Кіріспе

Engine Alliance GP7000 – Engine Alliance компаниясы жасаған турбовентиляторлы реактивтік қозғалтқыш. Engine Alliance – General Electric және Pratt & Whitney компанияларының бірлескен кәсіпорны. Бұл Airbus A380 ұшағы үшін қолданылатын қуат жүйесінің бірі, Rolls Royce Trent 900 қозғалтқышымен қатар.

Жобалау және әзірлеу

Бастапқыда Boeing Commercial Airplanes компаниясының жойылған 747 500X/ 600X ұшақтарын қуаттандыруға арналған, кейіннен бұл қозғалтқыш Airbus компаниясының A380 800 супержамбосына бейімделді. Ол GE90 110B/115B ядросының 0,72 өлшемді үлгісі бойынша құрастырылған және Pratt & Whitney желдеткіші мен төмен қысымды жүйе дизайнына ие. 1996 жылы A3XX үшін бәсекелес Rolls Royce Trent 900 жетекші қозғалтқыш ретінде тағайындалды және бастапқыда A380-нің көптеген клиенттері оны таңдады. Дегенмен, GE/PW қозғалтқышы A380 қозғалтқыш нарығындағы үлесін арттырып, 2007 жылдың қыркүйегіне қарай супержамбо паркінің 47%-ын қуаттады. Сатудағы осы айырмашылық бір ғана мәмілемен шешілді: Emirates компаниясы 55 GP7000 қозғалтқышы бар A380 800 ұшағына тапсырыс берді, бұл A380 сатуының төрттен бір бөлігінен асты (2007 жылдың қыркүйегіне сәйкес). Emirates компаниясы дәстүрлі түрде Rolls Royce клиенті болып табылады. GP7000 қозғалтқыштарымен жабдықталған A380 ұшақтары A380 86X модель нөмірімен белгіленеді, себебі 6 саны Engine Alliance қозғалтқыштарының коды. 2017 жылы хабарланғандай, қозғалтқыш Airbus A380 паркінің шамамен 60%-ын қуаттайды. Қозғалтқыштың жердегі сынақтары 2004 жылдың сәуірінде басталды, ал алғашқы ұшу сынағы 2004 жылдың желтоқсанында Калифорния штатындағы Викторвиллде GE-дің 747 ұшу сынақ алаңындағы екінші қозғалтқыш ретінде жүргізілді. АҚШ Федералдық авиация басқармасы 2006 жылдың 4 қаңтарында қозғалтқышты коммерциялық пайдалануға сертификаттады. Қозғалтқыш алғаш рет 2006 жылдың 14 тамызында Тулузада A380 ұшағында іске қосылды. 2006 жылдың 25 тамызында сол ұшақ, A380 861 сынақ ұшағы (MSN 009), Engine Alliance қозғалтқышымен жабдықталған A380-нің алғашқы рейсін жасады. Рейс Тулузадан басталып, Тулузада аяқталды және шамамен төрт сағатқа созылды. Қозғалтқыштардың ұшу шарпы, круиздік жылдамдығы және басқаруы сынақтан өтті. Осыған дейін, сол ұшақ қозғалтқыштарда тоқтау сынақтарын жүргізді. Engine Alliance Airbus A380 жолаушылар және жүк конфигурациялары үшін GP7200 ұсынды. GP7270 қозғалтқышының қуаты түрлі A380 конфигурацияларына және ұшу салмағына сәйкес келетін екі параметрмен ұсынылады: 560 тонналық нұсқа үшін GP7270 және 590 тонналық A380 800 жүк ұшағы үшін GP7277 (кейіннен Airbus компаниясы осы жобадан бас тартты). 2011 жылдың ортасында жаңарту жарияланды, нәтижесінде әрбір қозғалтқыштың салмағы азаяды. Жаңа компоненттер Volvo Aero компаниясынан жеткізіледі. MTU Aero Engines бағдарламаның маңызды серіктесі болып табылады, үлесі 22,5%-ды құрайды. Германиялық компания жоғары қысымды турбинаны, төмен қысымды турбинаны және турбинаның орталық бөлігін шығарады. Safran компаниясы 17,5% үлесімен төмен қысымды компрессорды жобалайды және өндіреді. Канадалық MDS Aero Support Corporation компаниясы MTU компаниясымен бірлесіп, келесі буын сынақ стендтерін әзірлеуде. MDS компаниясы Францияда осы қозғалтқыштың келесі нұсқасын сынауға арналған құрылысты бірлесіп жүргізуде.

Нұсқалар

GP7270 қозғалтқышы, итеріс күші бар. Air France, Etihad Airways, Korean Air және Qatar Airways компанияларының 861 A380 ұшағында, сондай-ақ Emirates тапсырыс берген 123 A380 ұшағының 90-ында қолданылады. GP7277 қозғалтқышы, итеріс күші бар. Бастапқыда қазір жойылған A380F жүк ұшағы үшін жасалған.

Ерекше оқиғалар

2017 жылдың 30 қыркүйегінде Air France Flight 66 рейсі, F-HPJE тіркелгі нөмірі бар Airbus A380 ұшағының төртінші GP7270 қозғалтқышында басқарылмайтын ақаулыққа ұшырады, нәтижесінде желдеткіш модулінің (пернелер мен дискісі) және қозғалтқыштың мұрындық бөлігі толығымен бөлініп кетті. Ұшақ Париж Шарль де Голль әуежайынан Лос-Анджелес халықаралық әуежайына бағытталған еді. Ұшақ қауіпсіз түрде Канаданың Гус-Бэй әскери-әуе базасына қайтарылды. Бұзылған ұшақты қайтару үшін зақымдалған қозғалтқыш ауыстырылып, Кардиффтегі GE шеберханасына жіберіледі; ұшу үшін салмақты теңестіру мақсатында, бірақ жұмыс істемейтіндей етіп, оның орнына басқа қозғалтқыш орнатылуы керек еді. Апатты жағдайды тергеп жатқан француздық апатты тергеу агенттігі BEA, Гренландияда табылған алғашқы қозғалтқыш желдеткішінің, желдеткіш орталығының және қаптама бөліктерінің суреттерін жариялады.