Кіріспе

"Барттың ішкі баласы" – американдық "Симпсондар" анимациялық телесериалының бесінші маусымының жетінші бөлімі. Ол алғаш рет 1993 жылғы 11 қарашада АҚШ-тағы Fox арнасында көрсетілді. Эпизодта Мардж өзінің артық қыңырлығы отбасының көңіл көтеруіне кедері келтіріп жатыр екенін түсінеді және өзін-өзі жетілдіру гуруы Брэд Гудманнан көмек сұрайды. Ол Барттың сырбаздық мінез-құлқын жоғары бағалайды және оның ізбасарларын Барттың беймаза әрекеттерін үлгі алуға шақырады. Көп ұзамай Спрингфилдтегі барлық адамдар Барт сияқты әрекет ете бастайды, ал Барт өзінің тәртіпсіздік тудырушы рөліне қол сұнуда екенін сезінеді. "Қалағандай істе" фестивалі апатқа және тәртіпсіздікке ұшырағаннан кейін, қала Барт сияқты әрекет етуді тоқтатуға шешім қабылдайды. Эпизодтың авторы Джордж Мейер, ал режиссері – Боб Андерсон, ол бұл шоуды алғаш рет режиссерлік етті. Актер Альберт Брукс Джон Брэдшоу үлгісіндегі өзін-өзі жетілдіру гуруы Брэд Гудман рөлінде ойнайды. Бұл Брукстың "Симпсондар" франшизасындағы он пайдалынудың үшіншісі болды. Әнші Джеймс Браун өзінің 1965 жылғы "I Got You (I Feel Good)" әнін орындайды. 2006 жылы Брукс IGN арнасының ең жақсы "Симпсондар" қонақ жұлдызы деп танылды, ал Браунның пайда болуы "күлкілі түрде шамадан тыс" деп сипатталды. Эпизодта 1939 жылғы "Желмен кеткендер" фильмі, Скотт Джоплиннің "Көңіл көтеруші" фортепианно пьесасы және Уайл Э. Койот пен Жол жүгіруші мультфильмдері сияқты бірнеше фильмдерге, телешоуларға және әндерге мәдени сілтемелер бар. Алғашқы көрсетілімінде "Барттың ішкі баласы" апталық рейтингте Nielsen рейтингісі 11.8 көрсеткішімен 40-шы орынды иеленді және 11,12 миллион үй шаруашылығында көрілді.

Сюжет

Крусти Гомерге тегін батут береді, ол оны Симпсонның ауласына қояды. Барт пен Лиза қуанышқа бөленеді, бірақ Мардж оның қауіпті болуы мүмкін деп қорқады. Гомер оның аласыпуын елемей, көршілерге оны пайдалану үшін ақы алады. Көптеген адамдар жарақаттанғанда, Гомер Мардждің кеңесін тыңдап, батуттан құтылуға тырысады. Оны жоюдың бірнеше сәтсіз әрекетінен кейін Барт оны ұрлауға тырысатын ұрыларды қызықтыру үшін бағанаға тізбелеп қоюды ұсынады. Біраз уақыттан соң Жылан тізбекті үзіп, оны алып кетеді. Гомер Мардж батут туралы дұрыс айтқанына келіседі, бірақ ол кем дегенде жаңа нәрселерді сынап көру үшін сыртқа шығуға дайын екенін, ал Мардж тым көп сөйлейтін, жалықтыратын адам деп есептейді. Барт пен Лиза Гомердің пікірімен келіскенде, Мардж ашуланып, Пэтти мен Сельмаға барады. Олар оған өзін-өзі жетілдіру бойынша кеңес беретін Брэд Гудман туралы жарнама көрсетеді. Мардж мен Гомер Брэд Гудманның видеосын көргеннен кейін, бір-біріне наразылықтарын өзін-өзі жетілдіру тілімен білдіріп, жақсы араласа бастайды. Симпсондар Барттың тәртіпсіз мінез-құлқын қалай тоқтатуға болатынын білу үшін Брэд Гудманның лекциясына қатысады. Барт лекцияны үзіп қалғанда, психиатр емес, режиссер сияқты әрекет ететін Брэд Гудман оны жақсы бейімделген адамның мысалы ретінде мақтап, қала тұрғындарын Барттың құрметсіз және бейкүнә көзқарасын қабылдауға шақырады. Көп ұзамай бүкіл қала Барт сияқты әрекет ете бастайды, салдарына қарамастан, өздері қалаған нәрсені істейді. Бірақ Барт өзінің тәртіпсіздік тудырушы репутациясын ешкімге бермегенін сезгенде көңілі түседі. Жаңадан тапқан көзқарасын тойлау үшін қалада "Сен қалай сезінесің, солай істе" фестивалі өтеді, онда Джеймс Браунның қойылымы болады. Бірақ ол бірден дұрыс болмайды, өйткені техникалық қызметкерлер Браунның тобы үшін сахнаны дұрыс орнатуға немесе ойын-сауық көліктерін орнатуға "құмарлық сезінбеді". Басқарудан шығып кеткен аттракцион зоопарктің қақпасын бұзып, жабайы жануарларды көшеге жібереді. Көп ұзамай бүкіл қала көтеріліс шығарады, өйткені әркім өз ойын айтуды үйренді, оның басқаларға тигізер әсеріне қарамастан. Бартты "Сен қалай сезінесің, солай істе" фестивалін бастағаны үшін кінәлай отырып, оны халық қуып жетеді. Гомер парадтық платформаны пайдаланып оны құтқарады. Қала тұрғындары платформаның баяу жылдамдығына қарамастан, қуғынды тоқтатады. Симпсондар үйге оралып, бәрі өзгеріссіз жақсы деп қорытынды жасайды.

Өндіріс

"Барттың ішкі баласы" эпизодын Джордж Мейер жазды, ал режиссері – Боб Андерсон. Бұл Андерсонның "Симпсондар" сериалындағы режиссерлік дебюті болды. Мейер эпизодқа шабыттанған себебі сол кезде ол терапиядан өтіп жатқан еді және "өзін-өзі жетілдіру гуруларын пародизациялау" жақсы идея деп ойлады. Актер Альберт Брукс эпизодта Брэд Гудман рөлінде арнайы қонақ ретінде ойнады. Бұл Брукстың "Жылдам өмір" мен "Симпсондар шақырады" эпизодындағы Каубой Боб рөлінен кейін шоуда үшінші рет пайда болуы еді. Одан кейін ол "You Only Move Twice" эпизодында Хэнк Скорпио, "The Heartbroke Kid" эпизодында Таб Спенглер және "Симпсондар" фильмінде Рас Каргилл рөлінде ойнады. Бас продюсер Дэвид Миркин Бруксты "басқаруға өте қиын" деп сипаттайды, себебі "оның түсірілімдерінің әрқайсысы мінсіз, бірақ мазмұны әртүрлі. Ол өзінен қосымша материал ойлап шығарады". Ол сценарийдегі әзілдерді және өз материалдарын біріктіреді, ал көптеген түсірілімдері әртүрлі болғандықтан, продюсерлерге қай сөздерді пайдалану керектігін шешу қиын. Гудман американдық өзін-өзі жетілдіру авторы Джон Брэдшоудың кейіпкеріне негізделген. Миркиннің сөзіне қарағанда, сценаристтер арнайы қонақтарға сұлу естілетін қиын сөздерді бергенді жақсы көреді. Олар Брукс "әлемдегі ең жақсы актер" бола алмайтынын білгенімен, оған "күлкілі, қатты және керемет әсерлі сөздерді" берді. Миркин Брукс айтқан сөзді "жаман" деп сипаттады, бірақ Брукс оқығаннан кейін "бұл нәрсе мүлдем дұрыс емес естіледі және ол күлкілі" болып шықты. Крис Тернер өзінің "Планета Симпсон" кітабында Брукс өнерін "күлкілі түрде шамадан тыс" деп сипаттап, оны шоудың алғашқы маусымдарындағы атақты актерлердің қатысуын және олардың "атақтығының зорлығын" көрсетпеуін мысал ретінде келтіреді.

Мәдени сілтемелер

Батутта жарақат алған балалармен толған көрініс, "Желмен бірге кеткендер" фильміндегі жараланған солдаттардың даласына жасалған сілтеме. Гомердің батутты тік жардан итеруге тырысуы, Чак Джонстың режиссерлік еткен "Уайл Э. Койот пен Род Раннер" мультфильмдеріне сілтеме. Фон мультфильмдердегі шөлдік ландшафтты еске түсіреді.

Сыни қабылдау

2006 жылы Альберт Брукс IGN сайтында «Симпсонның ең жақсы қонақ жұлдызы» деп аталды, олар оның «өзінің ерекше кейіпкерлерімен көрермендерді баурап алатынын» айтты. Planet Simpson журналында Крис Тернер де Брукстің өнерін жоғары бағалап, «Брукс кең карикатураға емес, нәзік, бірте-бірте әжуалауға баруды таңдады: оның Гудманы тікелей жалғандық танытпайды, тек оны аздап көрсетеді. Оннан астам ұсақ детальдар арқылы Брукс Симпсонның мәңгілік кейіпкерін жасады» деп жазды. Тернер Уайл Э. Койот пен Род Руннерге жасалған ишаратты «шоудың ең айқын және шабыттандырылған Уорнер мультфильмдеріне жасалған құрметі» деп сипаттады. Бүгінгі күні Патрик Энрайт 2007 жылы осы эпизодты шоудағы сүйікті эпизодтарының тоғызыншысы деп атады, «жаңа дәуірдегі өзін-өзі жетілдіру гуруларын тап-тақыр әжуалайды» деді және «оны ақылды поп-мәдениеттік сілтемелері үшін де атап өтуге болады» деп қосты. «Мен бұған сене алмаймын, бұл үлкен және жақсы жаңартылған ресми емес Симпсон туралы нұсқаулық» кітабының авторлары Уоррен Мартин мен Адриан Вуд оны «барлығының жақсы көңіл көтеретін өте ерекше эпизод» деп сипаттады. Патрик Бромли DVD Verdict сайтында эпизодқа B+ бағасын берді және Гомердің батуттағы ерліктерін «эпизодтың ең жарқын сәті» деп атады. Биль Гиброн DVD Talk сайтында эпизодқа 5 балдық шкала бойынша 4,5 бал берді. Нейтан Рабин эпизодтың өзін-өзі жетілдіру клишелерін әжуалауын мақтап, «Гомер мен Мардж Брэд Гудманның видеосын көріп, көп ұзамай өзін-өзі жетілдірудің сезімтал тілімен бір-бірімен сөйлесе бастайды. Олар өз сезімдері мен эмоциялары туралы соншалықты ашық және адал айтады, тіпті олардың әңгімелері нағыз сөйлеуден де өзгеше болып көрінеді» деді. Ол сондай-ақ, «эпизод қоғамның бүлікшілдікке қалай ие болатынын, бүлікшілерді өздеріне және өздерінің кім екендеріне күдік тудыратынын көрсетеді» деп қосты. Ол «философияны ғана емес, ұғынуға оңай, сонымен қатар күлкілі және естен кетпейтін етеді. Ол сонымен қатар терең» деді.