Кіріспе

Cappies (Critics and Awards Program) – жоғары сынып оқушыларының театр және журналистика пәнін оқытушыларын, сондай-ақ жас драматургтерді тану, марапаттау және оқу тәжірибесімен қамтамасыз ету мақсатындағы халықаралық бағдарлама. Қазіргі уақытта АҚШ және Канадада 13 Cappies бағдарламасы бар, оларға қатысатын жоғары мектептердің саны 5-тен 55-ке дейін жетеді. Әр бағдарлама аясында әр қатысушы мектеп 3-9 оқушыдан тұратын сыншылар тобын іріктейді. Театр сыншылығы және рецензия жазу бойынша оқытылғаннан кейін, олар өз айманындағы басқа мектептердегі спектакльдер мен мюзиклдерді тамашалайды. Олар шамамен 400 сөзден тұратын рецензияларды белгіленген мерзімде жазады. Волонтёр-мұғалімдер менторлар талқылаулар өткізеді және студенттердің авторлық есімдерімен жергілікті газеттерде жарияланатын сыншылардың рецензияларын іріктейді. Бағдарламалар Балтимор және оның айналасындағы аймақта; Цинциннати; Даллас; Эль-Пасо, Техас; Форт-Лодердейл, Флорида; Палм-Бич, Флорида; Хьюстон; Канзас-Сити, Миссури; Мельбурн, Флорида; Солтүстік Нью-Джерси; Калифорнияның Ориндж округі; Флориданың Орландо қаласы; Филадельфия; Сент-Луис; АҚШ-тың Солт-Лейк-Сити, Юта штаты, Миссуридің Спрингфилд қаласы, Вашингтон, округ Колумбия, Канаданың Эдмонтон, Альберта және Оттава, Онтарио қалаларында жұмыс істейді.

Тарих

Cappies 1999 жылы Колумбайн трагедиясына жауап ретінде, шығармашылықпен айналысатын жасөспірімдерге көбірек назар аудару мақсатымен құрылды. Капитолий сатыларының негізін қалаушы Билл Штраус, Вирджиния штатының Фэрфакс округінің мемлекеттік мектеп әкімшісі Джуди Баунсқа жүгінді, және олар бірлесіп бағдарламаның жоспарын жасады. Бағдарлама Фэрфакста басталып, аймақтағы жоғары мектептердің драма үйірмелері арасында бірден танымал болды, 1999 жылдың күзінде 14 мектептен 23 мектепке дейін өсті. Cappies жылдам түрде бүкіл Вашингтон, округ Колумбия және аймақты қамтыды. The Washington Post және басқа да бірнеше жергілікті газеттер студенттер жазған рецензияларды, көбінесе суреттермен бірге жариялады (Олар кейіннен бұл істі тоқтатты, бірақ енді осы рецензияларды "Ертеңгі сыншылар" деген бөлімде онлайн жариялайды). Осының нәтижесінде, Cappies жергілікті театр және журналистика таланттарын көрсетуге мүмкіндік берді, Вашингтон маңындағы 50-ден астам мектеп қатысады, бұл Cappies аймағының ең ірісі. 2002 жылдан бері ол бүкіл ел бойынша жұмыс істейді, жыл сайын жаңа аймақтық топтар құрылып жатыр.

Ұйымдастыру және процесс

Каппи бағдарламасын бастау үшін оқушылармен, ата-аналармен және мұғалімдермен шағын жергілікті кездесу ұйымдастыру қажет. Өтінішті мақұлдау үшін төрт мектеп қатысуы керек. Бағдарламаны басқару комитеті (бағдарлама директоры, төраға, қазынашы және тағы екі мүшеден тұрады) құрылады және жарғылық өтініш беріледі. Мақұлдау күтілген кезде, апта сайын 1-2 шолу жариялауға дайын жергілікті газеттер мен баспасөз құралдарын табу керек. Мақұлданғаннан кейін, Cappies-ке жылдық 300 доллар өтінім ақысы төленеді, сондай-ақ қараша айында сыншыларды оқыту сессиялары мен онлайн ақпараттық қызметтерге жазылу бойынша 5-10 доллар сыншы ақысы есептеледі. Әр аймақтық басқару комитеті мектептерге қойылатын ақы талаптарын анықтайды. Әр аймақтық бағдарламаның басқару комитеті бар, ол Cappies жарғысымен бекітілген. Олар сыншылардың және мұғалімдердің (еріктілер) жұмысын қадағалайды және Cappies галасын ұйымдастырады. Қатысушы мектептер Cappies шоуы ретінде бір қойылымды (спектакль немесе мюзикл) таңдайды. Кейбір кішігірім Cappies бағдарламалары мектептерге екі қойылымды таңдауға рұқсат береді. Мектептер сонымен қатар студент-сыншыларды бақылайтын және сын жазу процесінің адалдығын сақтауға көмектесетін мұғалімдерді таңдайды. Маусым басталар алдында мұғалімдер мен сыншылар Cappies өкілдерінен оқу курстарын өтеді, көбінесе жергілікті журналистер де көмектеседі. Cappies шоуы кешінде сыншылар ерте келіп, қойылымды тамашалайды және алдын ала, үзіліс кезінде және қойылымнан кейін жеке талқылаулар жүргізеді. Содан кейін олар алдын ала бағалау жүргізеді, жыл соңында Cappies марапаттарына кіретін үміткерлерді анықтайды. Үйге оралғаннан кейін, әр сыншы 200-ден 600 сөзден тұратын шолу жазады. Мұғалімдер ең адал, объективті және жақсы жазылған деп санайтын шолуларды таңдайды, олар жергілікті газеттерге жіберіледі, олардың көпшілігі осы шолуларды студенттердің авторлығымен жариялайды. Сыншылар шынайы шолулар жазуға, әртүрлі жағынан кемшіліктері бар ерекше және орташа қойылымдарды ажыратуға ынталандырылады. Cappies шолуларында сын-пікірлер болуы мүмкін және көбінесе болады, бірақ олар объективті және әділ болуы керек. Сондай-ақ, мәселеге жауапты адамдардың есімдерін атамау керек. Мысалы, вокалист дұрыс емес ән айтса, сыншы оны қойылымдағы мәселе ретінде көрсетуі мүмкін, бірақ вокалисті анықтамауы керек. Осы ережелермен Cappies бағдарламасы театр мұғалімдерінің орта мектептердегі сын конструктивті болса орынды екені, ал қатал, сарказмды немесе жеке сипатта болса, дұрыс емес екені туралы пікірін көрсетеді. Марапаттарға дауыс беруден кейін, әр бағдарлама Cappies галасын өткізеді, онда Cappies марапаттары тапсырылады және жылдың қойылымдары тойланады. Кейде бұл галалар мектептерде, ал кейде үлкен театрларда өткізіледі. Ұлттық астана аймағының Cappies галасын Кеннеди орталығының концерт залында, орталықтың ең үлкен сахнасында өткізеді. Бұл галалар ресми түрде өтеді және әдетте жергілікті VIP марапат берушілер, сондай-ақ ұсынылған қойылымдардан әндер мен көріністер қойылады. Олар әдетте екі жарымнан үш сағатқа созылады, ал кейбіреулері теледидардан көрсетіледі.

Сыйлық беру ережесі

Оқу жылының соңында, әр бағдарлама бойынша, қажетті ең аз спектакль санын (әдетте бес) қарап шыққан сыншылар Каппи номинациялары мен сыйлықтарын анықтау үшін төрешілерге айналады. Сыншылардың сыйлықтарын (цифрлық формуламен анықталады) есептемегенде, барлық Каппи номинациялары мен сыйлықтары студент-сыншылармен шешіледі. Студент-сыншылар дауыс беру үшін орталық компьютерлік орталыққа жиналады. Бұл процеске ересектердің қадағалаушылары мұқият бақылайды, ал сенімді тұлға мен аудитор нәтижелердің дұрыстығын тексереді. Бағдарламаға байланысты, әр сыйлық санаты бойынша үштен беске дейін үміткер болуы мүмкін. Үміткерлер дауыс беруден кейін көп ұзамай жарияланады. Барлық сыйлықтардың нәтижесі 2002 жылы Вирджиния штатының Александрия қаласындағы Томас Джефферсон ғылым және технология орта мектебінің екі оқушысы жасаған арнайы бағдарламалық құралмен анықталады. Сыйлықтар тек 9-12 сыныптардың оқушыларына ғана беріледі. Сахнадан тыс жұмыстарға ересектердің қатысу деңгейі (декорация жасау, костюм тігу, оркестрде ойнау және т.б.) ережеде қатаң белгіленген. Егер Каппи спектакліне ересектердің рөлі рұхсат етілген шектен асып кетсе, онда ол тек осы санатқа қатыса алмайды, бірақ қалған барлық сыйлықтарға үміткер бола алады. Аймақтық Каппи бағдарламасының басқару комитеті, қалаған жағдайда, Каппиге немесе аймақтағы жоғары мектеп театрына ерекше көмек көрсеткен оқушыға Қызмет еткені үшін арнайы сыйлық тағайындауы мүмкін.

Каппи халықаралық театры

Әр жазда барлық бағдарламалар бойынша «Басты актер» және «Басты актриса» сыйлығын жеңгендер Cappies International Theater-ге шақырылады. Бұл CIT компаниясы үш қойылым ұсынады, олардың барлығы орта мектеп оқушыларының өзі жазған: Starz! (монологтар, әндер және мини-мюзиклдер), Playz! (қысқа пьесалар) және толық көлемді студенттер жазған мюзикл. Соңғы екеуі Кеннеди орталығындағы Театр зертханасында қойылады. Cappies International Theater – драмалық және музыкалық дағдыларды дамытуға бағытталған жазғы бағдарлама. Олар түрлі санаттарда бірнеше қойылымдар шығарады және көбінесе өз құрбыларының жұмыстарын орындайды. Театрдың техникалық жағына қызығушылық танытқан студенттер өз дағдыларын тәжірибеден өтіріп, көрсетуге мүмкіндік алады. Cappies International Theater 2002 жылдың жазында Голливудтағы шағын театрдан бастау алды. 2003 жылы Кеннеди орталығымен серіктестікте Вашингтон қаласына «Cappies Ұлттық театры» деген атпен көшірілді. 2005 жылы алғашқы канадалық бағдарлама (Оттавада) Cappies қатарына қосылғанда, атауы «Cappies International Theater» болып өзгертілді. 2006 жылдан бастап CIT орта мектеп оқушыларының драматургтерінің туындыларын, соның ішінде екі толық мюзиклді – Edit:Undo және Senioritis-ті көрсетуді бастады. Екеуі де тоғыз адамнан тұратын шығармашылық топтармен жазылды, оларға студенттердің кітап авторы, лирик, композитор және цифрлық суретші кірді.

Студенттер жазған мюзиклдер

2006 жылы CIT студенттер жазған «Edit:Undo» музыкалық спектаклін ұсынды, ол жасөспірімдер өмірі мен цифрлық дәуірдегі қарым-қатынастар туралы. «Edit:Undo» CD және DVD дискілерін веб-сайттан сатып алуға болады. 2007 жылы CIT компаниясы студенттер жазған «Senioritis» музыкалық спектаклін ұсынды, ол соңғы курсқа қатысты алаңдаушылықтар туралы. Кеннеди орталығындағы қойылымдардан кейін «Senioritis» компакт-дискісі мен толық метражды фильм түсірілуі жоспарланған еді. 2008 жылы Cappies мектептің музыкалық баспасы Next Gen Publications-пен лицензиялық келісімге қол қойды, бұл келісім «Edit:Undo», «Senioritis», «Free the Music.com» және негізін қалаушы Страусс-тің «Makiddo» шығармаларын бүкіл әлемде таратқысы келді. Cappies International Theatre 2009 жылдан бері өткізілмеген, бірақ болашақта қайта жандануы мүмкін.