Кіріспе
Канадалық хоккейші Морис Джозеф Малоун (28 ақпан 1890 жыл - 15 мамыр 1969 жыл) - канадалық кәсіби хоккейдің шабуылшысы. Ол 1910-1924 жылдары Ұлттық хоккей қауымдастығында (NHA) және Ұлттық хоккей лигасында (NHL) «Квебек Булдогс», «Монреаль Канадиенс» және «Гамильтон Тайгерс» командаларында ойнады. Гол соғу қабілетімен және әдепті ойынымен танылған Малоун 1918 және 1920 жылдары НХЛ-де голдар мен ұпайлар бойынша көш бастады, ал НХА-да 1913 және 1917 жылдары екі рет гол соқты (біріншісінде тең түсті). Ол 1912 және 1913 жылдары «Квебек» командасымен бірге Стэнли кубогын жеңіп алды. НХЛ тарихында бір ойында жеті гол соққан жалғыз ойыншы – ол 1920 жылы бұл жетістіктің иегері атанды. 1950 жылы Хоккей даңқы залына енгізілді.
Maurice Joseph Malone (February 28, 1890 – May 15, 1969) was a Canadian professional ice hockey centre. He played in the National Hockey Association (NHA) and National Hockey League (NHL) for the Quebec Bulldogs, Montreal Canadiens, and Hamilton Tigers from 1910 to 1924. Known for his scoring feats and clean play, Malone led the NHL in goals and points in 1918 and 1920, and the NHA in goals twice, in 1913 and 1917 (in a tie). He won the Stanley Cup with Quebec in 1912 and 1913. He is the only player in the history of the NHL to score seven goals in a single game, accomplishing the feat in 1920. He was elected to the Hockey Hall of Fame in 1950.
Жеке өмір
Малоун 1890 жылы 28 ақпанда Квебек қаласының сыртындағы Сент-Коломб-де-Силлери қаласында он бір баланың екіншісі болып дүниеге келді. Оның әкесі Морис Жозеф Малоун ирланд тегінен шыққан, сонымен қатар Квебек тегіне жататын Гигнак отбасымен де туыс болған. Оның анасы – Мари Луиза Рошон, ол өзі квебектік. Морис Жозеф, оның әкесі мен атасы сияқты, ағаш өңдеу саласында жұмыс істеді. 1916 жылы ол Матильда Пауэрге үйленді. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Малоун Солтүстік Америкалық қару-жарақ компаниясында жұмыс істеді. Ойыншылық карьерасын аяқтағаннан кейін Малоун Монреальдегі телефон компаниясында жұмыс істеді. 1969 жылы 15 мамырда Монреаль қаласында (Квебек) жүрек талмасынан қайтыс болды. Ол 12 ойында 8 гол соққан командада үшінші орынды бөлісті. Келесі маусымда, 1910 жылы, Ұлттық хоккей лигасы (NHA) құрылды, бірақ Квебекке қосылуға рұқсат берілмеді. Малоун және тағы бірнеше квебектік ойыншылар Онтарио кәсіби хоккей лигасының «Ватерлоо Колтс» командасымен келісімшарт жасасты. «Ватерлоо» сапында Малоун он бір ойын өткізіп, тоғыз гол соқты. Квебек клубы 1911 жылы қайта құрылып, 1910–11 маусымда NHA-ға қосылды, сондықтан Малоун командаға оралды, онда ол 13 ойында 9 гол соқты. Ол Эдди Оутман және Джек Маркс сияқты шабуылшылармен бірге ойнады, 1911–12 маусымда 18 ойында 21 гол соқты, жалпы есеп бойынша алтыншы орынды иеленді, ал Квебек лигада бірінші орынды алып, нәтижесінде Стэнли кубогын жеңіп алды. Квебек 1913 жылы да Кубокты жеңіп алды, себебі Малоун 20 ойында 43 гол соғып лигада көш бастады, оның ішінде Сиднейге қарсы Кубок матчындағы тоғыз голы бар еді. Оның інісі Джефф Малоун да 1913 жылы Квебек сапында Стэнли кубогын жеңіп алды. 1913–14 маусымда Малоун 17 ойында 24 гол соғып NHA-да төртінші орынды иеленді. 1914–15 маусымда ол 1915 жылғы қаңтарда өткен ойында білезігін бұрады, нәтижесінде ақпан айының ортасына дейін алаңнан шықты; ол ойнаған 12 ойында 16 гол соқты. Малоун 1915–16 маусымда жақсы формаға оралып, лигада 24 ойында 25 гол соғып екінші орынды иеленді. 1916–17 маусымда Малоун NHA-да 19 ойында 41 гол соғып, Оттава «Сенаторларының» Фрэнк Найбормен бірдей ұпай жинады. Малоун маусымның соңғы ойынына дейін гол соғуда көш бастады, ол Найбор мен «Сенаторларға» қарсы ойнады. «Оттава» Малоунды бүкіл ойын бойы екі ойыншымен қадағалады, ал Найбор 5 гол соғып, тең нәтижеге қол жеткізді.
1917-1924 жылдар
НХЛ 1917 жылы құрылғанда Квебек алғашқы маусымында команда ұстамады, ал команданың ойыншылары басқа командаларға әрқайсысы 700 долларға сатылды; Малоунды «Монреаль Канадиенс» клубы таңдап алды. Ньюси Лалонде мен Дидье Питрдің ең күшті шабуыл шебінің бірінде ойнаған Малоун, Лалондеге ыңғайласу үшін сол қанатқа ауысты. Малоун 1917 жылғы 19 желтоқсанда лиганың ашылу күнінде НХЛ тарихындағы алғашқы голдардың бірін соқты; ол ойынды бес голмен аяқтады. Маусым ішінде тағы екі ойында бес голдан соқты, жалпы 20 ойында 44 гол соғып, лигада көшбасшы болды. Малоун маусымдық голдар бойынша лигалық рекордты орнатты, ол 1945 жылға дейін сақталды; оның ойын басына шаққан голдарының орташа көрсеткіші әлі де ешкімге жете қойған жоқ. Малоун НХЛ мансабын бастағандағы ең ұзақ гол соғу тізбегін орнатып, алғашқы 14 ойынында кем дегенде бір гол (барлығы 35 гол) соқты. Малоун 1918-19 маусымының алғашқы екі ойынына «Солтүстік Америка қару-жарақ компаниясындағы» жұмысына байланысты қатыспады. Ол маусымның бір бөлігін «Канадиенс» клубымен өткізгенімен, жұмыстан қалыспау үшін Монреальде тек сенбі күндері үйіндегі ойындарда ғана ойнауға шектелді. Квебек 1919 жылы франшизасын жаңартып, Малоун клубқа қайта қосылды, тағы да 39 голмен лигадағы үздік мерген атанды және 1920 жылғы 31 қаңтарда «Торонтоға» қарсы соққан жеті голмен бір ойындағы рекордты жаңартты. Ол сол маусымда 1920 жылғы 10 наурызда «Сенаторларға» қарсы екінші ойында алты гол соқты. Малоун 24 ойында 39 гол соғып, лигадағы үздік мергендер қатарында болса да, команда мұзда нашар ойнады және маусымды 4 жеңіс және 20 жеңіліспен, лигада соңғы орында аяқтады. Команда 1921 жылғы маусымда Гамильтонға көшірілді. Малоун бастапқыда командаға қосылмады, керісінше Квебекте өзінің бизнес мүдделерін шешу үшін қалды. Ол 1921 жылдың қаңтарында командаға қосылды, маусымның алғашқы төрт ойынын өткізіп алды. Ол 28 голмен лигадағы төртінші орынды иеленді. Келесі маусымда да гол соғуда төртінші орынды сақтап қалды. 1921-22 жылдары ол «Тайгерс» клубының ойыншы-жаттықтырушысы және менеджері болды. Малоун 1922-23 жылғы маусымда Гамильтонға қайта оралмауға шешім қабылдады. 1923 жылғы 3 қаңтарда ол Эдмонд Бушарға айырбас жасалып, «Канадиенс» клубына қайтарылды. Ол сол маусымда бір гол соқты, көбінесе қосалқы ойыншы ретінде ойнады. Келесі маусымда он ойын ойнағаннан кейін гол соқпады, соңғы ойынын 26 қаңтарда «Торонто Сент-Патрикс» клубына қарсы өткізді.
Ойын стилі
Малоун өзінің ойыншылық мансабының көп бөлігін орталық шабуылшы ретінде өткізді және гол соғу үшін мұзда ашық орын табуға ерекше бейімділігі болды. Малоун өзінің әйгілі "Фантом Джо" лақап атын қара көздері мен шабуылда ашық жер табу қабілеті үшін, сондай-ақ көзге көрінбей қалың торға жол таба алуы үшін алды. Зорлық-зомбылық пен физикалық күшпен ерекшеленген дәуірде Малоун көбінесе шебер ойыншы ретінде қарастырылды, оның тағы бір лақап аты "Джентльмен Джо" болды. Оның дәуірінің көптеген басқа ойыншыларынан, мысалы, квебектік әріптесі Джо Холл ("Bad Joe" лақап атымен) және Монреальдегі әріптесі Ньюси Лалаондодан айырмашылығы, Малоун да қатал ойыншы ретінде емес, ойынның ең таза ойыншыларының бірі ретінде танымал болды. Малоун ойынның ең жылдам ойыншыларының бірі деп есептелмейді, керісінше, қарсыластың қақпасының маңында қалай дұрыс тұруды білетін, ойынды тегіс жүргізетін ойыншы болды. 1919 жылғы 30 желтоқсандағы "Оттава Журналында" үш хоккей жанкүйері арасындағы әңгіме жарияланды. Ойынның барлық ұлы ойыншыларын көрген 25 жылдық тәжірибелі көрермен бұл пікірге қосылып, Малоунның қабілеттерін бейсболдың екінші базасының ойыншысы Эдди Коллинзбен салыстырды, бұл пікірге газет те келісті.
Мұра
Малоун өзінің мансабын 343 гол мен 32 нәтижелі паспен 15 кәсіби маусымда аяқтады. Оның НХА-дағы 179 голы лига тарихындағы ең көп гол көрсеткіші болды. Суретші Фредерик Лафорждың Малоунды бульдогпен бейнелеген "Джо Малоунға құрмет" атты мүсіні 2021 жылдың 10 маусымында ашылды және Квебек қаласындағы ExpoCité-дегі Жан Беливу алаңында орналасқан. Мүсін Малоунның "Фантом Джо" деген лақап атына құрмет көрсетеді.
НХЛ рекордтары
Бір ойындағы ең көп гол (7), 31 қаңтар 1920 жылы Квебек қаласында. 5 немесе одан көп гол соққан ойындардың ең көп саны: 5. Бір маусымдағы ойын орта есеппен ең жоғары гол көрсеткіші: Монреальмен 2.20 (1917–18 маусымында 20 ойында 44 гол). НХЛ мансабының басынан бергі қатарынан гол соғудың ең ұзақ тізбегі: 14 ойын (1917–18).