Кіріспе

Пит Сент-Джонның 1979 жылғы әні "Атенри далалары" – ирланд халық балладасы үлгісінде Пит Сент-Джонның 1979 жылы жазған әні. 1840 жылдардағы Ұлы ашаршылық кезіндегі оқиғаны бейнелейтін әннің мәтінінде Атенри маңында, Галвей графтығында тұратын, аштықтан өлген отбасына азық-түлік ұрлаған және Ботани-Бейдегі Австралия жаза колониясына жер аударылған бір шалдың қиссасы баяндалады. Бұл ән Ирландия спорт жанкүйерлері арасында кеңінен танымал әнұранға айналды.

Тарих

"Атенри даласы" әні 1979 жылы Пит Сент-Джон жазған. Ол Атенри аймағынан шыққан жас жігіт туралы әңгіме естігенін айтты, ол Ирландиядағы ашаршылық жылдары отбасын асырау үшін жүгері ұрлаған және Австралияға жер аударылған. 1996 жылы 1880 жылдарда жарық көрген үлкен балдада осыған ұқсас сөздер болған деген талап айтылды; алайда фольклорші және зерттеуші Джон Моулден бұл талапқа ешқандай негіз таппады, ал Пит Сент-Джон өзі әндің мәтінін де, музыкасын да жазғанын мәлімдеді. 1979 жылы Дэнни Дойл бұл әнді жазды, ол Ирландиядағы синглдер тізімінде топ ондыққа енді. Бірақ ең табысты нұсқасын 1982 жылы Пэдди Райли шығарды. Ән тізімде төртінші орынға жетіп, 72 апта бойы сақталып тұрды. Содан бері тағы екі нұсқа Ирландияның топ ондығына енді: Кокс Кру 1999 жылы бесінші орынға, ал 2001 жылы Dance to Tipperary алтыншы орынға жетті. Әннің мәтінінде айыпталушының қылмысы "Тревелянның жүгерін ұрлаған" деп көрсетілген; бұл Дублин қамалындағы Ирландия Лорд-лейтенантының басқармасындағы жоғары дәрежелі ағылшын мемлекеттік қызметкері Чарльз Эдвард Тревелянға сілтеме. Тревелян "Ирландияны сабаққа келтіру үшін Құдай апатты жіберді" деген сөздерімен танымал. Бұл жүгері, бидай, сұлы және арпа Ирландияда өсіріліп, картоп ашаршылығына қарамастан экспортталды: халық арасында Тревелян оның экспортын тоқтатуға тырыспағаны үшін кінәлі деп есептеледі.

Спорттық әнұран

Ән 1980-ші жылдардың соңында Галвей округінің херлинг командасының жанкүйерлерінен террасаларда жиі естілді. 1990 жылғы әлем чемпионатында Ирландия Республикасының ұлттық футбол құрамасының жанкүйерлері, ал кейін 1990-шы жылдардың басында «Селтик» жанкүйерлері осы әнді қабылдады. Глазгодағы «Селтик» футбол клубының Ирландияда және Шотландияда ирланд тегінен шыққан адамдардың арасында көптеген жанкүйерлері бар. 1840 жылдары Ирландиядағы Ұлы ашаршылық кезінде 100 000 ирланд ашаршылықтан зардап шеккен адам Глазгоға көшіп кетті. 1991 жылы «Селтик» клубының көп жыл қызмет еткен ирланд қақпашысы Пэки Боннердің естелік матчы болғанда, ол Пит Сент-Джонды шараға қатысуға және ойын алдында жанкүйерлерге сөз сөйлеуге шақырды. Сент-Джон Глазгоны ашаршылықтан зардап шеккендерге көмектескені үшін алғыс айтты, содан кейін мыңдаған жанкүйерлердің қосылуымен «Атенридің далалары» әнін шырқады. Кейін ол бұл оқиғаны өміріндегі ең есте қаларлық сәттердің бірі деп атады. Әннің танымалдылығы, ішінара спорттық іс-шараларда қолданылуының арқасында, туристерді Атенриге тартуға көмектесті. Мұны мойындаған қала әкімдері Пит Сент-Джонды салтанатты қабылдауға шақырды және оған олардың алғысын білдіре отырып, скипетр мен тізбек сыйлады. Ән сондай-ақ Коннахт, Манстер, Лондон Ирландтық және Ирландия регби одағы командаларымен де байланысты. Көптеген адамдар бұл әнді Галвей округінің әні деп санайды, ол округ командасының GAA матчтарында орындалады. «Корк Сити Ф.К.» жанкүйерлері әннің сол мелодиясына «The Fields of Bishopstown» әнін қабылдады, бірақ мәтіні түпнұсқадан өзгеше. Ол үйдегі ойындарда жиі орындалады. «Ливерпуль» жанкүйерлері де сол мелодияны пайдаланып «The Fields of Anfield Road» әнін қабылдады, бірақ мәтіні олардың тарихы мен стадионына сілтеме жасайды. УЕФА Еуро-2012 турниріндегі Испанияға қарсы матчтың 83-ші минутында ирланд жанкүйерлері әнді айта бастады және ойынның соңғы алты минуты бойы, сондай-ақ қосымша уақыттың соңына дейін ән шырқады, олар топтан шығарылатынын білгенде, төрт голмен еселеп қалды және турнирде қалу үшін қажетті ұпайларды жинауға үлкермеді. Кейбір комментаторлар соңғы минуттарда комментарийлеуді тоқтатты, сонда жанкүйерлердің дауысы естілді. Бұл туралы халықаралық БАҚ-та кеңінен хабарланды.

Фильмде

Әнді фильмде Брайан О'Доннелл орындаған, ол кезде 11 жаста, Дублин көшелерінде ән салып жүрген, бірақ саундтректе "Жаман жаңалықтар" деп көрсетілген. Ол 1994 жылғы "Престол" фильміндегі жоқтау рәсімінде әйел кейіпкер а капелла орындайды. Сондай-ақ, ән "Dead Poets Society" фильмінде де пайда болады, бұл анахронизм, себебі фильм 1959 жылы өтеді, ал ән одан кейін жазылған, сондай-ақ "16 жыл ішіндегі алкоголь" фильмінде де естіледі. Әннің бірінші шумағы мен хорының а капелла нұсқасын "The Matchmaker" фильміндегі Дженеан Гарофало қазылық еткен ән сайысында табуға болады. 1996 жылғы "Kids in the Hall: Brain Candy" фильміндегі Рак шалдыққан жігіт кейіпкері әннің үлгісін қысқаша сыңғырлайды.