Кіріспе

Аргентинадағы қала

1600 жылға дейінгі

587 ж. Анделот шарты: Бургундия королі Гунтрам Хильдебертті өзінің мұрагері деп мойындайды. 936 ж. Ши Цзиньтанг кейінгі Тан императоры Фэйге қарсы көтерілістен кейін Ляо императоры Тайцзуңның қолдауымен Кейінгі Цзиньнің бірінші императоры болып таққа отырады. 1443 ж. Скандербег және оның әскерлері Орталық Албаниядағы Круяны азат етеді және албан туын көтереді. 1470 ж. Чампа – Đại Việt соғысы: Đại Việt императоры Ле Thánh Tông Чампаға қарсы ресми шабуылды бастайды. 1520 ж. 38 күннен кейін Фердинанд Магеллан басқарған экспедиция Магеллан бұғазынан алғаш рет өтіп, Тынық мұхитына жетеді. 1582 ж. Стратфорд-апон-Авон қаласында Уильям Шекспир мен Энн Хатуэй неке қию рәсімін жариялаудың орнына кепілдік төлейді, осылайша дереу үйленуге мүмкіндік алады.

1601 1900

1627 – Польша-Литва одақтастығының флоты Олива шайқасында ең үлкен және соңғы теңіз жеңісіне қол жеткізді. 1660 жылы Грешем колледжінде Кристофер Рен, Роберт Бойл, Джон Уилкинс және сэр Роберт Морей сияқты он екі адам кейіннен Корольдік қоғам деп аталатын ұйымды құруға шешім қабылдады. 1666 жылы кем дегенде 3000 шотланд армиясының сарбаздары, Там Далиелл биннс тайпасының басшылығымен, Джеймс Уоллес Аухенстің 900-ге жуық Ковенант көтерілісшілерін Руллион Грин шайқасында жеңді. 1785 жылы Хопуэллдің бірінші келісіміне қол қойылды, ол арқылы АҚШ қазіргі Шығыс Теннессидегі чероки жерлерін мойындады. 1798 жылы АҚШ пен қазіргі Уругвай арасындағы сауда Джон Лимидің фрегаты «Джон» Монтевидеоға келген кезде басталды. 1811 жылы Бетховеннің фортепиано концерті №5, Ми-бемоль мажор, Op. 73, Лейпцигтегі Гевандхауста тұңғыш рет орындалды. 1814 жылы «Таймс» газеті неміс Кениг пен Бауэр фирмасының жасаған бу машинасымен шығарылған алғашқы газет болды. 1821 жылы Панаманың тәуелсіздік күні: Панама Испаниядан бөлініп, Ұлы Колумбияға қосылды. 1843 жылы Ka Lā Hui (Гавай тәуелсіздік күні): Гавай Корольдігі Ұлыбритания мен Франция тарапынан ресми түрде тәуелсіз мемлекет ретінде танылды. 1861 жылы Америка Азамат соғысы: Америка Конфедеративтік Штаттары Миссуриді Конфедерацияның 12-ші штаты деп жариялаған қарсы үкіметтің мәлімдемесін қабылдады. 1862 жылы Америка Азамат соғысы: Кейн-Хилл шайқасында генерал Джеймс Г. Блант басқарған одақ әскерлері генерал Джон Мармадуктың конфедераттарын жеңді. 1862 жылы Англияның Ноттингем қаласында «Ноттс Каунти» футбол клубы құрылды, ол әлемдегі ең көне кәсіби футбол клубы болып табылады. 1885 жылы Серб-Болгар соғысындағы Болгарияның жеңісі Болгарияның бірігуін сақтап қалды. 1893 жылы Жаңа Зеландияда әйелдерге сайлау құқығы беріліп, 1893 жылғы Жаңа Зеландияның жалпы сайлауымен аяқталды. 1895 жылы Чикагоның Джексон паркінен Иллинойс штатының Эванстон қаласына дейінгі 54 мильдік қашықтықта алғашқы американдық автомобиль жарысы өтті. Франк Дюрея шамамен 10 сағатта жеңіске жетті. 1899 жылы Екінші Бур соғысы: Моддер өзенінің шайқасында британдық колонна бур күштерімен қақтығысты; бурлар кері шегінсе де, британдықтар ауыр шығынға ұшырады.

1600 жылға дейінгі

1118 – Мануил I Комнен, Византия императоры (ө. 1180)
1293 – Есүн Темүр, Қытай императоры (ө. 1328)
1470 – Вэнь Чжэнмин, Мин дәуіріндегі суретші (ө. 1559)
1489 – Маргарет Тюдор, Шотландияның Джеймс IV королінің әйелі, Англия королі Генрих VII-нің қызы (ө. 1541)
1570 – Джеймс Уайтлок, ағылшын судьясы және саясаткер, Честердің бас судьясы (ө. 1632)
1592 – Хун Тайцзи, Қытай императоры (ө. 1643)
1598 – Ханс Нансен, даниялық заңгер және саясаткер (ө. 1667)

1601 1900

1628 – Джон Буньян, ағылшын уағыздаушы, теолог және жазушы (д. 1688)
1631 – Абрахам Брюгель, фламанд барокко суретшісі (д. 1690)
1632 – Жан Батист Лулли, итальяндық француз композиторы және дирижері (д. 1687)
1640 – Виллем де Вламинг, фламанд капитаны және зерттеуші (д. 1698)
1661 – Эдвард Хайд, 3-ші Кларендон графы, ағылшын әскери және саясаткер, Нью-Йорк колониясының 14-ші губернаторы (д. 1723)
1681 – Жан Кавалье, француз көтерілісшілерінің басшысы (д. 1740)
1682 – Бетти Пэррис, Массачусетс штатының Сейлем қаласынан шыққан әйел, басқаларды колдовство жасады деп айыптаған (д. 1760)
1694 – Леопольд, Анхальт-Кётен князі (д. 1728)
1700 – Натаниэль Блисс, ағылшын астрономы және математигі (д. 1764)
1700 – Софи Магдалена Бранденбург-Кульмбахтан (д. 1770)
1757 – Уильям Блейк, ағылшын ақыны және суретшісі (д. 1827)
1760 – Мария Тереза Понятовска, польша ақсұлуы (д. 1834)
1772 – Люк Ховард, ағылшын химигі және метеорологы (д. 1864)
1774 – Мария Антония Пармская (д. 1841)
1785 – Виктор де Брогли, француз заңгері және саясаткері, Францияның 9-шы премьер-министрі (д. 1870)
1792 – Виктор Кузен, француз философы және ғалымы (д. 1867)
1793 – Карл Йонас Лав Альмквист, швед ақыны, композиторы және сыншысы (д. 1866)
1804 – Уильям Вестон, ағылшын австралиялық саясаткер, Тасманияның 3-ші премьер-министрі (д. 1888)
1805 – Джон Ллойд Стивенс, американ археологы және зерттеушісі (д. 1852)
1810 – Уильям Фруде, ағылшын инженері және сәулетшісі (д. 1879)
1820 – Фридрих Энгельс, неміс ағылшын философы, экономисі және журналисі (д. 1895)
1829 – Антон Рубинштейн, ресейлік пианист, композитор және дирижер (д. 1894)
1837 – Джон Уэсли Хайатт, американ инженері (д. 1920)
1853 – Хелен Магилл Уайт, американ ғалымы (д. 1944)
1857 – Испанияның Альфонсо XII (д. 1885)
1861 – Адина Эмилия Де Завала, американ мұғалімі, тарихшы және Техас тарихын сақтаушы (д. 1955)
1864 – Джеймс Аллен, ағылшын жазушысы және ақыны (д. 1912)
1864 – Линдли Миллер Гаррисон, американ заңгері және саясаткері, АҚШ-тың 46-шы соғыс министрі (д. 1932)
1866 – Генри Бэкон, американ сәулетшісі, Линкольн ескерткішін жобалаған (д. 1924)
1876 – Берт Воглер, Оңтүстік Африка крикетшісі (д. 1946)
1880 – Александр Блок, ресей ақыны және драматургі (д. 1921)
1881 – Стефан Цвейг, австриялық жазушы, драматург және журналист (д. 1942)
1887 – Эрнст Рём, неміс әскери және саясаткер (д. 1934)
1891 – Грегорио Перфекто, филиппин журналисі, юрисі және саясаткері (д. 1949)
1891 – Мейбл Альварес, американ суретшісі (д. 1985)
1894 – Брукс Аткинсон, американ театр сыншысы (д. 1984)
1894 – Генри Хазлитт, американ экономисі және философы (д. 1993)
1895 – Хосе Итурби, испан пианисті және дирижері (д. 1980)
1896 – Донн Пауэлл, американ жазушысы және драматургі (д. 1965)
1896 – Лилия Скала, австриялық-американ актрисасы (д. 1994)
1898 – Ихап Хулуси Гёрей, түрік графикалық суретшісі (д. 1986)
1900 – Мэри Ботвелл, канадалық классикалық вокалисі және суретшісі (д. 1985)

1601 1900

1667 – Жан де Тевенот, француз лингвисті және ботаник (ту. 1633)
1675 – Базиль Фелидинг, Денбигтің 2-конты, ағылшын сарбазы және саясаткері (ту. 1608)
1675 – Леонард Хоар, ағылшын министрі және академик (ту. 1630)
1680 – Джан Лоренцо Бернини, итальян мүсіншісі және суретшісі (ту. 1598)
1680 – Джованни Франческо Грималди, итальяндық суретші және сәулетші (ту. 1606)
1680 – Афанасий Кирхер, неміс діни қызметкері, филолог және ғалым (ту. 1601)
1694 – Мацуо Башо, жапон ақыны және ғалымы (ту. 1644)
1695 – Джованни Паоло Колонна, итальяндық органшы, композитор және педагог (ту. 1637)
1695 – Энтони Вуд, ағылшын тарихшысы және жазушысы (ту. 1632)
1698 – Луи де Буаде де Фронтенак, француз сарбазы және саясаткері, Жаңа Францияның 3-ші генерал-губернаторы (ту. 1622)
1763 – Наунгдаугги, Бірма патшасы (ту. 1734)
1785 – Уильям Уиппл, американдық генерал және саясаткер (ту. 1730)
1794 – Фридрих Вильгельм фон Штубен, прус-американдық генерал (ту. 1730)
1794 – Сэр Джеймс Тайлни Лонг, 7-ші баронет, ағылшын саясаткері (ту. 1736)
1801 – Деодат Грате де Доломье, француз геологы және академик (ту. 1750)
1815 – Иоганн Петер Соломон, неміс скрипкашысы, композитор және дирижер (ту. 1745)
1852 – Людгер Дюверней, француз журналисі және саясаткері (ту. 1799)
1852 – Эммануил Ксантос, грек белсендісі, Filiki Eteria ұйымын құрғандардың бірі (ту. 1772)
1859 – Вашингтон Ирвинг, американдық әңгімеші, очеркші, өмірбаяншы, тарихшы (ту. 1783)
1870 – Фредерик Базиль, француз сарбазы және суретшісі (ту. 1841)
1873 – Катерина Скарпеллини, итальяндық астроном және метеоролог (ту. 1808)
1878 – Орсон Хайд, американдық діни көшбасшы, Он екі елшінің кворумының 3-ші президенті (ту. 1805)
1880 – Айрес де Орнелас е Васконселуш, португалиялық архиепископ (ту. 1837)
1890 – Джотирао Фуле, үнді философы және белсендісі (ту. 1827)
1891 – Сэр Джеймс Корри, 1-ші баронет, британдық саясаткер (ту. 1826)
1893 – Талбот Бейнс Рид, ағылшын жазушысы (ту. 1852)

1901 жылдан қазіргі уақытқа дейін

1901 – Мозес Диксон, африкалық-американдық аболиционист, сарбаз, пастор және «Бостандық рыцарлары» ұйымын құрған (ту. 1824)
1904 – Герман де Пурталес, швейцариялық теңізші (ту. 1847)
1907 – Станислав Выспианский, поляк драматургі, ақын және суретші (ту. 1869)
1912 – Уолтер Бенона Шарп, американдық кәсіпкер (ту. 1870)
1917 – Микелис Авлихос, грек ақыны және ғалымы (ту. 1844)
1921 – `Абдул Баха, Бахаи дінінің басшысы (ту. 1844)
1930 – Константин VI Константинопольдік (ту. 1859)
1935 – Эрих фон Хорнбостель, австриялық музыка зерттеушісі және ғалымы (ту. 1877)
1939 – Джеймс Нейсмит, канадалық-американдық дәрігер және педагог, баскетбол ойлап тапты (ту. 1861)
1943 – Александр Хеллат, эстондық заңгер және саясаткер, Эстонияның 6-шы Сыртқы істер министрі (ту. 1881)
1945 – Дуайт Ф. Дэвис, американдық теннисші және саясаткер, АҚШ-тың 49-шы Соғыс министрі (ту. 1879)
1947 – Филипп Леклер де Гаутклок, француз генералы (ту. 1902)
1953 – Фрэнк Олсон, американдық биолог және химик (ту. 1910)
1954 – Энрико Ферми, итальяндық-американдық физик және ғалым, Нобель сыйлығының лауреаты (ту. 1901)
1960 – Дирк Ян де Гир, голландтық заңгер және саясаткер, Нидерландының премьер-министрі (ту. 1870)
1960 – Цунэнохана Каничи, жапон сумо күресшісі, 31-ші Йокодзуна (ту. 1896)
1960 – Ричард Райт, американдық романист, әңгімеші, эссеші және ақын (ту. 1908)
1962 – К. С. Дей, үнді әнші-күйші және актер (ту. 1893)
1962 – Нидерландының Вильгельминасы (ту. 1880)
1968 – Энид Блайтон, ағылшын жазушысы және ақыны (ту. 1897)
1971 – Васфи әл-Тал, Иорданиялық капитан және саясаткер, Иорданияның 34-ші премьер-министрі (ту. 1920)
1972 – Хавергал Брайан, ағылшын композиторы (ту. 1875)
1973 – Марте Бибеско, румындық француз жазушысы және ақыны (ту. 1886)
1975 – Педер Фуруботн, норвегиялық коммунист және нацизмге қарсы Көтеріліс жетекшісі (ту. 1890)
1976 – Розалинд Расселл, американдық актриса және әнші (ту. 1907)
1977 – Боб Мюзель, американдық бейсболшы және теңізші (ту. 1896)
1978 – Антонио Веспусио Либерти, аргентиналық кәсіпкер (ту. 1902)
1982 – Грекия мен Данияның Хеленасы (ту. 1896)
1983 – Кристофер Джордж, американдық актер (ту. 1929)
1987 – Чо Хао Ли, қытайлық-американдық биолог және химик (ту. 1913)
1987 – Казухару Сонода, жапон күрескері (ту. 1956)
1992 – Сидни Нолан, австралиялық ағылшын суретшісі және ғалымы (ту. 1917)
1993 – Джерри Эдмонтон, канадалық-американдық барабаншы (ту. 1946)
1993 – Гарри Мур, американдық комедия актері, тележүргізуші және ойын-сауық шоуының жүргізушісі (ту. 1915)
1994 – Джеффри Дамер, американдық серийлі кісі өлтіруші (ту. 1960)
1994 – Бастер Эдвардс, ағылшын боксшысы және қылмыскер (ту. 1932)
1994 – Джерри Рубин, американдық кәсіпкер және белсенді (ту. 1938)
1995 – Джо Келли, ирландтық жарыс машинасының жүргізушісі (ту. 1915)
1997 – Жорж Маршал, француз актері (ту. 1920)
1998 – Керри Венделл Торнли, американдық әскери қызметкер және жазушы (ту. 1938)
2001 – Кал Манн, американдық әнші-күйші (ту. 1917)
2001 – Уильям Рид, шотландтық лейтенант және ұшқыш, Виктория кресінің иегері (ту. 1921)
2002 – Мелих Цевдет Андай, түрік ақыны және жазушысы (ту. 1915)
2003 – Тед Бейтс, ағылшын футболшысы және менеджері (ту. 1918)
2003 – Антония Форест, ағылшын жазушысы (ту. 1915)
2003 – Михкель Матиесен, эстондық инженер және саясаткер (ту. 1918)
2005 – Марк Лоуренс, американдық актер, режиссер, продюсер және сценарист (ту. 1910)
2005 – Джек Конканнон, американдық футболшы және актер (ту. 1943)
2007 – Гудрун Вагнер, прусстық режиссер және продюсер (ту. 1944)
2008 – Хавальдар Гаджендер Сингх, үнді сарбазы (ту. 1972)
2008 – Сандип Унникришнан, үнді сарбазы (ту. 1977)
2009 – Жилль Карл, канадалық режиссер, продюсер және сценарист (ту. 1928)
2010 – Лесли Нильсен, канадалық-американдық актер және продюсер (ту. 1926)
2011 – Ллойд Дж. Олд, американдық иммунолог және ғалым (ту. 1933)
2012 – Кнут Анлунд, швед тарихшысы, жазушы және ғалым (ту. 1923)
2012 – Spain Rodriguez, американдық иллюстратор (ту. 1940)
2012 – Франко Вентрилья, американдық опера әншісі (ту. 1922)
2012 – Зиг Зиглар, американдық әскери қызметкер және жазушы (ту. 1926)
2013 – Джек Мэтьюс, американдық жазушы, драматург және ғалым (ту. 1925)
2013 – Митя Рибичич, итальяндық словендық сарбаз және саясаткер, Югославияның 25-ші премьер-министрі (ту. 1919)
2013 – Жан Луи Ру, канадалық актер және саясаткер, Квебектің 34-ші вице-губернаторы (ту. 1923)
2013 – Бейл Шахтер Готсман, австриялық-американдық ақын және әнші-күйші (ту. 1920)
2014 – Чеспирито, мексикалық актер, режиссер, продюсер және сценарий авторы (ту. 1929)
2014 – Саид Акал, ливандық ақын, драматург және тіл білімі маманы (ту. 1912)
2014 – Дейл Армстронг, канадалық жарыс машинасының жүргізушісі (ту. 1941)
2015 – Уэйн Бикертон, Уэльстік әнші-күйші және продюсер (ту. 1941)
2015 – Люк Бонди, швейцариялық режиссер және продюсер (ту. 1948)
2015 – Джерри Бёрн, ағылшын-уэльстік футболшы (ту. 1938)
2015 – Марджори Лорд, американдық актриса (ту. 1918)
2015 – Олене Уолкер, американдық заңгер және саясаткер, Ютаның 15-ші губернаторы (ту. 1930)
2018 – Гарри Лесли Смит, британдық жазушы және саяси комментатор (ту. 1923)
2020 – Дэвид Праус, ағылшын ауыр атлетик чемпионы, актер және «Жасыл крест адамы» (ту. 1935)
2021 – Вирджил Абло, американдық сәндесуші және кәсіпкер (ту. 1980)
2021 – Фрэнк Уильямс, «Уильямс Гран-при Инжиниринг» құрылтайшысы (ту. 1942)
2023 – Чарли Мангер, американдық кәсіпкер және «Беркшир Хатауэй» компаниясының вице-президенті (ту. 1924)