Кіріспе
Американдық әнші (туған 1964)
Эдди Джером Веддер (туған Эдвард Луис Северсон III; 23 желтоқсан 1964) – американдық әнші, музыкант және ән жазушы. Ол Pearl Jam рок-тобының жетекші вокалисі, басты лирик және үш гитаристтің бірі. Бұрын ол қайтыс болған әнші Эндрю Вудқа құрмет көрсету үшін құрылған Temple of the Dog супертобының шақырылған вокалисі болған. Күшті баритон даусымен танымал Веддер Rolling Stone журналының оқырмандары жүргізген сауалнама бойынша "Барлық уақыттың ең үздік вокалистері" тізімінде жетінші орынға ие болды. 2007 жылы Веддер өзінің тұңғыш жеке альбомын "Into the Wild" (2007) фильмінің саундтрегі ретінде шығарды. Оның екінші альбомы "Ukulele Songs" және "Water on the Road" атты концерттік DVD-сі 2011 жылы жарық көрді. Үшінші жеке альбомы "Earthling" 2022 жылы шықты. 2017 жылы Веддер Pearl Jam тобының құрамында Рок-н-ролл Даңқы залына енгізілді.
Ерте өмір және білім
Веддер Эдвард Луис Северсон III 1964 жылғы 23 желтоқсанда Иллинойс штатының Эванстон қаласында Карен Ли Веддер мен Эдвард Луис Северсонның кіші ұлы ретінде дүниеге келді. Оның ата-анасы 1965 жылы, Веддер нәресте кезінде ажырасып кетті. Анасы көп ұзамай Питер Мюллер деген кісіге қайтадан үйленді. Веддер Мюллердің өзінің биологиялық әкесі деп өсіп, бір кезде Эдвард Мюллер деген атпен танылды. Веддердің анасының (Веддер) тарапынан ата-тегі голланд, неміс, ағылшын және даттық, ал әкесінің (Северсон) тарапынан норвегиялық. 1970 жылдардың ортасында отбасы, Веддердің үш кіші ағасын қоса, Калифорния штатының Сан-Диего округіне көшіп келді. Веддер 12 жасқа толғанда анасынан гитара сыйлық ретінде алды және музыка мен серфингті көңіл көтерудің және рухани сергек болудың жолы ретінде таңдады. Ол әсіресе The Who тобының 1973 жылғы Quadrophenia альбомында рухани тыныс тапты. Ол: «Шамамен 15-16 жаста болғанда мен жалғыз болдым – тек музыка ғана менің серігім болды» деді. Веддердің анасы мен Мюллер оның жасөспірім шағында ажырасып кетті. Анасы мен ағалары Чикаго аймағына қайтып оралды, бірақ Веддер мектеп ауыстырмау үшін Калифорнияда өгей әкесімен қалды. Ажырасқаннан кейін Веддер өзінің тегі туралы шындықты білді және Мюллердің өзінің әкесі емес, өгей әкесі екенін түсінді. Веддер бала кезінде биологиялық әкесімен қысқа ғана кездесті, бірақ Северсон ата-анасының жақын досы деп ойлады. Веддер шындықты білген кезде Северсон көптеген склероз ауруынан қайтыс болды. Сан-Диегито орта мектебінің соңғы курсында Веддер жеке пәтерге көшіп, Энсинитастағы дәріханадағы түнгі жұмысымен өзін асырады.
Мансап
1984 жылы Веддер Сан-Диегоға әйелі Бет Либлинг пен досы Франкпен бірге қайтып келді. Сан-Диего аймағында тұрғанда Веддер үйде демо-таспалар жазды және түрлі жұмыстар істеді, оның ішінде Ла-Холладағы Ла Валенсия қонақүйінде күзетші болып жұмыс істеді. Веддер Сан-Диего аймағындағы бірнеше музыкалық топтарда ойнады, соның ішінде Surf and Destroy және The Butts топтарында. Бұл топтардың құрамында болашақ Rage Against the Machine және Audioslave барабаншысы Брэд Уилк те болды. 1988 жылы Веддер Сан-Диегодағы прогрессивті фанк-рок тобы Bad Radio-ның вокалисі атанды. Топтың алғашқы құрамы Duran Duran тобының музыкасына ұқсаған, бірақ Веддер қосылғаннан кейін Red Hot Chili Peppers тобының ықпалымен альтернативті рок стиліне көшті.
Иттің ғибадатханасы
1980 жылдары Веддер жергілікті бензин стансасында түнгі күзетші болып жарты күндік жұмыс істеді. Оңтүстік Калифорния музыкалық ортасында Веддер Red Hot Chili Peppers тобының бұрынғы барабаншысы Джек Айронспен танысты, олар дос болып, бірге баскетбол ойнады. 1990 жылы Айронс оған әнші іздеп жүрген Сиэтл тобының демо-таспасын берді. Веддер серфингке барар алдында таспаны тыңдады, сол кезде оған өлең жолдары келді. Кейін ол бұл әндерді "Мама Сон" деп аталатын "мини-опера" деп сипаттап, үш әннің мәтінін жазды. Әндерде Веддер сияқты, өзінің әкесі туралы жалғанды білген, нағыз әкесі қайтыс болған, кейіннен серийлі кісі өлтірушіге айналған, соңында түрмеге қамалып, өлім жазасына кесілген жас жігіттің оқиғасы айтылады. Веддер Temple of the Dog тобының бірнеше әніне қосымша вокал да берді. 1991 жылдың сәуір айында Temple of the Dog A&M Records лейблынан шықты. "Hunger Strike" Temple of the Dog тобының ең танымал әніне айналды, сонымен қатар Веддердің пластинкадағы тұңғыш вокалы болды. "Мен осы әнді тыңдағанды ұнатамын. Мен оны мақтан тұта аламын деп ойлаймын, себебі біріншіден, мен оны өзім жазған жоқпын, екіншіден, бұл менің алғашқы рет винилге жазылуымның өте жақсы тәсілі болды. Мен Криске (Корнелл) осы трекке шақырғаны үшін мәңгілік қарыздармын", - деді Веддер 2009 жылы. 2011 жылғы Pearl Jam Twenty деректі фильмінде Веддер: "Мен өзімді алғаш рет нағыз пластинкада осы жолы естідім. Бұл менің ең сүйікті әндерімнің бірі болуы мүмкін, немесе ең мағыналысы болуы мүмкін" деді. Веддер мен Корнелл осы әнді соңғы рет 2014 жылдың 26 қазанында Bridge School қайырымдылық концертінде орындады.
Перл Джем
Pearl Jam, бастапқыда сол есімді бұрынғы Ұлттық баскетбол лигасының ойыншысының құрметіне Mookie Blaylock деп аталды, 1990 жылы Джефф Амент, Стоун Госсард және Майк МакКреди құрды. 1991 жылы Epic Records компаниясымен келісім шарт жасағанда топ атын өзгертуге мәжбүр болды, Pearl Jam болып, ал дебюттік альбомын Blaylock-тың жейде нөмірімен Ten деп атады. Ten 1990-шы жылдардың ең көп сатылған альбомдарының бірі болды және 13 есе платиналық мәртебеге ие болды. "Jeremy" синглі 1993 жылы "Үздік рок-әні" және "Үздік хард-рок орындаушысы" номинацияларында Грэмми сыйлығына ұсынылды. Pearl Jam 1993 жылғы MTV Video Music Awards сыйлығында "Jeremy" музыкалық видеосы үшін төрт жүлде алды, оның ішінде "Жыл бейнесі" және "Ең жақсы топтық бейне". Ten журналы Rolling Stone журналының барлық уақыттың 500 ең ұлы альбомы тізімінде 209-шы орынды алды, ал "Jeremy" VH1 журналының 90-шы жылдардың 100 ең ұлы әні тізімінде 11-ші орынды алды. Тым қарбалас гастрольдік кестеден кейін, топ өзінің екінші студиялық альбомын жазды, ол 1993 жылы жарық көрді. Vs. альбомы шыққаннан кейін бір апта ішінде сатылған альбомдардың ең көп саны бойынша рекорд орнатты және Billboard 200 тізімінде бес апта бойы бірінші орында тұрды. Vs. 1995 жылы "Үздік рок-альбом" номинациясы бойынша Грэмми сыйлығына ұсынылды. Vs. альбомынан "Daughter" әні "Ең жақсы вокалмен дуэт немесе топтың рок-орындауы" номинациясы бойынша, ал "Go" әні "Үздік хард-рок орындауы" номинациясы бойынша Грэмми сыйлығына ұсынылды. Сәттілікке байланысты қысымды сезіне отырып, Pearl Jam-нің танымалдылығының көп бөлігі Веддердің үстіне түсті, Веддердің атаққа қатысты мәселесі ол "кейбір адамдар сіздің өмірлерін өзгерте алады немесе құтқара алады деп ойлағанда не болады және осы мүмкін емес үміттерді тудырады, ол соңында сізді қинайды" деп мәлімдеді. 1994 жылы топ Ticketmaster компаниясын үш жылға созылған бойкотқа алып, АҚШ-та гастрольдік турларды шектеді. Веддер 1990-шы жылдардың ортасында өзі "қатты қудалау проблемасы" деп атаған жағдайға тап болды. Веддер бұл мәселеге No Code альбомынан "Lukin" әнінде сілтеме жасады. Сол жылы топ өзінің үшінші студиялық альбомын шығарды, Vitalogy, ол топтың үшінші тікелей мультиплатиналық мәртебеге жеткен альбомы болды. Альбомда Веддер ритм-гитарада көбірек ойнады, сонымен қатар қосымша вокал мен барабан орындауын да қамтамасыз етті. Атақ-даңқтың қысымы альбомдағы Веддер әндерінің ортақ тақырыбы болып табылады. Альбом 1996 жылы "Жылдың үздік альбомы" және "Үздік рок-альбом" номинацияларында Грэмми сыйлығына ұсынылды. Vitalogy журналы Rolling Stone журналының барлық уақыттың 500 ең ұлы альбомы тізімінде 485-ші орынды алды. Pearl Jam Soundgarden тобының бұрынғы барабаншысы Мэтт Кэмеронды уақытша Айронстың орнына тағайындады. Веддер 1998 жылы Pearl Jam-нің тәсілін былай сипаттады: "Біз өзіміздің жұмыс сипаттамамызды жазуға мүмкіндік алдық және бұл сипаттама негізінен бір ғана жолға дейін қысқартылды: музыка жасау". 1998 жылы Pearl Jam J. Frank Wilson and the Cavaliers танымал еткен 1960-шы жылдардағы балладаның каверін, "Last Kiss" әнін жазды. Ол 1998 жылы әншілер клубының Рождестволық синглі ретінде шығарылды, бірақ көпшіліктің сұранысы бойынша, кавер 1999 жылы жеке сингл ретінде шығарылды. "Last Kiss" Billboard чарттарында екінші орынға ие болды және топтың ең жоғары рейтингтік сингліне айналды. 2000 жылы топ өзінің алтыншы студиялық альбомын шығарды, Binaural, және сәтті және жалғасып жатқан ресми bootlegs сериясын бастады. Топ 2000 және 2001 жылдары осындай жетіге жуық концерттік альбомын шығарды және бір уақытта Billboard 200 тізіміне енген альбомдардың ең көп саны бойынша рекорд орнатты. "Grievance" (Binaural альбомынан) "Үздік хард-рок орындауы" номинациясы бойынша Грэмми сыйлығына ұсынылды. Топ 2002 жылы Riot Act атты жетінші студиялық альбомын шығарды. 2003 жылы "Big Fish" фильміне Pearl Jam-нің үлесі, "Man of the Hour" атты әні 2004 жылы "Алтын глобус" сыйлығына ұсынылды. Топтың сегізінші студиялық альбомы, Pearl Jam, 2006 жылы жарық көрді. Топ өзінің тоғызыншы студиялық альбомын шығарды, Backspacer, 2009 жылы, оның оныншы студиялық альбомы, Lightning Bolt, 2013 жылы, және оның он бірінші студиялық альбомы, Gigaton, 2020 жылы. Веддер Pearl Jam жазбаларында дизайн және көркемдік сияқты музыкалық емес үлестері үшін "Джером Тернер" псевдонимін қолданады. Ол "Wes C. Addle" ("Батыс Сиэтл") деген псевдонимді де қолданған.
Саундтректер
Веддер бірнеше саундтректер мен жинақтарға жеке материалдар қосты, соның ішінде «Dead Man Walking» (1995), «I Am Sam» (2001), «A Brokedown Melody» (2004), «Body of War» (2007) және «Reign Over Me» (2007) фильмдерінің саундтректері. Веддер пакистандық музыкант Нусрат Фатех Али Ханмен «Dead Man Walking» саундтрегіне үлес қосу үшін бірлесіп жұмыс істеді. Ол «I Am Sam» саундтрегі үшін The Beatles тобының «You've Got to Hide Your Love Away» әнін орындады. Веддер «Man of the Hour» әнін жазды, оны Pearl Jam Тим Бертонның «Big Fish» саундтрегіне (2003) жазды. Веддер 2007 жылы Эллен Спиро мен Фил Донахью түсірген «Body of War» деректі фильмі үшін екі ән жазды: «No More» (Ирак соғысы туралы ән) және «Long Nights». Веддер және Sonic Youth, Wilco және Боб Диланның тобынан мүшелері бар «Million Dollar Bashers» супертобы Диланның «All Along the Watchtower» әнін «I'm Not There» (2007) тамыр тарихтық фильмі үшін орындады. Pearl Jam «Reign Over Me» фильмі үшін The Who тобының «Love, Reign o'er Me» әнін жазды, фильмнің атауы осы әннен алынған. 2010 жылы Веддер «Better Days» атты жаңа ән жазды, ол 2010 жылғы «Eat Pray Love» фильмінің саундтрегінде пайда болды. Веддер 2021 жылғы «Flag Day» фильмінің саундтрегі үшін түпнұсқа музыка жазды, сонымен қатар Веддердің қызы Оливияның музыкалық дебюті болған және Веддер мен Глен Хансард жазған «My Father’s Daughter» әнінің бірінші синглы да осы саундтректе орын алды.
Жабайы табиғатқа
Vedder 2007 жылы «Into the Wild» фильмінің саундтрегіне бір альбомға сыятын әндер қосты. Саундтрек 2007 жылдың 18 қыркүйегінде J Records арқылы жарық көрді. Онда Indio тобының «Hard Sun» және Джерри Ханнанның «Society» әндерінің кавер-нұсқалары бар. Веддер баяндамаға сүйене отырып әндер жазу «істі жеңілдетті» деді. Оның айтуынша: «Таңдау азая түсті. Оқиға да, көріністер де бар болды». Фильм үшін жазылған Веддердің әндері халықтық стильде орындалған. AllMusic-тің Thom Jurek саундтректі «рок-н-роллдың сирек кездесетін үзінділерін қамтитын, фольклорлық және тамырлық әндер жинағы» деп сипаттады. Vedder 2008 жылы «Into the Wild» фильміне арналған «Guaranteed» әні үшін «Алтын глобус» сыйлығын жеңіп алды. Ол сондай-ақ фильмнің түпнұсқа музыкасына қосқан үлесі үшін «Алтын глобус» сыйлығына ие болды. 2008 жылғы «Грэмми» сыйлығында «Guaranteed» әні «Фильм, теледидар немесе басқа визуалды медиа үшін жазылған ең жақсы ән» номинациясына ұсынылды. «Guaranteed» сондай-ақ 2008 жылғы World Soundtrack Award сыйлығында «Фильм үшін тікелей жазылған ең жақсы түпнұсқа ән» санатында ұсынылды. 2009 жылғы «Грэмми» сыйлығында «Rise» әні «Жеке орындалған үздік рок вокалы» номинациясын алды. Vedder «Into the Wild» саундтрегін өзінің алғашқы жеке турнесімен насихаттады, ол 2008 жылдың сәуір айында басталды. «Сәуір әзілі» деп аталған турның сәуір айындағы кезеңі 2008 жылдың 2 сәуірінде Ванкуверде, Британдық Колумбияда, Канададағы The Centre-де басталды және АҚШ-тың Батыс жағалауындағы он концерттен тұрды. Vedder турнесін 2008 жылдың тамызында АҚШ-тың Шығыс жағалауы мен Канададағы он төрт концерттен тұратын екінші кезеңмен жалғастырды. Турдың екінші кезеңі Бостон, Массачусетс штатындағы Бостон опера театрында басталды және Чикаго, Иллинойс штатындағы Аудитория театрында аяқталды. 2009 жылдың маусым айында Веддер 2008 жылғы жеке турнесінен кейін тағы бір жеке турне ұйымдастырды, ол АҚШ-тың шығысы мен Гавайидегі он төрт концерттен тұрды. Тур Нью-Йорктің Олбани қаласындағы Palace Theatre-да басталды және Гонолулудегі Hawaii Theatre-да аяқталды.
Укулеле әндері
2011 жылдың 31 мамырында Веддер «Укулеле әндері» атты екінші жеке альбомын шығарды, ол укулеледе орындалған түпнұсқа әндер мен каверлер жинағы болды. Альбомнан шыққан бірінші сингл «Longing to Belong» 21 наурызда цифрлық дүкендер арқылы жарық көрді. Веддердің 2008 жылғы жеке турнесі кезінде Вашингтон қаласында өткен екі концерттің тікелей орындалуын қамтитын «Water on the Road» атты концерттік DVD-сі «Укулеле әндері» альбомымен бір күні шықты.
Жерлік
2021 жылдың қыркүйегінде Веддер өзінің үшінші студиялық альбомынан алынған "Long Way" синглын жариялады. Одан кейін 2021 жылдың 18 қарашасында "The Haves" және 2022 жылдың 14 қаңтарында "Brother the Cloud" шықты. "Long Way" және "The Haves" 7 дюймдік винилдік пластинканың шектеулі нұсқасы ретінде жарық көрді. Альбомды насихаттау үшін Веддер "The Earthlings" деп аталған топты құрастырды, оған ритм-гитарада және қосымша вокалда Глен Хансард, гитарада, клавишада және вокалда Джош Клингоффер, барабанда Чад Смит, бас-гитарада Крис Чейни және гитарист Эндрю Уотт кірді. Уотт сонымен қатар альбомның продюсері болды.
Ынтымақтастықтар
Перл Джам және Temple of the Dog тобымен ойнағаннан басқа, Веддер көптеген танымал әртістермен бірге өнер көрсетті немесе жазбалар жасады. Ол Who, Ramones, Neil Young, R. E. M., Neil Finn, Bad Religion, Mark Seymour, Cat Power, Mike Watt, Fastbacks, Wellwater Conspiracy, Jack Irons және John Doe альбомдарында қатысты, сондай-ақ Strokes, Nusrat Fateh Ali Khan, Supersuckers, Susan Sarandon және Zeke тобымен бірге жазды. 2006 жылдың маусым және шілде айларында Веддер Tom Petty and the Heartbreakers тобымен бірге тікелей концерттерде ойнады, көптеген тректерде ән шырқады, оның ішінде "The Waiting" әнін жетекші вокалмен және "American Girl" әнін қосымша вокалмен орындады. 1993 жылы Рок-н-ролл даңқ залының салтанатында Веддер "Дорз" тобының қалған мүшелерімен бірге "Break on Through (To the Other Side)", "Light My Fire" және "Roadhouse Blues" әндерін орындады. Ол сондай-ақ 2007 жылы Рок-н-ролл даңқ залының салтанатында R. E. M. және 2010 жылы Рок-н-ролл даңқ залының салтанатында The Stooges тобымен бірге өнер көрсетті. Веддер 1996 жылдың 6 тамызында Голливудтағы Палас театрында Рамонздың соңғы концертіне арнайы қонақ ретінде қатысты.
Фильм
1992 жылы "Singles" фильмінде Джефф Амент және Pearl Jam тобының Стоун Госсардпен бірге қысқаша камео-роль ойнады. Ол өзінің рөлінде, бас актер Мэтт Диллонның Citizen Dick тобында барабаншы болды. Ол сондай-ақ 1996 жылғы гранж туралы "Hype!" деректі фильмінде сұхбат берді. 2003 жылы "Рамонс" тобының "Ғасыр соңы: Рамонстар тарихы" деректі фильмінде де пайда болды. 2007 жылы "Walk Hard: The Dewey Cox Story" комедиялық фильмінде өзін-өзі сомдады. Ол 2007 жылғы Том Петтидің "Runnin' Down a Dream" деректі фильмінде, 2008 жылғы "Slacker Uprising" саяси деректі фильмінде және 2009 жылғы Говард Зинннің "A People's History of the United States" кітабы негізінде түсірілген "The People Speak" деректі фильмінде көрінеді. 2008 жылы Грег Кохтың "Song Sung Blue" деректі фильмінде Lightning and Thunder тобымен бірге өнер көрсетті. IFC телешоуының екінші маусымының екінші эпизодында бір сахналық камео-ға қатысты. Ол сондай-ақ 2012 жылғы "West of Memphis" деректі фильмінде де пайда болды, онда сот ісіне қарсы наразылық білдірді. Vedder 2017 жылдың тамыз айында Дэвид Линчтің "Twin Peaks" сериалының үшінші маусымының 16-шы эпизодында пайда болды. Ол туған кездегі атымен, Эдвард Луис Северсон деп аталды. "Жұлдыз туды" фильміндегі Джексон Мэн кейіпкері Vedder-дің ықпалында болды. Сценарийді жазып, продюсерлікке алып, режиссерлік жасаған және Джексон Мэн рөлінде ойнаған Брэдли Купер, кейіпкер туралы кеңес алу үшін Vedder-мен төрт-бес күн бірге болды.
Белсенділік
Веддер музыкант ретінде өзінің беделін бірнеше саяси тақырыптарды қозғау үшін пайдаланған. 2009 жылы ол: "Өлім жазасына кесілгендер, жануарларға қатысты мәміле, әйелдердің өздері шешу құқығы. Американың көп бөлігі діни фундаментализмге негізделген христиандыққа байланысты. Есейіңдер! Бұл – қазіргі заман!" 1992 жылы Spin журналы Веддердің абортқа қатысты пікірлерін егжей-тегжейлі баяндаған "Reclamation" атты мақаласын жариялады. 1994 жылы Веддер мен Pearl Jam "Rock for Choice" фестивалінде өнер көрсетті. 1992 жылы MTV Unplugged бағдарламасында топтың өнер көрсетуі кезінде "Porch" әнінің аспаптық бөлігінде Веддер орындығынан тұрып, сол қолына "PRO CHOICE" деген жазуды маркермен жазды. Веддер 2000 жылы Жасыл партияның президенттікке үміткері Ральф Надерді қолдады және Чикаго мен Нью-Йорктегі Жасыл партияның үлкен митингілерінде өнер көрсетті. Pearl Jam 2004 жылы Vote for Change турнесінде Джон Керридің АҚШ президенті лауазымына үміткерлігін қолдап, бірнеше концерттер берді. "Мен 2000 жылы Ральф Надерді қолдағанмын, бірақ қазір қиын кез. Бізге жаңа басшылық керек", - деді Веддер 2004 жылы Rolling Stone журналына берген сұхбатында. 2005 жылы Pearl Jam-нің Оңтүстік Америкадағы алғашқы гастролі кезінде Веддер: "Келесі жолы Бразилияға келгенде әлем жақсырақ болады, себебі Джордж Буш енді АҚШ президенті болмайды" деді. Веддер 2008 жылғы президент сайлауында Барак Обаманы, 2012 жылы, 2016 және 2020 жылғы алғашқы сайлауда Берни Сандерсті, 2016 жылғы президент сайлауында Хиллари Клинтонды, ал 2020 жылғы президент сайлауында Дональд Трампқа қарсы Джо Байденді қолдады. Бос уақытында Веддер серфингпен айналысады және серфингке байланысты табиғатты қорғау жұмысына белсенді қатысады, соның ішінде The Surfrider Foundation-ды қолдайды. 1993 жылы Веддер Surfrider Foundation мүшесі және эколог Аарон Ахирнді қолдады, ол теңізге қоқыс тастау саясатына наразылық білдіріп, АҚШ Әскери-теңіз күштерінен қашып кеткен болатын. Веддер мен Pearl Jam Сан-Францискода концерт беріп, Ахирннің заңдық шығындарына 3000 доллардан астам қаржы жинады. Веддер оң жақ тізегінде "Жер бірінші!" татуировкасын таңбалаған. Логотипі – тас балғамен қиылысқан құбыр кілті. Веддер Батыс Мемфистегі үш жас жігіттің босатылуы үшін күрескен "Батыс Мемфисті босату" қозғалысын ұзақ жылдар бойы белсенді түрде қолдады. Бұл үш жігіт 1994 жылы Арканзас штатының Батыс Мемфис қаласында үш баланың қорқынышты қырқынына кінәлі деп танылған. 2007 жылдың 19 желтоқсанында Ларри Кингке берген сұхбатында сол кезде өлім жазасын күтіп отырған Дэмиен Эколс, Веддердің "адамның ең жақсы досы" болғанын және түрмеде онымен бірлесіп жұмыс істегенін айтты. Pearl Jam-нің 2006 жылғы "Army Reserve" әнінде Веддер мен Эколс бірлесіп лирика жазған. 2011 жылдың 19 тамызында Веддер мен Натали Мейнс Батыс Мемфис Үшінің босатылу отырысына қатысты. Веддер қаруды бақылауды қолдайды, қару-жараққа қарсы қайырымдылық концерттерінде өнер көрсетіп, 2019 жылғы Gun Sense форумына қатысты.
Музыкалық стиль және әсерлері
Музыкалық сыншы Джим Дерогатис Веддердің вокалын "Джим Моррисонға ұқсас дауыс құбылысы" деп сипаттады. AllMusic-тен Грег Прато былай деді: "Өте күшті және көбінесе өзінің ішкі сезімін ашып айтатын лирикалық стилімен және Джим Моррисонға ұқсас баритонмен Веддер рок музыкасындағы ең көп көшірілген жетекші әншілердің біріне айналды". Веддер The Doors, Нил Янг, Ramones және R.E.M. топтарын Рок-н-ролл Даңқы залына енгізді және кірістіру сөздерінде оларды өздеріне әсер еткен тұлғалар ретінде атады. Веддердің айтуынша, оған әсер еткендердің қатарында Пит Тауншенд пен The Who да бар, оларды әнші өзінің барлық уақыттағы сүйікті тобы деп санайды, сонымен қатар The Beatles, Брюс Спрингстин, Pink Floyd, Talking Heads, Fugazi және The Clash топтары да бар. Веддердің лирикалық тақырыптары жеке өмірден ("Alive", Ten альбомынан; "Better Man", Vitalogy альбомынан) әлеуметтік және саяси мәселелерге дейін ("Even Flow", Ten альбомынан; "World Wide Suicide", Pearl Jam альбомынан) ауысады. Оның өлеңдерінде көбінесе оқиға айту тәсілі қолданылады және бостандық, жеке тұлға, сондай-ақ қиын жағдайдағы адамдарға деген қайырымдылық сияқты тақырыптар қамтылған. Басқа қайталанатын тақырыптарға су туралы метафораларды қолдану және бәрін артта қалдырып, жаңадан бастау идеясы жатады, бұл "Rearviewmirror" (Vs альбомынан), "MFC" (Yield альбомынан), "Evacuation" (Binaural альбомынан) және "Gone" (Pearl Jam альбомынан) әндерінде көрініс тапқан. Веддер негізінен әнші болғанымен, Vs альбомына жатқан "Rearviewmirror" және "Elderly Woman Behind the Counter in a Small Town" әндерінде гитара ойнай бастады. Топ құрылған кезде Госсард пен МакКреди ырғақты және жетекші гитарашылар ретінде нақты белгіленген. Веддер Vitalogy дәуірінде көбірек ырғақ гитара ойнай бастағанда бұл динамика өзгерді. МакКреди 2006 жылы: "Үш гитара болғанымен, қазір көбірек орын бар деп ойлаймын. Стоун екі ноталық партия орындайды, ал Эд күшті аккордтарды тартады, мен осылардың арасына сыйып келемін" деді. Веддердің гитарада ойнауы топтың дыбысын қарапайым стильге қарай дамытуға көмектесті; "Rearviewmirror" және "Corduroy" (Vitalogy альбомынан) әндерінде Веддердің шикі, панк әсері бар гитара ойнауы естіледі. Топтың дыбысына көбірек әсер ете бастаған Веддер топтың музыкалық өнімдерін азырақ тартымды етуге тырысты. Ол: "Танымалдық артқан сайын бізді басып тастайды деп ойладым, басымыз жүзім сияқты жарылып кетеді" деді. Ол сонымен қатар Pearl Jam жазбаларына украиналық мандолина, гармоника, аккордеон және электр ситарында орындаумен үлес қосты.
Тікелей өнер көрсетулер
Pearl Jam-тің бүкіл мансабында Веддер топтың концерттері кезінде көрермендермен байланыс орнатып тұрды. Pearl Jam-нің өмір сүруінің басында Веддер мен топ қарқынды концерттерімен танымал болды. Веддер сахнаға секірумен қатар, көрермендер арасында серфинг жасады. Pearl Jam-нің мансабының алғашқы кезеңінде Веддер сахна жарықтандыру құрылғысына шығып, сахна төбесінен ілінетін. Осы кезді еске алып, Веддер: "Бізге ертедегі өнер көрсетулерді қарау қиын, тіпті сол кезде адамдар бізді жас және жалынды деп ойласа да. Мен музыканы ойнап жүргендей ұзақ уақыттан кейін, жазба жасауға және тыңдаушыларға ие болуға мүмкіндік алғанда, ол – жаңаша энергия, бір түрлі күш сияқты. Сондықтан мен сол ертедегі өнер көрсетулерді көруді қиындатамын, себебі ол тек қана, жартылай тестостеронға толы немесе басқа да нәрселермен құлшынып, жасалған. Бірақ бұл спортшылық психологиясынан туындаған жоқ. Бұл тек қана шектен шығудан пайда болды." Веддер Pearl Jam-пен бірге мансабының басында ән мәтіндеріне және өнер көрсетулеріне әлеуметтік пікірлер мен саяси сынды енгізе бастады. Ол әдетте әндер арасында саясатқа қатысты пікір білдіреді, көбінесе АҚШ-тың сыртқы саясатын сынап. 2007 жылы Pearl Jam-нің Lollapalooza фестиваліндегі бас концертінде Веддер мен топ Чикагодағы көрермендерге мұнай компаниясы BP-ге бойкот жариялау туралы ән орындады, себебі олар Мичиган көлін ластаған. Веддер өзінің сүйікті тобы The Who-ға құрмет ретінде әртүрлі стикерлер жабысқан, Mike Lull модификацияланған, винтажды Fender Telecaster гитарасын пайдаланады, онда бриджде бір спиральды датчик және грифте P 90 датчик орнатылған. Ол үш винтажды Fender Tweed күшейткішін қолданады, соның ішінде 1959 жылғы Deluxe және 1957 жылғы Custom Twin. Оның екі негізгі акустикалық гитарасы – 1930 жылдардағы Martin 00 17 және винтажды Gibson Pete Townshend Signature SJ 200.
Мұра
2017 жылы Боно рок-н-роллдың музыка сахнасынан үнемі жоғалып бара жатқанына қайғырып, "Rage" (ашу) рок-н-роллдың негізгі құралы екенін айтты, сондай-ақ: "Кейбір ұлы рок-н-ролл осымен ерекшеленеді, сондықтан The Who осындай керемет топ болды. Немесе Pearl Jam. Эддидің ішінде осындай ашу бар" деді. Веддер Rolling Stone журналының "Барлық уақыттың ең үздік әншілері" тізімінде жетінші орынға ие болды. Ол Rolling Stone журналының "Ең ерекше дауысқа ие әншілер" тізімінде 5-ші орынды алды. The Who тобының Роджер Далтри, Iron Maiden тобының Брюс Дикинсон және The Doors тобының Джон Денсмор сияқты әншілер оның әншілік шеберлігін жоғары бағалады. Hit Parader журналы оны "Барлық уақыттың үздік 100 металл вокалисі" тізімінде 23-ші орынға қойды. Оның "Into the Wild" жеке альбомы Consequence of Sound журналының "Топ 20 рок-н-ролл соло альбомдары" тізімінде 20-шы орынды иеленді. 2023 жылы Rolling Stone журналы Веддерді "Барлық уақыттың 200 ең үздік әншісі" тізімінде 105-ші орынға орналастырды.
Жеке өмір
Веддер Сан-Диего орта мектебінде оқыды, қазір Сан-Диего академиясы деп аталады. Ол 2006 жылы Сан-Диегода Pearl Jam концертінен түскен түсімді мектеп театрын салуға, бұл театр оның бұрынғы драма мұғалімі Клейтон Э. Лиггеттің есімімен аталады, деп жұмсады. Лиггет Веддердің орта мектептегі ұстазы болған. 1995 жылы Лиггеттің қазасын естіген соң Веддер "Long Road" (Merkin Ball альбомынан) әнін жазды. 1990-жылдардың басында Сиэтлде Pearl Jam менеджері Келли Кертистің үйінің жертөлесінде тұрғанда, Веддер Alice in Chains гитарисі және вокалисі Джерри Кантрелмен бірге тұрды. Веддер сондай-ақ Alice in Chains әншісі Лейн Стейлимен дос болды және 2002 жылдың 20 сәуірінде Стейлидің қазасы туралы білген түні "4/20/02" (Lost Dogs альбомынан) әнін жазды (Стейли шындығында екі апта бұрын, 5 сәуірде қайтыс болса да, оның денесі 19 сәуірде табылды). Веддер 2016 жылдың 22 тамызында Чикагодағы Pearl Jam концертінде Стейлиге құрмет көрсетті, бұл Стейлидің 49-шы туған күніне орай болды: "Бүгін Лейн Стейли есімді жігіттің туған күні, және біз оны бүгін де еске аламыз. Оған 49 жас толады", - деді Веддер көпшілікке, содан кейін "Man of the Hour" әнін марқұм досына арнады. 1994 жылы Веддер 1984 жылдан бері танысқан Hovercraft бас-гитарисі Бет Либлингке үйленді. 1995 жылы Веддер Майк Уотттың АҚШ-тағы гастрольдік турнесінде Hovercraft тобының барабаншысы болды. 2000 жылдың қыркүйегінде олар ажырасып кетті. 2006 жылдың 29 маусымында Rolling Stone журналында жарияланған сұхбатында Веддер Либлингтен ажырасқанының өте ауыр тигенін айтты. 2010 жылдың 18 қыркүйегінде Веддер ұзақ жылдар бойы кездескен модель Джилл МакКормикке үйленді. Олардың 2004 жылы туған Оливия және 2008 жылы туған Харпер деген екі қызы бар. 2011 жылы МакКормик Веддердің "Longing to Belong" синглының музыкалық видеоклипінде түсті. 2014 жылы Веддер мен МакКормик EB Research Partnership ұйымын құрды, бұл ұйым генетикалық тері ауруы – эпидермолиз булозаның еміне арналған коммерциялық емес ұйым. Олар емді табу үшін зерттеулерді қаржыландыруға 25 миллион доллардан астам қаражат жинады. Веддер Soundgarden және Audioslave тобының фронтмені Крис Корнеллдің жақын досы болды. 1990 жылы Сиэтлге көшіп келгеннен кейін Корнелл Веддермен алғашқылардың бірі болып танысты. Олар біраз уақыт көрші болып тұрды және Temple of the Dog тобында вокалдық міндеттерді бөлісті. 2009 жылы жарық көрген Grunge Is Dead: The Oral History of Seattle Rock Music кітабында Soundgarden менеджері Сьюзан Сильвер Корнеллдің Веддерді сахнаға Сиэтлдегі Pearl Jam-нің екінші концертінде (сол кезде топ Mookie Blaylock деп аталған) көтеріп алып кеткенін еске алды: "Барлығы [Эндрю Вудтың] қазасынан әлі де әсерлі болды. Топ сахнаға шықты, ал Крис Эддиді иығына көтеріп алып кетті. Бұл барлығы үшін үлкен жазылуға айналған, өте күшті сәттердің бірі болды. Ол Сиэтлдегілердің пікірінше, әлемдегі барлық сенімділікке ие болған адам ретінде шықты. Malfunkshun және Mother Love Bone топтары да көпке танымал болды. Энди өте жақсы мінезді адам еді. Адамдар қайтыс болғаннан кейін оны көру қиын болды. Крис Эддиді алып шығып, оған көрсетіп тұрды". Перл Джемдің жетекші гитарисі Майк МакКреди Корнеллдің "супер, супер ұялшақ" Веддерді Сиэтлге қарсы алуға көмектескенін еске алды: "Ол 'Эй, Сиэтлге қош келдіңіз. Мен Джеффті және Стоунды жақсы көремін. Мен саған батамды беремін' деді". Содан кейін [Веддер] көңілі тынышты. Бұл Крис жасаған ең керемет нәрселердің бірі болды". 2009 жылы Uncut журналына берген сұхбатында Веддер Корнеллді "дүниедегі ең жақсы әнші" деп атады. Корнеллдің өміріне тигізген әсері туралы Веддер 2011 жылдың қыркүйегінде Альп аңғарындағы көпшілік алдында "Hunger Strike" әнін орындамас бұрын былай деді: "Мен оның менің өміріме, музыкаға, достыққа деген көзқарасыма қандай әсер ететінін және оның қандай үлкен әсері болатынын білмедім. Бұл жігіттер [Pearl Jam тобының басқа мүшелері] оны менден әлдеқайда бұрыннан біледі және оның әсері өте терең". Ведер мен Корнеллдің достығы 2011 жылы Pearl Jam Twenty деректі фильмінде көрсетілген. 2017 жылдың 6 маусымында Лондондағы жеке концертінде Веддер 2017 жылдың 18 мамырында қайтыс болғаннан кейін Корнелл туралы алғаш рет сөйледі, ол "ол жай ғана дос емес, ол менің үлкен ағам сияқты көретін адам" және "Мен сол естеліктермен жүрегімде өмір сүремін және мен оны мәңгі жақсы көремін" деді. Веддер The Who гитарисі Пит Тауншендтің досы, ол 1993 жылы Веддерді зейнеткерлікке шығудан қайтарды. 2007 жылдың соңында Веддер Пит Тауншендтің жаңа өмірбаянына алғы сөз жазды, Сіз кімсіз: Пит Тауншендтің өмірі. Кітап Ұлыбританияда 2008 жылдың наурызында, ал АҚШ-та 2008 жылдың қазанында жарық көрді. Веддер марқұм Ramones гитарисі Джонни Рамонның жақын досы болды, ол қайтыс болған кезде Веддер оның қасында болды. Рамонның қазасынан кейін Веддер мен Pearl Jam тікелей эфирлерде "I Believe in Miracles" әнін ойнап келді. Рамонның жаназасынан үйге келе жатып, Веддер Pearl Jam әні "Life Wasted" (Pearl Jam альбомынан) сөзін жазды. Ол кейде каноэмен де жүзеді және 2005 жылы Молокаиден Оахуға жүзуге тырысқанда теңізде жоғалғалы жазда болды. Веддер діни билікке күдік тудыратын әндер мен өлеңдер жазды. Веддер Чикаго Буллс және Чикаго Беарс командаларының жанкүйері, сондай-ақ Чикаго Кабс командасының ұзақ жылдардан бергі, адал жанкүйері. 1993 жылдың қараша айында Веддер мен Уайт Сокс питчері Джек Макдауэлл Луизиана штатының Жаңа Орлеан қаласындағы барда төбелес салған, нәтижесінде Веддерге қоғамдық мастық және қоғамдық тәртіпсіздік жасағаны үшін айып тағылды. Веддер 1998 жылғы НБА финалдық ойындарының үшінші матчы алдында ұлттық әнші болды және 2016 жылғы Әлем сериясының 5-ші ойынында болған алты Кабс ойынында "Take Me Out to the Ball Game" әнін орындады. 2007 жылы, Pearl Jam Чикагода Lollapalooza фестивалінде өнер көрсетуге бірнеше күн қалғанда, ол Кабстың Wrigley Field стадионындағы бірінші допты лақтырды. Веддер бұрынғы Кабс шортстопы және бірінші базалық ойыншысы Эрні Бэнкстің сұрауымен Кабсқа арналған "All the Way" әнін жазды. Кабс 2016 жылғы Әлем сериясын жеңген күнінен кейін Кабстың ресми Twitter аккаунты Веддердің әнімен сүйіншілеп, Кабс жанкүйерлеріне арналған монтаждық бейнеді жариялады. Сиэтл Маринерс және Сан-Диего Падрес арасындағы жылдық серияны көбінесе әншінің туған қалалары болғандықтан "Веддер кубогы" деп атайды. Әнші сондай-ақ американдық ғылыми фантастика жазушысы Курт Воннегуттің үлкен жанкүйері. Uncut журналымен сұхбатында ол "Cat's Cradle" романының өзінің барлық уақыттағы сүйікті кітабы екенін айтты.
Синглдар
Атауы Жыл Тобыр тізімдемелері Албом US USAdultUSAAAUSAlt. USMain. CAN "You've Got to Hide Your Love Away" 2001 — 28 5 30 40 — I Am Sam саундтрекі "Hard Sun" 2007 — — 4 13 — 23 Into the Wild саундтрекі "All the Way" 2008 — — — — — — rowspan="2" "My City of Ruins" (Кеннеди орталығының марапаттау кешінен тікелей орындалған) 2010 92 — — — — 46 "Better Days" — — — — — — Eat Pray Love саундтрекі "Longing to Belong" 2011 — — 4 — — — Ukulele Songs "Can't Keep" — — — — — — "Without You" — — — — — — "Cartography" 2020 — — — — — — rowspan="2" "Matter of Time"/"Say Hi" — — — — — — "Long Way" 2021 — — 7 79 — — Earthling "The Haves" — — — — — — "Brother the Cloud" — — — — — — "—" сол аумақта тізімге енбеген немесе жарияланбаған синглді білдіреді.
Тірі қатынастар мен ынтымақтастық
Жыл Трек(тер) Атауы Лейбл 1993 "Masters of War" (тірі) (Майк МакКреди және Г. Э. Смитпен) 30 жылдық мерекелік концерт Sony1997 "Yellow Ledbetter" (тірі) (Майк МакКредимен) Тибет бостандығы концерті Capitol2001 "Long Road" (тірі) (Майк МакКреди және Нил Янгпен) Америка: Батырларға арналған құрмет Interscope2008 "No More" (тірі) (Бен Харпермен) Соғыс денесі: Ирак соғысының ардагеріне шабыттандырған әндер Sire
Қонақ ретінде көріністер
Жыл Топ атауы Таңба Трек(тер) 1993 Bad Religion Жек көру рецепті Epitaph/Atlantic "Американдық Иса" және "Оны өлтіруді қараңыз" 1995 Mike Watt Шошқа бастығы немесе буксир? Columbia "Big Train" және "70-ші жылдарға қарсы" Neil Young Mirror Ball Reprise "Peace and Love" 1996 Fastbacks New Mansions in Sound Sub Pop "Girl's Eyes" Gary Heffern Ауыр күндер Y records "Passin' Thru'" Crowded House Recurring Dream Capitol "Everything Is Good for You" 1997 Ramones Біз кеттік! MCA "Any Way You Want It" 1999 Pete Townshend Pete Townshend Live: Maryville Academy үшін қайырымдылық концерті Intersound "Magic Bus" (тірі) және "Heart to Hang Onto" (тірі) 2001 Wellwater Conspiracy The Scroll and Its Combinations TVT "Felicity's Surprise" 2002 Neil Finn 7 Worlds Collide Nettwerk "Take a Walk" (тірі), "Stuff and Nonsense" (тірі), "I See Red" (тірі) және "Parting Ways" (тірі) 2003 Cat Power You Are Free Matador "Good Woman" және "Evolution" The Who The Who Live at the Royal Albert Hall Steamhammer US "I'm One" (тірі), "Gettin' in Tune" (тірі), "Let's See Action" (тірі) және "See Me, Feel Me" (тірі) (Bryan Adams қатысуымен) 2004 Pete Townshend Magic Bus – Live from Chicago Compendia "Magic Bus" (тірі) және "Heart to Hang Onto" (тірі) Jack Irons Attention Dimension Breaching Whale "Shine On You Crazy Diamond" 2006 The Strokes featuring Eddie Vedder and Josh Homme "You Only Live Once" RCA "Mercy Mercy Me (Ecology)" 2007 Crowded House Seattle, WA January 9, 2007 Kufala "World Where You Live" және "Something So Strong" 2008 John Doe The Golden State Independent "The Golden State Remix" (Corin Tucker қатысуымен) Crowded House Surf Aid – The Music Loop "World Where You Live" 2011 R. E. M. Collapse into Now Warner Bros. "It Happened Today" 2012 Jimmy Fallon Blow Your Pants Off Warner Bros. "Balls in Your Mouth" 2013 Neil Finn Crucible The Songs of Hunters and Collectors Liberation Music "Throw Your Arms Around Me" Glen Hansard Drive All Night Epitaph "Drive All Night" (Jake Clemons қатысуымен)