Уолтер Кронкaйт: Американдық жаңалықтар арнасының белгілі жүргізушісі

Кіріспе

Американдық тележурналист (1916–2009)

Уолтер Лиланд Кронкайт-кіші (4 қараша 1916 – 17 шілде 2009) – американдық тележурналист, 1962 жылдан 1981 жылға дейін 19 жыл CBS Evening News бағдарламасын жүргізген. 1960 және 1970 жылдары қоғамдық пікір сауалында "Америкадағы ең сенімді адам" деп танылды. Кронкайт екі Пибоди жүлдесі, Джордж Полк жүлдесі, Эмми жүлдесі және 1981 жылы президент Джимми Картерден Президенттік бостандық медалін алды. Кронкайт 1937 жылдан 1981 жылға дейін көптеген оқиғалар туралы баяндады, оның ішінде Екінші дүниежүзілік соғыстағы бомбалаулар, Нюрнберг процесі, Вьетнам соғысындағы ұрыстар. Кронкайт "Осылай болды" деген сөздерімен және хабар тарату күнімен аяқтауымен белгілі. Кронкайт 2009 жылы 92 жасында ми қан тамырлары ауруынан өз үйінде қайтыс болды.

CBS-дегі алғашқы жылдары

1950 жылы Кронкайт CBS News-ке қосылды, оның жас және дамитын теледидар бөліміне, қайтадан Мэрроу шақырды. Кронкайт Вашингтондағы CBS филиалы WTOP TV (қазіргі WUSA) телеарнасында жұмыс істей бастады. Ол бастапқыда желідегі 15 минуттық кешкі жексенбілік жаңалықтар бағдарламасын жүргізді, «Соңғы минутта» (Up To the Minute) бағдарламасы 1951 жылдан 1962 жылға дейін сағат 23:00-де «Менің қандай мамандығым?» (What's My Line?) бағдарламасынан кейін эфирге шықты. «Алып барушы» термині Кронкайттың Демократиялық және Республикалық Ұлттық конвенциялардағы рөлін сипаттау үшін пайда болғанына қарамастан, бұл алғашқы ұлттық теледидарда көрсетілген конвенция жаңалықтары болды, бірақ одан бұрын басқа жаңалықтар жүргізушілері де осы атауға ие болған. 1953 жылдан 1957 жылға дейін Кронкайт CBS бағдарламасын жүргізді – «Сіз сол жердесіз» (You Are There), ол тарихи оқиғаларды жаңалықтар репортажы форматында қайта жаңғыртты. Ол бұл дискурсты «шоудың ең жарқын сәттерінің бірі» деп санады. Ол былай деді: «Көшекейлер адамдар мен нәрселер туралы пікір білдіре алады, ал адам комментатор оны ашық айтуға батыл болмас. Мен солай болдым және оған мақтанамын». Кронкайт сонымен қатар шоудың демеушісі R. J. Reynolds Tobacco Company-ді жарнамалық слоганындағы грамматикалық қателікті түзеп, ашуландырды. «Винстон сигарет ретінде жақсы татылады» деген сөздің орнына ол «дейін» деген сөзді «сияқты» деп ауыстырды. Ол 1960 жылғы Қысқы Олимпиада ойындарын желілік эфирде көрсетудің жетекші хабаршысы болды, мұндай шара алғаш рет АҚШ-та теледидардан көрсетілді. Ол психикалық күйзеліске ұшыраған Джим МакКейдің орнын басты.

CBS кешкі жаңалықтарының жүргізушісі

1962 жылдың 16 сәуірінде Кронкайт Дуглас Эдвардстың орнын басып, CBS телеарнасының түнгі жаңалықтарын жүргізушісі болды. Бастапқыда «Уолтер Кронкайт жаңалықтармен» деп аталған бағдарламаны жүргізу арқылы Кронкайт CBS Evening News-тің жаңалықтар саласындағы беделді тұлғасына айналды. Кронкайт пен CBS-тің рейтингтерде көтерілуіне тағы бір себеп – онжылдық дамыған сайын RCA компаниясы NBC News-ті CBS-тің жаңалықтарды таратуға жұмсаған қаржы деңгейінде қаржыландырудан бас тартқандығы болды. Осының нәтижесінде CBS News жаңалықтарды дәл және терең жариялауымен танымал болды. Бұл бедел Кронкайттың ақпарат агенттігіндегі тәжірибесімен үйлесім тапты және 1967 жылы CBS Evening News жаз айларында The Huntley–Brinkley Report бағдарламасын көрермендер саны бойынша басып өтті. 1969 жылы Аполлон 11 (қосымша жүргізушісі және бұрынғы астронавт Уолли Ширрамен бірге) және Аполлон 13 Айға жасаған миссиялары кезінде Кронкайт рекордтық рейтингтерге қол жеткізіп, CBS телеарнасын осы миссияларды ең көп тамашалаған телеарнаға айналдырды.

CBS кешкі жаңалықтарынан кейінгі

1981 жылы өзінің соңғы бағдарламасында хабаршы ретінде уәде бергендей, Кронкайт CBS, CNN және NPR арналарының арнайы тілшісі ретінде 21-ші ғасырға дейін эпизодтық түрде хабар таратуды жалғастырды. Осы эпизодтардың бірінде ол 1998 жылы Джон Гленннің екінші ғарыш сапарына тікелей эфирде басшылық етті, бұрын 1962 жылы Гленннің алғашқы сапарына да басшылық еткен еді. Кронкайт 1982 жылы тоқтағанға дейін Universe бағдарламасын жүргізді. 1983 жылы ол ITV арнасының World In Action ағымдағы істер бағдарламасы үшін британдық жалпы сайлау туралы репортаж жасады, соның ішінде жеңіске жеткен премьер-министр Маргарет Тэтчермен сұхбаттасты. Кронкайт 1985 жылдан 2008 жылға дейін PBS арнасында жыл сайынғы Веналық жаңа жылдық концертті жүргізді, ал 2009 жылы оның орнына Джули Эндрюс келді. Көп жыл бойы, 2002 жылға дейін, ол жыл сайынғы Кеннеди орталығының марапаттау кешінің жүргізушісі болды. 1998 жылы Кронкайт Санта-Клара аңғарының тарихи қауымдастығы өндірген 90 минуттық "Кремний алқабы: 100 жылдық жаңару" атты деректі фильмін жүргізді. Фильмде Стенфорд университетінің негізі қалағаннан бастап қазіргі жоғары технологиялық орталыққа дейін Кремний алқабының дамуы көрсетілді. Бұл деректі фильм АҚШ-та PBS арнасында және 26 елде көрсетілді. 2004 жылға дейін ол Уолт Дисней әлеміндегі "Дисней анимациясының сиқыры" аттракционында көрсетілген "Ешқайда елге қайту" фильмінің кіріспе бөлігінде Робин Уильямспен сұхбаттасып, CBS News арнасындағыдай әрекет етіп, камера алдындағы уақытын Кронкайттың әйгілі сөзімен аяқтады. Фильмде Кронкайт анимациялық фильм жасау кезеңдерін сипаттайды, ал Уильямс анимациялық кейіпкерге айналады (тіпті Кронкайттың үнін имитациялап, оның өзіне айналады). Сондай-ақ, ол Дисней қонақтары мен туристерді Дисней классикалық театрына шақырады. 1999 жылдың 21 мамырында Кронкайт Коннектикут штатының Хартфорд қаласындағы Коннектикут форумында Бен Брэдли және Майк МакКарримен "Медиадағы адалдық" тақырыбында дөңгелек үстелге қатысты. Кронкайт Хьюстон қаласының (Техас штаты) үйінен жаңалықтарға байланысты оқиғаның суретін түсіргені үшін мақталып, бірақ кейін қалалық редакция оған дұрыс емес мекенжай бергенін білді.

As he had promised on his last show as anchor in 1981, Cronkite continued to broadcast occasionally as a special correspondent for CBS, CNN, and NPR into the 21st century; one such occasion was Cronkite anchoring the second space flight by John Glenn in 1998 as he had Glenn's first in 1962. Cronkite hosted Universe until its cancellation in 1982. In 1983, he reported on the British general election for the ITV current affairs series World In Action, interviewing, among many others, the victorious Prime Minister, Margaret Thatcher. Cronkite hosted the annual Vienna New Year's Concert on PBS from 1985 to 2008, succeeded by Julie Andrews in 2009. For many years, until 2002, he was also the host of the annual Kennedy Center Honors. In 1998, Cronkite hosted the 90 minute documentary, Silicon Valley: A 100 Year Renaissance, produced by the Santa Clara Valley Historical Association. The film documented Silicon Valley's rise from the origin of Stanford University to the current high technology powerhouse. The documentary was broadcast on PBS throughout the United States and in 26 countries. Prior to 2004, he could also be seen in the opening movie "Back to Neverland" shown in the Walt Disney World attraction The Magic of Disney Animation, interviewing Robin Williams as if he is still on the CBS News channel, ending his on camera time with Cronkite's famous catchphrase. In the feature, Cronkite describes the steps taken in the creation of an animated film, while Williams becomes an animated character (and even becomes Cronkite, impersonating his voice). He also was shown inviting Disney guests and tourists to the Disney Classics Theater. On May 21, 1999, Cronkite participated in a panel discussion on "Integrity in the Media" with Ben Bradlee and Mike McCurry at the Connecticut Forum in Hartford, Connecticut. Cronkite provided an anecdote about taking a picture from a house in Houston, Texas, where a newsworthy event occurred and being praised for getting a unique photograph, only to find out later that the city desk had provided him with the wrong address.

Өлім

2009 жылдың маусым айында Кронкайттың ауыр сырқаты бар екені хабарланды. Ол 2009 жылдың 17 шілдесінде 92 жасында Нью-Йорк қаласындағы үйінде қайтыс болды. Оның өліміне ми қан тамырлары ауруы себеп болған деп саналады. Кронкайттың қоштасу рәсімі 2009 жылдың 23 шілдесінде Нью-Йорк қаласының Манхэттен ауданындағы Сент-Бартоломей шіркеуінде өтті. Том Брокау, Конни Чунг, Кэти Курик, Чарльз Гибсон, Мэтт Лауэр, Дэн Раттер, Энди Руни, Морли Сейфер, Дайан Сойер, Боб Шиффер, Мередит Виейра, Барбара Уолтерс және Брайан Уильямс сияқты көптеген журналистер қатысты. Қоштасу рәсімінде достары оның музыкаға деген құштарлығын, соның ішінде, жақында барабан ойнауды ұнатқанын айтты. Ол кремацияланып, күлі әйелі Бетсидің қасына Канзас-Ситидегі отбасылық жерлеу орнына қойылды.

Қоғамның сенім мен сенімділігі

Көп жылдар бойы, ол тірекші лауазымын тастағаннан кейін он жылға дейін Кронкайт АҚШ-тағы ең сенімді тұлғалардың бірі саналды. Оның 19 жылдық тірекшілік қызметінің көп бөлігінде ол "Американың басты жаңалықтар дауысы" болды. Қарама-қарсылығы, америкалықтардың орташа сөйлеу жылдамдығы минутына 165 сөзді құрайды, ал жылдам және түсінігі қиын сөйлейтіндер минутына 200 сөздей сөйлейді.

Марапаттар мен құрметтер

1968 жылы Огайо университетінің Э. В. Скриппс журналистика мектебінің оқытушылары Кронкайтқа «журналистикаға жасаған тұрақты үлесі үшін» Карр Ван Анда сыйлығын беру туралы дауыс берді. 1970 жылы Кронкайт «Баспасөз бостандығы» Джордж Полк сыйлығын алды.

1972 жылы оның мансабын мойындау үшін Принстон университетінің американдық виг клиософиялық қоғамы Кронкайтқа ерекше мемлекеттік қызметі үшін Джеймс Мэдисон сыйлығын табыс етті. 1977 жылы Кронкайт Америка Антикварлар қоғамының мүшесі болып сайланды, ол қоғамның белсенді қолдаушысы және мүшесі болды, тіпті қоғамның 175 жылдығына арналған білім беру бейнематериалдарына қатысты. 1981 жылы, зейнеткерлікке шыққан жылы, бұрынғы президент Джимми Картер Кронкайтқа Президенттік бостандық медалін және Радио, Телевизия, Цифрлық Жаңалықтар Ассоциациясының өмір бойы жеткен жетістіктері үшін Пол Уайт сыйлығын табыс етті. 1994 жылы Америка философиялық қоғамының мүшесі болып сайланды. 1995 жылы «Ишиа» халықаралық журналистика сыйлығын алды. 1999 жылы Кронкайт ғарыш зерттеулеріндегі өмір бойы жеткен жетістіктері үшін Ротари Ұлттық сыйлығының Корона сыйлығымен марапатталды. 2003 жылы Америка өнер және ғылым академиясының мүшесі болып сайланды. 2006 жылдың 1 наурызында Кронкайт NASA-ның «Зерттеуші елшісі» сыйлығын алған алғашқы ғарышкер емес адам болды. Кронкайттың көптеген сыйлықтарының ішінде төрт Peabody сыйлығы бар. 1990 жылы Элеонора Хелин ашқан 6318 Кронкайт кіші планетасы оның құрметіне аталды.

Аризона мемлекеттік университетінің Кронкайт мектебі

Кронкайт зейнетке шыққаннан кейін бірнеше жыл өткен соң, Феникстегі CBS телеарнасының филиалы KOOL TV-нің бұрынғы иесі Том Чонси, ескі досы Кронкайтқа хабарласып, Аризона мемлекеттік университетінің журналистика мектебіне оның есімін беруге рұқсат сұрады. Кронкайт дереу келісті. Ол жыл сайын Аризонаға барып, БАҚ саласындағы жетекші тұлғаға журналистикадағы үздік еңбектері үшін Уолтер Кронкайт сыйлығын табыс ететін болды. «Мырза Кронкайттың құндылықтары – үздік сапа, адалдық, нақтылық, әділдік, объективтілік – біз оларды студенттерімізге күн сайын сіңіруге тырысамыз. Факультетіміз бен студенттеріміз үшін одан жақсы үлгі жоқ», – деді деканы Кристофер Каллахан. Мектепте шамамен 1700 студент оқиды және ол елдегі ең беделді журналистика мектептерінің бірі саналады. Ол Финикс қаласының орталығында орналасқан, жаңа ғимаратында 14 цифрлық редакция, компьютерлік зертханалар, екі телестудия, 280 студенттік компьютерлік жұмыс орындары, Кронкайт театры, Бірінші түзетулер форумы және заманауи технологиялар бар. Мектеп студенттері ұлттық студенттік журналистика сайыстарында, мысалы, Hearst Journalism Awards және Кәсіби журналистер қоғамының Mark of Excellence Awards сыйлықтарында үнемі жеміс алып жүреді. 2009 жылы студенттер колледж басылымдарындағы хабарламалары үшін Роберт Ф. Кеннеди атындағы журналистика сыйлығын жеңіп алды. 2008 жылы ASU Downtown Phoenix кампусының орталық бөлігінде оның құрметіне заманауи журналистика оқу орталығы салынды. Уолтер Кронкайт атындағы коммуникация кафедрасының профессоры Техас коммуникация колледжінің деканы болып табылады. 293 сызықтық фут (шамамен 90 метр) сөре кеңістігін алып жатқан құжаттар Кронкайттың журналистік мансабын көрсетеді. Жиналған материалдардың ішінде Хьюстон қаласында тұрған кезіндегі Кронкайттың алғашқы қадамдары бар. Оларға ол United Press International тілшісі ретінде Екінші дүниежүзілік соғысты жариялаған кездері кіреді, ол қауіпті шетелдік тапсырмаларды қабылдап, өзінің беделін нығайтты. Бұл материалдар 1996 жылы «Репортердің өмірі» деген атпен жарық көрді. NASA 1969-1972 жылдар аралығындағы алғашқы Apollo экспедицияларынан алынған Ай тасының үлгісін Кронкайтқа сыйға тартты. Кронкайт бұл Ай тасын Техас университетінің президенті Билл Пауэрске тапсырды, ол Америка тарихының Dolph Briscoe орталығының коллекциясына қосылды. Карлтон бұл оқиғада: «Біз Уолтер Кронкайттың осы беделді сыйлықты Америка тарихы орталығына тапсыру туралы шешіміне өте ризамыз. Орталық оның кәсіби және жеке құжаттарын, соның ішінде CBS News телеарнасы үшін ғарыш бағдарламасын жариялауын сақтап келеді. Уолтердің көрнекті мансабын көрсететін архивке Apollo бағдарламасының батыл астронавттары Жерге әкелген Ай тастарының бірі де кіргені өте орынды».

A few years after Cronkite retired, Tom Chauncey, a former owner of KOOL TV, the then CBS affiliate in Phoenix, contacted Cronkite, an old friend, and asked him if he would be willing to have the journalism school at Arizona State University named after him. Cronkite immediately agreed. He made the trip to Arizona annually to present the Walter Cronkite Award for Excellence in Journalism to a leader in the field of media. "The values that Mr. Cronkite embodies – excellence, integrity, accuracy, fairness, objectivity – we try to instill in our students each and every day. There is no better role model for our faculty or our students," said Dean Christopher Callahan. The school, with approximately 1,700 students, is widely regarded as one of the top journalism schools in the country. It is housed in a new facility in downtown Phoenix that is equipped with 14 digital newsrooms and computer labs, two TV studios, 280 digital student workstations, the Cronkite Theater, the First Amendment Forum, and new technology. The school's students regularly finish at the top of national collegiate journalism competitions, such as the Hearst Journalism Awards program and the Society of Professional Journalists Mark of Excellence Awards. In 2009, students won the Robert F. Kennedy Journalism Award for college print reporting. In 2008, the state of the art journalism education complex in the heart of ASU's Downtown Phoenix campus was also built in his honor. The Walter Cronkite Regents Chair in Communication seats the Texas College of Communications dean. Occupying 293 linear feet (almost 90 metres) of shelf space, the papers document Cronkite's journalism career. Amongst the collected material are Cronkite's early beginnings while he still lived in Houston. They encompass his coverage of World War II as a United Press International correspondent, where he cemented his reputation by taking on hazardous overseas assignments. which was published as A Reporter's Life in 1996. NASA presented Cronkite with a Moon rock sample from the early Apollo expeditions spanning 1969 to 1972. Cronkite passed on the Moon rock to Bill Powers, president of the University of Texas at Austin, and it became part of the collection at the Dolph Briscoe Center for American History. Carleton said at this occasion, "We are deeply honored by Walter Cronkite's decision to entrust this prestigious award to the Center for American History. The Center already serves as the proud steward of his professional and personal papers, which include his coverage of the space program for CBS News. It is especially fitting that the archive documenting Walter's distinguished career should also include one of the moon rocks that the heroic astronauts of the Apollo program brought to Earth."

Миссури Батыс мемлекеттік университетіндегі мемориал

2013 жылдың 4 қарашасында Миссури штатының Сент-Джозеф қаласында Миссури Батыс мемлекеттік университеті Уолтер Кронкайт ескерткішін салтанатты түрде ашты. Шамамен 557 квадрат метрді құрайтын ескерткіште Кронкайттың өмірінен суреттер, бейнежазбалар мен естелік заттар, сондай-ақ журналист ретінде қамтыған көптеген оқиғалары ұсынылған. Ескерткіштің құрамына Кронкайт 1960 және 1970 жылдары жаңалықтарды хабарлаған редакцияның толық көшірмесі де кіреді. 2014 жылы ескерткіш Миссури туризм бөлімінің «Назар» сыйлығымен марапатталды.