Кіріспе
Василий Циартас (Βασίλειος Τσιάρτας; 12 қараша 1972 жылы туған) – грек футболшысы, шабуылдаушы жартылай қорғаушы. Ол өзінің салғырт ойын стилімен танымал болғанымен, оның шеберлігі күмән тудырмады және ол классикалық "10-номерлі" ойыншының нағыз бейнесі болды. "Эль Маго" деген лақап атымен белгілі болған ол сол аяғымен ойнағанмен, оң аяғы да өте қауіпті еді. Ол – ұлы футбол ойлау қабілетіне ие, әлемдік деңгейдегі тік пас беру шебері, керемет ойын құрушы және қашықтықтан керемет соққы салатын футболшы. Оның кемшілігі – жылдамдық болғанымен, бұл оның жоғары техникалық дағдыларымен жасырылды. Сол аяғының мүмкіндіктерінің тағы бір дәлелі – ол көптеген голдарды бос соққылармен, алыс және жақын қашықтықтан соққылармен, пенальтилермен соққаннан бөлек, кейде тікелей бұрыштан да гол соқты. Осылайша, Циартас ұлттық және клубтық командалардың бос соққыларын орындау бойынша негізгі орындаушысы болды. Ол Грекия құрамасының маңызды ойыншысы болды, Португалияда өткен УЕФА Еуро-2004 турнирінде Грекияның жеңісіне екі нәтижелі пас берді. Футбол карьерасы бойында ол бірде-бір қызыл карточка алмады. Ол көбінесе пас беруші ретінде ойнағанымен, Циартас өте тиімді соққылары мен гол соғу қабілетінің арқасында көптеген голдар соқты, тіпті АЕК Афина клубының үздік мергендерінің қатарында болды. Ол – тарихымыздағы ең үздік грек футболшыларының бірі деп есептеледі.
Vasilios Tsiartas (Βασίλειος Τσιάρτας; born 12 November 1972) is a Greek former professional footballer who played as an attacking midfielder. Although he was famed for his lackadaisical playing style, his ability was never in question and he was in many ways the epitome of a classic "number 10" player. "El Mago", as was his nickname, was naturally left footed but was just as dangerous with his right foot. A great football mind, a literally world class vertical pass, amazing set up and amazing long range shots. His racing flaw was his lack of speed, which, however, was overshadowed by his great technical skills. Also characteristic of the incredible potential of his left foot is the fact that in addition to the many goals he scored with free kicks, long and short shots and penalties, sometimes in his career he scored with direct corner kicks. Thus, Tsiartas was the main set piece taker for the national and his club team. He was an important member of Greece, claiming two assists in Portugal towards Greece's ultimate victory at UEFA Euro 2004. In his entire career he did not receive a single red card. Although he played as a passer, Tsiartas was capable of scoring many goals due to his deadly footage and scoring abilities being one of AEK Athens' top scorers. He is considered one of the best Greek players in history.
Алғашқы жылдар
Циартас өзінің карьерасын АЭ Александрис академиясында бастады, содан кейін Василий Лакис және Димитрис Маркос сияқты ойыншыларды тәрбиелеген Наусса командасында өнер көрсетті. Науссадағы ойыны үлкен клубтардың, әсіресе АЕК Афина және Панатинаикостың назарын аударды.
АЭК Афина
1992 жылдың 30 қарашасында ол 100 000 000 драхма төлеміне AEK клубына ауыстырылды. 1992 жылдың 12 желтоқсанында Неа Филадельфеядағы «Коринф» командасына қарсы өткен 7-0 есебімен жеңіске екі гол соғып, өзінің ерекше дебютімен сирек кездесетін класын көрсетті. Алайда, клубтағы алғашқы 18 айы бейімделу кезеңі болды, сондықтан ол көбінесе ойынға қосымша құрамнан немесе негізгі құрамнан алатын. Маусым соңында AEK лига жеңімпазы атанды, ал келесі маусым соңында тағы да жеңіске жетті, Циартас командадағы рөлін үнемі арттырып келе жатты. 1994 жылдың 20 сәуірінде ол мансабындағы ең қиын сәттердің бірін басынан өткізді – «Панатинаикос» командасына қарсы өткен Кубок финалында пенальти соққысын орындамады. Бұл грек кубогының тарихындағы ең керемет финалдардың бірі болды, бірақ AEK 4-2 есебімен жеңіліске ұшырады. 1994 жылы ол Чемпиондар лигасының алғашқы топтық кезеңіне қатысты, онда отандық жарыстарда бірнеше жақсы ойындар көрсетті. 1996 жылы ол лиганың үздік мергені атанды, 33 лигалық матчта 26 гол соғып, мансабындағы ең жақсы маусымын өткізді, көптеген әсерлі голдардың авторы болды, сонымен қатар командаластарына көптеген нәтижелі пас берді. Кубокта да 7 гол соқты, нәтижесінде AEK 7-1 есебімен жеңіске жетті, ал Циартас хет-трик жасады. Лигадағы әріптестері Василис Карапиалис және Георгий Дониспен бірге ол лиганың ең үздік грек футболшысы деп танылды.
Севилья
Бұл және оның зор шабуылдық қабілеті оны 500 000 000 драхмаға (1,5 миллион евро) «Севилья» клубына өтуіне әкелді. Ол онда ықпалды капитан болды және команданың «Примера Дивизионға» жол тартуына зор үлес қосты. Севильяда оны «Эль Маго» («Сағаткер») деп атады, себебі ол кез келген еркін соққыны голға айналдыратын және алаңның ішінде де, сыртында да қуатты соққылар орындайтын қабілетімен танымал болды. Ол сондай-ақ «Севилья» жанкүйерлерінің сүйіктісі болды және Андалусия командасы тарихындағы ең маңызды «10-дық» ойыншылардың бірі саналды. Ол Андалусияда төрт маусым ойнады, сонымен қатар команданың көшбасшысы болды.
Афинадағы АЕК-ке оралу
Циартас 2000 жылдың 6 шілдесінде 1,400,000,000 драхмаға (3,5 миллион евро) рекордтық сомамен АЕК Афина клубына қайта оралды, бұл оның АЕК сапындағы табысты төрт жылдық кезеңі болды. Ол енді ойынды құрудың "маэстросы" атанды, арқасында сүйікті "10" нөмірін киіп, жиі гол соқты. Командадағы екінші кезеңінде чемпионатта барлығы 43 гол соқты, әріптестеріне көптеген голдар жасады, сондай-ақ Демис Николаидиспен керемет жұп құрды. 2002 жылдың 27 сәуірінде Олимпиада стадионында "Олимпиакос" клубын 2:1 есебімен жеңіп, тағы бір кубок жеңісін тойлады. Чемпиондар лигасының матчында Неа Филадельфеяда "Реал Мадрид" клубымен 3:3 есебімен тең ойнаған кезде есімді қалдырды, керемет гол соқты, сондай-ақ екі голға көмектесті – біреуін Кристос Маладенис пенальтиден, екіншісін Демис Николаидис тамаша паспен соқты. Барлығында Циартас Грекия чемпионатында АЕК сапында 196 ойын өткізіп, 80 гол соқты, олардың көптегені ерекше әсерлі болды және бүгінде ол АЕК клубының чемпионаттағы барлық уақыттағы үздік мергендер тізімінде алғашқы ондыққа кіреді. Сондай-ақ, кубокта 24 ойынға қатысып, 12 гол соқты, ал еуропалық ойындарда 49 ойынға қатысып, 10 гол соқты, нәтижесінде еуропалық ойындардағы клуб тарихындағы үздік мергендер тізімінде Демис Николаидис пен Мимис Папаиоаннудан кейін үшінші орынға ие болды.
Кейінгі жылдар
2004 жылдың жазында Циартас АЕК клубын тастап, 30 қарашада 1. FC Köln клубымен келісім шарт жасасты. 2005 жылы ол 2. Бундеслигада жеңіс одіс. Алайда, жарақат салдарынан клубқа көмектесе алмады және нәтижесінде оның келісім шарты 2005 жылдың 23 маусымында бұзылды. Содан кейін ол мансабын аяқтады, бірақ 2006 жылдың 5 қазанында "Этникос Пирей" клубына қол қойып, футболға оралды. 2007 жылдың 14 ақпанында ол кәсіби футболдан зейнетке шығуын мәлімдеді.
Халықаралық мансап
16 және 21 жасқа дейінгі жаста ойнаған Циартас 1994 жылғы 27 сәуірде Сауд Арабиясына қарсы өткен ойында ересектер құрамасында тұңғыш рет алаңға шықты. Грекия құрамасы сапында 70 матчта 12 гол соқты, оның ішінде 2003 жылы Солтүстік Ирландияға қарсы маңызды пенальти соғып, Грекияны тікелей 2004 жылғы Еуропа чемпионатына жолдады. Сондай-ақ, ол іріктеу кезеңінде тағы үш голға нәтижелі пас берді, бұл көрсеткіш грек ойыншыларының арасында ең жоғары көрсеткіш еді. 2004 жылғы Еуропа чемпионатында команданың бас жаттықтырушысы Отто Рехагель оны көбінесе қосалқы құрамда пайдаланды, бірақ Испанияға және Чехияға қарсы өткен матчтарда екі маңызды нәтижелі пас беріп, Грекияның турнирде жеңіске жетуіне үлкен үлес қосты.
Ойын-сауық мансабынан кейін
Ойыншылық карьерасы аяқталғаннан кейін Циартас ойыншы агенті болды. 2012 жылдың 22 мамырында ол АЕК Афина клубының техникалық жетекшісі қызметін қабылдады, бірақ басшылықпен туындаған келіспеушіліктерге байланысты 26 қазанда жұмыстан босатылды.