Кіріспе

Криптографиялық протоколының түрі Аутентификациялық протокол - екі субъект арасында аутентификациялық деректерді беру үшін арнайы жасалған компьютерлік байланыс протоколының немесе криптографиялық протоколының түрі. Ол қабылдаушы субъектіге қосылушы субъектіге (мысалы, Серверге қосылатын Клиентке) аутентификациялауды, сондай-ақ қосылушы субъектіге (Серверге Клиентке) аутентификациялау үшін қажетті ақпараттың түрін және синтаксисін жариялау арқылы өзін аутентификациялауды қамтамасыз етеді. Бұл компьютерлік желілердегі қауіпсіз байланыс үшін қажетті ең маңызды қорғау қабаты болып табылады.

PPP Point-to-Point протоколы үшін әзірленген аутентификация протоколдары

Протоколдарды негізінен Point to Point Protocol (PPP) серверлері қашықтан қолданушылардың кім екенін тексеру үшін пайдаланады, олардан сервердегі деректерге қол жеткізуге рұқсат беру алдында. Көптеген протоколдар аутентификацияның негізі ретінде құпия сөзді қолданады. Көбінесе, байланыс жасайтын тараптар құпия сөзді бұрыннан білуі керек.

PAP - парольді аутентификациялау протоколы

Парольді аутентификациялау протоколы – ең көне аутентификациялау протоколдарының бірі. Аутентификация клиент қосылыс басталғанда (қолданушы аты мен пароль) құрамындағы пакетті жіберу арқылы басталады, ал клиент растама алынғанға дейін аутентификация сұрауын қайталап тұрады. Ол өте қауіпсіз емес, себебі құпия ақпарат «ашық» түрде және бірнеше рет жіберіледі, бұл оны тыңшылық және «адам ортада» сияқты ең қарапайым шабуылдарға осал етеді. Егер жүзеге асыруда күштірек аутентификациялау әдісі қолжетімді болса, ол PAP-тан бұрын ұсынылуы керек. Аралас аутентификациялау (мысалы, бір клиент PAP және CHAP әдістерін кезекпен пайдалануы) да күтілмейді, өйткені PAP парольді ашық мәтінмен жіберу арқылы CHAP аутентификациясын әлсіретеді.

CHAP - Шақыру-қол шашу аутентификациялау протоколы

Бұл протоколдағы аутентификация процесі әрқашан сервер/хост тарапынан басталады және сессия барысында кез келген уақытта, тіпті бірнеше рет орындалуы мүмкін. Сервер кездейсоқ тізбек жібереді (әдетте 128 байттық). Клиент парольді және алынған тізбекті MD5 хэш-функциясының параметрлері ретінде пайдаланады, содан кейін нәтижесін және пайдаланушы атын ашық мәтінмен бірге жібереді. Сервер пайдаланушы атын сол функцияны қолдану үшін пайдаланады және есептелген және алынған хэш-ті салыстырады. Аутентификация сәтті немесе сәтсіз аяқталады.

AAA архитектурасының протоколдары (Аутентификация, Авторизация, Есепке алу)

Үлкен желілерде пайдаланушыны растау (Аутентификация), сервер деректеріне қол жеткізуді басқару (Авторизация) және желі ресурстарын қадағалау, сондай-ақ қызметтерді есептеу үшін қажетті ақпаратты тіркеу (Accounting) үшін қолданылатын күрделі протоколдар.

TACACS, XTACACS және TACACS+

IP негізіндегі аутентификацияны шифрлаусыз пайдаланатын ең көне AAA протоколы (қолданушы аттары мен парольдер ашық мәтін түрінде жіберіледі). Кейінірек XTACACS (Extended TACACS) нұсқасы авторизация және есепке алу мүмкіндіктерін қосты. Бұл екі протокол да кейіннен TACACS+ протоколымен алмастырылды. TACACS+ AAA компоненттерін бөліп, оларды жеке серверлерде өңдеуге мүмкіндік береді (мысалы, авторизация үшін басқа протоколды да қолдануға болады). Ол TCP (Transmission Control Protocol) протоколын қолданып, бүкіл пакетті шифрлайды. TACACS+ – Cisco компаниясының меншік құқығындағы протокол.

РАДИУС

Қашықтықтан аутентификация шақыру пайдаланушы қызметі (RADIUS) – интернет-провайдерлер кеңінен қолданатын толыққанды AAA протоколы. Дәлелдемелер көбінесе пайдаланушы аты мен пароль комбинациясына негізделген, ал деректерді жеткізу үшін NAS және UDP протоколдары қолданылады.

ДАЙМЕТР

Диаметр (протокол) RADIUS протоколынан дамып, TLS арқасында жоғарырақ қауіпсіздік пен сенімдірек TCP немесе SCTP транспорттық протоколын қолдану сияқты көптеген жетілдірулерді қамтиды.

Керберос (протокол)

Керберос - MIT-де әзірленген орталықтандырылған желілік аутентификация жүйесі, MIT-ден ақысыз қолжетімді, сондай-ақ көптеген коммерциялық өнімдерде де қолданылады. Windows 2000 және одан кейінгі нұсқаларында бұл әдепкі аутентификация әдісі болып табылады. Аутентификация процесі бұрынғы протоколдармен салыстырғанда әлдеқайда күрделі. Керберос симметриялық кілттік криптографияны пайдаланады, сенімді үшінші тараптың болуын қажет етеді және қажет болған жағдайда аутентификацияның кейбір кезеңдерінде ашық кілттік криптографияны қолдануға болады.