Кіріспе

115 әскери-жауынгерлік шабуыл жасағы (VMFA 115) – АҚШ Теңіз жаяу әскерінің F/A 18 Hornet эскадрильясы. Ресми түрде «Күміс бүркіттер» деп аталған, ал кейде алғашқы командирі майор Джо Фосс атымен «Джо Джокерс» деп те аталатын бұл эскадрилья соңғы рет Оңтүстік Каролина штатындағы Бофорт Теңіз жаяу әскерінің әуе базасында дислокацияланған және 31-ші Теңіз жаяу әскерінің ұшақ тобының (MAG 31) және 2-ші Теңіз жаяу әскерінің әуе қанатының (2nd MAW) құрамында болды. Эскадрилья Екінші дүниежүзілік соғыс, Корея және Вьетнам соғыстары кезінде жауынгерлік операцияларға қатысты, сондай-ақ 2008 жылы Батыс Ирактағы Әл-Асад әуе базасына соңғы рет орналасуымен «Ирак азаттығы» операциясын қолдауға аттанды. Эскадрильяның радио шақыру белгісі – «Блэйд».

Миссия

Кез келген ауа райында жау ұшақтарын тоқтатып, жояды және жер бетіндегі нысаналарға шабуыл жасап, оларды да жояды.

Екінші дүниежүзілік соғыс

115 теңіз әскери ұшақ эскадрильясы (VMF 115) 1943 жылдың 1 шілдесінде Калифорния штатының Санта-Барбара қаласында F4U Corsair ұшақтарымен жабдықталған эскадрилья ретінде құрылды. Теңіз жаяу әскерінің ең танымал ассаларының бірі, майор Джозеф Фосс 16 күннен кейін эскадрилья басшылығына тағайындалды. Эскадрилья "Джоның қалтөсшелері" деген лақап ат алды және 1944 жылдың мамырында Тынық мұхитындағы әскери операцияларға қатысты. VMF 115 Филиппин аймағындағы американдықтардың жеңісіне үлкен үлес қосты, жақыннан әуеден қолдау көрсетті, Минданао және Сулу архипелагында жауынгерлік эскорт пен терең әуе шабуылдарын жүзеге асырды. 5856 жауынгерлік ұшу сағатында 18 000 сағаттан астам ұшқан VMF 115 6,5 жау ұшағын атып түсірді, ал 28 ұшақ жойылды, 9 ұшқыш қаза тапты. Соғыстан кейін АҚШ мүдделерін қорғау және Жапонияның капитуляциясын қадағалап отырған теңіз жаяу әскерлерін қолдау мақсатында эскадрилья Қытайдың Пекин қаласына орналастырылды. Коммунистік әскерлердің жауынгерлік қимылдары конвойларды күзетуге және "әуеде болу" миссияларын жүргізуге алып келді. Бастапқы орналасудан кейін 31 ай өткен соң, VMF 115 Тынық мұхиты аймағынан шықты.

Корей соғысы

1949 жылы VMF 115 эскадрильясы Grumman F9F 2 Panther реактивтік ұшақтарымен жабдықталған алғашқы теңіз жаяу әскері эскадрильясы болды, ал 1950 жылдың 20 қарашасында USS Franklin D. Roosevelt авианосеціндегі барлық 18 ұшқыштың авианосецтік біліктілікке ие болған алғашқы теңіз жаяу әскері эскадрильясы атанды. Содан кейін эскадрилья 1952 жылдың ақпан айында Кореяның Поханг қаласына жауынгерлік операциялар үшін жөнелтілді. 1952 жылдың маусым айының соңында олар Суйхо бөгетіне жасалған шабуылға қатысты. Корея соғысы барысында VMF 115 басқа теңіз жаяу әскері эскадрильяларына қарағанда көбірек қару-жарақ қолданды. Барлығы 9 250 жауынгерлік ұшу миссиясы кезінде 15 350 сағатқа жуық ұшу уақыты тіркелді, нәтижесінде 19 ұшақ жоғалды. Бір күні алты ұшқыш ұшақтарымен бірге қаза тауып, жалпы соғыста 14 ұшқыш қаза болды. VMF 115 Бункер-Хилл, Крюк, Рино, Карсон-Элко, Вегас, Берлин, Шығыс Берлин және Хосин су қоймасындағы теңіз жаяу әскерінің танымал шайқастарында жақыннан әуе көмегін көрсетті. 1957 жылдың көктемінде эскадрилья теңіз жаяу әскерінің алғашқы Douglas F4D 1 Skyray ұшақтарын алды, VMF(AW) 115 деп қайта аталды және келесі алты ай бойы сынақтар үшін MCAF Mojave-ға жіберілді. 1957 жылдан 1964 жылға дейін эскадрилья көбінесе MCAS Cherry Point, Солтүстік Каролинада орналасқан. 1962 жылдың 19 сәуірінен 27 тамызына дейін эскадрилья Жерорта теңізіндегі жетінші авиациялық топтың (CVG 7) құрамында USS Independence (CVA 62) авианосецінде орналасты. 1962 жылдың қазанынан 1963 жылдың ақпанына дейін эскадрилья Кубалық зымыран дағдарысын қолдау мақсатымен Кубадағы Гуантанамо шығанағындағы әскери-теңіз базасына жөнелтілді.

Вьетнам соғысы

1964-1965 жылдары эскадрилья McDonnell F-4B Phantom II ұшағына көшіріліп, VMFA 115 деп қайта атау алды. "Able Eagles" 1965 жылдың 14 қазанында Вьетнам Республикасының Дананг әуе базасына орналастырылды. Вьетнам соғысы кезінде VMFA 115 34 000-нан астам жауынгерлік ұшу миссиясын орындады, Тет шабуылы, Хюэ шайқасы, Кхе Схан шайқасы және Дельта тобы сияқты шайқастарда теңіз жаяу әскеріне жақыннан әуе көмегін көрсетті. 1971 жылы эскадрильяға Теңіз корпусының бастығынан "Хэнсон" жүлдесі табысталды. 1971 жылдың наурыз айында VMFA 115 Жапонияның Ивакуни қаласына көшірілді. 1972 жылдың 6 сәуірінде эскадрилья Солтүстік Вьетнамның Пасха шабуылына қарсы операцияларды қолдау үшін Дананг әуе базасына ұшып келді. 1972 жылдың 16 шілдесінде эскадрилья өзінің операцияларын Таиландтың Корольдік әуе күштерінің Нам Пхонг базасына көшірді және ертесі күні жауынгерлік ұшу миссияларын бастады. Эскадрилья Солтүстік Вьетнамдағы "Linebacker" операциясында маңызды жауынгерлік рөл атқарды, сонымен қатар жақыннан әуе көмегін көрсетуді жалғастырды. Вьетнамдағы операцияларды қолдаған еңбегі үшін VMFA 115 1972 жылы Теңіз корпусы авиация қауымдастығының Роберт М. Хансон сыйлығымен марапатталды – бұл Теңіз корпусының ең үздік шабуылдық эскадрильясы.

Вьетнамнан кейінгі кезең

1977 жылдың шілдесінде VMFA 115 Оңтүстік Каролина штатындағы MCAS Beaufort әскери-теңіз базасына көшірілді, ал 1980 жылдың қазан айында «Forrestal» кемесіндегі Carrier Air Wing 17 (CVW 17) эскадрильясына қосылды. Осы рейс барысында VMFA 115 түрлі советтік ұшақтарды ұстап тұру және сүйемелдеу сияқты Суық соғыс міндеттерін орындады. 20 жылдан астам «Phantom» ұшақтарында ұшқаннан кейін, VMFA 115 1985 жылдың 1 қаңтарында F/A 18A Hornet ұшағына көшуді бастады және 1985 жылдың 16 тамызында 14 ұшақпен ресми түрде құрылды. Келесі жылы эскадрилья ресми түрде «Күміс арқан» деп аталды. 1987 жылдың шілдесінде VMFA 115 Жапониядағы Ивакуни теңіз әскери-әуе базасындағы (UDP) бөлімдерді орналастыру бағдарламасына қатысу үшін Батыс Тынық мұхитына оралды. Эскадрилья жоғары сапалы техникалық қызметі үшін танылды, Қорғаныс министрінің техникалық қызмет көрсетудегі «Феникс» сыйлығын және 1987 және 1988 жылдары Теңіз корпусының жылдың үздік истребитель эскадрильясы ретінде «Хансон» сыйлығын алды. Теңіз әскери-әуе эскадрильясы екі жыл қатарынан «Хансон» сыйлығын жеңіп алған алғашқы жағдай осы болды. 1989 жылы VMFA 115 Филиппинге қайта оралды және ондағы төңкеріс әрекеті кезінде үкімет күштеріне көмектесті. Эскадрилья қарулы әуе күзеті мен сүйемелдеу миссияларын орындап, жағдайды тұрақтандыруға көмектесті. Эскадрильяның еңбегі тағы да мойындалды, ал 1990 жылы «Хансон» сыйлығы төрт жылдың ішінде үшінші рет «Күміс арқанның» меншігіне көшті. 1991 жылдан 2000 жылға дейін «Күміс арқан» Батыс Тынық мұхитындағы бөлімдерді орналастыру бағдарламасының (UDP) аясында 1-ші теңіз авиациялық корпусына қолдау көрсету үшін көптеген алты айлық жұмыстарды жүргізді.

Терроризмге қарсы жаһандық соғыс

2001 жылдың соңында эскадрилья тағы да авианосец эскадрильясы болып бекітілді. Бұл оқиға F/A 18A+ ұшақтарының алғашқы партиясының келуімен бірге орын алды. Эскадрильяның барлық қызметкерлері авианосецпен жұмыс істеуге қабілеттілігін растағаннан кейін, 2002 жылдың қазан айында USS Harry S. Truman кемесімен бірге Carrier Air Wing 3 (CVW 3) құрамында теңізге шықты. 2003 жылдың наурыз айында «Күміс бүркіттер» Ирак азатдығы операциясы аясында ирактық күштермен күресті, 150 тоннадан астам оқ-дәрі жөнелтті. 2004 жылдың қазан айында эскадрилья тағы да CVW 3 және «Трумэн» кемесімен бірге Ирак азатдығы операциясына қатысты, Ирактың тарихи демократиялық сайлауын қолдау үшін жақыннан әуе көмегі мен жоғарыдан қауіпсіздік қамтамасыз етті. 2006 жылдың шілдесінде VMFA 115 2000 жылдан бері алғаш рет Батыс Тынық мұхитына оралып, 1st MAW/III теңіз экспедициялық күшінің құрамында UDP бойынша міндетін атқарды. «Күміс бүркіттер» Жапонияның әртүрлі аймақтарында оқу сапарларын жасады, ал эскадрильяның теңізшілері Оңтүстік Кореядағы Осан әуе базасында бір ай өткізді. 2008 жылдың ақпанында VMFA 115 Ирак азатдығы операциясын (OIF) қолдау мақсатымен Ирактың Әл-Асад әуе базасына жіберілді, бұл Әл-Асадқа орналасқан алғашқы, бір орынды F/A 18 Hornet ұшағын басқара алатын теңіз корпусының эскадрильясы болды. Эскадрилья 2008 жылдың 17 қыркүйегінде MCAS Beaufort-қа оралды. 2009 жылдың қыркүйегінде эскадрилья 12 F/A 18A+ Hornets толық құрамымен бірге MCAS Iwakuni-дегі 12-ші теңіз ұшақ тобына қосылды, бұл Unit Deployment Program-ның бір бөлігі болды. Олар 2010 жылдың 1 наурызында Окинава, Таиланд, Корея, Филиппин және Брунейдегі операцияларды қолдаған жеті айлық міндеттен кейін АҚШ-қа оралды. 2013 жылы эскадрилья наурыздан қазанға дейін Бахрейндегі Иса әуе базасында орналасты, содан кейін MCAS Beaufort-қа оралды. 2014 жылдың шілдесінен желтоқсанына дейін олар Unit Deployment Program аясында Жапонияның Ивакуни МКАС-ындағы 12-ші теңіз ұшақ тобына қайтадан қосылды. 2016 жылдың қыркүйегінен 2017 жылдың наурызына дейін «Күміс бүркіттер» тағы да MCAS Iwakuni Japan-ға Unit Deployment Program аясында жіберілді. 2016 жылдың 7 желтоқсанында эскадрильяның FA 18C+ ұшағы Окинава жанында теңізге құлады. Ұшқыш, капитан Джейк Фредрик, катапульданып шықты, бірақ аман қалмады. Оның денесін Жапонияның теңіздік өзін-өзі қорғау күштері тапты. 2020 жылдың наурызынан қыркүйегіне дейін VMFA 115 COVID-19 пандемиясына байланысты қиын операциялық жағдайларда MCAS Iwakuni, Жапонияда орналасты. 2021 жылдың желтоқсанында эскадрилья CENTCOM мақсаттарын нығайту үшін Сауд Арабиясының Принц Сұлтан әуе базасына жедел түрде жіберілді. Эскадрильяның бастапқы 45 күндік динамикалық күшпен жұмыс бағдарламасы 2022 жылдың наурызына дейін ұзартылды. Осы кезеңде «Күміс бүркіттер» INHERENT RESOLVE операциясын қолдады, сонымен қатар аймақтық серіктестік пен қорқыту шараларын жүзеге асырды. 2023 жылдың наурызынан қазан айына дейін VMFA 115 F/A 18 эскадрильясы ретіндегі соңғы орналасуын жүзеге асырды, жеті F/A 18C және бес F/A 18D ұшағымен теңізге шықты. 2023 жылдың 9 қарашасында эскадрилья MAG 31-ден деактивацияланды, алдағы бірнеше жылда MCAS Cherry Point-те MAG 14 құрамында F 35C эскадрильясы ретінде қайта жандандырылуы жоспарланған.