Кіріспе
Монтерей және Санта-Крус округтеріндегі штаттық жағажай, Калифорния, АҚШ. Змудовски штаттық жағажайы Солтүстік Калифорниядағы Монтерей округінің Мосс-Лэндинг аймағында, Монтерей шығанағында орналасқан. Оны Калифорнияның парктер мен демалыс департаменті басқарады. Жағалау эрозиясы Змудовски штаттық жағажайына, сондай-ақ Калифорниядағы басқа жағажайларға да елеулі әсер етті. Теңіз қоқысының көбеюі де жануарлар дүниесінің құрамына өзгерістер енгізді.
Zmudowski State Beach is located on Monterey Bay, in Moss Landing, Monterey County, northern California. It is operated by the California Department of Parks and Recreation. Coastal erosion has greatly affected Zmudowski State Beach, along with other beaches in California. It has also been impacted by an influx of marine debris, causing changes in its wildlife populations.
Демалыс
Змудовский мемлекеттік жағажай - танымал балық аулау аймағы және туристік орын. Бұл жерде шабақ, лақ еңдік, камбала, палтус, бокаччо (томкод), жұқа қабықты шаян, лингкод, кабезон, лосось, стальхед және кейде тас балығы сияқты балықтар кездеседі. Жағажайда Паджаро өзенінің құйылысы орналасқан, онда табиғатты және жануарлар дүниесін зерттеу үшін табиғи қорық құрылған. Отбасылар осы мемлекеттік жағажайға пикникке барып, жағажай аумағынан пайдаланады. Құмды жағажай құс бақылаушылар мен атпен жүретіндердің арасында да танымал. Жылқыларға тек су сызығына жақын жерде ғана рұқсат етіледі. Күшті ағындардың болуына байланысты жүзу және серфинг сияқты су спорты түрлері қауіпті. Жағажай Монтерейден солтүстік-батысқа қарай 1 тас жолынан 20 миль қашықтықта орналасқан. Оған Гиберсон жолы арқылы баруға болады, ол ауыл шаруашылығы далаларынан өтетін екі мильдік тар жол.
Тарих
Жағажай Уотсонвилл мектебінің мұғалімі Мэри Змудовскидің есімімен аталып, ол 1950-ші жылдары Калифорния штатына бұл жерді сыйға берген. Оны "жмуд ув-ски" деп айту қабылданған. Бұл жағажай Монтерей аймағындағы әрдайым құпия сақталған орын. Әр жерден адамдар келiп, демалыспен айналыса алады.
География
Змудовский мемлекеттік жағажайы Мосс-Лэндингте орналасқандықтан, көктем және жаз айларында жағалаудың үстіне су көтерілуі жағажай үшін маңызды рөл атқарады. Солтүстік желдер Монтерейден оңтүстікке қарай жағалау бойымен соғып, беткі суды ығыстырады, ал тереңден су көтеріліп, беткі судың орнын қоректік заттарға толы сумен алмастырады. Осы себепті Змудовский мемлекеттік жағажайы балық аулауға өте ыңғайлы. Соңғы екі онжылдықта судың көтерілуі айтарлықтай өзгерді, бұл Змудовский мемлекеттік жағажайындағы балық аулау мен жануарлар әлеміне әсер етті. Көктемгі және жазғы күшті көтерілулер көптеген планктон мен түрлі балықтарды әкелді.
Жабайы табиғат
Змудовски мемлекеттік жағажайында судың үстіне көтерілуі жануарлар дүниесіне, әсіресе балық популяциясына әсер етті. Судан белгілі бір қоректік заттар бетке шығып, Монтерей шығанағы аймағында планктонның жоғары өнімділігін күшейтеді. Осы аймақтың жоғары қоректік құрамы, тұздылығы және тығыздығы жыл бойы балықшылар үшін тартымды етеді. Сондықтан, Змудовски мемлекеттік жағажайы танымал балық аулау орны ретінде үш жұлдызды рейтингке ие. Дегенмен, балық популяциясын қорғау мақсатында заңдар мен ережелер қабылданды, осыған сәйкес күніне барлық түрлерден жиынтығында 20 балыққа дейін ғана ұстауға болады, ал бір түрден 10 балықтан аспауы тиіс.
Жағалау эрозиясы
Жағалау эрозиясы Змудовский мемлекеттік жағажайына елеулі зиян келтірді және жағажайдың құрылымы мен оның тұрғындарына көптеген қауіп төндіреді. Монтерей шығанағының оңтүстік жағалауындағы, Мосс Лэндинг пен Ворф II арасындағы эрозия жылдамдығы Калифорния штатында ең жоғары көрсеткішті құрайды. Өкінішке орай, Змудовский мемлекеттік жағажайы әр жылы шамамен 2 футқа кішірейіп барады. Жағалау эрозиясынан туындаған зиянды азайту мақсатында, жағажайға жақын жерлерде құрылыс салу кезінде қолданылатын дұрыс техникалық талаптарды регламенттеуші ережелер қабылданды.
Паджаро өзенінің сағасы
Змудовский мемлекеттік жағажайда Паджаро өзенінің сағасы да бар, онда табиғат қорығы орналасқан. Саға – бұл өзендер мен ағындардың тұщы сулары теңізге құйылып, теңіз суымен араласатын су кеңістігі. Сағалар және таяз сулы жер жүйелері Жердегі ең өнімді және бейімделгіш экожүйелердің бірі болып табылады. Жағажайдың айналасындағы бұл аймақ – таяз сулы жер, бірақ 10 мың жыл бұрын мұндай емес еді. Теңіз деңгейінің көтерілуі салдарынан аңғар суға батты. Мыңдаған жылдар өткен соң, шөгінділердің жиналуы осы аймақты сағаға айналдырды. Жердің таяз сулы жерге және батпаққа айналуы Калифорниядағы алтын асыру кезеңінен кейін басталды. Америкалықтар келгенде, жерді тазарту үшін көптеген ағаштарды кесіп тастады, ал шөгінділер таяз сулы жерді өзгертуді жалғастырды. 1870-1956 жылдар аралығында Змудовский жағажай аймағында және Паджаро сағасына жақын көптеген бөгеттер салынды. Бөгеттердің салдарынан, негізінен тұзды батпақ болған аймақ 66%-ға азайды. Алайда, тұзды батпақтардың жоғалуы төрт түрлі мекен ортасының пайда болуына әкелді. ХХ ғасырдың басында 90-нан астам тұзды батпақ адамдар жасаған тоғандар мен тұщы сулы батпақтарға айналды. ХХ ғасырдың ортасында тұзды батпақтар одан әрі төмендеп, олардың орнына өсімдіксіз лайлы жерлер пайда болды. 1950 жылдардың соңына қарай, қалған тұзды батпақтардың көбі құрғатылып, ауыл шаруашылығына пайдаланылды.
2014 ж. жабылу туралы ұсыныс
2014 жылы Калифорния штаты мемлекеттік парктер жүйесінің бюджетін қысқарту мақсатында 70 мемлекеттік паркті жабуды жоспарлаған. Змудовски мемлекеттік жағажайы күтіміне аз қаржы қажет болғандықтан жабылудан құтқарылды. 2012 жылы губернатор Джерри Браун мемлекеттік парктер жүйесіне 10 миллион доллар жұмсауға рұқсат беретін заңға қол қойды. Бұл қаржы екі Монтерей округі паркі – Змудовски мемлекеттік жағажайы мен Мосс Лэндинг мемлекеттік жағажайы үшін маңызды болды, себебі олардың екеуі де қайырымдылық көмек алмады.