Кіріспе
Қытайлық суға секіруші Фу Минкся (1978 жылғы 16 тамызда Хубэй провинциясының Ухан қаласында туған) – Қытайдың зейнеткер суға секірушісі, көп мәрте Олимпиада ойындарының алтын медалінің иегері және әлем чемпионы. Ол 1991 жылы 12 жасында суға секіруден әлем чемпионатында жеңіске жетіп, барлық уақыттағы ең жас суға секіру чемпионы атанды. 1992 жылы Барселонада өткен Олимпиада ойындарында 13 жас 345 күндік шақта алтын медальді жеңіп алып, ең жас Олимпиада чемпионы ретінде танымал. 1990 жылдары Фу өте қиын суға секірулердің кең ауқымымен осы спорт түрінде үстемдік құрды. 2000 жылғы Сидней Олимпиадасында Фу төртінші алтын медалін жеңіп алып, америкалық Пэт Маккормик және Грег Луганиске қосылып, әлемдегі төрт дүркін Олимпиада чемпионы атанды.
Fu Mingxia (born August 16, 1978, in Wuhan, Hubei) is a retired Chinese diver, multiple Olympic gold medalist and world champion. She won the platform diving world championship in 1991 at the age of 12, making her the youngest diving champ of all time. She is also famous for being one of the youngest Olympic diving champions, having earned a gold at the 1992 Barcelona Games when she was just 13 years and 345 days old. Throughout the 1990s, Fu dominated the sport with her repertoire of extremely difficult dives. During the 2000 Sydney Olympics, Fu won her fourth gold medal, joining Americans Pat McCormick and Greg Louganis as the world's only quadruple Olympic diving champions.
Ерте өмір және мансап
Фу Минкся Қытайдың орталық бөлігіндегі Янцзы өзенінің бойында орналасқан Ухань қаласында жұмысшы отбасында дүниеге келді. Кенже әпкесінен шабыттанған Фу 5 жасында жергілікті спорт мектебінде гимнастикамен айналыса бастады. Бала болса да, Фу өте денелі және шаршамайтын еді. Дегенмен, жаттықтырушылар оның гимнаст ретінде жетістікке жете алмайтынын түсіндірді. Олар оған су спортын – секіруді ұсынды, бірақ жеті жастағы Фу оның кезде жүзе білмейтін. Фу гимнастикадан трамплинге секіруге ауысты. Көп ұзамай, 1989 жылы оны Пекинге шақырған Ю Фен оның талантын байқады. Фудың ерекше қабілеттерінің арқасында ол Қытайдың қатаң және жоғары нәтижелі элиталық спорт бағдарламаларының құрамына енді. Күшті жаттығулардың нәтижесінде Фу өз қорқыныштарын жеңіп, тез дамыды. Жатығулар аптасына жеті күн, күніне төрт-бес сағатқа созылды, кейде тіпті тоғыз сағатқа дейін. Фу кейде күніне 100 рет суға секіріп жаттықты. Біраз уақыттан соң, секіргенде платформаға сонша жақын келді де, шашы суға тие жаздады. 1990 жылы Фу халықаралық аренада дебют жасап, АҚШ-тың ашық чемпионатында және сол жазда Сиэтлде өткен Жақсы Ниет Ойындарында алтын медаль жеңіп алды. Оның 10 метрлік платформадан батыл секіруі 12 жасар қызды ұлттық қазынаға айналдырды. Бірақ, үлкен жауапкершілік сезімінен Фу 1990 жылдың күзінде Пекинде өткен Азия ойындарында үшінші орынға ғана ие болды. Жеңілістен кейін ол өзінің бағдарламасын өзгертіп, техникалық тұрғыдан қиынрақ, бірақ өзіне көбірек сенімді қимылдар қосты. 1991 жылы Фу Австралияның Перт қаласында өткен су спортынан әлем чемпионатына қатыса алды. Бәсекелестік өте жоғары болды, Фу міндетті секірісте сүрінбейтін болғандықтан финалда сегізінші орынға түсті. Алайда, ол өзін жинап алып, әлем чемпионы атанды, Кеңес Одағының әлем кубогының жеңімпазы Елена Мирошинаны 25 ұпаймен ұтты. 12 жасында Фу ең жас халықаралық чемпион атанды. Бұл атақ оның мәңгілік атағы болды, өйткені жарыстан кейін ұлттық федерация ережесін өзгертіп, халықаралық жарыстарға қатысатын барлық спортшылардың жасы 14-ке толған болуын талап етті. Фу алғашқыда 10 метрлік платформада көзге түссе, ол 3 метрлік серуен тақтасында да жарыса бастады. 1992 жылдың сәуір айында ол Шанхайда өткен қытайлық халықаралық су спорты турнирінде алтын медаль жеңіп алды. Фу 1992 жылы Испанияның Барселона қаласында өткен Олимпиада ойындарында тұңғыш рет өнер көрсетті. Жарыс барысында 154 см (5'1/2"), 43 кг (94.8 фунт) Фу өзінің жастығына қарамастан, тәжірибелі қарсыластарын жеңіп бақты. Фу платформадан секіруде алтын медаль жеңіп алды. 13 жасында ол сол жылы Олимпиада ойындарында ең жас жүлдегер атанды және Ойындар тарихында екінші ең жас орын алды. Сонымен қатар, ол ең жас Олимпиада чемпионы атағын алды, ол әлі күнге дейін оның қолында. Фудың алғашқы Олимпиададағы сәттілігі оны екінші Олимпиадаға дайындалуға ынталандырды. 1996 жылы Атлантада өткен Олимпиадаға дайындық барысында Фу күніне жеті сағат, аптасына алты күн жаттықты. Оның басқа іс-әрекеттері музыка тыңдау, теледидар көру және массаж жасау болды. Фудың жаттықтырушылары оны қатаң жаттықтырды, бірақ ол музыка арқылы физикалық және психикалық жағынан ауыр жаттығулардан демалып, тынығу табатынын айтты. Фу 1996 жылғы Олимпиада ойындарында өте жақсы өнер көрсетіп, екі түрде де алтын медаль жеңіп алды. Ол Олимпиада ойындарында екі түрде де жеңіске жеткен 36 жылдағы алғашқы әйел болды.
Зейнеткерлікке шығу және қайта оралу
Атлантадан кейін көп ұзамай үш алтын медаль иегері зейнеткерлікке шығуға шешім қабылдады және Пекиндегі Цинхуа университетінде менеджмент ғылымдарын оқыды. Фу саясатқа да қатысып, 1997 жылы Коммунистік партияның 15-ші съезіне делегат ретінде қатысты. Фу шамамен екі жыл бойы жарыстарға қатыспады. Бірақ 1998 жылы Фу университет командасымен суға секіруді қайта бастады, алайда өз шарттарымен. Оның өз шарттары дегені – қатаң жаттығу кестесін сақтау, бірақ күнделікті жаттығу сағатын бес сағатқа дейін азайту. Фу жаттығуды тек жаттығу үшін жасаудың мәні жоқ екенін түсінді. Университет командасының мүшесі ретінде Фу 1999 жылы Испанияның Пальма қаласында өткен Универсиадада хайбордтан және спрингбордтан жеңіс туын көтерді. Осыдан кейін бір жыл өткен соң, ол Суға секіру әлем кубогінде күміс медаль жеңіп алды. Фу ұлттық Олимпиада құрамасына қайта оралды және 2000 жылғы Австралияның Сидней қаласындағы Олимпиадаға дайындалып жатқанда үш метрлік синхронды суға секірудің жаңа түрін меңгерді. Фу және оның серіктесі Гуо Цзиньцзинь алты айдан да аз уақыт бірге жаттықты, бірақ күміс медальді қамсыздады. Оларды жеңген ресейлік жұп жылдар бойы бірге жаттыққан еді. Синхронды суға секіруден кейін Фу спрингбордтан өнер көрсетті. Ол алтын медальді жеңіп алды, соңғы секіруін тамаша орындады – кері бір жарым соммерсалт, екі жарым бұрылыс, оған төрешілер тоғыздық берді, ал Гуоны жеңу үшін сегіздік жеткілікті болар еді. Төрт алтын және бір күміс медальмен Фу барлық уақыттағы ең көп марапатталған Олимпиадалық суға секірушілердің біріне айналды. Ол жекелей жарыстарда Олимпиаданың екі қос жеңісін (double-double) жеңіп алған үш суға секірушінің бірі: Пэт Маккормик және Грег Луганис – қалған екеуі.
Неке және аналық
Фу 2002 жылы 15 шілдеде Гавайиде Гонконгтың бұрынғы қаржы хатшысы Антони Ленгке үйленді. Олардың некелері 2002 жылдың 30 шілдесіне дейін жарияланбады. Олардың бір қызы (2003 жылы 26 ақпанда туған) және екі ұлы (2004 жылы 12 желтоқсанда және 2008 жылы 25 сәуірде туған) бар. Фу енді су спортымен айналыспаса да, ол 2008 жылғы Пекин Олимпиадасын өткізу құқығы үшін күрескен комитеттің мүшесі болды. Пекин өткізу құқығын жеңіп алды, ал Фу осы іс-шараның елшісі болды.