Кіріспе

Уэзерфорд – АҚШ, Оклахома штатының Кастер округіндегі қала. 2020 жылғы халық санауы бойынша халық саны 12 076 адамды құрады, бұл 2010 жылғы санаудағы 10 833 адамнан шамамен 11,5%-ға көп.

География

АҚШ Халық санағы бюросы мәліметтері бойынша, қаланың жалпы ауданы 7,05 шаршы миль (18 км²) және толығымен құрлықтан тұрады.

Тарих

1892 жылы 19 сәуірде Cheyenne Arapaho Opening шарасы аясында шаруаларға берілген жерге орналасқан Уэдерфорд қаласы 1898 жылы 3 тамызда банк және қоғамдық қайраткер Бикс Эрик таңдаған жерде құрылды. 1900 жылы қала халқы 1017 адамды құрады. Қаланың алғашқы пошта бөлімі қаладан шамамен екі шақырым солтүстікке қарай, Уильям Джон мен Лоринда Пауэлл Уэдерфордтың қожалығында орналасқан. Лоринда Уэдерфорд оның пошта бастығы қызметін атқарды және қала оның атымен аталады. Бастапқы жылдары егіншілік және мал шаруашылығы негізгі экономикалық базаны құрады, оның ішінде жүгері, мақта және қара бидай маңызды дақылдар болды. Бұған қоса, кірпіш зауыты, цемент зауыты және шүбір зауыты жұмыс орындарын ұсынып, сондай-ақ алғашқы тұрғындарға қажетті жабдықтармен қамтамасыз етті.

Көрікті жерлер

Стаффорд әуе және ғарыш мұражайында "Жемини 6А" ғарыш кемесі, нақты "Титан II" зымыраны, Екінші дүниежүзілік соғыс кезеңінің V 2 зымырасы, "Сатурн V F 1" қозғалтқышы, сондай-ақ ұшқан ғарыш костюмдері, ұшу жабдықтары, ғарыш шаттлының қозғалтқыштары және Ай тасы қойылған. Ұшақтар көрмесіне нақты Sopwith Pup, F 86, F 104, T 33, T 38, F 16, сирек кездесетін MIG 21, сондай-ақ Wright Flyer, Bleriot және Spirit of St. Louis ұшақтарының толық көлемдегі көшірмелері кіреді. Уэзерфорд – төрт рет ғарышқа ұшқан, "Жемини 9", "Аполлон 10" миссияларының және "Аполлон-Союз" жобасының командирі болған астронавт Томас П. Стаффордтың туған қаласы. 12 000 шаршы фут алақанды ғимаратта XIX ғасырдың соңынан 1950 жылдарға дейінгі 32 маңызды тарихи экспонаттар бар, олардың ішінде 1931 жылғы Ford Model A спорттық купесі де бар. Мұражай аумағында үш тарихи стильдегі ғимарат (дәмхана, мектеп және ұстахана) орналасқан. Уэзерфордта NRHP тізіміне енген төрт нысан бар, оның ішінде 208 W. Rainey көшесіндегі соуыл ұстаханасы да бар.

Білім

ХХ ғасырдың басында Уэзерфорд Оңтүстік-Батыс Оклахома мемлекеттік университетінің (SWOSU) орналасуы үшін тағы бірнеше қаламен бәсекелесіп, жеңіске жетті, сол кезде ол Оңтүстік-Батыс Оклахома мемлекеттік колледжі деп аталды. 1901 жылы құрылған, алғашқыда Оңтүстік-Батыс мемлекеттік мұғалімдер колледжі ретінде танылды. 2015 жылға қарай SWOSU Батыс Оклахомадағы ең ірі жоғары білім беру мекемесіне айналды, онда 4200-ден астам бакалавр және магистратура студенттері білім алды. SWOSU 2016 жылғы U.S. News & World Report Education Rankings нұсқасында «Аймақтық университеттер (Батыс)» санатының 2-ші деңгейінде тізімделді және қауымдастырылған бағдарламалар, бакалавриат, магистратура және кәсіби докторлық дипломдарды ұсынады. Штатта аккредиттелген фармацевтика мектебі бар екі университеттің бірі болып табылады. Аймақтағы діни мектептерге ACSI аккредиттелген Батыс Оклахома христиан мектебі кіреді, ол Уэзерфордта, сондай-ақ жақын орналасқан Клинтон және Елк-Ситиде балабақшадан бастап 6-сыныпқа дейінгі білім береді. Washita округінің Корон қаласында орналасқан Корон Киелі кітап академиясы 7-ден 12-сыныпқа дейінгі студенттерге білім береді. Уэдерфорд мемлекеттік мектептері Уэдерфорд қаласына және оңтүстік-шығыс Кастер және солтүстік-шығыс Вашита округтеріндегі айналасындағы ауылдық жерлерге мемлекеттік білім беру қызметтерін ұсынады. Аудан құрамында үш бастауыш, бір орта және бір жоғары мектеп бар. Батыс технологиялық орталық (WTC) ересектер мен орта мектеп оқушыларына кәсіби дайындық алуға мүмкіндік береді. Уэдерфорд мемлекеттік мектептері WTC округінің мүшесі болып табылады. WTC округінің мүшесі ретінде Уэдерфорд мектеп округінде тұратын орта мектептің кіші және аға сынып оқушылары WTC-де сабақтарға қатысуға мүмкіндік алады. WTC округінің тұрғындары болып табылатын орта мектеп оқушылары WTC-де толық уақытты оқуға тегін түсе алады. Ересек студенттер оқу ақысы төлеп сабаққа қатыса алады.

Жел энергиясы

Уэдерфордта 98 GE 1,5 МВт жел турбинасы бар, жалпы қуаты 147 МВт болатын Уэдерфорд жел энергетикалық орталығы орналасқан.

Көлік

Уэзерфорд көптеген жылдар бойы қазір тоқтатылған Рок-Айленд теміржолының басты желісінде орналасқан, оны қазір Farmrail Corporation пайдаланады. Автомобильдер пайда болғаннан кейін, қала 1920 жылдардың басында 3-ші штаттық тас жолында орналасқан, ол 1926 жылы 66-шы АҚШ тас жолы деп аталды және 1932 жылға қарай Батыс Оклахома арқылы толығымен асфальтталды. 66-шы тас жолы, қаланың Негізгі көшесімен өтіп, көптеген басқа қалалар сияқты, түрлі туристік бизнестермен – кафелермен, мотельдермен және жанармай құю станцияларымен қатар орналасқан. Негізгі көшенің бірнеше блогы 1950 жылдардың ортасына дейін кірпішпен қапталған, содан кейін ол төрт жолақты магистральға дейін кеңейтілді. 1960 жылы қаланың шығысы мен батысында 40-шы тас жолы салынып аяқталды, ол бұрынғы 66-шы АҚШ тас жолының бағытына параллель салынды және алдыңғы қатардағы жол ретінде сақталды. Уэзерфордты оңтүстік жағынан айналып өтетін 40-шы тас жолының айналмасы 1970 жылдың шілдесінде аяқталды, сол күні Клинтоннан батысқа қарай 15 миль (24 км) жердегі 40-шы тас жолының айналмасы қозғалысқа ашылды, одан кейін Ельк-Сити мен Сайрдегі айналмалар да іске қосылды. 66-шы және 40-шы тас жолдарынан басқа, Уэзерфорд 54-ші штаттық тас жолымен да қамтамасыз етілген. Томас П. Стаффорд әуежайы (KOJA; FAA ID: OJA), қаладан солтүстік-шығысқа қарай екі миль жерде, 5100’ x 75’ өлшемді асфальтталған ұшу-қону жолағына ие. Ал коммерциялық әуе тасымалы шығысқа қарай 69 миль жердегі Уилл Роджерс әлемдік әуежайында қолжетімді.