Кіріспе

1982 жылы құрылған Солтүстік-Батыс университетінің Дарындылықты дамыту орталығы (CTD) – бұл Солтүстік-Батыс университетінде орналасқан дарынды білім беру және таланттарды дамыту саласындағы тікелей қызмет көрсету және зерттеу орталығы. CTD 3 жастан 12-сыныпқа дейінгі оқушыларға арналған жеке және онлайн білім беру бағдарламаларын, олардың отбасылары мен педагогтарына арналған ресурстарды ұсынады, оның ішінде:
Онлайн байыту, қатысу курстары және AP курстары
Қызметтік оқу және көшбасшылық бағдарламалары
Демалыс күндері мен жазғы бағдарламалар
Бағалау және кеңес беру қызметтері, соның ішінде сынып деңгейінен жоғары бағалау, Солтүстік-Батыс университетінің Орта Батыс академиялық таланттарды іздеу арқылы
Ата-аналарға арналған семинарлар
Оқушылар мен ата-аналар үшін онлайн қауымдастықтар
Бағдарламаны бағалау, кәсіби даму және мектептерге арналған оқу жоспарлары
CTD сондай-ақ Джек Кент Кук қорымен бірлесіп, қаржылық жағдайы төмен, бірақ ерекше қабілеті бар студенттердің білімін арттыруға бағытталған стипендия бағдарламаларын қолдайды.

Тарих

CTD зерттеу және талантты бағалау бағдарламасы ретінде басталып, көп ұзамай түрлі форматтағы білім беру бағдарламаларын қамтыды. CTD-нің негізін қалаушы және бұрынғы директоры доктор Джойс ВанТассель Баска 1982 жылы Солтүстік-Батыс университетінде Midwest Talent Search жобасын бастады. Сол жылы қашықтықтан білім беру бағдарламасы LetterLinks (кейін Gifted LearningLinks деп аталды) іске қосылды және 2002 жылы пошта арқылы хат алмасудан онлайн курстарға көшті. 1983 жылы жазғы және демалыс күндері байыту бағдарламалары ұйымдастырылды. Солтүстік-Батыс университеті 1984 жылы Талантты дамыту орталығын ресми түрде құрды. 1999 жылы Азаматтық білім беру жобасы CTD-ге қосылып, оқу бағдарламасына қоғамдық қызмет, азаматтық белсенділік және көшбасшылықты енгізді. Орталық содан бері отбасылар, педагогтар және мектептер үшін бағдарламалар мен қызметтерді кеңейтті. Қазіргі CTD директоры доктор Паула Олшевски Кубилиус 1987 жылдан бері осы лауазымда қызмет етеді. Ол 2011-2013 жылдары Дарынды балалар ұлттық қауымдастығының президенті болды және одан 1987 жылы «Жас ғалым» сыйлығын, 2009 жылы «Ең үздік ғалым» сыйлығын және 2011 жылы «Gifted Child Quarterly» журналының ең үздік мақаласы сыйлығын алды. 2013 жылы ол зерттеу саласындағы жетістіктері үшін Mensa сыйлығымен марапатталды. Олшевски Кубилиус талантты білім беру және талантты дамыту саласындағы зерттеулері туралы «Education Week» және «The Boston Globe» басылымдарына сұхбат берді. Оның еңбектері Психологиялық ғылымдар қауымдастығы, Prufrock Press, Scientific American, Roeper Review, Жоғары сынып білім беру журналы, Азия-Тынық мұхиты білім беру журналы, «Жоғары потенциалды ата-аналарға арналған нұсқаулар» және «Gifted Child Quarterly» журналдарында жарияланды.

Талант іздеу

Солтүстік-батыс университетінің Орта Батыс академиялық талантты іздеу (көбінесе "NUMATS" деп аталады) – Солтүстік-батыс университетінің Талантты дамыту орталығындағы сынып деңгейінен жоғары бағалау бағдарламасы. Алғашқыда Орта Батыс академиялық талантты іздеу (MATS) деп аталған NUMATS 1982 жылы доктор Джойс ВанТассель Баска бастаған. Зерттеулермен расталған бұл бағдарлама отбасылар мен педагогтарға қатысушылардың академиялық күшті жақтары туралы түсінік беруге, өсуді өлшеуге және оқушыларды қосымша байыту, үдетілген бағдарламалармен, сондай-ақ мектептегі тиісті оқу жоспарларымен және курстармен байланыстыруға көмектеседі. Сынып деңгейінен жоғары бағалаулар (үлкен оқушыларға арналған тесттерді пайдалану) және NUMATS сияқты талантты іздеу бағдарламаларынан алынатын түсіндірмелік ақпарат, жоғары жетістіктерге қол жеткізген оқушылар үшін, әсіресе сынып деңгейіндегі стандартталған бағалауларда ең жоғары ұпай алған оқушылар үшін қабілеттілікті дәлірек өлшеуге мүмкіндік береді. NUMATS-тың сынып деңгейінен жоғары бағалауы доктор Джулиан Стэнлидің Джонс Хопкинс университетіндегі жұмысына негізделген. Доктор Стэнли академиялық жағынан дарынды немесе қабілетті балаларға арналған үдетілген білім беруді қолдады. Ол Джонс Хопкинс университетінде Талантты жастар орталығын құрды және байланысты зерттеу жобасын бастады – Математикалық жағынан ерекше дамыған жастарды зерттеу (SMPY), бұл дарынды деп танылған адамдардың дамуының үздіксіз, бойлық зерттеуі. Тағы да зерттеулер модельді қолдауды жалғастыруда және оны сәйкестендіру, орналастыру және академиялық үдету үшін қолдану мүмкіндіктерін зерттеуде. 2004 жылы жарияланған «Адам алдаған ұлт: мектептер Американың ең жақсы оқушыларын қалай тежейді» атты есепте жоғары деңгейлі тесттер үдетуге үміткерлерді анықтау және көптеген қабілетті оқушылардың сынып деңгейіндегі тесттерде кездесетін «жоғары шек» әсерін жою үшін пайдалы екендігі анықталды. NUMATS арқылы 3-6 сыныптардағы оқушылар PSAT8/9 (8-9 сыныптардағы оқушыларға арналған тест) тапсырады. 6-9 сыныптардағы оқушылар SAT және/немесе ACT (11-12 сыныптардағы оқушыларға арналған тесттер) тапсыруға құқылы.

Пайдалануы мен қолданылуы

Сынып деңгейінен жоғары тест нәтижелері оқу қабілеттері туралы мәлімет береді, өсудің өлшема ретінде қызмет ете алады және үдемелі оқуға дайындықты болжауға көмектеседі. Олар студенттердің таланты салаларындағы қабілеттерін бағалау негізінде курстар мен оқуды таңдау үшін де қолданылады (қызметтерге орналасу және тиісті оқу). Сынып деңгейінен жоғары бағалаулар дарынды оқушыларды анықтау үшін мемлекеттік деңгейде (мысалы, Колорадо және Огайо штаттарында) және зерттеушілер мен мектеп бағдарламаларында дарынды және жоғары жетістікке қол жеткізген оқушыларға бағытталған академиялық араласулардың тиімділігін бағалау үшін пайдаланылады. 2017 жылы өткен таланттарды іздеуге қатысушылардан жиналған деректерді зерттеу, демографиялық ерекшеліктердің, білім беру тәжірибесінің және жеке қызығушылықтың ғылым, технология, инженерия және математика салаларындағы жоғары білім алу мүмкіндігіне қалай әсер ететінін қарастырды. Зерттеу нәтижесінде таланттарды іздеу және дарынды оқушыларға арналған қосымша бағдарламалардағы тәжірибе студенттердің STEM саласына деген қызығушылығын арттырғаны анықталды. 2019–2020 жылдары «Project OCCAMS» (Орта мектептердегі оқуды үдету жөніндегі онлайн консорциум) атты бағдарлама Колумбус қаласындағы мүмкіндігі шектеулі білімді оқушылар үшін үдемелі оқу бағдарламасын іске қосу үшін сынып деңгейінен жоғары тест нәтижелерін пайдаланды. Бұл бағдарлама Солтүстік-Батыс университетінің Талантты дамыту орталығымен, Уильям және Мэри колледжінің Дарынды білім беру орталығымен және Колумбус қалалық мектептерімен бірлесіп әзірленді. «OCCAMS» жобасы Якоб К. Джавиц федералдық гранттық бағдарламасы және Джек Кент Кук қорымен қаржыландырылды.

Құқықтық негіздеме

NUMATS-қа қабілеттілікті анықтау үшін ұлттық стандартталған немесе мемлекеттік үлгерім тестілеуінде ауызша/оқу немесе математика бойынша сынып деңгейін бағалау шарттарын орындау, сынып деңгейінен жоғары тестілеуге қатысу, мектептің дарындылар бағдарламасына немесе кеңейтілген академиялық қызметтерге қатысу, сондай-ақ ата-ананың немесе мұғалімнің ұсынысы қажет. Мемлекеттік үлгерім тестілеуінде кем дегенде бір санатта немесе кіші санатта 90-шы пайыздық көрсеткіш немесе одан жоғары нәтиже алған оқушылар да NUMATS-қа қатысуға құқылы.

Даму әдісі

Академиялық зерттеушілер мен бағдарламалар интеллектуалдық дарындылықтың әртүрлі анықтамаларын және дарынды білім беруге қатысты әртүрлі тәсілдерді қолдайды. CTD-нің білім беру философиясы талантты дамыту моделіне негізделген, бұл модель IQ-дан асып, жеке өсімге, психоәлеуметтік дағдылар сияқты танымдық емес қасиеттерді дамытуға және білім беру ортасының оқушылардың үлгеріміне тигізетін әсеріне баса назар аударатын құрылым.

Зерттеу

Бағдарламалардан басқа, Дарындыларды дамыту орталығы дарындыларды дамыту және дарынды білім беру салаларына зерттеулермен үлес қосады. Ең маңызды жариялымдар:

2016 – "Қабілет топтастыру мен үдетудің K–12 сыныптарындағы оқушылардың академиялық үлгеріміне әсері туралы жүз жылдық зерттеулер не дейді: Екінші дәрежелі екі мета-талдаудың қорытындылары" қабілет топтастыру мен үдетудің академиялық үлгерімге тигізетін әсері туралы жүз жылдық зерттеулерді жинақтап, оқушылардың сынып ішіндегі топтастырудан, сыныптар аралық пән топтастырудан және дарынды балаларға арналған арнайы топтастырудан пайда тапқанын көрсетеді.

2015 – "Дарындылықтың түсініктемелері және талантты дамыту: кеңесшілер үшін маңызы" дарындылыққа қатысты тарихи перспективаны ұсынады және дарынды оқушылардың дамуын қолдауға қатысты психоәлеуметтік мәселелер мен дағдыларды талқылайды.

2012 – "Академиялық жағынан дарынды оқушылардың қабылданатын өзара қарым-қатынас шеберлігі және құрбыларымен қарым-қатынасы" дарынды оқушылардың өз құрбыларымен қарым-қатынас жасау және сақтау қабілеттерін қалай қабылдайтынын көрсетеді.

2011 – "Дарындылықты және дарынды білім беруді қайта қарастыру: психологиялық ғылымға негізделген болашаққа қадам" дарындылықты түсінудің жаңа аясын ұсынады, ол салалардағы талантқа және психоәлеуметтік дағдылардың маңыздылығына баса назар аударады.