Кіріспе

Бірмингем қаласындағы аудан, Англия

Эджбастон (/'//E//dZ//b//@//s//t//@//n/) – Англияның Вест-Мидлендс аймағындағы Бірмингем қаласының маңындағы аудан. Ол Бірмингем қаласының оңтүстік-батысында орналасқан және тарихи түрде Уорвикширге кірген. 2021 жылғы халық санауы бойынша Эджбастон және Солтүстік Эджбастон округтерінің біріктірілген халқы 42 295 адамды құрады. Эджбастон – Эджбастон крикет алаңы, Бирмингем университеті, Бирмингем ботаникалық бағы және Эджбастон садақ ату және алаңда теннис ойнау қоғамының орналасқан жері. Бұл қоғам – әлемдегі ең көне алаңда теннис клубы.

Этимология

Эджбастон дегеніміз – "Эджбальд есімді адамның ауылы", көне ағылшын тіліндегі жеке есім + "тун" – "шаруашылық". Эджбальд есімінің мағынасы – "батыл қылыш" (әдеби түрде "батыл жиек"). Бұл атау 1086 жылғы "Domesday Book" кітабында Колшиль жүзіндегі Celboldistane деп белгіленген ауыл ретінде кем дегенде 1139 жылға дейін жазылған, бұл ескі ағылшын тіліндегі "stān" – "тас, жартас" сөзі атаудың соңғы бөлігі деген жаңылыс пікір тудырады.

Тарих

19 ғасырда бұл аймақ Гоф Калторп және Гиллот отбасыларының бақылауында болды. Олар Эджбастонда фабрикалар мен қоймалар салуға тыйым салғандықтан, ол қаланың ең бай тұрғындары үшін тартымды жерге айналды. Содан кейін бұл жер "ағаштар басталатын орын" деп белгілі болды. Осы жеке үйлердің бірі бірінші санаттағы мұражай болып саналады және жұртшылыққа ашық.

Демография

1801 жылы Эджбастонның халқы шамамен 1000 адамды құрады. 1841 жылға қарай, бай өндірушілердің аймаққа көшіп келуі нәтижесінде бұл сан 16 500-ге дейін өсті. 1850 жылға қарай 29 көше салынды және үздірілмейтін өсім жалғасты. 2001 жылғы Ұлыбритания халық санағы көрсеткендей, 8,666 үй шаруасында 20 749 адам Бірмингем қалалық кеңесінің Эджбастон бөлімінде тұрды. Бұл бір үй шаруасына орташа есеппен 2,4 адамды құрады, бұл қала бойыншағы орташа көрсеткіштен (2,5 адам) сәл төмен. 871,6 га аумақты қамтитын ауданның халық тығыздығы гектарына 23,8 адамды құрады. Бірмингем қаласындағыдай, Эджбастонда да әйелдердің үлесі (50,1%) ерлерден сәл жоғары болды. Халықтың 27,1% 25-44 жас аралығында, ал 15,1% 45-59 жас аралығында болды. Эджбастонда зейнеткерлік жасына жеткен адамдардың үлесі 14,8% құрады, бұл Бірмингемнің қалған бөлігінен (16,7%) төмен. Сондай-ақ, еңбекке жарамды жастағы адамдардың үлесі 73,8% болды, бірақ ол ұлттық көрсеткіштен (61,5%) жоғары. Эджбастонда этникалық азшылықтардың үлесі орташа көрсеткіштен сәл жоғары, олар халықтың 31,8% құрайды, ал Бірмингемде бұл көрсеткіш 29,6% болды. Ең ірі этникалық азшылық тобы – британдық азиялықтар, олар халықтың 16,1% құрайды. Халықтың 25,6% Біріккен Корольдіктен тыс жерде дүниеге келген, бұл Бірмингемдегі көрсеткіштен (16,5%) жоғары. Христиан діні басым дін болып табылады, халықтың 52,5% өзін христиан деп жариялады, бұл Бірмингемдегі 59,1% көрсеткішімен салыстырылады. Олардың 8,0% мұсылман, бұл Бірмингемдегі 14,3% көрсеткіштен төмен. Эджбастонда православие дінін ұстанатын маңызды еврей қауымы болды. Эджбастон халқының 19,1% дінсіз екенін мәлімдеді. Эджбастон парламенттік сайлау округінің халқы әлдеқайда көп.

Басқару

Эджбастон Бирмингем қалалық округінің құрамындағы екі бөлімшеден тұрады – Эджбастон және Солтүстік Эджбастон, – және әрқайсысы Бирмингем қалалық кеңесіне екіден кеңесші сайлайды. Эджбастонның парламенттік сайлау округіне осы екі бөлімшемен қатар Бартли Грин, Харборн және Квинтон бөлімшелері де кіреді. Эджбастон сонымен қатар өз аудандық комитеті басқаратын "кеңес сайлау округі" де болып табылады.

Спорт

Уорвикшир округі крикет клубы Эджбастон крикет алаңында орналасқан, бұл аймақ тарихи тұрғыдан Уорвикширге қарасты. Алаң тек дағдылы округтік матчтарды қабылдап қана қоймай, бір күндік халықаралық және тест матчтарында Англия крикет командасына да үй иесі болады. Аймақта сонымен қатар әлемдік деңгейдегі теннис орталығы – Эджбастон Приори клубы да бар. Әйелдер арасындағы DFS Classic турнирі 1982 жылдан бері жыл сайын өткізіліп келеді және онда әлемнің жетекші ойыншылары бақ сынасады. Бұл турнир WTA турының бөлігі болып табылады, ал жеңістер әлемдік рейтингке енгізіледі. Жақын маңда 1860 жылы құрылған, әлемдегі ең көне теннис клубы – Эджбастон садақ ату және теннис қоғамы орналасқан. Сонымен қатар, мүшелерге ғана арналған гольф алаңы бар, онда қала маңының оңтүстік бөлігіне көрініс ашылады. Эджбастон крокет клубы 1915 жылдан бері осы аймақта қызмет етеді.

Қызықты орындар

Англия шіркеуінің приход шіркеулері – Сент-Огастин шіркеуі, Әйел Сент-Мария және Амброзий шіркеулері, Сент-Жермен шіркеуі, Сент-Джордж шіркеуі және Сент-Бартоломей шіркеуі, сонымен қатар Эджбастон ескі шіркеуі деп те аталады. 1961 жылы салынған Бірмингем орталық синагогасы да Эджбастон қаласында орналасқан. Хэгли жолында орналасқан Бірмингем ораториясының рим-католик шіркеуі 1907 жылы Барокко стилінде, осы жерде ағылшын ораториясын құрған Джон Генри Ньюманның ескерткіші ретінде салынған. Оның күмбезі – ерекше көзге түсетін нысан. Жазушы және ғалым Дж.Р.Р. Толкин өмір бойының жасөспірім кезеңін Эджбастонда өткізген, ал Эджбастонның екі мұнарасы – Перроттың ақымақтығы және Ораторияға жақын Су тарту мұнарасы, оның «Сақиналардың иесі» трилогиясының бір бөлігі «Екі мұнара» туындысына шабыттандырған деседі. Бірмингем университетінің кампусында орналасқан Барбер көркем өнер институты – бұл арнайы салынған галерея, онда ежелгі шеберлерден бастап Пикассоға дейінгі өнердің кең ауқымы ұсынылған. Бұрын Роттон Парк су қоймасы деп аталған Эджбастон су қоймасы Бірмингем каналдарына бастапқы сумен қамтамасыз етеді және қаланың ішкі ауданында маңызды демалыс орны болып табылады. Эджбастонның ішінде үш қоғамдық бақ орналасқан: Бирмингем ботаникалық бағы, Бірмингем университетінің Винтерборн ботаникалық бағы және Мартино бағы. Университет бақтарына іргелес орналасқан Эджбастон тоғаны (су қоймасымен шатастырмау керек) – ерекше ғылыми қызығушылық тудыратын нысан. Deer's Leap Wood – Эджбастонның солтүстік бөлігіндегі бұрынғы Митчеллс және Батлерс (сыра зауыты) жерінде орналасқан, табиғатты қорғау үшін жергілікті маңызы бар орын. Эджбастонда Бирмингемдегі жалғыз I санаттағы тұрғын үй құрылысы бар – 21 Ятелей-роудтағы Өнер және қолөнер стиліндегі үй, ол Герберт Тюдор Бакланд жобалаған және жеке пайдалану үшін салынған.

Саясат

Бірмингем Эджбастон сайлау округі болып табылады, және оның Парламент мүшесі (депутаты) – Лейборист партиясының Прит Гилл. Бұл маң Бірмингем қалалық кеңесінің екі округіне (Эджбастон округі және Эджбастон Солтүстік округі) бөлінген. Әр округте екі-екі кеңесші бар. Эджбастон округін екі консервативті кеңесші, ал Солтүстік Эджбастон округін екі лейборист кеңесші ұсынады. Эджбастон сайлау округінің басқа округтерінен Бартли Грин округін екі консервативті кеңесші, Харборн округін екі лейборист кеңесші, ал Квинтон округін екі лейборист кеңесші ұсынады. Бұл округ соңғы 68 жыл бойы әйел депутатын Парламентке жіберіп келеді. Бұрынғы депутаттардың қатарында Эджбастон қаласында туған премьер-министр Невилл Чемберлен де болған.

Білім

ХХ ғасырдың басынан бері Эджбастонда Эджбастон қыздар орта мектебі, Сент-Пол қыздар мектебі, Сент-Джордж мектебі, Король Эдуард мектебі, Король Эдуард VI Бес жол мектебі, Король Эдуард VI қыздар орта мектебі және Приория мектебі орналасқан. Эджбастонда Бирмингем университеті мен Бирмингем қалалық университетінің кампустары бар, сондай-ақ аймақта көптеген университет жатақханалары бар. Бірмингем университетінің орталығында орналасқан Джозеф Чемберлен ескерткіш сағат мұнарасы – Бірмингемдегі ең биік ғимараттардың бірі. Бұл аймақта Вест Хаус мектебі, Норфолк Хаус мектебі және Холлфилд мектебі сияқты бірнеше тәуелсіз дайындық мектептері бар, сонымен қатар Эджбастон қыздар орта мектебі, Приори мектебі және Сент-Жорж мектебінде бастауыш сыныптар да бар. Эджбастон – экуменикалық теологиялық колледж, Куинс колледжінің орналасқан жері. Вест Хаус мектебі, тәуелсіз бастауыш мектептер Бирмингем көк пальто мектебі және Холлфилд мектебі [Сент-Свитун мектебі] де осы аймақта орналасқан. Ұлыбританиядағы ең көне кәсіби би мектебі – Елмхурст би мектебі 2004 жылы Эджбастон қаласындағы жаңа ғимаратқа көшірілді. Сент-Филипс грамматикалық мектебі бұрын Ораторияға жақын орналасқан. Бірақ 1976 жылы ол жоғары сынып колледжіне айналып, 1995 жылы Оңтүстік Бирмингем колледжімен бірікті.

Көлік және жайлылық

Бұл аймаққа екі теміржол станциясы қызмет көрсетеді. Біріншісі – Университет станциясы, оңтүстік Эджбастоннан, Бирмингем университетінің батысында орналасқан. Екіншісі – қаланың ортаңғы айналма жолындағы ауданның солтүстігіндегі Бес жол теміржол станциясы. Екі станса да Крос-Сити желісінде жатыр. Бұл екі стансаның арасында бұрын Сомерсет жолы станциясы болған; алайда, ол 1930 жылы жабылып, сөйілген. A38 Бристоль жолы аудан арқылы өтеді және қала орталығы мен Нью-стриттен қаланың оңтүстік-батысына және одан әрі қарай бағытталатын қаланың маңызды көлік артерияларының бірі болып табылады. Бұл бағытта автобустар жиі тоқтайды. Тағы да бірнеше автобус маршруттары бар. Вустер және Бирмингем каналы осы аймақтан өтеді, қала орталығын Вустердегі Северн өзенімен байланыстырады. Ол 1790 жылдары салынған және ашылған, қазіргі уақытта бастапқы өнеркәсіптік қолданысына қарағанда, көбінесе демалыс және ойын-сауық мақсатында пайдаланылады. A456 Hagley Road Эджбастонның солтүстігінен өтеді және қала орталығымен, сондай-ақ Хейлсовен, Киддерминстер және Херефорд сияқты алыс жерлермен салыстырмалы түрде жылдам байланыс ұсынады. Ауданға ең жақын қоғамдық кітапханалар Харборн, Селли Оук және Балсалл Хит қалаларында орналасқан, ал Бирмингем университетінің бас кітапханасы (ақы төлеп мүше болып тіркелуге болады) осы аймақта орналасқан. Аймақта бірнеше медициналық мекеме бар, олардың ең танымалдары – Университет медициналық орталығы және Калторп клиникасы. Үлкен аурухана, Королева Елизавета ауруханасы осы аймақта орналасқан, ал оның жанында бұрынғы Селли Оук ауруханасының орны бар. Эджбастон ауылы трамвай аялдамасы 2022 жылдың шілдесінде Батыс Мидлендс метросының соңғы аялдамасы ретінде ашылды.