Кіріспе

Рокингем округіндегі қала, Нью-Гэмпшир штаты, Америка Құрама Штаттары.

Лондондерри – Нью-Гэмпшир штатының батыс Рокингем округіндегі қала. Ол штаттың ең ірі және төртінші ірі қалалары – Манчестер мен Дерри қалаларының арасында орналасқан. 2020 жылғы халық санауы бойынша халық саны 25 826 адамды құрады. Лондондерри алма бақтарымен әйгілі және Stonyfield Farm компаниясының бас кеңсесі мен Манчестер-Бостон аймақтық әуежайының бөлігі орналасқан. 2020 жылғы халық санауында 11 645 адам тұрған қаланың тығыз қоныстанған бөлігі Лондондерри халық санауымен белгіленген аймақ (CDP) деп аталады және шамамен қаланың оңтүстік-шығыс және оңтүстік бөліктерін, соның ішінде Нью-Гэмпширдің 102-бағдарламалық жолын қамтиды.

Ерте тарих

Лондондерри алғашқыда жаңғақ ағаштарының тығыз ормандығынан "Натфилд" деп аталған аймақта орналасқан. 1719 жылдың 23 қыркүйегінде Нью-Гэмпшир провинциясының Бас кеңесіне қала құру туралы өтініш ұсынылды. Өтініште өтініш берушілердің "өткен жылдың сәуір айының 11-і шамасында Натфилдке" қоныстанғаны көрсетілген, яғни 1719 жылдың 11 сәуірінде. Өтініште "он шаршы миль" жер сұралып, қазір Ирландия мен Жаңа Англиядан келген шамамен жетпіс отбасы мен тұрғын бар екені айтылды. 1722 жылдың 21 маусымында қалаға жарғы беріліп, "Лондондерри" деген ат қойылды. Нью-Гэмпшир провинциясының губернаторы Сэмюэл Шут берген жер учаскесінің сипаттамасы былай болды: "Честердің солтүстік-шығыс бұрышында орналасқан, Честердің оңтүстік-шығыс бұрышын көрсететін Beach Tree ағашынан бастап, одан төрт жарым миль оңтүстіске қарай Кингстаун шебімен, содан кейін бір миль үш тоқсан бөлігі батысқа қарай, одан алты жарым миль оңтүстіске қарай, одан тоғыз жарым миль батыс-солтүстікке қарай, одан он бір жарым миль солтүстікке қарай, одан үш миль солтүстік-шығысқа қарай, одан бір миль шығыс-оңтүстік-шығысқа қарай және одан оңтүстік-оңтүстік-батысқа қарай Честердің оңтүстік-батыс бұрышына дейін, одан Честерге дейін он миль шығысқа қарай, алғаш айтылған Beach Tree ағашына дейін."

1739/40 жылдың 25 ақпанында қала екі шіркеуге бөлінді. Виндхэм 1741/42 жылдың 12 ақпанында бөлініп, жеке қала болып құрылды. Солтүстік-батыс бөлігі және басқа жерлер 1751 жылдың 3 қыркүйегінде Деррифилд, қазіргі Манчестер болып құрылды. Дерри 1827 жылдың 2 шілдесінде қала болып құрылды. Шекараны түзетулер мен қосымшалар осы кезеңде 1857 жылдың 27 маусымына дейін жалғасты, ол кезде Гудзонмен (бұрынғы Нотингем-Вест) шекара белгіленді. 1719 жылы Дерриде, сол кезде Лондондерринің бір бөлігі болған, Солтүстік Америкадағы алғашқы картоп өсірілді. Нью-Гэмпшир провинциясына ұсынылған өтінішті мақұлдау үшін өтініш берушілер полковник Джон Уилурайттан жерді сатуға келісім алуы керек болды. Ол бұл жерге әкесінің алған грантына сүйене отырып иелік ету құқығын талап етті. Бұл келісім 1719 жылдың 12 қазанында қолға алынып, шекараның сипаттамасын қамтыды, ол Мерримак өзеніне дейін батысқа қарай созылды. Бұл 1673 жылы Массачусетс шығанағының колониясы Данстебл қаласына (қазіргі Нашуа) берген грантына қайшы келді. Массачусетс пен Нью-Гэмпшир провинциялары арасындағы шекара 1741 жылға дейін қазіргі орнымен белгіленбеді. Осылайша, Лондондерриге жер берілген кезде, батыс бөлігінің бір бөлігі Данстебл гранты мен Массачусетс шығанағының провинциясының құрамында болды. Нәтижесінде "Данстебль басып алушыларымен" туған жер дауы мен қақтығыстар 1783 және 1791 жылдары қала басшылығымен әлі де шешіліп жатты. Жеке меншік иелері бұл дауларды 1812 жылға дейін бір-бірімен реттесті. 1790 жылы өткізілген АҚШ-тың алғашқы халық санағында қаланың халқы 2622 адамды құрады.

19 ғасырдан Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін

Манчестер мен Лоуренс темір жолы 1849 жылы қарашада ашылды, оның деполары Солтүстік Лондондерри, Уилсонның өткелі, Дерри және Виндхэмде орналасқан. Екі айдан кейін, 1850 жылы 26 қаңтарда, көрнекті тұрғын Дирборн Уиттиер Уилсонның өткелінде теміржол вагонының соққысынан қаза тапты. 12 наурызда қала барлық өткелдерде қақпалар қоюды талап етуге дауыс берді, бірақ бұл мәселе тағы бірнеше жылға созылды. Манчестер және Дерри көшесі темір жолы, кейде Дерри және Манчестер көшесі темір жолы немесе трамвай деп те аталады, 1907 жылы желтоқсанда ашылды және 1926 жылдың тамызына дейін Дерридегі Бродвей мен Манчестердегі Элм көшесі арасында жұмыс істеді.

Соғыстан кейінгі тарих

Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін қала шетіне көшу, әсіресе 93-ші тас жолының салынуы, қаланың дамуына ықпал етті.

21 ғасыр

COVID-19 пандемиясы Лондондерриде дау-жанжал тудырды, соның ішінде қаланың мектептерінде маска тағу режимін енгізу мәселесі бойынша қызу пікір таластар болды.

Медиа

Лондондерриді жабатын медиа органдарына «Лондондерри Таймс» және «Дерри Ньюс» кіреді.