Кіріспе
Американдық бағдарламалық жасақтаманы жобалаушы және желілік инженер Радия Джой Перлман (1951 жылдың 18 желтоқсанында туған) – американдық компьютерлік бағдарламашы және желілік инженер. Ол қазіргі интернет деп білетін желілер мен технологияларды құруда маңызды рөл атқарды. Digital Equipment Corporation компаниясында жұмыс істеген кезінде желілік көпірлердің жұмыс істеуіне негіз болатын Spanning Tree Protocol (STP) протоколын ойлап тапқандығымен әйгілі, соның арқасында "Интернет анасы" деген лақап атын алды. Оның инновациялары желілердің өздігінен ұйымдасуына және деректерді таратуына зор әсер етті. Перлман желілік дизайн мен стандарттаудың көптеген басқа да салаларына үлкен үлес қосты, мысалы, қазіргі күйдегі байланыс протоколдарының маршрутизациясын сенімдірек, кеңейтілген және басқаруға оңай етуге мүмкіндік берді. 2019 жылы ол интернет маршрутизациясы мен көпір протоколдарына қосқан үлесі үшін Ұлттық Инженерлік Академиясының мүшесі болып сайланды. Оның 100-ден астам тіркелген патентері бар. 2014 жылы Интернет Даңқы залына, ал 2016 жылы Ұлттық Өнертапқыштар Даңқы залына енді. 2006 жылы USENIX, ал 2010 жылы Association for Computing Machinery’s SIGCOMM ұйымдарынан өмірлік жетістіктері үшін марапатталды. Соңғы кезде ол TRILL протоколын ойлап тапты, ол ағаш тәрізді құрылымдардың кейбір кемшіліктерін жойып, Ethernet-ке өткізу қабілетін тиімді пайдалануға мүмкіндік берді. 2022 жылғы мәліметтер бойынша, ол Dell Technologies компаниясының ғылыми қызметкері болып жұмыс істеді.
Radia Joy Perlman ('/r//eɪ//d//i//ə/; born December 18, 1951) is an American computer programmer and network engineer. She is a major figure in assembling the networks and technology to enable what we now know as the internet. She is most famous for her invention of the Spanning Tree Protocol (STP), which is fundamental to the operation of network bridges, while working for Digital Equipment Corporation, thus earning her nickname "Mother of the Internet". Her innovations have made a huge impact on how networks self organize and move data. She also made large contributions to many other areas of network design and standardization: for example, enabling today's link state routing protocols, to be more robust, scalable, and easy to manage. Perlman was elected a member of the National Academy of Engineering in 2019 for contributions to Internet routing and bridging protocols. She holds over 100 issued patents. She was elected to the Internet Hall of Fame in 2014, and to the National Inventors Hall of Fame in 2016. She received lifetime achievement awards from USENIX in 2006 and from the Association for Computing Machinery’s SIGCOMM in 2010. More recently she has invented the TRILL protocol to correct some of the shortcomings of spanning trees, allowing Ethernet to make optimal use of bandwidth. As of 2022, she was a Fellow at Dell Technologies.
Білім
MIT-де бакалавр кезінде Перлман физика сабағы үшін бағдарламалауды үйренді. Ол өзінің алғашқы ақылы жұмысын 1971 жылы (сол кездегі) MIT Жасанды интеллект зертханасындағы LOGO зертханасының жартылай штатты бағдарламашысы ретінде алды, ол жөндеушілер сияқты жүйелік бағдарламалық жасақтаманы бағдарламалады. Кейіннен ол Logo-ға ұқсас, бірақ арнайы «пернетақталар» мен енгізу құрылғыларын пайдалана отырып, өте жас балаларды оқытатын жаңа бағдарламалау тілін жасауға шабыттанды. Бұл жоба «бір ғана әйел болғандықтан, мен «ғалым» ретінде қабылдануымды қаладым және жобама сүйкімді кішкентай балалардың қатысуы маған ұялтарлық көрінді» деген себеппен тоқтатылды. Кейін MIT Media Project оны тауып, оның тастап кеткен жобасының негізінде «көзге көрінетін пайдаланушы интерфейсі» деп аталатын жаңа саланың пайда болғанын айтты. Оның желідегі қасақана бұзушылықтар болатын ортада маршрутизациялау туралы докторлық диссертациясы қазіргі уақытта осы саладағы көптеген жұмыстардың негізі болып табылады. Ол 1993 жылы Digital компаниясынан Novell компаниясына, ал 1997 жылы Novell компаниясынан Sun Microsystems компаниясына ауысты. Мансабы барысында ол 200-ден астам патент алды, олардың 40-ы Sun Microsystems компаниясында жұмыс істеген кезде, 2007 жылы ол «Ерекше инженер» атағын алды. Ол Вашингтон университетінде, Гарвард университетінде, MIT және Техас A&M университеттерінде сабақ берді және бүкіл әлемдегі іс-шараларда негізгі спикер болды. Перлман USENIX және Есептеу машиналары қауымдастығының деректерді байланыс бойынша арнайы тобының (SIGCOMM) өмір бойы жетістіктері үшін марапаттарын алды.