Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Доусон (сондай-ақ Маунтвью) – Нью-Мексико штатының Кольфакс округіндегі көшіп кеткен қала. Доусон Симарроннан солтүстік-шығысқа қарай шамамен 17 миль (27,4 км) қашықтықта орналасқан және 1913 және 1923 жылдары екі жекелеген көмір шахтасындағы апаттардың орын алған жері болды. 1950 жылы шахталар жабылып, 1954 жылы соңғы тұрғындар кетіп, пошта бөлімі де жабылды.
Dawson (also Mountview) is a ghost town in Colfax County, New Mexico, United States. Dawson is located approximately 17 miles (27.4 km) northeast of Cimarron, and was the site of two separate coal mining disasters in 1913 and 1923. In 1950, the mines were closed, and by 1954 the last residents had left and the post office closed.
Тарих
Доусон және оның аймағы Максвелл жер грантының бір бөлігі болды. 1860 жылдардың соңында Люсьен Б. Максвелл Джон Баркли Доусонға 3700 долларға 400 мыңнан астам жер сатты. Доусон және оның інісі Л. С. Доусон 1867 жылы Вермихо өзеніне қоныстанды. 1905 жылы Эдди кендерді және темір жолды Фелпс Додж компаниясына сатты. Фелпс Додж компаниясының басты қызығушылығы көмірдің коксқа айналу сапасы болды, ол болат жасауға жарамды етті, ал бұл сол кезде компанияның бизнес мүдделерінің бірі еді.
Dawson and its area were part of the Maxwell Land Grant. In the late 1860s, Lucien B. Maxwell sold more than of land to John Barkley Dawson for $3,700. Dawson and his brother L. S. Dawson settled on the Vermijo River in 1867. In 1905, Eddy sold the mines and railroad to the Phelps Dodge Company. Phelps Dodge main interest was in the coking quality of the coal, which made it suitable for steelmaking, which was one of the company's business interests at the time.
Апат
1913 жылғы 22 қазанда Доусон қаласына алғашқы ірі апат келді. Stag Canyon шахтасының No. 2 қаласын 3,2 километр қашықтықтағы жарылыс сілкіндірді. Көмек көрсету топтары жақын маңдағы және Питтсбург, Канзас және Рок-Спрингс, Вайоминг қалаларынан келді, бірақ сол күні таңертең Stag Canyon шахтасына жұмыс істеуге келген 286 адамның тек 23-і ғана аман қалды. 263 қаза болған адамның көп бөлігі испаниялықтар, итальяндық және грек иммигранттары еді. Тірі қалған шахтерлердің бірі Джордж Мавродис болды, ол өзі есінен танымас бұрын, айналасындағы 16 адамның өмірін жоғалтуын көрді. Ол ертеңіне шахта кеңсесінде оянды. Phelps Dodge Техас штатының Эль-Пасо қаласынан дәрігерлер мен медбикелерді алып келген арнайы пойыз жіберді, бірақ бұл көмектеспеді. Қаза болған жұмысшылардың арасында 146 итальяндық және 36 грек болды. Құтқару операциясы кезінде екі құтқарушы қаза тапты. Кейіннен жарылыс шахтадағы жұмыс кезінде қойылған динамит зарядынан, көмір шаңының тұтануынан болғаны анықталды. Бұл тау-кен қауіпсіздігі заңдарын бұзу болды. No. 2 шахтадағы апаттан кейін қалған шахталар жұмысын жалғастырды. 1923 жылы тағы бір шахта жарылысынан 123 шахтер қаза тапты: 8 ақпанда Stag Canyon шахтасының No. 1 жарылысқа ұшырады. Шахта вагоны рельстен шығып, тіреулерді құлатып, электр троллейбусының кабелін жыртып, ұшқындар шығып, шахтадағы көмір шаңы тұтанды. Олардың көптегені 1913 жылы қайтыс болғандардың ұрпақтары еді.
On October 22, 1913, Dawson suffered its first major disaster. Stag Canyon Mine No. 2 was shaken by an explosion that was felt two miles (3.2 km) away in the town proper. Relief teams rushed in from surrounding communities and as far away as Pittsburg, Kansas and Rock Springs, Wyoming, but of the 286 men who arrived to work in the Stag Canyon mine that morning, only 23 survived. Most of 263 killed were Hispanics and foreign born Italians and Greeks. One of the surviving miners was George Mavroidis who witnessed 16 men around him lose their lives before he himself lost consciousness. He woke up the next morning in the mine office. Phelps Dodge sent a special train from El Paso, Texas, with doctors and nurses, but to no avail. Of the worker casualties, 146 were Italian and 36 were Greek. Two rescuers died during the rescue effort. It was later determined that the explosion was caused by a dynamite charge set off while the mine was in general operation, igniting coal dust in the mine. This was in violation of mining safety laws. The other mines remained productive after the disaster in Mine No. 2. In 1923, another mine explosion killed 123 miners: On February 8, Stag Canyon Mine No. 1 suffered an explosion. A mine car derailed, knocking down timbers and the electric trolley cable, causing sparks and igniting coal dust in the mine. many of them descendants of the men who died in 1913.
Ажырату
Доусон 1950 жылы «Фелпс Додж» корпорациясы кен орындарын жапқанға дейін тоңдайған қалаға айналмады. Жабылу кезінде 6-шахта ең ірі өндіруші болды, ал бірнеше басқа шахталар бұрыннан-ақ сұраныстың төмендеуіне байланысты жабылған еді. Жабылулардың себебі, сонымен қатар, «Оңтүстік Тынық мұхиты» темір жолымен жасалған жиырма бес жылдық көмір шартының аяқталуы болды. Қаланың барлық бөлігі сатылды немесе қиратылды, ал шахтерлердің кейбір үйлері басқа жерге көшірілді. «Оңтүстік Тынық мұхиты» темір жолының Тукумкариға баратын тармағы да сол кезде жойылды. Бірақ 1965 жылы жолдың солтүстік бөлігі «Санта-Фе» темір жолы тарапынан Доусон арқылы каньонға қарай жалғасатын жаңа жолдар салу үшін, сондай-ақ Йорк каньонындағы жаңа шахтаға дейін қосымша 15 миль немесе 24,1 км (шамамен) пайдаланылды. Бұл ашық карьерді бастапқыда «Kaiser Steel» компаниясы іске қосты, олардың өнімдері Калифорния штатындағы Фонтанадағы болат зауытына тасымалданды. Кокс пештерінің биік түтін шығаратын мұржалары 2000 жылдардың басында бұзылды, себебі олар мүліктің қазіргі иесі үшін жауапкершілік құрады. Доусонның қазіргі уақытта сақталған жалғыз маңызды нысаны – Доусон зираты, ол тарихи орындардың ұлттық тізіліміне енгізілген. Зиратта шахтада қаза тапқан көптеген шахтерлердің қабірлерін белгілейтін ақ түспен боялған темір кресттер көптеп орналасқан. Басқа да белгілер Доусонның басқа тұрғындарының жерленген жерлерін көрсетеді. Доусонға Cimarron қаласынан 64-тар жолмен шамамен 12 миль (19,3 км) шығысқа қарай жүріп, содан кейін жолақты белгіге қарай солтүстікке бұрылып, тағы 5 миль (8,1 км) жүру арқылы жетуге болады. A38 жолы көрші темір жол жолдарынан екінші рет өткеннен кейін, Доусон зиратына жету үшін оң жаққа (A38-ден шамамен 1000 фут (304,8 метр) шығысқа қарай жүретін) топырақ жолға бұрылыңыз. Доусонның қираған қалдықтарын A38 жолымен солтүстікке қарай жалғастыру арқылы көруге болады, ол Барус жолына айналып, кейін Лоретта жолы мен Рейл Каньон жолына бөлінеді.
Dawson did not become a ghost town until 1950, when the Phelps Dodge Corporation shut down the mines. At closure, Mine 6 was the largest producer, and several other mines had been previously closed out because of declining demand. The closures were also due in large part to the completion of the twenty five year coal contract with the Southern Pacific Railroad. The entire town was sold or razed, with some of the miners' houses moved to other locations. The Southern Pacific branch to Tucumcari was lifted at about the same time. But in 1965 the northern portion of the roadbed was used by the Santa Fe Railroad, for new tracks continuing up the canyon through Dawson plus an additional 15 miles or 24.1 km (approximately) to a new mine in York Canyon. This open pit mine was initially operated by Kaiser Steel, with their output being transported to their steel mill at Fontana, California. The tall smoke stacks of the coking ovens were eventually demolished in the early 2000s because they represented a liability to the current owner of the property. The only significant landmark remaining in Dawson is the Dawson Cemetery, which is on the National Register of Historic Places. The cemetery is filled with iron crosses painted white, marking the graves of many miners who died in the mines. Other markers show the burial locations of other residents of Dawson. Dawson can be reached by taking Route 64 approximately 12 miles (19.3 km) east of Cimarron and then heading north onto A38 at the striped sign and proceeding on that road for another 5 miles (8.1 km). After A38 crosses the adjacent railroad tracks a second time, turn onto the dirt road on the right (which proceeds east of A38 for approximately 1,000 feet (304.8 meters)) to reach the site of the Dawson cemetery. The ruins of Dawson can be seen by continuing north on A38, which turns into Barus Road and then splits into Lauretta Road and Rail Canyon Road.
Белгілі тұлға
Долорес Хуерта (1930 жылы туған), еңбек қозғалысының көшбасшысы және белсенді, сондай-ақ Президенттің Бостандық медалімен марапатталған, Доусон қаласында дүниеге келген.
Dolores Huerta (born 1930), labor leader and activist and Presidential Medal of Freedom recipient, was born in Dawson.