Кіріспе

Американдық саясаткер (1960 жылы туған)
журналист

Джеймс Дэвид Мэтисон (21 наурыз 1960 жылы туған) – 2001 жылдан 2015 жылға дейін Юта штатынан АҚШ өкілі болып қызмет еткен американдық саясаткер. Ол 2001 жылдан 2013 жылға дейін Юта штатының 2-ші округін, ал 2013 жылдан 2015 жылға дейін Демократиялық партия мүшесі ретінде өкілдік етті. Ол Юта штатының жалғыз демократ конгрессмені болды және оның округі демократ өкілдігіндегі ең республикалық бағытталған округтердің бірі еді. 2013 жылдың 17 желтоқсанында Мэтисон 2014 жылғы сайлауда қайта сайлануға түспейтінін хабарлады. 2016 жылы орталықшыл демократ саналатын Мэтисонның Юта штатының губернаторы немесе Юта штатының АҚШ Сенатында босаған орынға үміткер болуы мүмкін деген болжамдар айтылды, бірақ бұл орындалмады. 2015 жылы ол Squire Patton Boggs заң фирмасына лоббист ретінде жұмысқа орналасты. 2016 жылдың 13 маусымында ол ауылдық электр кооперативтерінің сауда ұйымы – Ұлттық ауылдық электр кооперативтерінің бас директоры болып тағайындалды және 2016 жылдың 19 шілдесінде бұрынғы өкіл Jo Ann Emerson-нан кейін бас директорлық қызметке ие болды.

Ерте өмір, білім және мансап

Матисон Юта штатының Солт-Лейк-Сити қаласында дүниеге келді және Гарвард колледжінде бакалавр, ал UCLA Андерсон менеджмент мектебінде магистр дәрежесін алды. Оның әкесі Скотт М. Матисон 1977 жылдан 1985 жылға дейін Юта штатының губернаторы болды, анасы Норма Матисон Юта штатының бірінші ханымы және штаттық Демократиялық партияның белгілі бір тұлғасы болды, ал оның інісі Скотт Матисон кіші 2004 жылы губернаторлыққа Демократиялық партияның үміткері болды. Матисон - Иса Мәсіхтің соңғы күнгі қасиеттілер шіркеуінің мүшесі. Саясатқа қадам басқанға дейін Матисон энергетика саласында бірнеше компанияда жұмыс істеді және қоршаған ортаны қорғау саясатын зерттеді. Кейін ол жеке энергетикалық консалтинг фирмасын құрды. Оның әйелі Эми – педиатр, және олардың Уильям мен Харрис есімді екі ұлы бар. Ол Қышқы соғыс кезеңіндегі атомдық сынақтардың салдарынан зардап шеккен адамдарға көбірек өтемақы төлеуді қолдаған топқа қосылды. Ядролық сынақтардан тараған радиоактивті зат әкесі Матисонның қаза болған қатерлі ісігіне себеп болды.

АҚШ-тың Өкілдер палатасы

Мэтисон 25 демократтан тұратын консервативті топ – "Көк Ит" коалициясының тең төрағасы болды. Ол сондай-ақ "Жаңа демократтар" коалициясының мүшесі болды. Конгресс мүшелігі кезінде ол Юта штатының Конгресс делегациясындағы жалғыз демократ еді. Конгресте болған кезінде Мэтисон ұлттық партиялық стандарттар бойынша салыстырмалы түрде консервативті болды. 2010 жылғы National Journal рейтингісінде Мэтисон әріптестерінің 51%-ынан консервативті, ал 49%-ынан либералды болды, осылайша ол ең консервативті демократтардың біріне айналып, жалпы алғанда орталық саясатты ұстанды. 3 қарашада Мэтисон бонустар мен "алтын парашют" келісімдерін (қызметкер жұмыстан босатылған жағдайда оған үлкен сыйлықтар қарастырылған компания мен қызметкер арасындағы келісім) жария етуді міндеттеуге қарсы дауыс берді. Бұл заң жобасын демократтардың көп бөлігі қолдап, республикашылдар қарсы болды; тек бес демократ ғана заң жобасына қарсы дауыс берді.

Сыртқы саясат және терроризм

2007 жылдың наурызында Мэтисон 14 демократтың бірі болды, олар президент Джордж Бушты 2008 жылдың 1 қыркүйегіне дейін Ирактан соғыс әскерлерін қайтаруға міндеттейтін заң жобасына қарсы дауыс берді. Мэтисон Таяу Шығыстағы соғыстарға үнемі қолдау көрсетіп дауыс берді, 2003 жылы Иракқа басып кіруге дауыс беріп, 2011 жылы Ливиядан және 2010 жылы Пәкістаннан әскерлерді шығару туралы заң жобасына қарсы болды. Дегенмен, ол бұған дейін екі рет дауыс беру кезінде қарсы болғаннан кейін, Ауғанстаннан әскерді қайтару графигін бекітуді қолдады. 2011 жылы Мэтисон «Патриот Актісінің» мерзімі өткен ережелерін ұзартуға және 2012 қаржы жылына арналған Ұлттық қорғаныс заңына (NDAA) дауыс берді.

Аборт

Матисон абортқа қарсы тұрады, бірақ эмбрионалдық сабақ жасушаларын зерттеуге федералдық қаржыландыруды ұлғайтуды қолдайды. Ұлттық Өмірге Құқық Комитеті оны 55% деп бағалаған, бұл аборт мәселесінде аралас нәтиже көрсетсе, ал NARAL оны 30% деп бағалаған, бұл абортқа қарсы дауыс беруді көрсетеді. Дегенмен, Матисонның NARAL Pro Choice America рейтингісі 2010 жылы 0%-ға дейін төмендеді, ал Ұлттық Өмірге Құқық Комитетінен 50% рейтинг алды.

Борыш пен экономика

Мэтисон федералдық қарыз шегін көтеруге, сондай-ақ республикалық және демократиялық бюджеттерге, тапшылықты азайта алмағандықтан қарсы дауыс берді. Бұрын энергетика саласында кәсіпкер болған Мэтисон жаңа мұнай өңдеу зауыттарының құрылысын мақұлдауға қарсы болды. Мэтисон Уолл-стриттің реттелуін жақтады және 1930 жылдан бергі Уолл-стриттің ең күшті реформасы – Додд-Франк Уолл-стрит реформасы және тұтынушыларды қорғау туралы заңға дауыс берді. Бұл заңға қатысты пікір білдірген Мэтисон: «Шамамен екі жыл бұрын субпримдік ипотекалық несиелердің құлдырауы Ұлы депрессиядан бергі ең ауыр қаржылық дағдарысты тудырды. Біз қаржылық дағдарыс жұмыс орындарын жоятын рецессияны бастағанға дейін қолданылған ережелермен өмір сүрдік. Енді бұл өзгермек», – деді. 2011 жылдың шілдесінде Мэтисон «Қысқарту, шектеу және теңгерім» заңына дауыс берген бес демократтың бірі болды. 2013 жылдың қаңтарында Мэтисон АҚШ-тың салықтық құлдырамын шешуге бағытталған 2012 жылғы американдық салық төлеушілерге көмек көрсету туралы заңға қарсы дауыс берген он алты демократтың бірі болды. Мэтисон жасаған мәлімдемеде: «Фискалдық құлдырамды шешу үшін заңда нақты тапшылықты азайтуға бағытталған берік ая болуы керек. Өкінішке орай, бұл заң жобасы осы талапқа сай келмейді» делінген.

Білім

Мэтисон сонымен қатар "Балалар артта қалмасын" заңына қарсы, білім беру мәселесі жергілікті деңгейде шешілуі керек және федералдық қаржаттарға минималды талаптар қойылуы тиіс деп санайды. Мэтисон "Жоғары білікті мұғалім" талаптарының көбірек икемді болуын жақтайды, сондай-ақ штаттарда "Балалар артта қалмасын" заңында қолданылатын жалғыз стандартталған тестке балама опциялар болуы керек деп есептейді.

Денсаулық сақтау

2009 жылдың қарашасында американдық денсаулық сақтау реформасы бойынша қызу пікірталастар кезінде Мэтисон Америка үшін қолжетімді денсаулық сақтау туралы заңға қарсы дауыс берді. Президент Обама Мэтисонның ағасы Скотт М. Мэтисонды Пациенттерді қорғау және қолжетімді күтім туралы заңға Мэтисонның дауысы қажет болған кезде Америка Құрама Штаттарының 10-шы округтік апелляциялық сотына тағайындағанда, The Weekly Standard газеті "Барак Обама қараша айында денсаулық сақтау заңына қарсы дауыс берген он демократты Ақ үйге шақырды; ол оларды дауыс беруге көндіруге тырысып жатыр. Олардың бірі – Юта штатынан Джим Мэтисон" деп жазды. Олар Ақ үйдің осы уақыттық тағайындауды Мэтисонның дауысына әсер ету үшін пайдаланып отырғанын айтты. Мэтисон ағасына өте қуанышты екенін және "Федералды 10-шы округтік сот сот төрешілігінің адалдығына, әділдікке және заң біліміне берілген судьяға ие болады" деп мәлімдеді. 2010 жылдың наурыз айында ол Пациенттерді қорғау және қолжетімді күтім туралы заңға қарсы дауыс берген 34 демократтың бірі болды, бұл заң 219–212 дауыспен палатадан өтті. Бірақ, 112-ші Конгресс 2011 жылдың қаңтар айында заңнаманы қайта қарағанда, Мэтисон денсаулық сақтау реформасын жоюға қарсы дауыс берді.

2000 жыл

2000 жылы Мэтисонға 2-ші округтен кандидат болу ұсынылды. Демократтардың үміті зор болды, себебі 2-ші округ тарихи тұрғыдан Юта штатының қалған бөлігіне қарағанда демократтарға көбірек жақын болған және екі мерзім бойы қызмет еткен Меррил Кук өзінің тұрақсыз мінез-құлқымен танымал болғандықтан. Орынды жоғалту қаупі округтік республикашыларды қатты алаңдатқандықтан, Кук алғашқы сайлауда компьютер саласындағы басшы Дерек Смитпен алмастырылды. Бірақ Мэтисон Смиттен оңай жеңіске жетіп, дауыстардың 56 пайызын алды, тіпті Джордж Буш та бұл округте 57 пайыз дауыспен жеңіске жеткенімен.

2002 жыл

2000 жылдардағы округтерді қайта бөлу кезінде республикалықтар бақылауындағы штаттық заң шығарушы орган 2-ші округті бұрынғысына қарағанда республикалықтарға көбірек бейім етті. Ескі 2-ші округ 1980 жылдардағы округтерді қайта бөлу кезінен бастап толығымен Солт-Лейк округінде орналасқан еді; Солт-Лейк округі тарихи түрде демократтарға (кем дегенде штат және жергілікті деңгейде) Юта штатының қалған бөлігінен гөрі жақын болды. Заң шығарушы орган 2-ші округке шығыс және оңтүстік Ютадағы 14 ауылдық округтің толығымен немесе бір бөлігін қосты. Олар Солт-Лейк-Ситимен тек республикалықтар көп шоғырланған Юта округінің тар жолағы арқылы байланысты. Сонымен қатар, заң шығарушы орган Солт-Лейк-Ситидің батыс бөлігінің көп бөлігін 1-ші округке көшірді, ал қаланың консервативтірек шығыс бөлігін 2-ші округте қалдырды. Жаңа округ бұрынғысына қарағанда шамамен алты пайыздық ұпайға республикалықтарға көбірек бейім болды. Нәтижесінде, Мэтисон штаттық өкіл Джон Сваллоуды бар болғаны 1600 дауыспен жеңді, бұл негізінен Солт-Лейк округінде Сваллоудан 25 800 дауысқа басымдық танытуының арқасы болды. Кем дегенде бір зерттеуге сәйкес, Республикалық партиядан қосымша қаржылық көмек Сваллоуға Мэтисонды жеңуге көмектескен болуы мүмкін. Алайда, штаттық заң шығарушылар демократтың жеңе алмайтын округ құрғанын мәлімдегеннен кейін ұлттық республикалықтар бұл жарысқа араласпады.

2004 жыл

Матисон Сваллоуды тағы жеңіске жетті – бұл жолы 12 ұпай айырмасымен, тіпті Буш штатты үлкен артықшылықпен жеңгенімен (және округті дауыстардың 67 пайызымен жеңді).

2006 жыл

Матисон мемлекеттік депутат Лавар Кристенсенді 22 ұпай айырмасымен жеңіп шықты.

2008 жыл

2008 жылғы жалпы сайлауда Матисон республикалық үміткер Билл Дьюді 28 пайыз айырмамен жеңіп шықты.

2010 жыл

Матисон республикашыл кандидат Морган Филпотты жеңді. Мамыр айында Мэтисон өзінің партиясы ішінде алғашқы қарсылыққа тап болды. Клаудия Райт Джим Мэтисон жеткілікті түрде либералды емес екенін айтты және Демократиялық штаты конвенциясында 45% дауыс алып, Демократиялық үміткерлігі үшін ішкі сайлауға жол ашты. Бірнеше апталық үгіттен кейін Мэтисон 67,5% дауыспен Демократиялық партияның үміткері атанды.

2012 жыл

2012 жылы Матисон штаттық лауазымға түсуді қарастырып жатқанын, әсіресе аудандарды қайта бөлу кезінде оның өкілдігінде маңызды өзгерістер болса, айтты. 2011 жылдың шілдесінде жүргізілген сауалнамалар Матисонның 2012 жылғы Сенат сайлауында қазіргі Республикалық сенатор Орин Хэтчтен озып кететінін көрсетті. 2011 жылдың 15 желтоқсанында Матисон 4-ші округте жаңадан құрылған мандатқа түсемін деп хабарлады, бұл 2-ші округте бос орын үшін сайыс болады дегенді білдірді. Демократтар үшін 2-ші округтегі сайыс бәсекелі болмайтын күтілді. Матисон, Миа Лав (Республикалық) және Джим Вэйн (Либертариан) арасындағы үштік жарыста Матисон Лавты 768 дауыспен жеңіп шықты. Сайлыста Вэйн 6439 дауыс жинады.

Сайлау тарихы

Ескерту: Қорытындылар дөңгелектеуден 100,0 пайызға тең болмауы мүмкін. + : Нәтижелер 2000–2010 жылдар аралығындаЖылДемократДауыс%РеспубликалықДауыс%3-ші партияАтыДауыс%3-ші партияАтыДауыс%2000Жим Мэтисон145,02156%Дерек В. Смит107,11441%Брюс БэнгертерТәуелсіз Америкалық4,7042%Питер ПикстонЛибертариан2,1651%*2002Жим Мэтисон (қызметте)110,76449%Джон Своллоу109,12349%Патрик ДильГрин2,5891%Рон КопиерЛибертариан1,6221%2004Жим Мэтисон (қызметте)187,25055%Джон Своллоу147,77843%Джереми П. ПетерсенКонституция3,5411%Патрик ДильГрин2,1891%*2006Жим Мэтисон (қызметте)133,23159%ЛаВар Кристенсен84,23437%У. Дэвид ПерриКонституция3,3952%Боб БристерГрин3,3381%*2008Жим Мэтисон (қызметте)204,26863%Билл Дью111,69635%Деннис Рэй ЭмериКонституция2,7311%Мэтью АрндтЛибертариан4,1711%*2010Жим Мэтисон (қызметте)116,40450.67%Морган Филпот105,51445.98%Рэндалл ХинтонКонституция4,1221.79%Дэвид ГлиссмайерТәуелсіз2,1430.93%* : Нәтижелер 2012–2012ЖылдарыЖим Мэтисон (қызметте)119,80348.8%Мия Лав119,03548.5%Жим Л. ВейнЛибертариан6,4392.6%*Жазылым және шағын кандидаттар туралы ескерту: 2000 жылы Стивен Альбертис Ворис 597 дауыс алды. 2004 жылы «Жеке таңдау» партиясының үміткері Рональд Р. Амос 1,210 дауыс алды. 2006 жылы Либертариандық партияның үміткері Остин Шервуд Летт 1,620 дауыс алды.