Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Гидрологияда қардың еруі – қардың еруінен пайда болатын жер беті ағысы. Бұл термин осындай ағыс пайда болатын кезеңді немесе маусымды сипаттау үшін де қолданылуы мүмкін. Қардың еруінен түскен су әлемнің көптеген аймақтарындағы жылдық су айналымының маңызды бөлігі болып табылады, кейбір жағдайларда су жиналатын алаптағы жылдық ағыстың үлкен үлесін құрайды. Суағар алабынан қардың еруін болжау суды басқару жобаларын жобалаудың бір бөлігі болуы мүмкін. Қардың жылдам еруі су тасқынына алып келуі мүмкін. Егер қар ерігеннен кейін қатып қалса, өте қауіпті жағдайлар мен оқиғалар туындауы мүмкін, сондықтан мұзды еріту үшін тұз қолдану қажет болады.
Surface runoff produced from melting snow
In hydrology, snowmelt is surface runoff produced from melting snow. It can also be used to describe the period or season during which such runoff is produced. Water produced by snowmelt is an important part of the annual water cycle in many parts of the world, in some cases contributing high fractions of the annual runoff in a watershed. Predicting snowmelt runoff from a drainage basin may be a part of designing water control projects. Rapid snowmelt can cause flooding. If the snowmelt is then frozen, very dangerous conditions and accidents can occur, introducing the need for salt to melt the ice.
Қардың еруімен байланысты энергия ағыны
[[Файл:Өсімдіктер әсерінен айналмалы қар еруі.jpg|thumb|upright|Өсімдіктер жылу шығарып, нәтижесінде осы айналмалы қар еру үлгісі пайда болады. Бұл ағындар қарама-қарсы бағытта әрекет ете алады, яғни қар қаптамасына жылу жеткізеді немесе одан жылуды алып тастайды. Жер бетінен жылу ағыны – бұл төмендегі топырақтан жылу өткізгіштігі арқылы қар қаптамасына берілетін энергия. Қар қаптамасына сәулеленудің түсуі қысқа толқынды (көрінетін және ультракүлгін сәулелерді қоса алғанда, күн сәулесі) және ұзақ толқынды (инфрақызыл) сәулеленуді қамтиды. Қысқа толқынның таза сәулеленуі – күннен алынған энергия мен қар қаптамасының альбедосының нәтижесінде қар қаптамасынан шағылысқан энергия арасындағы айырмашылық. Ұзақ толқын сәулеленуі қар қаптамасы атмосфераның барлық деңгейлерінде кездесетін озон, көмірқышқыл газы және су буы сияқты көптеген көздерден алады. Ұзақ толқын сәулеленуі қар қаптамасынан қара дененің сәулеленуіне жақын түрде шығарылады, мұнда қардың эмиссивтігі 0,97 мен 1,0 аралығында болады. Әдетте, ұзақ толқын сәулеленуінің таза мәні теріс, яғни қар қаптамасынан энергияның таза жоғалуы. Латенттік температура ағыны – бұл булану, сублимация немесе конденсация процестерімен бірге жүретін қар қаптамасынан алынған немесе оған жеткізілген энергия. Сезімтал жылу ағыны – ауа мен қар қаптамасы арасындағы конвекция нәтижесінде туындайтын жылу ағыны.
[[File:Vegetation Induced Circular Snowmelt. jpg|thumb|upright|Vegetation gives off heat, resulting in this circular snowmelt pattern. These fluxes can act in opposing directions, that is either delivering heat to or removing heat from the snowpack. Ground heat flux is the energy delivered to the snowpack from the soil below by conduction. Radiation inputs to the snowpack include net shortwave (solar radiation including visible and ultraviolet light) and longwave (infrared) radiation. Net shortwave radiation is the difference in energy received from the sun and that reflected by the snowpack because of the snowpack albedo. Longwave radiation is received by the snowpack from many sources, including ozone, carbon dioxide, and water vapor present in all levels of the atmosphere. Longwave radiation is also emitted by the snowpack in the form near Black body radiation, where snow has an emissivity between 0.97 and 1.0. Generally the net longwave radiation term is negative, meaning a net loss of energy from the snowpack. Latent temperature flux is the energy removed from or delivered to the snowpack which accompanies the mass transfers of evaporation, sublimation, or condensation. Sensible heat flux is the heat flux due to convection between the air and snowpack.
Ғылыми әңгіме
Жыл сайынғы балқыту күні климаттың өзгеруінің ықтимал көрсеткіші ретінде зор қызығушылық тудырады. Солтүстік Аляскадағы көктемгі қар жамылғысының ертерек жоғалуы жаһандық жылынумен байланысты ма, әлде климаттың табиғи, үздіксіз циклының бір бөлігі ме, оны анықтау үшін қосымша зерттеулер мен мониторинг қажет. Жылдан жылға болатын үлкен айырмашылықтар жағдайды күрделендіреді және пікірталас тудырады. Көктемгі қар қаптамасының жылдық өзгеруі негізінен қыс айларындағы жауын-шашынның өзгеруінен туындайды, ал бұл өз кезегінде атмосфералық айналымның маңызды үлгілерінің өзгеруімен байланысты. АҚШ-тың батысындағы тауларды зерттеу 1900 жылдардың ортасынан бері аймақ бойынша көктемгі қардың азаюын көрсетті, бұл азаю қысқы температураның қату температурасына жақын болатын төменгі биіктіктерде басым. Бұл жоғалтулар температураның жоғарылауының белгісі болып табылады, бұл жаңбырдың қарға қарағанда жиі жаууы және қыс айларында қардың еруі арқылы қардың жоғалуына әкеледі. Осы табиғи өзгерістердің болуы трендтерді сеніммен анықтауды, байқалған өзгерістерді болашақ климатты болжау үшін пайдалануды немесе адамның жылынуға тигізген әсерінен қар қаптамасындағы өзгерістерді анық табуды қиын жасайды.
The date of annual melt is of great interest as a potential indicator of climate change. In order to determine whether the earlier disappearance of spring snow cover in northern Alaska is related to global warming versus an appearance of a more natural, continual cycle of the climate, further study and monitoring is necessary. Large year to year variability complicates the picture and furthers the debate. Inter annual variability of springtime snow pack comes largely from variability of winter month precipitation which is in turn related to the variability of key patterns of atmospheric circulation. A study of the mountains in the western United States show a region wide decline in spring snow pack since the mid 1900s, dominated by loss at low elevations where winter temperatures are near freezing. These losses are an indication of increased temperatures which lead to snow loss via some combination of increased regularity of rain versus snow and increased melting during winter months. These natural variations make it challenging to quantify trends with confidence, to deduce observed changes to predict future climate, or to clearly detect changes in snow pack due to human impact on warming trends.