Кіріспе
Британдық социолог және саясаткер (1915–2002) Майкл Дунлоп Янг, Дартингтон бароны (9 тамыз 1915 – 14 қаңтар 2002), британдық социолог, әлеуметтік белсенді және саясаткер болған. Ол академиялық зерттеуші, poleмист және институттар құрушы ретінде әр түрлі салалардағы қала құрылысымен айналысты. Өмірінің барысында ол Лейборист партиясының идеологиясын қалыптастыруға зор үлес қосты. Лейборист партиясының саяси комитетінің хатшысы ретінде ол 1945 жылғы жалпы сайлауға арналған «Болашаққа бет бұрайық» атты сайлау бағдарламасын жасауға жауапты болды, әлеуметтік реформалардың белді тұлғасы болды және көптеген әлеуметтік пайдалы ұйымдарды құрды немесе құруға көмектесті. Олардың ішінде Тұтынушылар қауымдастығы, «Which?» журналы, Ұлттық тұтынушылар кеңесі, Ашық университет, Қоғамдық зерттеулер институты, Ұлттық білім беру колледжі, Ашық өнер колледжі және «Тіл желісі» – телефон арқылы аударма қызметі бар компания кіреді.
homonyms or similarly named people
Michael Dunlop Young, Baron Young of Dartington, (9 August 1915 – 14 January 2002), was a British sociologist, social activist and politician. He was an urbanist of different dimensions such as academic researcher, polemicist and institution builder. During an active life he was instrumental in shaping Labour Party thinking. When secretary of the policy committee of the Labour Party, he was responsible for drafting Let Us Face the Future, Labour's manifesto for the 1945 general election, was a leading protagonist on social reform, and founded or helped found a number of socially useful organisations. These include the Consumers' Association, Which? magazine, the National Consumer Council, the Open University, the Institute for Community Studies, the National Extension College, the Open College of the Arts and Language Line, a telephone interpreting business.
Ерте өмір және білім
Янг Манчестерде дүниеге келді, әкесі (Эрнест) Гибсон Янг – австралиялық скрипкашы және музыка сыншысы, анасы – ирланд богемиялық суретшісі және актрисасы Эдит Гермия Данлоп болған. Майклдың ұлы Тобидің айтуынша, Гибсон "жақсылыққа жарамайтын" адам еді және "оның ата-бабаларының иеленген жалғыз күмісі – олар ақсүйектерден ұрлаған нәрсе". Янг сегіз жасқа дейін Мельбурнда өсті, ата-анасының некесі бұзылар алдында Англияға қайтып келді. Ол бірнеше мектепке қатысты, соңында 1920 жылдары Девондағы жаңа прогрессивті мектеп – Дартингтон Холлға түсті. Ол студент, сенімді тұлға, төрағаның орынбасары және тарихшы ретінде осы мектеппен ұзақ жылдар бойы байланыста болды. Ол Лондон экономика мектебінде (BScEcon, MA) экономиканы оқыды, содан кейін 1939 жылы адвокаттыққа қабылдануға өтініш беріп, адвокат болды. Янг 1952 жылы LSE-де докторлық диссертациясын қорғауға дайындалды. Оның 1955 жылғы диссертациясы "Шығыс Лондондағы кеңейтілген отбасыны зерттеу" деп аталды.
Әлеуметтік зерттеулер және қоғамдық белсенділік
Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Янг Саяси және экономикалық жоспарлау институтының директоры болып қызмет етті және Еңбек партиясының зерттеулер директоры болды, онда ол 1945 жылғы жалпы сайлау манифестін және үлкен сөздер жинағын жазды. Ол Клемент Аттли басқаратын лейбористік үкіметте қызмет етті, бірақ 1950 жылы партияның идеялары таусылғанын айтып, қызметтен кетті. Ол Әлеуметтік ғылымдар зерттеу кеңесін құруды ұсынды және 17 жылдан кейін оның алғашқы директоры болды. Янгтың докторантуралық диссертациясынан туындаған Шығыс Лондондағы тұрғын үй және жергілікті басқару саясатын зерттеуі, оны қоғамдық қатынастар мен жергілікті Еңбек партиясы кеңесшілерінің жағдайына наразы етті. Бұл оны Қоғамдық зерттеулер институтын құруға итермеледі, ол оның әлеуметтік реформа идеяларын зерттеудің басты құралы болды. Оның негізгі қағидасы – адамдарға өз өмірін және институттарын басқаруда көбірек мүмкіндік беру болды. Батлер, Янг әлеуметтік психология мен социологиядағы бар зерттеулерді пайдаланып, кеңейтілген отбасының қазіргі қоғамдағы маңыздылығын көрсетті және өнімді еңбекпен байланысты емес, социалистік азаматтық, ынтымақтық және өзара көмекке негізделген модель ұсынды деседі. Янг қалалық жұмысшы табының қолдау көрсеткен туыстық байланыстарын және әйелдер арасындағы қарым-қатынастардың идеалданған түсінігін жариялады, отбасының солшылдар назарынан тыс қалғанын және оны прогрессивті күш ретінде қайта жаңғырту қажеттігін көрсетті. Мақсаты – жұмысшы табының отбасын нығайту және оны кооперативтік социализмнің үлгісі ретінде орнату болды. Ол осы кезеңде Өзара көмек орталығын да құрды. Янг (Питер Уиллмоттпен бірлесіп) «Шығыс Лондондағы отбасы және туыстық қатынастар» еңбегін жазды, онда қала маңындағы тұрғын үй кешеніне тығыз байланыстағы қоғамдық қауымды көшірудің әлеуметтік салдары құжатталды және талданды (социологтар бұл кешенді «Факинел» деп атады және оны көбінесе Кокни акцентімен айтады). 1958 жылы Янг Фабиан қоғамы үшін жазылған, бірақ жарияланудан бас тартқан «Меритократияның өрлеуі» атты әйгілі сатиралық туындысын жазды. Онда ол «меритократия» сөзіне теріс мағына берді және бұл тұжырымның жететін мақсат ретінде қабылдануына көңілі қалды. Дәстүрлі академиялық мансапты жалғастыруға құштар болмаса да, Янг 1961 жылдан 1966 жылға дейін Кембридж университетіндегі Черчилль колледжінің мүшесі, ал 1989 жылдан 1992 жылға дейін Лондон университетінің Біркбек колледжінің президенті болды.
Ұйымдастыру қызметі
Энергиясы мол, тапқыр адам Янг қарапайым азаматтарға "төменнен жоғарыға" практикалық көмек көрсету мақсатымен көптеген жаңа ұйымдар құрды. 1950-1960 жылдары ол Тұтынушылар қауымдастығы мен Ұлттық тұтынушылар кеңесін құруға көмектесті, "саясат өндірістің саясатына аздап айналады, ал тұтыну саясатына көбірек айналады" деп мәлімдеді және бұл идеяларды "Доувердің шашылған ақ тостағандары" (1960) атты кітапшасында ұсынды. Ол сондай-ақ Ұлттық кеңейту колледжін және Питер Ласлеттпен бірге Anglia Television телеарнасында "таңғы университет" жобасын іске қосты, бұл 1964 жылы Гарольд Уилсон бастаған Ашық университетінің прототипі болды. Сол онжылдықта, 1987 жылы, ол Ашық өнер колледжін құрды, бұл қашықтықтан оқыту арқылы өнерді үйрету мүмкін емес деген сыншыларды жолдан шығарды. Ол сондай-ақ ағылшын тілін білмейтін адамдарға мемлекеттік қызметтерге тең қол жеткізуді қамтамасыз ету үшін Language Line телефон арқылы аударма қызметін құрды. Ол көптеген жас зерттеушілердің және "әлеуметтік кәсіпкерлердің" жұмысын қолдады және 1997 жылы Әлеуметтік кәсіпкерлер мектебін құрды. Янгтың жұмысының кейбір аспектілері оның Қоғамдық зерттеулер институты мен Өзара көмек орталығының бірігуінен құрылған Янг қоры арқылы дамытылды, оған Джефф Мулган жетекшілік етті. Өмір бойы, әсіресе қарт жасында, Янг егде саяхаттар туралы алаңдады. 1982 жылы ол Питер Ласлетт пен Эрик Мидвинтермен бірге Үшінші жас университетін және немерелері жоқ қарттар мен ата-бабалары жоқ жастарды біріктіретін Linkage ұйымын құрды. 2001 жылы ол балалар өміріндегі кең отбасының рөлін қолдау мақсатымен Grandparents Plus қайырымдылық қорын құрды.
Кейінгі саяси мансап
1978 жылғы 20 наурызда Янг өмірлік пэрлік мәртебесін алды, Еңбек партиясының қамшысын қабылдап, Дартингтон бароны Янг атағын иеленді, Девон графтығындағы Дартингтоннан. Оның көптеген жобалары Лондонға жиі сапар шегуді қажет етті, ал қаржысы таусылған кезде пэрлік тегін пойыз жолымен жүруге және қатысуға жәрдемақы алу мүмкіндігін ұсынды. СДП-ға қосылғаннан кейін, ол партияның саясат комитетінің мүшесі және оның ішкі саяси зерттеу орталығының – Тоуни қоғамының директоры болды. СДП-ның екінші жетекшісі Дэвид Оуэннің жақын серігі Янг 1988 жылы партияның Либералдық партиямен бірігуіне қарсы болды және Оуэнмен бірге «жалғасатын» СДП-ға өтті. Бірақ бір жыл өткен соң, ол Оуэннің сөзімен, партияның «ЕЭҚ, нарықтық экономика және «Тридент» мәселесіндегі үлкен өзгерісінен» кейін Еңбек партиясына қайта оралды. Дегенмен, Янг Еңбек партиясының келесі сайлауда жеңіске жете алатынына күмәндана берді және социализмді жаңғырту міндетіне олар әлі де толыққанды бетбұруы керек деп ойлады, себебі ол «Тони Кросленд қайтыс болғаннан бері социализм нашарлап кеткен» еді. Янгтың досы Эрик Мидвинтердің айтуынша, «Оның барлық ойлары, өткір жазулары, ұтымды жоспарлары, шебер басқарған бастамаларының бәрі нақты бір әдіспен басшылыққа алынды. Ол утопиялық социалист еді. Оның ойлауы Роберт Оуэн, Сент-Симон немесе Шарль Фурье сияқты 19 ғасырдың радикалдарының көзқарастарынан туындады, олар мемлекеттік билікте немесе ірі коммерциялық компанияларда болсын, үлкен институционализмді жек көретін». Ол – романшы, мүсінші және суретші, олармен оның некеге тұрудан бұрын дүниеге келген қызы және журналист әрі жазушы Тоби Янг атты ұлы болды. Янг пен Мурсом Оңтүстік Африканың қалашықтарындағы жобалар сияқты бірнеше жобада бірлесіп жұмыс істеді. Мурсом 1993 жылы қайтыс болды, ал 1995 жылы Янг 37 жастағы шляпник Дорит Улеманнға үйленді, олармен оның Гайя атты қызы дүниеге келді, ол 2021 жылдың шілдесінде 25 жасында қайтыс болды.