың 28 мамырында Трамп Коксты "өте жақсы және білікті адам" деп атап, тағы бір твит жариялады. Президенттің келіні Лара Трамп та губернатор сайлауында Коксты қолдады.

Газ салығын жою

2018 жылы Кокс 2017 жылғы жанармай салығын жою мақсатымен шамамен 811 000 қол жинады. Бұл салық 2017 жылдың сәуір айында демократтар бақылауындағы заң шығарушы органмен SB 1 заңы ретінде мақұлданды және губернатор Джерри Браун оған қол қойып заң күшіне енгізді. Салық 2017 жылдың 1 қарашасынан бастап қолданысқа кірді, бензин бағасын бір галлонына 12 центке, ал дизель бағасын бір галлонына 20 центке арттырды.

ЛГБТҚ құқықтары

2018 жылдың ақпан айында Кокс 2007 жылы гомосексуалдық құқықтарды трансвестизм, көп әйел алу және зоофилиямен байланыстырған сөздері үшін сынға ұшырады. Ол өз пікірлері өзгергенін және "ЛГБТҚ қауымдастығымен және барлық калифорниялықтармен Калифорния арманын қайта жаңғырту үшін бірлесіп жұмыс істеуге асығатынын" мәлімдеді.

Жоғары жылдамдықты темір жол

Кокс Калифорния жоғары жылдамдықты теміржол құрылысы жобасына қарсы.

Марихуана

Кокс: «Марихуана қолданатын адамдарды ауруханаға жатқызып, оларды есірткіге тәуелділіктен емдейтін Португалия жүйесіне баруды қалаймын» деді. Ол медициналық каннабисті қолдайды.

Дін мен мемлекеттің ажыратылуы

2008 жылы науқан шарасында Кокс: "Конституцияда дін мен мемлекеттің арасында ешқандай бөлініс жоқ" деп мәлімдеді.

Демократиялық партияның конгресс делегаты

+ Иллинойс штатының 3-конгресс округінен 1976 жылғы Демократиялық ұлттық конвенцияға делегаттарды сайлау (6 орын) Делегатқа үміткер Президенттікке қолдау білдірген тұлға Дауыстар % Джон М. Дейли Адлай Стивенсон III 44,472 11.71 Фрэнк Гиглио Адлай Стивенсон III 42,585 11.21 Фрэнк Д. Савикас Адлай Стивенсон III 42,017 11.06 Жаккалин А. Макдонауг Адлай Стивенсон III 40,826 10.75 Джон П. Гриффин Адлай Стивенсон III 40,748 10.73 Гарри "Бас" Юрелл Адлай Стивенсон III 40,719 10.72 Адольф С. Таборски Дан Уокер 13,892 3.66 Харриет Пачини Дан Уокер 13,497 3.55 Джон Кокс Дан Уокер 11,656 3.07 Реймонд Х. Джонсон Джордж Уоллес 11,186 2.95 Луис Д. Кавелл Дан Уокер 11,175 2.94 Джеймс Р. Стелларс Джордж Уоллес 10,345 2.72 Джеймс Дж. Кемп, кіші Дан Уокер 10,263 2.70 Бернис М. Конфедерак Джордж Уоллес 9,974 2.63 Августин С. Артеага Джордж Уоллес 9,956 2.62 Дорис М. Миздом Джордж Уоллес 9,491 2.50 Лео М. Миздом Джордж Уоллес 8,526 2.24 Алгис А. Пурас Дан Уокер 8,489 2.24 Барлығы 379,817 100