Кіріспе

Канадалық спорт басшысы (1930–2012)

Дональд Стюарт Джонсон (25 наурыз 1930 – 12 мамыр 2012) – канадалық спорт басшысы. 1966 жылы Ньюфаундленд аматорлық хоккей қауымдастығының (НАХА) президенті болып сайланды, Ньюфаундлендте кіші шайбалы хоккейді дамытуға ұмтылды және НАХА-ның Канаданың аматорлық хоккей қауымдастығының (КАХА) құрамына қабылдануы үшін келіссөздер жүргізді. 1975 жылы КАХА президенті болып сайланды, жасөспірімдер шайбалы хокеінің құзыретіне байланысты туындаған дауды шешті, Батыс Канада хоккей лигасының қатарынан шығуына жол бермеді және Ұлттық хоккей лигасы мен Әлемдік хоккей қауымдастығымен жаңа кәсіби-әуесқой келісімге қол жеткізді. Ол Канаданың ерлер құрамасының шайбалы хоккей әлем чемпионаттары мен Олимпиада ойындарына қатысуын қайта жандандыру бойынша келіссөздерге қатысты, оның шарты – 1976 жылғы Канада кубогына Халықаралық шайбалы хоккей федерациясының келісімі. Ұлттық жаттықтырушылар сертификациялау бағдарламасын жақсарту үшін ұзақ мерзімді демеушілікке қол жеткізді, екі рет Канаданың аматорлық командасымен Қытайға оқу сапары жасады және қытайлық ойыншылар мен жаттықтырушылардың Канададағы жаттығу лагерьлеріне қатысуы үшін алмасуды ұйымдастырды. КАХА-ның бұрынғы президенті ретінде 1978 жылғы жасөспірімдер арасындағы әлем чемпионатының төрағасы болды, ал Хоккей Канадасы оның Канаданың халықаралық жарыстарға оралуына және елдің хоккей беделін жақсартуға қосқан үлесі үшін құрмет көрсетті. Джонсон 18 жыл бойы Корольдік Сент-Джонс регата комитетінің мүшесі болды, оның ішінде президенттік лауазымда болды және «Корольдік» атауын пайдалануға рұқсат алды. Ол Канаданың спорт федерациясы мен Ұлттық спорттық-сауықтыру орталығының директоры қызметін атқарды. Сонымен қатар, Ортапровинциялық спорт және сауықтыру кеңесінің төрағасы, Канада ойындары кеңесінің мүшесі және Канаданың спорттық даңқ залының директорлар кеңесіне кірді. 1970-ші жылдардың соңында Ньюфаундленд спорт министрінің орынбасары болды, Ньюфаундленд және Лабрадордың аматорлық спорт федерациясының атқарушы мүшесі, Ньюфаундленд софтбол федерациясының және Ньюфаундленд аматорлық спорт федерациясының қазынашысы, сондай-ақ Сент-Джонс аға софтбол лигасының президенті болды. Оның басқа спорттық қызығушылықтарына Сент-Джонс Мейпл Лифс директорлар кеңесінің мүшелігі, Канада жастар боулингінің директоры және Канада аматорлық жүзу қауымдастығының делегаты кірді. Джонсон Ньюфаундленд және Лабрадордың спорттық даңқ залына, Ньюфаундленд хоккей даңқ залына, Корольдік Сент-Джонс регата даңқ залына, Ньюфаундленд және Лабрадор еріктілер даңқ залына енгізілді және оның құрметіне Дон Джонсонның есімімен аталған кубок құрылды.

Ерте өмір және білім

Дональд Стюарт Джонсон 1930 жылдың 25 наурызында Галифакс, Новая Шотландияда Дональд Джонсон аға мен Инна МакРобсонның отбасында дүниеге келді. Ол жас кезінде шайбалы хоккей ойнауды бастады және қорғаушыға айналды. Ол Сент-Мэри орта мектебінде оқыды, онда жастар хоккейімен айналысты, содан кейін университет білімін аяқтады, Сент-Мэри Хаскис командасы үшін ойнады. Джонсон Сент-Мэриде орта мектеп және Атлантика университеттерінің жеңіл атлетика қауымдастығы деңгейінде жаттықтырушы болып жұмыс істеді. 1949 жылы ол Новая Шотландияның Миддлтон қаласындағы Новая Шотландия банкінде жұмыс істеуге кірісті, кейін Аннаполис аңғарындағы бірнеше филиалдарда жұмыс істеді, сонымен қатар аға хоккейімен айналысты. Ол екі маусым бойы Миддлтон Мейпл Лифс командасы үшін ойнады, содан кейін Дигби Рейвенс үшін, ал кейін Галифакстағы филиалға ауысып, Фэрвью Эйс үшін өнер көрсетті. 1960 жылы St. John's Daily News газеті Джонсонның жергілікті спорт жаңалықтарына сын айтқанын, бірақ оны қалаға жаңа келген және жергілікті хоккейдің басқаруы мен дамуына қызығушылық танытқан азамат ретінде жоғары бағалағанын хабарлады. Джонсон ойыншылық жолын уақытша тоқтатты және 1961-1962 маусымда Сент-Патрик кіші және аға хоккей командаларының бас жаттықтырысына тағайындалды. 1962 жылдың тамызында ол Сент-Джонстағы Уотер-стриттегі Новая Шотландия банкі филиалының басқарушысы болып тағайындалды. Джонсон 1963 жылы ойыншылық жолынан толығымен қанағаттанды және Сент-Патрик Холл мектептері түлектері үшін ішкі спорт лигаларын дамытуға бағытталған жаңа комиссияға мүше болды, содан кейін Сент-Джонс кіші және аға әуесқой хоккей лигасының хатшысы болып сайланды. Ол бірнеше аға және кіші хоккей командаларын жаттықтырды, содан кейін 1964 жылы лига президенті болып сайланған кезде лиганың өсуіне жетекшілік етті. Ол NAHA-ның бес жыл ішінде Канадалық әуесқой хоккей қауымдастығына (CAHA) қосылуы мүмкін екенін күтті, егер мүшелік шарттары қабылданса, және ол теңіз әуесқой хоккей қауымдастығынан тәуелсіз және тең құқылы болады деп сендірді. Ол CAHA-ның NAHA-ның бұрынғы ұсыныстарына қарағанда көбірек сұраныстарын қабылдауын қалады, соның ішінде NAHA-ның жалақы алатын ойыншы-жаттықтырушыны және кейде кәсіби ойыншыны тізімге енгізуге мүмкіндік беретін ережелерді сақтауы. NAHA сонымен қатар өзінің аға лигасының Аллан Кубогы үшін Маритим командаларымен өзара байланысқан кестеден гөрі қысқа плей-офф турнирін өткізуін қалады.

CAHA вице-президенті

Джонсон және NAHA 1970 жылы Сент-Джонс қаласында CAHA-ның жалпы жиналысын өткізді, онда Канаданың Мұз шайбасы әлем чемпионаттарында және Олимпиада ойындарындағы халықаралық жарыстарға қайта оралу мүмкіндігі талқыланды. CAHA сонымен қатар, Джонсон мен NAHA қолдаған, бір орында өткізілетін турнир форматындағы Аллан Кубогының финалын ұйымдастыру мәселесін қарастырды. Сол жиналыста ол CAHA-ның ересектер және жастар хоккейіне жауапты вице-президенті болып сайланды және 1973 жылға дейін осы лауазымда қызмет етті. Джонсон 1973 жылдың мамыр айында CAHA-ның бірінші вице-президенті болып сайланды. Бұл сапарды Канада үкіметі Қытаймен қарым-қатынасты жақсарту ниетімен қолдады, ал жаттықтырушы Боб Хиндмарч және оның командасы қытайлықтардың қатысуымен жаттығулар өткізді. Джонсон 1974 жылдың мамыр айында бірінші вице-президент болып қайта сайланды. Ол сондай-ақ CAHA даму кеңесінің төрағасы болды және 1975 жылғы Жастар арасындағы Мұз шайбасы әлем чемпионатымен бірге Виннипегте халықаралық жасөспірімдер хоккейі жаттықтырушыларының семинарын ұйымдастырды. The Winnipeg Free Press басылымы Джонсонның 1974 жылғы CAHA жалпы жиналысында жеке жеңіске жеткенін, CAHA "көзіреңгісіз өлімді" ережеден алып тастап, оның орнына "көзіреңгісіз жеңіс" деп өзгертілгенін хабарлады. Ол бұрынғы қосымша уақыт ережесін "жағымсыз" деп есептеді және оны бірнеше жыл бойы өзгертуге тырысты.

Бірінші кезең

Джонсон 1975 жылғы мамыр айында Джек Девайнның орнын басып, CAHA президенті болып сайланды және осы лауазымды атқарған Ньюфаундлендтен шыққан жалғыз адам болды. Ол бірден үлкен бюджет тапшылығымен және Батыс Канададағы жасөспірімдер хокеінің құзыретіне байланысты ішкі келіспеушіліктерге тап болды. Джонсон аймақтық, провинциялық және ұлттық деңгейдегі бапкерлер семинарларын жариялады, сондай-ақ халықаралық деңгейдегі бапкерлер семинарларын өткізу жоспарланды. Қаржылық көмек Канада үкіметінен, сондай-ақ О'Киф спорттық қорымен және Дауст Лалонде шана компаниясымен келісілген демеушілік арқылы көрсетілді. Батыс Канада хоккей лигасы (WCHL) CAHA-дан және жаңа құрылған Канадалық жасөспірімдер хоккей лигасынан шығу қаупі туды, себебі CAHA-ның Батыс Канада филиалдары жас ойыншыларды провинциялық шекарадан тысқары жұмылдыруға рұқсат бермеді. Альберта әуесқой хоккей қауымдастығы кеңеспей Альбертаға командаларды көшірген WCHL-ге наразылық білдірді, ал Британдық Колумбия әуесқой хоккей қауымдастығы WCHL-дің Британдық Колумбиядағы үш командасын қосуға қолдау көрсетілмегеніне наразылық танытып, жалпы отырыстан бас тартты. Кейін Альберта ойыншыларды таңдау және орналастыру мәселелері бойынша келіспеушіліктерге байланысты WCHL командаларын тоқтатумен қорқытты. Джонсон егер тараптардың бірі күтілген міндеттерін орындамаса, CAHA қажетті шаралар қабылдайтынын және WCHL президенті Эд Чайноутпен келіссөздердің жақсы бағытта жүріп жатқанын мәлімдеді. The Lethbridge Herald хабарлағандай, Джонсон 1976 жылғы WCHL жұлдыздар ойыны банкетіне қатысып, «өзінің сүйкімділігі мен тартымдылығын» пайдаланып достар тапқаннан кейін, WCHL мен CAHA арасындағы бұрынғы келіспеушіліктер ұмытылды. Джонсон 1975 жылғы шілдеде Халықаралық шайбалы хоккей федерациясының (IIHF) конгресінде Канаданың ерлер құрамасының халықаралық аренаға оралу мәселесін талқылау үшін Канада делегациясының құрамында болды. Канада 1970 жылғы шайбалы хоккейден әлем чемпионатына дейін кәсіби ойыншыларды пайдалану туралы келіспеушіліктерге байланысты халықаралық жарыстардан бас тартқан еді. Джонсон Канаданың Әлем чемпионатына қатысуға «күшті ниеті» бар екенін, бірақ Солтүстік Американың кәсіби лигалары мен Канада үкіметінен ынтымақтастық күтетінін айтты. Канада әлемнің үздік алты құрамасын шақырып, кәсіби ойыншыларға рұқсат беретін турнир өткізуді ұсынды, ол Канада кубогы болып өтті.

Екінші мерзім

Джонсон 1976 жылғы мамыр айында CAHA президенті болып қайта сайланды және тек аймақтық плей-оффтарды өткізген үстеме дивизион үшін ұлттық чемпионатты енгізуді көздеді. WCHL мәселелері Батыс Канададағы жасөспірімдердің төменгі лигалық командаларына қатысуға рұқсат беру арқылы шешілді. Джонсон және Labatt сыра компаниясы Ұлттық бапкерлерді аттестаттау бағдарламасын жақсарту үшін ұзақ мерзімді демеушілік туралы хабарлады, бұл қаржы және маркетинг ағынымен бапкерлердің оқыту сапасын арттыруды күтілді. 1976 жылғы мамыр айында CAHA 1980 жылғы Олимпиада ойындарында мұзды хоккейге оралуға келісім берді, онда кәсіпқойларға рұқсат берілмеді және тек әуесқойлар ғана қатыса алатын болды. Әке Дэвид Бауэр Канаданың Олимпиадаға оралуына бағытталған комитеттің жетекшісі болып тағайындалды. 1976 жылғы шілдеде Хоккей Канада директорлар кеңесін қайта құрылымдап, кәсіби және әуесқой хоккейге қатысты топтарды көбірек қамтыды. Джонсон әуесқой хоккейді ұсыну үшін CAHA-дағы екі орынның бірін иеленді, ал екінші орынды Канада Университеттер аралық спорт одағы иеленді. Турнирден 2,2 миллион доллар пайда түсті, бұл Канаданың ұлттық құрамасын қаржыландыруға көмектесті. Джонсон 1977 жылғы мұзды хоккей әлем чемпионатының қаржысын қарастыру үшін бизнес комитетінде отырды. Егер кәсіби ойыншылар қол жетімді болмаса, Канада әлем чемпионатына жасөспірімдердің жұлдыздық құрамасын жіберуі мүмкін екенін айтты және команда жібермеу Канада қатысатын барлық халықаралық ойындардың аяқталуына әкелуі мүмкін екенін атап өтті. IIHF турнирді екі аптаға кейінге жылдыруға келісті, бұл Канадаға НХЛ немесе WHA плей-оффтарында бұрын қатыспаған кәсіпқойларға қол жеткізуге мүмкіндік берді. Қытай тағы бір канадтық әуесқой командасын оқу сапарына шақырды және CAHA-дан қытай тіліндегі төрешілерді шақыруды сұрады, олар қытай төрешілеріне мұз үстіндегі ережелерді үйретсін. Джонсон бұл шақыру Канаданың ойынды спорттық рухта ойнай алатын командалары бар екенін көрсетті деп ойлады, халықаралық аренадағы физикалық ойынға бейімділігіне қарамастан. Джонсон кейіннен 1976 жылғы желтоқсан айында Торонто Varsity Blues ерлер хоккей командасымен бірге Қытайға сапар жасады. CAHA WHA-мен келісімшартқа қол қойылған жасөспірім ойыншыларға төлем жасау мәселесінде келіспеушіліктерді жалғастырды. Джонсон және Хоккей Канада WHA-ны келіссөздерге мәжбүрлеу үшін IIHF-тегі CAHA мүшелігін пайдаланып, WHA-ның еуропалық командалармен ойын өткізуге рұқсат алуына кедергі келтіруге тырысты. 1977 жылғы мамыр айына дейін бұл мәселелер шешілмеді және Канаданың жасөспірімдер лигалары өтемақы алу үшін сотқа дайындалды. Джонсонның орнын 1977 жылғы мамыр айында Горд Ренвик CAHA президенті болып иеленді және соңғысы 1977 жылы зейнеткерлікке шыққанда, CAHA атқарушы директоры болып Gordon Juckes-тің орнын басуға үміткер болды.

Басқа спорттық қызығушылықтар

Джонсон ұлттық және провинциялық деңгейдегі басқа да спорттық іс-шараларға қатысты. Ол Канаданың спорт федерациясы мен Ұлттық спорттық демалыс орталығының директоры болды. Ол Провинцияаралық спорт және демалыс кеңесінің төрағасы және Канада ойындары кеңесінің мүшесі болды. Ол Канаданың жастар боулингі кеңесінің директоры, Канаданың әуесқой жүзу қауымдастығының делегаты болды және Канаданың спорттық даңқ залының басқарушы кеңесінде отырды. Ол Ньюфаундленд софтбол федерациясының және Ньюфаундленд әуесқой спорт федерациясының қазынашысы болды, сондай-ақ Ньюфаундленд және Лабрадор әуесқой спорт федерациясының атқарушы мүшесі болды. Джонсон 1986 жылдан бастап 18 жыл бойы Корольдік Сент-Джонс регата комитетінің мүшесі болды және директор, хатшы, қазынашы, вице-президент және президент қызметтерін атқарды. Ол Корольдік Сент-Джонс регатасының Даңқ залының төрағасы болды, демалыс регаталары мен уақыт сынақтарында бағыттың капитаны болды және Фредерик Расселл мен Джефф Карнеллмен бірлесіп регата атауына «Корольдік» префиксін алуға рұқсат алды. Ол 1991 жылдан 1995 жылға дейін «Сент-Джонс Мейпл Лифс» командасының, ал 1995 жылдан 2005 жылға дейін қайырымдылық «Лифс» қорының директорлар кеңесіне кірді. 1982 жылдың мамыр айында ол CAHA-ның өмірлік мүшесі атанды. Дон Джонсон кубогы 1982 жылы Атлантикалық Канаданың жасөспірімдер хоккейінің (B дивизионы) чемпионаты үшін тағайындалды. Кубок үшін өткен алғашқы жарыстың соңында Джонсон аталған кубокты Сент-Джонс, Ньюфаундлендтен келген «Брат Райс Селтикс» командасының көмекші капитаны болған ұлына табыс етті. 2011 жылы «Метро кіші хоккей лигасы» оның құрметіне Дон Джонсон атымен аталып, Үлкен Сент-Джонс аймағындағы жасөспірімдер арасындағы бәсекелі хоккейге қызмет ете бастады. Джонсон алған басқа да наградалар: Канада ойындары кеңесінің Даңқ залына енуі; сондай-ақ «Хоккей Ньюфаундленд және Лабрадор», «Софтбол Ньюфаундленд және Лабрадор», «Спорт Ньюфаундленд және Лабрадор» және Канада спорт федерациясының өмірлік мүшесі атануы. 2018 жылы Джонсон қайтыс болғаннан кейін Ньюфаундленд және Лабрадор еріктілер даңқының залына енгізілді.