Кіріспе

XIX ғасырдағы американдық бизнесмен, қаржыгер және саясаткер Оливер Эймс (4 ақпан 1831 – 22 қазан 1895) – американдық бизнесмен, инвестор, меценат және республикалық саясаткер, 1887 жылдан 1890 жылға дейін Массачусетс штатының 35-ші губернаторы қызметін атқарды. Эймстің қоғамдық өмірінің басты мақсаты – қайтыс болған әкесі Оукс Эймстің абыройын қорғау болды. Оукс Эймс кәсіпкер және АҚШ өкілі болған, ал 1873 жылғы «Кредит Мобильер» скандалындағы рөлі үшін айыпталып, одан аз уақыттан кейін қайтыс болды. Эймстің губернаторлық қызметі штаттағы асқынбастылықты қолдайтын қозғалыстың күшеюіне байланысты дау-жанжалдармен де ерекшеленді. Эймс әкесінің мұрасын басқарды және оның көптеген бизнес мүдделерін өзіне алды. Ол ірі меценат болды, әсіресе туған қаласы Истонда архитектуралық ескерткіштер салдырды, олардың авторы – архитектор Х.Х. Ричардсон, сондай-ақ ландшафт дизайнері Фредерик Лоу Олмстедтің бірнеше жобаларын жүзеге асырды.

Ерте өмір және білім

Оливер Эймс 1831 жылдың 4 ақпанында Массачусетс штатының Истон қаласында Эвелин Орвилл (қызметте Гилмор) және Оукс Эймс отбасында дүниеге келді. Оның әкесі (әкесі мен ағасы, екеуінің де аты Оливер) Америка Құрама Штаттарындағы ең ірі қазық шеберханасы – «Эймс қазық дүкенінің» иесі болды. Оливер жергілікті мектептерде оқыды, содан кейін Солтүстік Атлборо және Лестердегі жеке академияларға қабылданды.

Іскерлік мансап

Брауннан кеткеннен кейін Эймс отбасылық бизнеске кіріп, өндіріс процестерінің барлық жақтарын үйреніп, саяхатшы сатушы болып жұмыс істеді. Эймс Массачусетс жасағында 4-ші Массачусетс полкіне қызмет етіп, 1857 жылы подполковник шеніне көтерілді, бірақ Америка Азамат соғысы басталар алдында отставкаға шықты. 1863 жылы әкесі Оливер Эймс ағасы қайтыс болғаннан кейін ол компанияның серіктесі атанды. Конгресс депутаты болған кезінде Оукс Эймс Crédit Mobiler акцияларын басқа конгрессмендерге нарықтық құнынан әлдеқайда төмен бағамен сатты. Бұл факті 1872 жылы жария болғанда, конгресс комиссиясы бұл теміржол заңнамасына әсер ету мақсатындағы парақорлық деп таныды. Осы скандал Оукс Эймстің кінәлі деп танылуына және көп ұзамай қайтыс болуына әкеп соқты. Эймс әкесінен зор байлық, бүкіл елдегі бизнес байланыстарының кең желісін және скандалға байланысты 6-8 миллион долларлық қарызды мұра етті. Ол сондай-ақ әкесінің мүлігін басқарушылардың бірі болды. Бірнеше жылдың ішінде Эймс қарыздарды толығымен өтеді, 1 миллион доллардан астам сомада сыйлықтар берді және мүлікті мұрагерлер арасында бөлісті.

Джей Гулдпен заңдық күрес

1875 жылы қаржыгер Джей Гулд «Юнион Пасифик» компаниясын бақылауға алды, ал Бостон инвесторларының үстемдік еткен Эймс тобы «Кредит Мобильер» компаниясын өз бақылауында ұстап тұрды. «Кредит Мобильер» компаниясы скандалға байланысты сот ісіне тартылды, ал оның акциялары Оукс Эймс мүлкінің маңызды бөлігін құрады. Компанияның жалғыз маңызды активі – «UP» компаниясына қарсы 2 миллион долларлық қарыз болды, және Эймс оның құнын қайтару үшін сот процесін бастады. Гулд пен «Юнион Пасифик» компаниясы қарсы шара қолданып, «Кредит Мобильер» компаниясын жаулап алып, Эймсті компания басқармасынан шығарып, сот ісін тоқтатты. Эймс акционер ретінде сотқа шағымданып, 1879 жылы «CM» компаниясын таратуға және өзін таратушы етіп тағайындауға қол жеткізді. Олардың арасындағы сот даулары 1880 жылы басылды, осы кезде акциялардың көп бөлігі Гулд сатып алды. Олардың күресі барысында Эймс Гулдқа «Central Branch Union Pacific Railroad» компаниясындағы бақылау үлесін акциясына 250 доллардан сатты. Эймс сатудан үлкен пайда тапты, ал Гулд оны «Юнион Пасифик» компаниясының басқаруымен толық құрлықтық теміржол желісін құру үшін сатып алды.

Алғашқы саяси мансап

Эймс қоғамдық өмірге қадам басып, қайтыс болған әкесінің естелігін мәңгі есте қалдыруды көздеді. Оның алғашқы саяси қызметтері Истон қаласының мектеп комитетіне мүше болып кіруі және жергілікті Республикалық партия комитетін басқаруы болды. Сондай-ақ ол теміржолдар мен мектептерді бақылайтын комитеттерде де жұмыс істеді. Эймс 1883 жылдан 1886 жылға дейін Батлердің (1883) және республикашыл Джордж Д. Робинсонның (1884–86) басшылығымен қызмет етті. Қызмет еткен кезінде ол Нью-Йорк, Нью-Хейвен және Хартфорд темір жолынан, сондай-ақ Хусак туннелінен мемлекеттік үлестің 1/3 бөлігін номиналдан төмен бағамен сатуға қол қойды. Губернатор ретінде Эймс саяси байланыстарға емес, қабілеттілікке негіздеп қызметкерлерді таңдап, оларды жоғары лауазымдарға тағайындаған білікті әкімші болды. 1887 жылы ол жақында қабылданған мемлекеттік қызмет ережелерінен әскери ардагерлерді босату туралы заңға қол қойды, бұл штаттың прогрессивтілерінің наразылығын тудырды. Оның өкілеттігі кезінде Массачусетс штатының әкімшілік үйін кеңейту жобасы бекітілді, ал 1889 жылы ол оның жаңа бөліктерінің іргетасын салуға көмектесті. Ол тыйым салуды жақтаушылардың арасында танымал болмады. 1889 жылы заң шығарушы орган штатта тыйым салуды енгізетін конституциялық түзетуді қабылдады, бірақ ол кейіннен өткізілген халық референдумында қолдау таппады.

Зейнеткерлік және өлім

1888 жылы оның денсаулығы нашарлай бастады, бәлкім, қызмет бабындағы жауапкершілік пен бизнес мүдделеріне байланысты болған шығар. Ол 1895 жылы Солтүстік Истон қаласындағы үйінде дүние салды.

Отбасы

Эймс 1860 жылы Нантакеттен Анна Коффин Рейге үйленді. Олардың алты баласы болды.

Мұра

Эймс Истон қаласының мемлекеттік жоғары мектебінің ірі қаржы демеушісі болды және оның құрметіне мектеп Оливер Эймс атымен аталады. Ол сондай-ақ Небраска штатындағы Оливер деген кішкентай елді мекеннің және ол инвестиция салған «Губернатор Эймс» шхунасының есімін берді. Әйелі Фредерик Лотроп Эймстің қасында Эймс архитектор Х.Х. Ричардсон және ландшафт дизайнері Фредерик Ло Олмстед жобаларын Солтүстік Истон қаласында қаржыландырды, олардың ішінде Оукс Эймс ескереу залы мен Эймс еркін кітапханасы бар. Бұл ғимараттар қазір Солтүстік Истонның Х.Х. Ричардсон тарихи ауданы, Ұлттық тарихи ескерткіштер ауданы болып табылады. Эймс спорт пен өнерді қолдады. Ол Нью-Йорктегі Бут театрына иелік етті және 1896 жылғы жазғы Олимпиада ойындарына Бостон атлетикалық қауымдастығының мүшелерін жіберу үшін қаржы жинады. Ол бір кезде Бостон саудагерлер клубының президенті болды, сондай-ақ Бостон өнер клубының президенті де болды.