Кіріспе

Көшіп жүрген сатушының түймелі түйіні (bottleneck travelling salesman problem) – дискретті немесе комбинаторлық оңтайландыру мәселесі. Мәселе – салмақты графтың ішіндегі Гамильтон циклін табу (әрбір түйінге дәл бір рет кіру), бұл циклдың ең ауыр жиегінің салмағын азайтады. Ол алғаш рет кейбір қосымша шектеулермен және толыққанды түрінде формулаланды.

Күрделілігі

Мәселе NP-қиын деп белгілі. Бұл мәселенің шешімдік нұсқасы, "берілген ұзындығы x үшін, G графында x-тен ұзын жиегі жоқ Гамильтон циклі бар ма?", NP-толық. NP-толықтығы Гамильтон циклін табу мәселесінен азайту арқылы тікелей шығады.

Алгоритмдер

Тағы бір қысқарту, бөтелке мойны TSP-ден қалыпты TSP-ге (мақсаты жиектер ұзындығының қосындысын азайту) кез келген қалыпты TSP-ге арналған алгоритмді бөтелке мойны TSP-ні шешу үшін де пайдалануға мүмкіндік береді. Егер бөтелке мойны TSP-нің жиек салмақтары бірдей салыстырмалы ретпен орналасқан кез келген басқа сандармен алмастырылса, бөтелке мойны шешімі өзгермейді. Сонымен қатар, егер тізбектегі әрбір сан барлық кіші сандардың қосындысынан артық болса, бөтелке мойны шешімі қалыпты TSP шешімімен бірдей болады. Мысалы, мұндай нәтижеге әр салмақты n^(i) деп қайта орнату арқылы қол жеткізуге болады, мұнда n – графтың төбелерінің саны, ал i – салмақтардың сұрыпталған тізбесіндегі жиектің бастапқы салмағының орны. Мысалы, осы түрлендіруден кейін Held-Karp алгоритмін бөтелке мойны TSP-ні O(n^(2)2^(n)) уақытында шешу үшін пайдалануға болады. Бұл жуықтау қатынасы ең жақсы мүмкін нәтиже. Өйткені, кез келген салмақталмаған графты жиектерінің салмағын 1 деп, ал барлық қабыспайтын төбелер арасындағы қашықтықты 2 деп белгілеп, метрикалық кеңістікке түрлендіруге болады. Осы метрикалық кеңістікте 2-ден жақсы жуықтау қатынасы бастапқы графтың Гамильтон циклына ие екенін анықтау үшін қолданылуы мүмкін, бұл NP-толық проблема. Егер кіріс метрикалық кеңістік болмаса, шекті жуықтау қатынасы мүмкін емес.