Кіріспе
АҚШ колледж баскетбол турнирінің 1990 жылғы NCAA I дивизионды ерлер баскетбол турниріне 64 мектеп қатысты, олар NCAA I дивизионды ерлер колледж баскетболдың ұлттық чемпионын анықтау үшін жекелей ойындар жүргізді. Турнир 1990 жылдың 15 наурызында басталып, 2 сәуірде Колорадо штатының Денвер қаласында өткен чемпионат ойынымен аяқталды. Барлығы 63 ойын өткізілді. Джерри Тарканян басқарған UNLV командасы Майк Krzyzewski басқарған Duke командасын 103–73 есебімен жеңіп, ұлттық титулға ие болды. Осылайша UNLV командасы чемпионат ойынындағы ең үлкен айырмамен жеңіске жеткен NCAA I дивизионды ерлер баскетбол турнирінің рекордын орнатты. UNLV-нің жеңісі – күшті емес конференциядан шыққан команданың чемпионат ойынында жеңіске жеткен соңғы жағдай. UNLV-нің Андерсон Хант ойыншысы турнирдің ең үздік ойыншысы деп танылды. Бұл турнир сонымен қатар Лойола Мэримоунт командасының Батыс аймағындағы эмоционалды ойындарымен есте қалды. Батыс жағалау конференциясының ширек финалында Portland Pilots командасына қарсы өткен ойында Лойола Мэримоунт командасының жұлдызды шабуылшысы Хэнк Гатхерс жүрек ауруынан көз жұмды. WCC турнирі дереу тоқтатылып, тұрақты маусымда жеңіске жеткен Лойола Мэримоунт командасына конференцияның автоматтік қатысу құқығы берілді. Команда New Mexico State командасын жеңіп, содан кейін ұлттық чемпион Michigan командасын 34 ұпаймен жеңіп, Sweet Sixteen кезеңінде Alabama командасын жеңді (турнирде Лойола Мэримоунт 100 немесе одан көп ұпай жинамаған жалғыз ойын). Аймақтық финалда болашақ чемпион UNLV командасымен кездесті. Гатхерстің балалық шағынан бергі досы Бо Кимбл, трагедиядан кейін команданың даусыз көшбасшысы болды және досына құрмет көрсетіп, әр ойынның бірінші еркін лақтырылуын оң жақтағы болғанына қарамастан сол қолымен жасады. (Гатхерс оң жақтағы болған, бірақ еркін лақтырылуларда қиындықтарға тап болғандықтан, бір кезде сол қолымен лақтыруға тырысқан). Кимбл турнирдегі барлық сол қолмен жасаған лақтырылуларын орындады. Турнирде FIBA және NBA-дан алынған жаңа уақыт санау жүйесі қолданылды: ойын NBA аренасында өткен кезде, кезеңнің соңғы минуты бұрынғы жылдардағыдай толық секундтармен емес, ондық секундтармен өлшенді.
The 1990 NCAA Division I men's basketball tournament involved 64 schools playing in single elimination play to determine the national champion of NCAA Division I men's college basketball. It began on March 15, 1990, and ended with the championship game on April 2 in Denver, Colorado. A total of 63 games were played. UNLV, coached by Jerry Tarkanian, won the national title with a 103–73 victory in the final game over Duke, coached by Mike Krzyzewski. In doing so, UNLV set the NCAA Division I men's basketball tournament record for largest margin of victory in a championship game. UNLV's win marks the last time a school from a non power conference has won the championship game. Anderson Hunt of UNLV was named the tournament's Most Outstanding Player. This tournament is also remembered for an emotional run by Loyola Marymount in the West regional. In the quarterfinals of the West Coast Conference tournament against the Portland Pilots, Lions star forward Hank Gathers collapsed and died due to a heart condition. The WCC tournament was immediately suspended, with the regular season champion Lions given the conference's automatic bid. The team defeated New Mexico State, then laid a 34 point thrashing on defending national champion Michigan, and defeated Alabama in the Sweet Sixteen (the only game in which Loyola Marymount did not score 100 or more points in the tournament) before running into eventual champion UNLV in the regional final. Gathers' childhood friend Bo Kimble, the team's undisputed floor leader in the wake of the tragedy, paid tribute to his friend by attempting his first free throw in each game left handed despite being right handed. (Gathers was right handed, but struggled so much with free throws that he tried shooting them left handed for a time.) Kimble made all of his left handed attempts in the tournament. The tournament employed a new timing system borrowed from FIBA & the NBA: when the game was played in an NBA arena, the final minute of the period is measured in tenths seconds, rather than whole seconds as in previous years.
Командалар
Аймақ Тұқым Команда Жатысшы Конференция Жеткен Финалдағы қарсылас Есеп Шығыс Шығыс 1 Коннектикут Джим Калхун Big East Элиталық 83 ДюкL 79–78 Шығыс 2 Канзас Рой Уильямс Big Eight 32 туры 7 UCLAЛ 71–70 Шығыс 3 Дюк Майк Krzyzewski Atlantic Coast Ұлттық жеңілген 1 UNLVЛ 103–73 Шығыс 4 Ла Салл Speedy Morris Metro Atlantic 32 туры 5 КлемсонL 79–75 Шығыс 5 Клемсон Cliff Ellis Atlantic Coast 16-ға дейін 1 КоннектикутL 71–70 Шығыс 6 Сент-Джонс Lou Carnesecca Big East 32 туры 3 ДюкL 76–72 Шығыс 7 UCLA Jim Harrick Pacific 10 16-ға дейін 3 ДюкL 90–81 Шығыс 8 Индиана Bob Knight Big Ten 64 туры 9 КалифорнияL 65–63 Шығыс 9 Калифорния Lou Campanelli Pacific 10 32 туры 1 КоннектикутL 74–54 Шығыс 10 UAB Gene Bartow Sun Belt 64 туры 7 UCLAЛ 68–56 Шығыс 11 Темпл John Chaney Atlantic 10 64 туры 6 Сент-ДжонсL 81–65 Шығыс 12 BYU Roger Reid Western Athletic 64 туры 5 КлемсонL 49–47 Шығыс 13 Southern Miss M. K. Turk Metro 64 туры 4 Ла СаллL 79–63 Шығыс 14 Ричмонд Dick Tarrant Colonial 64 туры 3 ДюкL 81–46 Шығыс 15 Robert Morris Jarrett Durham Northeast 64 туры 2 КанзасL 79–71 Шығыс 16 Бостон университеті Mike Jarvis North Atlantic 64 туры 1 КоннектикутL 76–52 Орта Батыс Орта Батыс 1 Оклахома Billy Tubbs Big Eight 32 туры 8 Солтүстік КаролинаL 79–77 Орта Батыс 2 Пурдю Gene Keady Big Ten 32 туры 10 ТехасL 73–72 Орта Батыс 3 Джорджтаун John Thompson Big East 32 туры 6 XavierL 74–71 Орта Батыс 4 Арканзас Nolan Richardson Southwest Жартылай финал 3 ДюкL 97–83 Орта Батыс 5 Иллинойс Lou Henson Big Ten 64 туры 12 ДейтонL 88–86 Орта Батыс 6 Xavier Pete Gillen Midwestern 16-ға дейін 10 ТехасL 102–89 Орта Батыс 7 Джорджия Hugh Durham Southeastern 64 туры 10 ТехасL 100–88 Орта Батыс 8 Солтүстік Каролина Dean Smith Atlantic Coast 16-ға дейін 4 АрканзасL 96–73 Орта Батыс 9 Southwest Missouri State Charlie Spoonhour Mid Continent 64 туры 8 Солтүстік КаролинаL 83–70 Орта Батыс 10 Техас Tom Penders Southwest Элиталық 8 4 АрканзасL 88–85 Орта Батыс 11 Канзас штаты Lon Kruger Big Eight 64 туры 6 XavierL 87–79 Орта Батыс 12 Дейтон Jim O'Brien Midwestern 32 туры 4 АрканзасL 86–84 Орта Батыс 13 Принстон Pete Carril Ivy League 64 туры 4 АрканзасL 68–64 Орта Батыс 14 Техас Оңтүстік Robert Moreland Southwest Athletic 64 туры 3 ДжорджтаунL 70–52 Орта Батыс 15 Northeast Louisiana Mike Vining Southland 64 туры 2 ПурдюL 75–63 Орта Батыс 16 Towson State Terry Truax East Coast 64 туры 1 ОклахомаL 77–68 Оңтүстік-Шығыс Оңтүстік-Шығыс 1 Мичиган штаты Jud Heathcote Big Ten 16-ға дейін 4 Джорджия Тех L 81–80 Оңтүстік-Шығыс 2 Сиракуза Jim Boeheim Big East 16-ға дейін 6 МиннесотаL 82–75 Оңтүстік-Шығыс 3 Миссури Norm Stewart Big Eight 64 туры 14 Northern IowaL 74–71 Оңтүстік-Шығыс 4 Джорджия Тех Bobby Cremins Atlantic Coast Жартылай финал 1 UNLVL 90–81 Оңтүстік-Шығыс 5 LSU Dale Brown Southeastern 32 туры 4 Джорджия ТехL 94–91 Оңтүстік-Шығыс 6 Миннесота Clem Haskins Big Ten Элиталық 8 4 Джорджия ТехL 93–91 Оңтүстік-Шығыс 7 Вирджиния Terry Holland Atlantic Coast 32 туры 2 СиракузаL 63–61 Оңтүстік-Шығыс 8 Хьюстон Pat Foster Southwest 64 туры 9 UC Santa BarbaraL 70–66 Оңтүстік-Шығыс 9 UC Santa Barbara Jerry Pimm Big West 32 туры 1 Мичиган штатыL 62–58 Оңтүстік-Шығыс 10 Notre Dame Digger Phelps Independent 64 туры 7 ВирджинияL 75–67 Оңтүстік-Шығыс 11 UTEP Don Haskins Western Athletic 64 туры 6 МиннесотаL 64–61 Оңтүстік-Шығыс 12 Вилланова Rollie Massimino Big East 64 туры 5 LSUL 70–63 Оңтүстік-Шығыс 13 East Tennessee State Les Robinson Southern 64 туры 4 Джорджия ТехL 99–83 Оңтүстік-Шығыс 14 Northern Iowa Eldon Miller Mid Continent 32 туры 6 МиннесотаL 81–78 Оңтүстік-Шығыс 15 Coppin State Ron Mitchell Mid Eastern 64 туры 2 СиракузаL 70–48 Оңтүстік-Шығыс 16 Murray State Steve Newton Ohio Valley 64 туры 1 Мичиган штатыL 75–71 Батыс Батыс 1 UNLV Jerry Tarkanian Big West Чемпион 3 ДюкW 103–73 Батыс 2 Аризона Lute Olson Pacific 10 32 туры 7 АлабамаL 77–55 Батыс 3 Мичиган Steve Fisher Big Ten 32 туры 11 Loyola MarymountL 149–115 Батыс 4 Луисвилл Denny Crum Metro 32 туры 12 Ball StateL 62–60 Батыс 5 Орегон штаты Jim Anderson Pacific 10 64 туры 12 Ball StateL 54–53 Батыс 6 New Mexico State Neil McCarthy Big West 64 туры 11 Loyola MarymountL 111–92 Батыс 7 Алабама Wimp Sanderson Southeastern 16-ға дейін 11 Loyola MarymountL 62–60 Батыс 8 Огайо штаты Randy Ayers Big Ten 32 туры 1 UNLVL 76–65 Батыс 9 Providence Rick Barnes Big East 64 туры 8 Огайо штатыL 84–83 Батыс 10 Колорадо штаты Boyd Grant Western Athletic 64 туры 7 АлабамаL 71–54 Батыс 11 Loyola Marymount Paul Westhead West Coast Элиталық 8 1 UNLVL 131–101 Батыс 12 Ball State Dick Hunsaker Mid American 16-ға дейін 1 UNLVL 69–67 Батыс 13 Айдахо Kermit Davis Big Sky 64 туры 4 ЛуисвиллL 78–59 Батыс 14 Illinois State Bob Bender Missouri Valley 64 туры 3 МичиганL 76–70 Батыс 15 South Florida Bobby Paschal Sun Belt 64 туры 2 АризонаL 79–67 Батыс 16 Little Rock Mike Newell Trans America 64 туры 1 UNLVL 102–72
Турнир туралы жазбалар
Лойола Мэримаунттың Джефф Фрайер Мичиганға қарсы 11 үш ұпайлық лақтыру жасап, NCAA турнирінің рекордын орнатты, ол 2023 жылға дейін сақталып тұр. Ол 15 рет үш ұпайға талпынды. Лойола Мэримаунттың Мичиганға қарсы 149–115 есебімен жеңісі турнирдегі ең көп ұпай жинаған жаңа рекордты (264 ұпай) орнатты. UNLV сол кезде 6 ойын өткізген чемпиондық команданың турнирдегі жалпы ең үлкен жеңіс көрсеткішіне (112 ұпай) ие болды. Қазіргі таңда ол бесінші орында тұр. UNLV-нің Дьюкке қарсы 103–73 есебімен жеңісі турнир тарихындағы чемпиондық ойында кем дегенде 100 ұпай жиналған алғашқы (және қазірге дейін жалғыз) жағдай болды. UNLV-нің алты ойында жинаған 571 ұпайы турнирдің бір жылында бір команданың жинаған ең көп ұпайының рекордын құрады. UNLV турнир тарихында алты ойыннан кейін бір ойында 95-тен астам ұпай жинаған жалғыз команда. Олар алты турнир ойынының үшеуін дәл 30 ұпаймен жеңіп, әр 30 ұпаймен жеңген ойында 100-ден астам ұпай жинады. 1965 жылы UNLV және UCLA турнир тарихында әрбір жеңісте кем дегенде 100 ұпай жинаған үш ойынды жеңген жалғыз командалар. (Лойола Мэримаунт 1990 жылғы турнирде үш ойында кем дегенде 100 ұпай жинады, бірақ соңғы ойында, онда олар 101 ұпай жинады, UNLV-ге 30 ұпаймен жеңіліп қалды. UNLV 1977 жылғы турнирде үш жеңісте 100-ден астам ұпай жинады, бірақ соңғысы Final Four ойынының сауықтыру кезеңінде болды.) ESPN оны «спорт тарихындағы 36-шы ең нашар жеңіліс» деп атады. Қазіргі таңда UNLV 1986 жылы Луисвиллден бері ұлттық чемпионатты жеңген күшті емес конференция (AAC, ACC, Big East, Big Ten, Big 12, Pac 12 және SEC) командасы болып қала береді.
To date, UNLV remains the last team from a non power conference (AAC, ACC, Big East, Big Ten, Big 12, Pac 12, and SEC) to win the national championship, since Louisville in 1986.