Кіріспе

Атока – АҚШ-тың Оклахома штатындағы Атока округінің орталығы саналатын қала. 2010 жылғы халық санауы бойынша халық саны 3 107 адамды құрады, бұл 2000 жылғы 2 988 адамнан 4,0 пайызға артты. 2021 жылға қарай халық саны 3 188-ге жетті. Қалаға чокто халқы қоныстанды, ал 1867 жылы баптист миссионері оны Атока басшысының құрметіне атады, оның есімі ағылшын тілінде "доп алаңы" деген мағынаны білдіреді.

Тарих

Атока қаласы 1850 жылдары чоктау индейлерімен құрылған. Оның аты чоктау халқының басшысы, 1830 жылы Миссисипиден Оклахомаға чоктау халқын қоныс аудару процесін бастаған Бейнелі Қоян ағынының шартына қол қойған капитан Атоканың құрметіне берілген. "Атока" атауы чоктау тіліндегі hitoka (немесе hetoka) сөзінен шыққан, ол ағылшын тілінде "доп алаңы" деген мағынаны білдіреді. Ол Фаррис қаласының жанында жерленген деп есептеледі. Атока – Үндістан территориясындағы ең көне католик приходының, Оклахома штатындағы масондардың ең көне бөлімшесінің және Оклахомадағы Шығыс жұлдызы орденінің ең көне бөлімшесі орналасқан жер.

Ортаңғы Боги Депосының шайқасы

1864 жылдың 13 ақпанында Атокадан солтүстікке қарай шағын Азамат соғысы қақтығысы болды. 1864 жылдың басында полковник Уильям А. Филипс 1500-ге жуық одақтық әскермен Оклахома штатындағы Форт Гибсоннан Конфедерациялық үнді аумағы (Оклахома) арқылы өтіп, жол ашты. Олардың мақсаты – Үнді аумағындағы Конфедерацияның билігін жою және жергілікті американдықтардың қолдауын, мүмкін, жалдамалы әскерлерін алу болды. "Мен сіздерді өзеннің оңтүстігіндегі үнді тайпаларын тазалауға, бүлікшілерді қууға және жоюға алып келемін. Сіздерге есімде сақтауларыңыз керек бірнеше сөз айтайын: қарулы адамдар – бүлікшілер, олар өлтірілуі керек. Қолға түскен тұтқынды өлтірмеңдер. Бірақ мен сізден тұтқын алуды сұрамаймын. Мен сізден қатаң және қорқынышты із қалдыруды сұраймын. Мұскөждер! (Криктер) енді сіздерге барлық қасіреттеріңіздің авторларын еске түсіру уақыты келді; қажетсіз және зұлым соғысты бастағандар. Маған адал болыңыз, сонда біз жақын арада бейбітшілікке жетеміз" – деді полковник Уильям А. Филипс науқанды бастамас бұрын әскерлеріне.

Жолда полковник Филипс шамамен 350 адамнан тұратын алғы шепті Техас жолында орналасқан, ірі Конфедерациялық жабдықтау базасы – Боги Депоға жіберді. Мақсаты – бекіністі басып алу болды. Жолда оның жасағы Орта Боги өзенінің жағасында 90-ға жуық Конфедерация сарбазынан тұратын шағын конфедерациялық лагеріне кездесті. Келесі шайқаста 47 конфедерациялық сарбаз қаза тапты. Қаза тапқандардың арасында жолдастары шегінген кезде қалған жаралылар да болды. Олар майдан даласында, мойындары кесілген күйде табылды. Шайқаста одақтық әскерден ешкім қаза болған жоқ. Атокадағы Конфедерация мұражайы (2016 жылдан бастап Атока мұражайы) осы шайқасты еске алады. 1876 жылы миссия Оклахома штатының Конава қаласына көшіріліп, аббатханаға айналды. 1896 жылы Оклахома штатының үшінші губернаторы және Оклахома Жоғарғы Сотының бірінші төрағасы болған Роберт Л. Уильямс Троядан Атокаға (сол кезде бұрынғы Үнді аумағының бір бөлігі) көшіп келді. 1898 жылы Дауэс комиссиясының талабы бойынша жерлер бөлініп, қалалық жерлер сатылды.

География

Атока (34.384206, 96.127577) координаталарында орналасқан. АҚШ Халық санағы бюросы мәліметтері бойынша, қаланың жалпы ауданы – , оның ішінде жер және су, немесе 2,00% су құрайды. 2010 жылғы халық санағы бойынша қалада 3107 адам тұрады. Халық тығыздығы болды, ал 1499 тұрғын үй бірлігінің орташа тығыздығы құрады. Қала тұрғындарының нәсілдік құрамы: 72,86% ақ нәсілді, 11,51% афроамерикалық, 10,27% американдық үндістер, 0,27% азиялық, 0,10% басқа нәсілдерден және 4,99% екі немесе одан көп нәсілдерден. Кез келген нәсілге жататын испан немесе латын американдықтары халықтың 0,90% құрайды. 1277 шаңырақтың ішінде 26,4% 18 жасқа дейінгі балаларымен бірге тұрады, 38,9% -ы бірге тұратын жұбайлар, 15,0% -ы күйеуі жоқ әйелдер басқарады, ал 42,4% -ы отбасы емес. Барлық шаңырақтың 39,2% жеке тұлғалардан тұрады, ал 21,3% -ы 65 жасқа толған жалғыз адамдардан тұрады. Шаңырақтың орташа мүше саны 2,22, ал отбасының орташа мүше саны 2,99 адамды құрайды. Қала тұрғындарының жас ерекшеліктері: 18 жасқа дейінгілер – 24,5%, 18-24 жас аралығындағылар – 8,6%, 25-44 жас аралығындағылар – 22,4%, 45-64 жас аралығындағылар – 22,5%, ал 65 жастан асқандар – 22,1%. Орташа жас 41 жасқа тең. Әр 100 әйелге 78,6 еркек шамасында келеді. 18 және одан жоғары жастағы әр 100 әйелге 74,2 еркек келеді. Шаңырақтың орташа табысы 18 361 доллар, ал отбасының орташа табысы 22 344 долларды құрайды. Ер адамдардың орташа табысы 25 431 доллар, ал әйелдердің орташа табысы 19 495 долларға тең. Жан басына шаққандағы орташа табыс 12 017 долларды құрайды. Отбасылардың 19,1% және халықтың 25,3% кедейлік шегінен төмен тұрады, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 34,9% және 65 жастан асқандардың 17,8% кедейлікте өмір сүреді.

Муниципальдік үкімет

Атока қаласы өздік басқару хартасы бойынша, кеңес-басқарушы үкімет нысанымен басқарылады.

Аудандық сот жүйесі

Атока округінің орталығы болғандықтан, Атока округ сот жүйесінің орталығы саналады. Сот үйі Корт көшесінде орналасқан және ол 1963 жылдан бері, ескі сот үйінің орнын басып алғаннан бастап осы қызметті атқарып келеді. Аудандық судьялар – Престон Харбак және Паула Инге.

Қалалық сот жүйесі

Қалалық судья - Дэвид Янгблуд, ал қалалық адвокат - Эрик Джонсон.

Экономика

19 ғасырда Атоканың және оны қоршаған аймақтың экономикасы ағаш өнімдеріне негізделген. Жақын жерде құнды ағаш түрлерінің көптігі болды және Боги өзенінен сағалылар мен тісті араларды іске қосуға жеткілікті су болды. Темір жол өнімдерді тасымалдауды жеңілдетіп, осы арқылы жүргізушілер үшін қолайлы тоқтау орнына айналдырды. Атока АҚШ 69 және АҚШ 75 тас жолдарының қиылысқан жерінде орналасқан (Тексомаға оңтүстікке қарай). Әуе тасымалы үшін Атока Даллас/Форт-Уорт халықаралық әуежайынан (130 миль оңтүстік-батысқа қарай), Уилл Роджерс әлемдік әуежайынан (137 миль солтүстік-батысқа қарай) және Талса халықаралық әуежайынан (140 миль солтүстікке қарай) шамамен бірдей қашықтықта жатыр.

Медиа

Атоканы бірнеше бұқаралық ақпарат құралдары қамтамасыз етеді, оның ішінде апта сайын сәрсенбі күні жарияланатын «Атока округі Times», Атока мен Көл округтерінің шекарасында орналасқан 102.1 KHKC радиостанциясы, сондай-ақ Шерман қаласынан (Техас штаты) хабар тарататын KXII және KTEN телеарналары. Жергілікті жерде кең танымал «Tradio» радио бағдарламасы әр жұмыс күні таңертең эфирге шығады. «Tradio» көптеген нәрселерімен қатар, оның жүргізушісі Джон Рубенімен танымал болды. Бағдарлама көбінесе автомобильдер, жиһаз, жануарлар сияқты заттарды немесе аукциондар мен гараждық сатулар сияқты шараларды хабарлау үшін қоңырау шалушылардан тұрады. Бағдарламаның слоганы: «Қайырлы таң, сіз «Tradio» эфиріндесіз», – деп Рубен әр қоңырауға жауап беретін кезде қайталайды. Қазіргі жүргізуші Дерек Рид кейде телефонға жауап бергенде Рубенге құрмет көрсетіп, «Қайырлы таң, аға Джон» дейді.

Білім

Атока мемлекеттік мектептер жүйесі футбол, жеңіл атлетика, робототехника сияқты түрлі академиялық және қосымша іс-шараларды ұсынатындықтан, Атока округінің барлық жерінен оқушыларды қабылдайды. Округ ішінде Кэни, Стрингтаун және Тушкада орналасқан тағы үш кішкентай орта мектеп бар. Атока мемлекеттік мектептерінің символы – Wampus мысығы. Атока округінде Гармония және Лэйнде орналасқан екі бастауыш мектеп (1-8 сынып) бар.

Атока орта мектебі

Атока орта мектебінің кампусы қаланың батыс жағында орналасқан, және 9-12 сыныптарда орташа есеппен 300-400 оқушы білім алады. Негізгі курстармен қатар бірнеше Advanced Placement бағдарламаларынан өзге, Атока орта мектебі испан тілі, хор, ауыл шаруашылығы білімі (FFA) және драма пәндерін ұсынады. Парламенттік процедуралар командасы 2005 жылы штат чемпионы, ал 2007 жылы ұлттық жартылай финалист атанды. "Мок-Триал" командасы Оклахома штатының жарысында алты рет жеңіске жетті. Мектеп бейсбол, софтбол, жеңіл атлетика, футбол, гольф және пауэрлифтинг сияқты спорт түрлерін де ұсынады және көптеген спорт түрлері бойынша Атоканы штаттық плей-оффқа қатыстырды. 2007 жылдың тамызында жаңа асхана-актовый зал ашылды. Жаңа асхананың арқасында орта мектеп қазір жабық кампус ретінде жұмыс істейді.

Орта және бастауыш білім беру

А. А. "Барни" Макколл жасөсперімдер мектебі жоғары мектеп кампусының оңтүстігінде орналасқан. Жасөсперімдер мектебінде шамамен 200-ден 250-ге дейін оқушы бар. Атока бастауыш мектебі жоғары мектептің солтүстігінде орналасқан. Қазіргі кезде үш мектеп те бір орында орналасқан.

Жоғары білім

Атока қаласын Киамичи технологиялық орталығы қамтамасыз етеді. Атока кампусы Бизнес ақпараттық технологиялар, Компьютерді жөндеу және желілер, Шаштараздық, Балаларға күтім, Медбикелік, Автомеханика және Ағаш өңдеу курстарын ұсынады.