Кіріспе

Лексингтон – АҚШ-тың Кентукки штатындағы екінші ең көп халқы бар қала (Луисвилльден кейін) және АҚШ-тың 60-шы ең көп халқы бар қаласы. Ол Файетт округінің орталығы болып табылады. Жер ауданы бойынша елдің 30-шы ірі қаласы. Лексингтон "Дүниежүзілік жылқы астанасы" деп белгілі. Қала Кентукки штатының Блюграсс аймағында орналасқан. Қаладағы атақты орындарға Кентукки жылқы паркі, The Red Mile және Keeneland жарыс жолдары, Rupp Arena, Central Bank Center, Трансильвания университеті, Кентукки университеті, Bluegrass Community and Technical College және Ұлттық таза тұқымды жарыс қауымдастығының (NTRA) бас кеңсесі кіреді. 2020 жылғы халық санауы бойынша қаланың халқы 322 570 адамды құрайды, бұл 516 811 адамнан тұратын қалалық аймақты және 747 919 адамнан тұратын біріктірілген статистикалық аймақты қамтиды. Лексингтон Файетт округімен толығымен біріктірілген, және керісінше. Оның үкіметі партиялық емес, 12 округтен тұрады, ал үш мүше жалпы сайлау арқылы тағайындалады, ең көп дауыс жинаған адам вице-мэр болып тағайындалады.

География

Лексингтон Файетт метро аймағына бес қосымша округ кіреді: Кларк, Джессамин, Бурбон, Вудфорд және Скотт. Бұл Луисвиллден кейін Кентуккидегі екінші үлкен метрополитен аймағы. АҚШ Халық санағы бюросының мәліметтері бойынша, қаланың жалпы ауданы құрайды, оның ішінде құрлық және (0,35%) су жамылған.

Қалалық көрініс

Лексингтон әртүрлі көріністерге ие қала.

Жоспарлау

Лексингтон тез өсіп келе жатқан халқын басқаруға мәжбүр болды, сонымен бірге аймаққа ерекшелік беретін айналасындағы жылқы фермаларының мінезін сақтауға тырысты. 1958 жылы Лексингтон елдегі алғашқы қалалық өсу шекарасын бекітті, бұл жаңа құрылысты қалалық қызмет аймағымен (ҚҚА) шектеді. Ол ауылдық қызмет көрсету аймағындағы жерлер үшін ашық кеңістікті сақтаудың ең төменгі мөлшерін белгіледі. 1980 жылы жан-жақты жоспар жаңартылды: ҚҚА құрамына қалалық белсенді орталықтар (ҚБО) және ауылдық белсенді орталықтар (АБО) енгізілді. ҚБО – урбанизацияланған аудандардағы коммерциялық және жеңіл өнеркәсіптік аудандар, ал АБО – 64-ші және 75-ші тас жолдар тораптарының маңында шоғырланған бөлшек сауда және жеңіл өнеркәсіп орталықтары болды. 1996 жылы ҚҚА кеңейтілді, RSA кеңейту аймағының бас жоспары (ҚАБЖ) арқылы RSA-ның бөлігі сатып алынды. Жазы ыстық және ылғалды, қысы орташа суық, бірақ көктем мен күзде жұмсақ ауа райы болады; ол USDA 6b беріктік аймағына жатады. Қала мен оны қоршаған Блюграсс аймағында төрт ерекше маусым бар: салқын үстірттік желдер, жазғы орташа түндер және ұзаққа созылмайтын ыстық, суық, жаңбыр, жел немесе қар. Айлық күндізгі орташа температура қаңтарда –ден шілдеде –ге дейін өзгереді, ал жылдық орташа температура –қа тең.

Демография

Лексингтон-Файетт метрополиялық статистикалық аймағы (MSA) Бурбон, Кларк, Файетт, Джессамин, Скотт және Вудфорд округтерін қамтиды. 2020 жылғы халық санауы бойынша MSA халқы 516 811 адамды құрайды. 2020 жылы Лексингтон-Файетт-Ричмонд-Франкфорт біріктірілген статистикалық аймағының халқы 747 919 адамды құрады. Бұл аймаққа метрополиялық аймақтан басқа тағы жеті округ кіреді.

Колледждің жеңіл атлетикасы

Кентукки Университетінің спорттық бағдарламасы, «Кентукки Уайлдкэтс» – Лексингтон қаласының ең танымал спорттық ұйымы. Университет 22 жеке спорт командасын ұстайды, олардың көпшілігі Оңтүстік-Шығыс конференциясының негізін қалаушы мүшелері ретінде жарысады. Ерлер баскетбол командасы NCAA тарихындағы ең табысты командалардың бірі болып саналады, олар сегіз ұлттық чемпионатты жеңіп алған. Бұл баскетбол бағдарламасы 2000 жеңіске жеткен алғашқы бағдарлама болды.

Кәсіби спорт түрлері

Лексингтон – «Лексингтон Легендтерінің» үйі, Атлантика кәсіби бейсбол лигасының мүшесі, тәуелсіз MLB серіктес лигасы. Кіші лига командасы өз алаңындағы ойындарын 207 Легендтер көшесіндегі The Ballpark стадионында өткізеді. 2020 жылы команда MLB-ның жаңа жоспары бойынша MLB құрамынан шығарылды. Қала сонымен қатар USL League One үшінші дивизиондық кәсіби футбол лигасының «Лексингтон SC» клубына да үйі. Клуб 2021 жылы құрылған және қазіргі уақытта Джорджтаун колледжінің кампусындағы «Тойота» стадионында ойнайды. 2023 жылдың қазанында «Лексингтон SC» клубы Афина-Бунсборо тас жолынан тыс жердегі жастар оқу-жаттығу кешенінде жаңа стадион салуды жоспарлап отырғанын хабарлады. Стадион 2024 жылы ашылады, оның сыйымдылығы 5000 жанкүйерге есептелген, бірақ 11000-ға дейін ұлғаюы мүмкін. Бұрын Лексингтонда орналасқан кәсіби спорт командалары: «Кентукки Тороблэйдс», «Лексингтон Мэн О'Вар», «Лексингтон Блуграсс Бандитс», «Кентукки Атшылар», «Блуграсс Соғыс Жылқылары», «Блуграсс Аттары», «Лексингтон Колтс» және «Лексингтон Контр-Клокс».

Ат жарысы және ат спорты

Қалада екі ат жарысы жолы бар: Кинеланд және The Red Mile аттарды жеке шанамен тартатын жол. Кинеландта сәуір және қазан айларында тікелей жарыстар өтеді, ол ұзақ тарихқа толы. Кинеланд 1936 жылы ашылғаннан бері көп өзгермеген. Кинеланд 2015 жылы Breeders' Cup жарысын қабылдады, ал осы жарыстың ең бағалысы – Breeders' Cup Classic-ті Triple Crown жеңімпазы American Pharoah жеңіп алды. Бұл жолда әлемдегі ең ірі таза тұқымды жылқы аукционы бар; 19 Kentucky Derby жеңімпазы, 21 Preakness Stakes жеңімпазы және 18 Belmont Stakes жеңімпазы Кинеланд аукционында сатып алынған. Оның ең танымал жарысы – Kentucky Derby-ге дайындық саналатын Blue Grass Stakes. The Red Mile қаладағы ең көне ат жарысы жолы және елдегі екінші көне жол. Мұнда аттармен шана тарту жарыстары өтеді, онда жылқылар екі дөңгелекті шаналарды – сулкилерді тартады. Екі жол 2014 жылы серіктестік туралы мәлімдеді. Fayette округінің солтүстігіндегі әдемі Iron Works Pike бойында орналасқан Kentucky Horse Park Лексингтонға салыстырмалы түрде кеш келді, ол 1978 жылы ашылды. Көбінесе туристік орын және музей ретінде танымал болғанымен, ол сонымен қатар жылқы шаруашылығымен айналысады, онда пышақшы және 2003 жылғы Kentucky Derby жеңімпазы Funny Cide сияқты зейнеткерлікке шыққан танымал жылқылар бар. 1978 жылдың сәуір айында ашылғаннан бері Kentucky Horse Park әлемдегі ең үздік үш жылдық ат спорты жарыстарының бірі – Rolex Kentucky Three Day Event-ке төралқа болып келеді, ол Louisville-дегі Churchill Downs-та Kentucky Derby-ден бірден бұрын өтеді. 2010 жылдың қыркүйек және қазан айларында Лексингтон Еуропадан тыс әлемдегі бірінші World Equestrian Games ойындарын қабылдаған қала болды.

Басқа спорт түрлері

Лексингтон – Орталық Кентуккидің Роллер Дербисі мен Лексингтон Велосипед Поло Лигасының мекенжайы. 2017 жылы Лексингтон Кулавин паркіндегі жабық алаңдарда әлемдегі ең жоғары деңгейдегі велосипед поло турнирі – Дүниежүзілік хардкорт велосипед поло чемпионатының өтуіне табан тіреді. Екі жыл бұрын қалада Канада, Мексика және АҚШ командалары үшін Солтүстік Америка хардкорт велосипед поло чемпионаты ұйымдастырылды. 2023 жылы Орталық Кентуккидің Роллер Дербисі үш жылдық үзілістен кейін Орталық Банк орталығында қайтадан жарысқа түсті. Dirt Bowl – Дуглас паркінде Лексингтон Парк және Саяхат басқармасы ұйымдастырған, ұзақ жылдардан бері жалғасып келе жатқан жергілікті баскетбол турнирі. Лига 1970-жылдардың басынан бері бар. "Sports Illustrated" журналы 1983 жылы оны сол кездегі елдегі ең танымал жазғы лигалардың бірі деп бағалады. Дуглас паркіндегі баскетбол алаңдары бастапқыда топырақтан жасалған, осыдан турнир "Dirt Bowl" деп аталады. Кейін алаңдар асфальтталды.

Табиғи аумақтар

Қалада Рейвен Ран табиғат қорығы орналасқан, ол Кентукки өзенінің жартасты жағалауларындағы табиғи қорғау зонасы.

Үкімет отырыстары

Лексингтон-Файетт қалалық округі әкімдігінің көптеген мәжілістері жұртшылыққа ашық. Кеңес мәжілістері бейсенбі күндері сағат 18:00-де 200 Шығыс Мейн көшесіндегі LFUCG әкімдік орталығында өтеді.

Соттық

Лексингтонның орталық ауданында үш негізгі жұмыс істейтін сот бар. Оларды Файетт аймақтық соты, Файетт аудандық соты және АҚШ округтік соты, Кентукки штатының Шығыс округі, Лексингтон бөлімшесі қамтамасыз етеді.

Білім

Құрама Штаттардың халық санауына сәйкес, Лексингтон қаласының 25 жастан асқан халқының 22,4% бакалавр, 11,4% магистр, 3,1% кәсіби және 2,6% доктор ғылымының иесі. Қалаға Файетт округінің мемлекеттік мектептері қызмет көрсетеді. Жүйе қазіргі таңда алты аудандық жоғары мектептен, бірнеше кішкентай, бірнеше ауданды қамтитын жоғары мектептерден, 12 орта мектептен, бір орта/жоғары мектеп комбинациясынан және 37 бастауыш мектептен тұрады, сонымен қатар көптеген жеке мектептермен толықтырылған. FCPS 2016 жылдың тамызында екі жаңа бастауыш мектепті, ал 2017 жылдың тамызында жаңа жоғары мектепті ашты. Файетт округінің мемлекеттік мектептерінің 2023–2024 оқу жылына арналған жалпы қорының бюджеті 677 440 375 долларды құрайды. Екі дәстүрлі колледж – Кентукки университеті, ол штаттағы жетекші мемлекеттік университет, және Трансильвания университеті, ол штаттағы ең көне төрт жылдық университет және Аллегейн тауларының батысындағы алғашқы университет.

Медиа

Лексингтонның ең ірі күнделікті таралымы бар газеті – «Лексингтон Геральд Лидер». «Бизнес Лексингтон» – ай сайын жарық көретін бизнес газеті. «Chevy Chaser Magazine» және «Southsider Magazine» қоғамға тегін онлайн газет ретінде қызмет етеді. Аймақ сондай-ақ WLEX, WKYT, WDKY, WTVQ, WLJC, WUPX, WKLE, WKON сияқты сегіз негізгі телеарнамен қамтамасыз етіледі. Штаб-пәтері Лексингтонда орналасқан Кентукки білім беру телеарнасы – мемлекеттік теледидар желісі, елдегі ең ірі қоғамдық желілердің бірі болып табылады және мемлекеттің барлық 1,6 миллион теледидарлы үйлеріне жетеді.

Автомобиль жолдары

75-ші I-жол Лексингтонның шетімен солтүстік-оңтүстік бағытында өтеді. 64-ші I-жол қаланың солтүстік шетімен шығыс-батыс бағытында өтеді. Лексингтонның өзі АҚШ 25, 27, 60, 68 және 421 тас жолдарының тоғысқан жерінде орналасқан. Лексингтон өзінің мөлшеріне қарағанда айтарлықтай көлік тығындарына тап болады, себебі қалада тас жолдар жетіспейді, Кентукки университеті қала орталығына жақын орналасқан және алынған қалалардан көптеген жұмыспен жүретін адамдар келеді. Солтүстік Жаңа Шеңбер жолындағы көлік жүктемесін азайту үшін Цитацион бульварының құрылысы жоспарлануда.

Темір жолдар

Оңтүстік теміржолы 1960-шы жылдардың басында Лексингтон станциясы арқылы Цинциннати-Флорида бағытында жолаушылар пойыздарын қатынатты: «Понсе-де-Леон» және «Роял Палм». «Роял Палм» пойзының соңғы рейсі 1970 жылы Лексингтоннан жасалды. 1907 жылы ашылып, 1960 жылғы наурызда бұзылған Юнион станциясы Чесапик және Огайо теміржолы мен Луисвилл және Нэшвилл теміржолдарына қызмет көрсетті. C&O компаниясының Луисвилл-Ашленд байланыс пойзы компанияның «Джордж Вашингтон» бағытына дейін 1970 жылға дейін жүріп тұрды.

Әуежай

Blue Grass әуежайы Лексингтон қаласының батыс жағында, 60-шы АҚШ тас жолында орналасқан. Ол төрт авиакомпания арқылы жолаушылар рейстерін жүзеге асырады: Allegiant, American, Delta және United.

Модальдық сипаттамалар

2019 жылы жұмыс істейтін Лексингтон тұрғындарының 79,3%-ы жеке көлікпен, 9,3%-ы бірлесіп көлікпен, 2,0%-ы қоғамдық көлікпен, ал 3,0%-ы жаяу жүрді. Жолға қатысушылардың 1,9%-ы такси, велосипед және мотоцикл сияқты басқа да көлік түрлерін пайдаланды. Шамамен 4,4%-ы үйде жұмыс істеді. 2015 жылы Лексингтон қаласының 7,2 пайызында автокөлік болмады, ал 2016 жылы бұл көрсеткіш 7,4 пайызға өсті. 2016 жылы елі бойынша орташа көрсеткіш 8,7 пайызды құрады. Лексингтон 2016 жылы бір үй шаруашылығына орташа есеппен 1,7 автомобиль тоғыстырды, ал елі бойынша орташа көрсеткіш 1,8 автомобильді құрады.

Құқық қорғау органдары

Лексингтон Файетт округіндегі негізгі құқық қорғау міндеттері Лексингтон Файетт қалалық округі полиция бөлімінің жауапкершілігінде. 2021 жылдың 1 шілдесінен бастап Полиция бөлімі (сондай-ақ Лексингтон полиция департаменті деп аталады) 639 ант берген полиция қызметкері және 16 жол қауіпсіздігі инспекторына бекітілді. Полиция бөлімі 1974 жылы Лексингтон полиция департаменті мен Файетт округі патрулінің бірігуі нәтижесінде құрылды. Файетт округі шериф кеңсесі сот қызметтерін, оның ішінде сот қауіпсіздігін, тұтқындарды тасымалдауды, сот процестерін және ордерлерді жеткізуді, сондай-ақ мүлік салығын жинауды қамтамасыз етеді. 1974 жылғы бірігу қалалық түрме бастығы лауазымын конституциялық түрде бекітілген округтік түрме бастығы лауазымымен біріктірді. 1992 жылы (1993 жылдан бастап күшіне енді) Кентукки Бас Ассамблеясы түзету қызметтері бөлімін жарлық арқылы құруға рұқсат берді, бұл бөлім қызметкерлерін саяси тағайындамалар емес, мемлекеттік қызметкерлер ретінде тағайындауға мүмкіндік берді.

Өртке қарсы қорғаныс

Лексингтон Файетт округінің барлық өртке қарсы/құтқару қызметін (Blue Grass әуежайын қоспағанда) Лексингтон қалалық өрт сөндіру департаменті қамтамасыз етеді. Аталған департамент 1973 жылы округтік және қалалық өрт сөндіру департаменттерінің бірігуі нәтижесінде құрылды. Лексингтон қалалық өрт сөндіру департаменті Кентукки штатындағы ең ірі өрт сөндіру департаменті болып табылады, құрамында 600-ден астам қызметкер және 24 жеке өрт сөндіру станциясы бар, олар бес аймаққа (батальонға) бөлінген.