Кіріспе

1866 1867 1868

Жаңадан сатып алынған Аляска аумағында осы жылы бар болғаны 354 күн болды. Аумақ Ресей империясынан АҚШ-қа өткен кезде, 19 ғасырда Юлиан күнтізбесінен Григориан күнтізбесіне көшу 12 күннің орнына 11 күнмен жасалды. Бұл өзгеріс Халықаралық дата сызығының Азиядан Америкаға қарай аумақтық және геосаяси серпілісіне байланысты болды. 1867 жылғы 6 қазан (Юлиан күнтізбесі бойынша) жұма күнінен кейін 1867 жылғы 18 қазан (Грегориан күнтізбесі бойынша 19 қазан 1867 жылдың сенбі күні орнына) қайтадан жұма күні келді.

Қаңтар-наурыз

1 қаңтар – Ковингтон-Синциннати аспан көпірі АҚШ-тың Огайо штатындағы Синциннати мен Кентукки штатындағы Ковингтон арасында ашылды, бұл әлемдегі ең ұзын бір аралықтағы көпір болды. 1983 жылы ол жасаушысы Джон А. Роблингтің атымен аталып қайта жаңартылды. 8 қаңтар – Колумбия округінде афроамерикандық ерлерге дауыс беру құқығы берілді. 11 қаңтар – Бенито Хуарес қайтадан Мексика президенті болды. 15 қаңтар – Лондон мұз сырғанау апатында мұздың жарылуынан 40 адам қаза тапты. 30 қаңтар – Жапония императоры Комей 36 жасында кенеттен қайтыс болды, оның 14 жасар ұлы Мэйдзи императоры болды. 31 қаңтар – Маронит ұлтшыл көшбасшысы Юсеф Бей Карам Ливаннан француз кемесімен Алжирге аттанды. 3 ақпан – Шогун Токугава Ёсинобу тақтан бас тарды, ал марқұм император Комейдің ұлы, принц Муцухито, Киотода өткен шағын салтанатта Жапонияның Мэйдзи императоры атанды, осылайша Токугава шогунаты аяқталды. 7 ақпан – Батыс Вирджиния университеті Батыс Вирджиния штатының Моргантаун қаласында құрылды. 13 ақпан – Брюссельде Сенна өзенін жабу жұмыстары басталды. 14 ақпан – Грузия штатының Аугуста қаласында Аугуста институты құрылды, кейін ол Морхаус колледжі деп аталды. 15 ақпан – Иоганн Штраус II-нің "Көк Дунай" вальсі (An der schönen blauen Donau) алғаш рет Вена ерлер хорының концертінде орындалды. Осы жылдың соңында Штраус оны Париждегі Дүниежүзілік көрмеге арналған оркестрлік нұсқасына бейімдеді. 19 ақпан – Инлон өзені шайқасы: Цинь әулеті Қытайдың Хубэй провинциясында Ниен көтерілісшілерін жеңді. 22 ақпан – Индиана университетінің "Indiana Daily Student" газеті Блумингтонда жарық көрді. 28 ақпан – 20 жылдан кейін (1848 ж.) АҚШ Конгресі салық төлеушілердің Ватиканға дипломатиялық өкілдерді қаржыландыруын тоқтатып, қарым-қатынасты үзіп тастады. Қаржыландыру және қарым-қатынас 1984 жылы қайта жаңартылды. Наурыз – Иллинойс университеті Урбана-Шампейн құрылды (бір жылдан кейін есіктерін ашты). 1 наурыз – Небраска АҚШ-тың 37-ші штаты ретінде қабылданды. 5 наурыз – Ирландияда фениандық көтеріліс басталды. 16 наурыз – Джозеф Листердің антисептикалық хирургияның ашылуын сипаттаған мақаласы алғаш рет "The Lancet" журналында жарияланды. 23 наурыз – Нидерландының Вильгельм III Наполеон III-тен Люксембургті сату үшін 5 миллион гульдер ұсынысын қабылдады, бұл Люксембург дағдарысына әкелді. 29 наурыз – Британдық Солтүстік Америка заңына патшалық келісім берілді, осылайша Канада Доминионы құрылды, бұл оқиға Конфедерация деп аталды. Бұл 1 шілдеде Канада провинцияларын (Квебек және Онтарио), Нью-Брансуик және Новая Шотландияны біріктірді. Оттава астанаға айналды, ал Джон А. Макдональд Доминионның бірінші премьер-министрі болды. 30 наурыз – Алясканы сатып алу: АҚШ-тың Мемлекеттік хатшысы Уильям Х. Сьюард Алясканы Ресейдің Александр II-нен 7,2 миллион долларға, шамамен 2 цент/акр ($4.19/км²) бағамен сатып алды. Газеттер бұл мәмілені "Сьюардтың ақымақтығы" деп атады.

Қазан-желтоқсан

12 қазан – Ұлыбританиядан қылмыстық жазасын өтеу үшін тасымалдаудың соңы, соңғы сотталғандарды тасыған «Хоугумонт» кемесі Портсмуттен Батыс Австралияға 89 күндік сапарға шығады. 21 қазан – «Тағдыр белгілеуі»: Медисин-Лодж келісімі – Канзастағы Медисин-Лодж ағысының жанында Оңтүстік Ұлы жазықтықтағы үнді басшылары маңызды келісімге қол қойды, бұл түпкілікті американдық жазық тайпаларын Батыс Оклахомадағы резервацияға көшіруді талап етеді. 27 қазан – Италияның бірігуі: Джузеппе Гарибальди әскері Папа мемлекетіне кіріп жатыр. 2 қараша – Әйелдер әшекей журналы «Harper’s Bazaar»-дың бірінші саны жарық көрді. Бастапқыда апта сайын, кейін ай сайын жарияланды. 9 қараша – Жапонияның соңғы сёгуны Токугава Ёсинобу Мейдзи императорына отставкаға кететінін ұсынады. 21 қараша – Америкалық тәртіп сақтаушы Кэрри Нейсон Чарльз Глойдқа үйленеді. 23 қараша – Англияда «Манчестер шейіттері» 18 қыркүйекте Ирландиялық Республикалық Бауырластықтың екі мүшесін түрмеден босатуға тырысқан кезде полицейді өлтіргені үшін дарға асылды. 2 желтоқсан – Нью-Йорк қаласындағы театр сахнасында ағылшын жазушысы Чарльз Диккенс АҚШ-та алғаш рет публично оқыды. 13 желтоқсан – Клеркенвеллдегі жарылыс, 19 ғасырда Ұлыбританияда фениандар жасаған ең танымал әрекет. 18 желтоқсан – Ангола трагедиясы (Бәффало, Нью-Йорк маңындағы пойыз апаты): 49 адамның өртте қаза болуы Джон Д. Рокфеллерді минералды мөрленген, отқа төзімді жанғыш майын жасауға және сатуға, ал Джордж Вестингхаусты теміржолдың пневматикалық тежегішін ойлап табуға итермелейді, ол 1893 жылы АҚШ-та міндетті болады.

Күні белгісіз

Пьер Мишо алдыңғы дөңгелекті велоципедті, бірінші жаппай өндірілген велосипедті ойлап табады. Оңтүстік Африкада алмаз кендері табылады. АҚШ-та Ұлттық тыйым салу комитеті құрылады. Батыс Массачусетс штатындағы саңырауларға арналған Кларк мектебі алғаш рет есігін ашады, ол АҚШ-та балаларды ауызша әдіспен қарым-қатынас жасауға үйрететін алғашқы мектеп болады. Мичиган штатының Фонтейн-Пойнт қаласында артезиандық су бұлағы үздіксіз ағып шыға бастайды. Жан Батист Андре Гийоттың "La France" розасын ұсынғаннан кейін қазіргі заманғы роза дүниеге келеді. Құрғақ қызыл гүл (Gorse) Жаңа Зеландияда табиғи түрде таралып, көп ұзамай ең зиянды инвазивті арамшөпке айналады. 1867-1869 жылдардағы швед ашаршылығы басталады. Жаңа Орлеанда сары қызбадан 3093 адам қайтыс болады. Англияның Миддлсекс округінде "Уэпс" регби футбол клубы құрылады. Margarine Unie, сол кезде Антон Юргенс Юнайтед деп аталған, Unilever компаниясының алдағысы, бүкіл әлемдік тұрмыстық тауарлар, сұлулық және сусын брендтері, Нидерландта құрылған. Delhaize, Ahold Delhaize компаниясының алдағысы ретінде, Еуропаның ірі сауда тобы, Бельгияда құрылған. Парчизи ойыны таныстырылады.

Сәуір-маусым

2 сәуір – Эуген Сандов, неміс бодибилдері, цирк артисі (1925 ж.қ.)
7 сәуір – Холгер Педерсен, даниялық тіл білімі маманы (1953 ж.қ.)
9 сәуір – Крис Уотсон, Австралияның 3-ші премьер-министрі (1941 ж.қ.)
10 сәуір – Джордж Уильям Рассел, ирланд ұлтшылы, ақын және суретші (1935 ж.қ.)
13 сәуір – Сэмми Вудс, ағылшын крикетшісі (1931 ж.қ.)
16 сәуір – Уилбур Райт, американдық авиацияның ізашары, ағасы Орвиллмен бірге ұшақтың авторы (1912 ж.қ.)
23 сәуір – Йоханнес Фибигер, даниялық ғалым, физиология және медицина саласындағы Нобель сыйлығының лауреаты (1928 ж.қ.)
3 мамыр – Дж.Т. Харне, ағылшын крикетшісі (1944 ж.қ.)
7 мамыр – Владыслав Реймонт, поляк жазушысы, Нобель сыйлығының лауреаты (1925 ж.қ.)
14 мамыр – Курт Эйснер, неміс саясаткері, публицист (1919 ж.қ.)
26 мамыр – Королева Мария, Ұлыбританияның Георг V-нің әйелі (1953 ж.қ.)
2 маусым – Уильям Гуденуф, британдық адмиралы (1945 ж.қ.)
4 маусым – Карл Густав Эмиль Маннергейм, финляндиялық әскери қолбасшы және Финляндияның 6-шы президенті (1951 ж.қ.)
8 маусым – Фрэнк Ллойд Райт, американдық сәулетші (1959 ж.қ.)
9 маусым – Кларенс Гелдард, канада-американдық актер (1935 ж.қ.)
17 маусым – Флора Финч, британ-американдық нұсқаусыз фильмдердің комедия актері (1940 ж.қ.)
20 маусым – Леон Ваххольц, поляк ғалымы және сот медициналық сарапшысы (1942 ж.қ.)
24 маусым – Дж. Гордон Эдвардс, американдық кинорежиссер (1925 ж.қ.)
28 маусым – Луиджи Пиранделло, итальян жазушысы, Нобель сыйлығының лауреаты (1936 ж.қ.)
30 маусым – Эдвард Л. Бич, аға, американдық теңіз офицері, жазушы (1943 ж.қ.)

Күні белгісіз

Лилиан Белл, американдық романист және саяхат жазушысы (1929 ж. қайтыс болды), Хабиб Паша Эс Саад, Ливанның 3-ші премьер-министрі және 2-ші президенті (1942 ж. қайтыс болды), Флоренс Фуллер, Оңтүстік Африка туған австралиялық суретші (1946 ж. қайтыс болды), Чжан Хайпен, қытай және Маньчжуриялық генерал (1949 ж. қайтыс болды), Абдул Аwwал Жаунпури, үнді ислам ғалымы және жазушы (1921 ж. қайтыс болды), Елена Мейснер, румын әйелдер құқықтары үшін күрескен белсенді (1940 ж. қайтыс болды).

Қаңтар - маусым

14 қаңтар – Жан Огюст Доминик Ингрес, француз суретшісі (ту. 1780 ж.)
30 қаңтар – Император Комей, Жапонияның 121-ші императоры (ту. 1831 ж.)
6 наурыз – Артемус Уорд, американдық юморист (ту. 1834 ж.) (туберкулез)
25 наурыз – Фридлиб Фердинанд Рунге, неміс химигі (ту. 1794 ж.)
1 сәуір – Луи дю Кур, француз зерттеушісі, жазушы және әскери офицер (ту. 1812 ж.)
12 сәуір – Дэвид Канабарро, бразилиялық генерал, гаучо революционері (ту. 1796 ж.)
18 сәуір – Роберт Смирк, британдық сәулетші (ту. 1780 ж.)
27 сәуір – Бенджамин Холл, 1-ші Барон Ллановер, оның есімімен Биг Бен аталуы мүмкін (ту. 1802 ж.)
12 мамыр – Фридрих Вильгельм Эдуард Герхард, неміс археологы (ту. 1795 ж.)
23 мамыр – Уильям Кроушай II, Уэльс өнеркәсібі (ту. 1788 ж.)
29 мамыр – Маргарета Моррис, американдық энтомолог (ту. 1797 ж.)
30 мамыр – Рамон Кастилья, Перу әскери жетекшісі және саясаткер, үш рет Перу президенті (ту. 1797 ж.)
19 маусым – Мексика императоры Максимилиан I (аяусыз жазаланды) (ту. 1832 ж.)