Кіріспе

Уайоминг штатындағы аңғар, АҚШ. Джексон Хоул (алғашқыда таушылар Джексонның ойысы деп атаған) – АҚШ-тың Уайоминг штатындағы Грос Вентр және Тетон таулары арасындағы аңғар, Тетон округіне қарасты, Айдахо штатымен шекараға жақын орналасқан. "Ойын" терминін ертедегі аңшылар мен таушылар үлкен тау аңғарларын атау үшін қолданған. Бұл таулармен және өзендермен қоршалған, тегіс жазық аңғарлар бобрлар және басқа да жүнді жануарлар үшін қолайлы орта. Джексон Хоулдың ұзындығы 55 миль (89 км), ені 6-13 миль (10-21 км) және орташа биіктігі 6800 фут (2100 м), ал ең төменгі нүктесі оңтүстік парк шекарасына жақын жерде 6350 фут (1940 м) тең. Бұл грабен аңғары болып табылады.

Тарих

Бұл аңғарды жергілікті американдықтар аң аулау және салтанатты мақсаттар үшін пайдаланған. 1870 жылдарға дейін мұнда жыл бойы тұрақты адам қоныстары болған емес. Аңғардың және оның ерекшеліктерінің сипаттамалары Льюис пен Кларк экспедициясының мүшесі болған Джон Колтердің күнделіктерінде тіркелген. Роки тауларына қайтып келгеннен кейін Колтер 1807 жылы Тогвоти өткелінің жанындағы аймаққа кірді және аңғарды көрген алғашқы еуропалық америкалық болды. Оның аңғар, Тетон қатары және солтүстікке қарай Йеллоустон аймағы туралы баяндамалары сол кездегі адамдар тарапынан күдікпен қабылданды. Джексон қаласына 1893 жылдың соңында Маргарет Симпсон ат қойды, ол сол кезде пошта кеңсесі болмағандықтан үйіне хаттар қабылдады. Ол бұл аймаққа шығыстан келгендерге батысқа хат жіберуге мүмкіндік беру үшін ат берді. 1914 жылы қала болып құрылған Джексон, 1820 жылдардың соңында Smith, Jackson & Sublette фирмасымен серіктес болып, аймақта сусарларды аулаған Дэвид Эдвард "Дэви" Джексонның құрметіне аталды. Ирландия және Шотландия тегіндес Джексон – аңғарда толық қыс өткізген алғашқы еуропалық американдықтардың бірі болды. Топырағы егін өсіруге қолайсыз болғандықтан, аңғар мал жаюға пайдаланылды, ал туризм шаруалардың ранчоларын құру арқылы тез дамыды.

Елді мекендер

Долинадағы жалғыз қалалық аймақ – оның оңтүстік бөлігінде орналасқан Джексон. Долинадағы басқа да елді мекендерге Хобэк, Келли, Мус (Мус Уилсон жолы), Моран Джанкшен, Тетон Виллидж және Уилсон жатады. Джексонның батысында Тетон жотасының оңтүстік шетінен Тетон асуы өтеді, ол Тетонның батыс жағындағы Алтаға, сондай-ақ Айдахо штатындағы Виктор мен Дриггс қалаларына жол ашады. Бұл аймақ бұрын Пьердің шұңқыры деп аталған және 1832 жылы Роки тауларындағы кездесу өткізілген. Көптеген бұғылар қыс айларында осы долинада жайылады, ал туристерге атпен серуендеу ұсынылады. Джексон Хоул тау шаңғы курорты, Сноу Кинг және Гранд Тарги курорты, сондай-ақ жақын орналасқан Гранд Тетон және Йеллоустоун ұлттық парктері – жыл бойына туристерді қызықтыратын маңызды орындар.

География

Аңғар батыста Тетон жотасымен, шығыста Грос-Вентр жотасымен қалыптасқан. Гранд-Теттон ұлттық паркі аңғардың солтүстік-батыс бөлігін алып, Тетон жотасының көп бөлігін және Джексон көлін қамтиды. Джексон қаласы оңтүстік жағында орналасқан. Олардың арасында, 26-шы АҚШ тас жолында "Глециерлік көрініс" орналасқан, ол Гранд-Тетонның солтүстігіндегі Тетон мұздығының көрінісін ұсынады, сондай-ақ жер бетіндегі ең ірі елік тобының мекені – Ұлттық елік панасы да бар. Жылан өзені солтүстіктегі Йеллоустондағы бастауынан аңғардың оңтүстік шетіндегі Жылан өзенінің шатқалына дейін бүкіл аңғар арқылы ағып өтеді. Блэктайл Бут – аңғардың төмендігінен көтерілетін ерекше жер бедері. Аңғардың орташа биіктігі теңіз деңгейінен 1981 метрден жоғары. Аңғардың барлық жағындағы биіктік және тік тау беткейлері салдарынан, тыныш қыс түндері жиі өте суық болады, себебі қармен жабылған жерден шығатын радиациялық салқындау жер бетіне жақын суық ауа қалыптастырады, ол ауаның жоғары тығыздығына байланысты аңғарға қарай сырғады. 1993 жылы осы әсердің нәтижесінде, суық күннің өзінде таңертеңгі ең төменгі температура аңғарда тіркелді, бұл туралы Ұлттық метеорологиялық қызмет ресми түрде хабарлады. Штат бойынша ең төменгі температура да 1933 жылы Моран аңғарында тіркелді. Жаз айлары айналасындағы таулардың әсерінен жылы және қоңыл болады.

Экономика

Джексон-Холл әуежайы Вайоминг штатындағы ең ірі және ең көп трафикке ие коммерциялық әуежай. Бұл сонымен қатар АҚШ-тағы ұлттық саябақтың ішінде орналасқан жалғыз әуежай. Қатты шуды басу ережелері мен терминал ғимаратының төмен профилі әуежайға Grand Teton ұлттық саябағының ішінде федералдық ережелерге сәйкес жұмыс істеуге мүмкіндік береді. Дегенмен, қыс айларында ұшу қиынға соғады. Ірі әуекомпаниялар аңғарға реактивтік ұшақтармен қызмет көрсетеді, олардың кейбіреуі маусымдық (жаз және қыс) болып табылады. 2016 жылы Джексон-Хоул туризмінің веб-сайты туризмді ынталандыру мақсатында Джексон қалалық алаңының 20 тікелей веб-камерасын орналастырды. Осыдан кейін тікелей эфирді тамашалаушылар саны жылдам өсті, бір уақытта 2000-ға жуық адам көреді. 2017 жылы Джексон-Хоул MSN.com жүргізген 50 штаттық сауалнамада Вайомингтегі ең жақсы кемпинг орны деп бағаланды. Бұл қауымдастықта сондай-ақ Джексон-Хоул экономикалық симпозиумы өтеді, ол Канзас-Сити Федералдық резервтік банкінің жыл сайынғы жиыны болып табылады және оның сипаттамасына сәйкес, "әлемнің белгілі орталық банктерінің басшылары, қаржы министрлері, ғалымдар және қаржы нарығының қатысушыларын" қамтиды. "Симпозиумға қатысушылар симпозиум тақырыбына қатысты экономикалық мәселелерді, салдарларын және саясатты талқылау үшін жиналады. Симпозиум материалдарына баяндамалар, түсіндірмелер және талқылаулар кіреді".

Танымал мәдениетте

Джексон Холде түсірілген немесе оның аймағында түсірілген фильмдерге 3 Bad Men (1926), The Big Sky (1952), The Wild North (1952), Shane (1953), Spencer's Mountain (1963), Any Which Way You Can (1980), The Mountain Men (1980), Rocky IV (1985), Dances with Wolves (1990) және Django Unchained (2012) кіреді. Бұл сонымен қатар The Last of Us (2013) және The Last of Us Part II (2020) видео ойындарында маңызды орын болып табылады, онда Джексон қаласы апокалиптикалық әлемде аман қалғандардың ірі қауымдастығына мекенжай болып табылады. Раппер Канье Уэст Джексон Холда тұрғанда Ye (2018) альбомын жазды; альбомның обложкасында альбом шығарылғанға бірнеше сағат бұрын iPhone-да түсірген Тетон тауларының суреті бейнеленген. Весттің мұнда жазған басқа альбомдарына Kid Cudi есімді әртіспен бірлескен Kids See Ghosts, Nas-тің Nasir, Pusha T-нің Daytona және Teyana Taylor-дың K. T. S. E. альбомдары кіреді. Бұл альбомдар жиынтығы Вайоминг сессиялары деп аталады.