Кіріспе

1990 жылы Альберт Пьюнның режиссерлігімен түсірілген супергеройлік фильм.

«Капитан Америка» (Филиппинде «Bloodmatch» деп шығарылды) – 1990 жылғы американдық супергеройлік фильм, режиссері Альберт Пьюн, сценарий авторлары Стивен Толкин және Лоуренс Дж. Блок (немесе Ларри Блок). Фильм Marvel Comics комиксіндегі сол аттас супергеройге негізделген. Фильм комикстің сюжетінен кейбір ауытқулар жасағанымен, Стив Роджерс Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Қызыл Бас сүйекпен күресу үшін Капитан Америкаға айналады, мұзға айналып қалады, кейіннен Америка Құрама Штаттарының президентін оның экологиялық саясатын ұнатпайтын қылмыстық топтан құтқару үшін қайта тірілтіледі.

Сюжет

1936 жылы Италияда фашистік үкімет дарынды бала Тадзио Де Сантисті ұрлап, оны суперсолдат жасау жобасында пайдаланады. Бұл процедураны ойлап тапқан доктор Мария Вазелли қарсылық білдіріп, АҚШ-қа қашып кетеді. Жеті жыл өткен соң, американдық үкімет ерікті Стив Роджерсті табады – ол полиомиелиттен зардап шеккен, осал адам. Формула Роджерстің ауруларын емдейді, оған жоғары күш пен төзімділік сыйлайды. Бірақ одан да көп суперсолдаттар жасалмас бұрын, Вазеллиді лейтенант Флемингпен байланысы бар нацистік шпион өлтіреді. Ересек де Сантис, Вазеллидің бұрынғы процедурасынан қалған қызыл жаралы терісімен, енді Қызыл Бас Сүйекке айналған, Роджерстің физикалық қабілеттерімен тең, және Ақ үйге континентаралық баллистикалық зымыранмен шабуыл жасауды жоспарлап отыр. Роджерс, «Капитан Америка» кодын алған, қауіпті бейтараптандыру үшін жіберіледі. Ол нацистердің зымыран ұшыру орталығына еніп, бірақ Қызыл Бас Сүйек оны зымыранға байлайды. Капитан Америка Қызыл Бас Сүйектің қолын ұстап, оны қашып кету үшін өзінің қолын кесуге мәжбүрлейді. Том Кимболл атты жас бала Вашингтон қаласының үстінде Капитан Американың зымыранды жолынан ауыстырып, Аляскаға құлатып, Роджерспен бірге мұздың астына көмілгенін суретке түсіреді. 1992 жылы Том Кимболл АҚШ президенті болып сайланады. Ол қазіргі генерал Флеминг басқаратын әскери-өнеркәсіптік кешенді ашуландыратын экологиялық заңнаманы ұсынады. Флеминг Қызыл Бас Сүйекпен және жаһандық көлеңкелі ұйымның басшыларымен кездеседі. Соғыстан кейін Қызыл Бас Сүйек Валентина атты қызды тәрбиелеп, милитаризм мен фашизмге қарсы болған американдықтарды өлтірген қуатты қылмыстық отбасының басшысына айналады, соның ішінде доктор Мартин Лютер Кинг, президент Джон Ф. Кеннеди және Роберт Кеннеди. Қызыл Бас Сүйек бұл кісі өлтірулер халықты оларды құрметтеуге итермелегенін айтады және Кимболды ұрлап, оның санасын өзгертуге бұйрық береді. Роджерстің денесі мұздалған күйде табылады. Ол қайта тіріліп, қашып кетеді, халықаралық жаңалықтарға шығып, Кимболл мен Қызыл Бас Сүйекті ескертеді. Қызыл Бас Сүйектің қарақшыларынан қашып шыққаннан кейін, Роджерс журналист және Кимболдың балалық шағынан досы Сэм Колавецтің, ол ұзақ уақыт бойы Бас Сүйекті қуған, және Калифорниядағы соғыс кезіндегі әйелі Берниске автостоппен барады. Ол бұрыннан үйленген және Роджерске көмектесетін өзінің қызы Шаронды тәрбиелеген. Валентина мен оның қарақшылары Роджерсті іздеп жүргенде Бернисті өлтіреді. Кимболл ұрланғанын білген Роджерс пен Шарон Вазеллидің күнделігін тауып, Қызыл Бас Сүйектің нағыз атын біледі. Қызыл Бас Сүйектің балалық шағындағы үйінде оның отбасының өлтірілуі туралы жазба табылады. Шарон Роджерске костюмін киіп, Қызыл Бас Сүйектің сарайына кіруге мүмкіндік беру үшін өзін ұстатып алады. Капитан Америка Кимболлды құтқарады, олар сарайды қоршайды. Қызыл Бас Сүйек ядролық бомбаны қашықтан іске қосу құралын шығарады, бірақ Роджерс оны Де Сантис отбасының өлтірілуінің жазбасымен алаңдатады. Бас Сүйек қалпына келгенге дейін, Роджерс қалқанын пайдаланып, оны жардан құлатып, өлтіреді, ал Валентина Роджерсті өлтіруге дайындалғанда, оның қайтып келген қалқанына шалынады. АҚШ теңіз жаяу әскері келіп, президентті құтқарып, ұрлаушыларды тұтқындайды. Роджерс пен Шарон құшақтасып, жаңалықтардың дауысы әлем елдері келіскендей Кимболдың экологиялық келісімін жариялайды.

Өндіріс

Капитан Американың театрларда көрсетілуге арналған алғашқы толықметражды фильмінің өндірісі ұзақ және қиын болды. Фильмге құқықтарды бастапқыда Universal Pictures сатып алды, олар Джефф Бриджесті Капитан Америка рөлінде, ал Питер Фонданы Қызыл Бас сүйегі рөлінде сомдатып, толықметражды фильм түсіруді жоспарлады. Жазушы Джеффри Спрауз кейіннен жоба туралы сұхбат бергенде, Falcon, Baron Zemo немесе Helmut Zemo және Bucky Barnes сияқты кейіпкерлерді қамтитын сценарий мен түсінік суреттерінің бөліктерін көрсетті. Ақырында фильм құқықтарды қайта сатып алудағы мәселелерге байланысты түсірілмеді. 1984 жылы құқықтар The Cannon Group негізін қалаушылары Менахем Голан мен Йорам Глобусқа сатылды. Бастапқыда Cannon компаниясының тұрақты режиссері Майкл Уиннер (Death Wish 1–3) Джеймс Силктің сценарийін түсіруге кірісті. Кейін, Winner & Hey нұсқасына байланысты болған жағымсыз пікірлерден кейін, Уиннер Стен Ли және Лоуренс Дж. Блокпен (әрі Ларри Блок) бірлесіп жұмыс істеді, олардың есімдері жазылған жарнама "Капитан Американың" 50 жылдығына орай жарияланды. 1990 жылдың күзінен 1991 жылдың қысына дейін бірнеше көрсету күні жарияланды, бірақ фильм 1992 жылдың жазында АҚШ-та тікелей бейне және кабельдік теледидарда көрсетілмес бұрын екі жыл бойы жарық көрмеді. Ұлыбританияда 20/20 vision компаниясы 1991 жылы АҚШ-та шығарылғанға дейін VHS нұсқасын шығарды. Фильм халықаралық деңгейде шектеулі көрсетімде болды. Сонымен қатар фильм Cinemax Asia телеарнасында да көрсетілді.

Қабылдау

Rotten Tomatoes веб-сайты, фильмнің студиялық нұсқасына 17 шолу негізінде 12% мақұлдау рейтингін берді, орташа бағасы 3,70/10 болды. Пікір білдіргендердің консенсусы: "Сценарий, бюджет, режиссура немесе түпнұсқа материалға лайықты болатын актер болмағандықтан, бұл Капитан Америка мұзда қалған дұрыс еді". Көптеген шолулар мен басылымдар фильмнің көптеген рецензенттер айтқандай нашар емес екенін, ал режиссерлік нұсқасы студиялық нұсқадан жақсырақ екенін мәлімдеді. Entertainment Weekly сыншысы Фрэнк Лавс, қазіргі заманғы шолулардың бірінде: "Фильм балаларға ғана емес, ол соғысқа дейінгі Италияда итальян тіліндегі субтитрлермен және пулеметпен атыспен басталады – бәрі дұрыс емес", - деп жазды және фильмді "F" деп бағалап, "пішінсіз сюжетке" сын көтерді. IGN әр түрлі нұсқаларға екі түрлі шолу берді: MGM нұсқасына жағымсыз рейтинг, ал коллекционерлік нұсқасына орташа рейтинг. Cinelinx-тің Виктор Медина фильмге B− бағасын берді, бірақ DVD-нің жалпы бағасын C− деп бағалады, себебі DVD-нің бейне сапасы нашар және қосымша материалдар жетіспеді. 2016 жылы Flickering Myth-тың Нил Каллоуэй: "Бұл керемет фильм емес, ол тек Marvel жанкүйерлері үшін MCU-ға дейінгі қызықты туынды ретінде ғана қызығушылық тудырады", - деді. Фильмге бірнеше жанкүйер қатары қалыптасты. Film Trap-тың Джастин Декло, бұл Альберт Пьюннің фильмдерінің ішінде өзіне ұнағандарының бірі екенін айтты. 411MANIA-ның Брайан Кристоповиц фильмді 10.0/10.0 деп бағалады, ол B культтық фильмдерге шолу болды.

Үй медиасы

Фильм алғаш рет 1991 жылы 20/20 Vision (Ұлыбритания VHS) және 1992 жылы Columbia TriStar Home Video (АҚШ VHS және LD) компаниялары арқылы VHS және LaserDisc форматтарында шығарылды. Кейін фильм MGM-нің шектеулі басылым сериясының бір бөлігі ретінде DVD-де жарық көрді. Фильмнің Blu-ray дискісі 2013 жылдың 21 мамырында Shout! Factory компаниясынан коллекционерлік басылым ретінде шықты, ол кең экранды HD сапасымен және режиссер Пьюн мен актер Салинджермен жасалған жаңа сұхбаттарды қамтиды.