Кіріспе
Американдық актриса (туған 1979 жылы)
Розарио Изабель Доусон (9 мамыр 1979 жылы туған) – американдық актриса. Ол 1995 жылы түсірілген «Балалар» атты тәуелсіз драмада кинодағы алғашқы рөлін ойнады. Одан кейін «He Got Game» (1998), «Джози және Пуссикаттар» (2001), «Қара киімдегілер II» (2002), «Рандаун» (2003), «Жарға» (2005), «Син-Сити» (2005), «Клеркс II» (2006), «Өлім дәлелі» (2007), «Жеті фунт» (2008), «Перси Джексон және Олимпиада ойындары: Найзағай ұры» (2010), «Тоқтағысыз» (2010), «Зообақшы» (2011), «Транс» (2013), «Жоғарғы бес» (2014), «Зомбиленд: Дабл Тэп» (2019) және «Клеркс 3» (2022) фильмдерінде ойнады. Доусон Disney/Marvel, Warner Bros./DC Comics және ViacomCBS Nickelodeon бөлімшелері үшін дауыстау жұмыстарын атқарды. Ол комикс кітаптарының фильмдер мен теледидарға бейімделуінде бірнеше рөлдерде ойнады. Олардың ішінде «Син-Сити» (2005) және «Син-Сити: Өлімге қиямет» (2014) фильмдеріндегі Гейл, Marvel Netflix сериясының бес маусымында (2015–2018) Клэр Темпл, DC анимациялық кино әлеміндегі және «Space Jam: Жаңа мұра» мен «The Lego Batman Movie» фильмдеріндегі Диана Принс / Уондер Уомен дауыстарын сомдады. 2020 жылы ол «Мандалориан» мен «Боба Фетт кітабының» екінші маусымында Асока Тано рөлін ойнады және Disney+ түпнұсқалық сериалы «Асока» басты рөлдерінің бірінде ойнады. 2021 жылы ол Дуэйн Джонсонның өмірбаяндық комедиялық «Young Rock» сериалында эпизодтық рөлде және Hulu мини-сериалы «Dopesick»-те басты рөлде ойнады.
Ерте өмір
Розарио Доусон 1979 жылы 9 мамырда Нью-Йорк қаласында дүниеге келген. Оның анасы, Изабел Селесте, пуэрторикалық, тайно, кубалық және африкалық текті. Розарио туған кезде Изабель 17 жаста болған; ол Розарионың әкесі Патрик К. Харриске үйленбеген. Розарио бір жасқа толғанда, Изабель құрылысшы Грег Доусонға тұрмысқа шықты.
Мансап
Бала кезінде Доусон «Сезам көшесінде» қысқаша пайда болды. 15 жасында оны фотограф Ларри Кларк пен Хармони Корин үйінің алдындағы сатыдан тауып алады. Корин 1995 жылы түсірілген «Балалар» фильмінің сценарийіндегі рөлге оның өте сәйкес екенін анықтады. Ол түрлі рөлдерде ойнады, соның ішінде тәуелсіз фильмдер мен «He Got Game», «Men in Black II» және «Rent» сияқты блокбастерлерде. 1998 жылы Доусон Принстің «1999» синглінің ремикс нұсқасына кіріспе дауысын жазды. Бұл дауыс жаңа мыңжылдыққа дейін әлемнің қандай болатыны туралы пікір білдірді. Келесі жылы ол «The Chemical Brothers» тобының «Surrender» альбомындағы «Out of Control» әнінің бейнеклипіне түсті. Ол OutKast альбомының екінші дискісі «Speakerboxxx/The Love Below»-тағы «She Lives In My Lap» трегінде де естіледі, онда ол кіріспеде және соңына қарай қысқаша интерлюдияда сөйлейді. 2001 жылы Доусон «Джози және Пуссикэтс» фильмінде топ мүшесі Валери Браун рөлін ойнады және Итан Хоуктың режиссерлік дебюті «Челси Валлз» фильмінде түсті. Доусон Эдвард Нортонмен бірге Спайк Лидің «25th Hour» (2002) драмасында ойнады. 2004 жылы Оливер Стоунның «Александр» фильмінде ол Ұлы Александрдың әйелі Роксана рөлін сомдады. 2005 жылы Доусон «Жалпы театрдың» «Шекспир паркіндегі» «Екі джентльмен Веронасы» қойылымын қайта жаңғыртуда Джулия рөлінде сахнада тұңғыш рет пайда болды. 2005 жылы танымал «Rent» мюзиклінің киноадаптациясында ол жүкті болғандықтан және рөлді ойнай алмаған Дафна Рубин Веганың орнына экзотикалық биші Мими Маркес рөлін ойнады. «Rent» фильміндегі рөлі үшін Доусон «Сателлит» сыйлығын «Ең үздік екінші пландағы әйел рөлі» номинациясы бойынша жеңіп алды. Ол сондай-ақ Роберт Родригес пен Фрэнк Миллер бірлесіп режиссерлік еткен «Sin City» графикалық романының адаптациясында Гейл, жезөкше доминатрикс рөлін ойнады. Сол жылы ол Роб Зомбидің «Жұрттың лақтырғандары» фильміндегі өшірілген сахнада пайда болды. Бұл көрініс DVD нұсқасындағы өшірілген сахналарға қосылды. Ол «Клерк II» (2006) фильмінде Беки рөлін сомдады. «Back to the Well» деректі фильмінде, сериалдың түсірілуі туралы айта келіп, ол есек шоуының реті оны рөлді қабылдауға итермелегенін мәлімдеді. Сол жылдың мамыр айында Доусон «Оккульттік қылмыстар жөніндегі жұмыс тобы» комикс мини-сериалдарын жасады және жазды. Ол 2007 жылы Сан-Диего комикс-конвенциясында комиксті насихаттады. Ол 2007 жылы Квентин Тарантиноның «Өлім дәлелі» фильмінде бұрынғы «Rent» түлегі Трейси Томспен бірге ойнады, бұл Тарантино мен Роберт Родригестің «Grindhouse» қос фильмінің бөлігі болды. Ол Ли Страсберг академиясында танысқан досы Талия Лугасимен бірге «Descent» фильмінде ойнады. 2007 жылдың 7 шілдесінде Доусон Live Earth бағдарламасының американдық бөлімінде өнер көрсетті. 2008 жылы Доусон Уилл Смитпен бірге Стивен Спилберг түсірген «Жеті фунт» және «Бөрік көзі» фильмдерінде ойнады. Тамыз айынан бастап ол онлайн ғылыми фантастикалық сериалы «Gemini Division»-де түсті. Компьютерлік анимациялық «Арғы әлем» сериалында ол офицер Делондр Бейнс рөлін сомдады. 2009 жылдың 17 қаңтарында Доусон «Saturday Night Live» бағдарламасын жүргізді. Кейін сол жылы ол «Ғажайып әйел» анимациялық фильмінде Бана Мигдаллдың Артемидасына дауыс берді. 2009 жылы Доусон «Халық сөйлейді» деректі фильмінде ойнады, бұл фильм тарихшы Говард Зинннің «АҚШ халық тарихы» кітабына негізделген күнделікті американдықтардың хаттары, күнделіктері мен сөздерінің драматикалық және музыкалық қойылымдарын пайдаланды. 2009 жылы Доусон Роб Зомбидің «The Haunted World of El Superbeasto» анимациялық фильміне «Велвет фон Блэк» кейіпкеріне дауыс берді. Kasabian альбомы «West Ryder Pauper Lunatic Asylum» үшін ол «West Ryder Silver Bullet» трегінде әнші ретінде қатысты. 2010 жылы ол Перси Джексон және Олимпиада ойындары: Найзағай ұрысында Персефония және «Тоқтатылмас» фильмінде теміржол депосының бастығы Конни Хупер рөлінде ойнады. 2013 жылы ол «Gimme Shelter» тәуелсіз фильмінде түсті. Келесі жылы ол «Sin City: A Dame to Kill For» фильмінде Гейл рөлін қайталады. 2015 жылы ол Netflix веб-теледидарлық сериалындағы «Daredevil» сериалында Клэр Темпл рөлін ойнады, ол «Jessica Jones» және «Luke Cage» сериалында қайталанды. Доусонның бейнесі екі шоуда да оның кейіпкері ретінде «Jessica Jones» комиксіне қосымша ретінде пайдаланылды. Доусон бұл рөлін 2017 жылы «Iron Fist» және «The Defenders» фильмдерінде жалғастырды, сондай-ақ «Ассока» атты қосалқы сериалында ойнады. 2022 жылы ол «Клеркс III» (2022) фильмінде Беки рөлін қайта ойнады.
Саясат
Доусон 2004 жылы президент Джордж Бушқа қарсы наразылық көрсеткен кезде тұтқындалды. 2012 жылы Доусон Барак Обаманы қайта сайлауға, ал 2016 жылы Демократиялық партиясының ішкі сайлауында Берни Сандерсті қолдады. 2016 жылдың 15 сәуірінде Доусон Вашингтондағы «Демократиялық көктем» акциясы кезінде тұтқындалған наразылықшылардың қатарында болды. 2019 жылдың ортасында Доусон жігіті Кори Букерді 2020 жылғы президенттік сайлауда қолдады. Букер 2020 жылдың 13 қаңтарында президенттік науқанын тоқтатты. Егер ол АҚШ-тың бірінші ханымы болғанда, Доусон жастардың баспанасыз қалу мәселесін шешуді қолдайтынын айтты. 2020 жылдың 9 наурызында Доусон Берни Сандерстің президенттік науқанына қолдау білдірді, оның бұрынғы 2016 жылғы үміткерлігін де қолдаған еді.
Қайырымдылық
Доусон Лоуэр-Ист-Сайд қыздар клубымен байланыста және Global Cool экологиялық тобы, One Campaign, Oxfam, Operation USA, Amnesty International, Лесбиянкалар мен гейлердің ата-аналары, отбасылары мен достары (PFLAG), Халықаралық құтқару комитеті, Voto Latino және Stay Close сияқты басқа да қайырымдылық ұйымдарын қолдайды. Ол өзінің ағасы Фрэнк Жумппен бірге Stay Close акциясында суреттелген, бұл PFLAG үшін жасалған плакаттық және қоғамдық жарнамалық кампания. Ол «Вагина монологтары» спектакліне қатысып, V Day әлемдік коммерциялық емес қозғалысының басқарма мүшесі болып қызмет етеді, бұл қозғалыс осы спектакльден түскен қаражатты әйелдерге қарсы зорлық-зомбылықпен күресетін ұйымдарға жұмсайды. 2008 жылдың қазанында Доусон TripAdvisor.com компаниясының «More Than Footprints» қайырымдылық бағдарламасының өкілі болды, сондай-ақ Conservation International, Doctors Without Borders, National Geographic Society, The Nature Conservancy және Save the Children ұйымдарымен де серіктестік құрды. Сондай-ақ 2008 жылдың қазан айында ол RESPECT! кампаниясына дауысын берді, бұл кампания отбасылық зорлық-зомбылықтың алдын алуға бағытталған. Ол Giverespect.org веб-сайты үшін дауыстық хабарлама жазды, онда отбасылық зорлық-зомбылықты тоқтатуға көмектесуде құрметтің маңыздылығын атап өтті. 2012 жылы Доусон SodaStream International компаниясымен бірлесіп, бірінші жылдық «Unbottle the World Day» акциясын іске қосты, бұл акция консервілі және пластик бөтелкелердің қоршаған ортаға тигізетін әсері туралы хабардарлықты арттыру мақсатында ұйымдастырылды.
Жеке өмір
Доусон өзін «Трекки» деп атайды, ол Конан О'Брайенге берген сұхбатында ағалары мен «Жұлдыздар жолын» жақсы көретінін айтты, сонымен қатар бірнеше клингон сөздерін білетінін көрсетті. Доусон 2014 жылы 12 жасар Изабелланы асырап алды. 2023 жылдың желтоқсанында Доусон Изабелланың жүкті екенін және оның тұңғыш немересі 2024 жылы дүниеге келетінін мәлімдеді. 2019 жылдың наурызында Доусон АҚШ сенаторы Кори Букермен қарым-қатынаста болғанын растады. Олардың қарым-қатынасы 2022 жылдың ақпанында аяқталды. 2018 жылы Доусон Instagram-ға жазған жазбасы көпшілік тарапынан өзін квир ретінде таныстыруы ретінде қабылданып, кеңінен таралды; 2020 жылғы сұхбатта осы туралы сұрағанда, ол мұның өзінің ниеті емес екенін айтты және одан әрі: «Адамдар мен [шығып] келдім деп айта берді. Менің ойымша, мен ешқашан осындай қарым-қатынас жасаған емеспін, сондықтан бұл маған ешқашан шынайы шақыру сияқты сезінбеді» деді. Кейінірек Доусонның өкілі The Daily Beast-қа ол ЛГБТ+ қауымдастығының жақтасы ретінде шыққандығын айтты.
Фильм
Жыл Атауы Рөл Ескертулер 1995 Балалар Руби 1997 Қыздар түнде қыз – қысқа фильм 1998 Ол ойын Лала Бонилла Жана көшелер Марисол Идальго 1999 Жарық оны Стефани Уильямс 2000 Сізге дейін Лана Джунглидің патшасы Вероника 2001 Джози және Pussycats Валерия Браун Нью-Йорктің жаяу жолдары Мария Тедеско Триггер Бақытты Ди Челси қабырғалары Одри 2002 Есіл жексенбісі Грейс Квинонес Алиса Қара II-дегі ерлер Лора Васкес Дина көлдегі махаббат Анна 25-ші сағат Натуралле Ривьера 2003 V күні: Зорлық-зомбылықты тоқтату Өзі Бұл қыздың өмірі Мартин Шаттерд Гласс Энди Фокс Мариана 2004 Александр Роксана 2005 Бұл революция Тина Сантьяго Сити Гейл Ұсақ қара киім Хейли – қысқа фильм Рент Мими Маркес 2006 Клеркс II Ребекка "Бекки" Скотт Лори 2007 Өлім дәлелі (Grindhouse) Абернатия Росс Төмендеу Майя – сонымен қатар продюсер 2008 Нақты аурулар Бабоның анасы Eagle Eye Зои Перес Killshot Донна Жеті фунт Эмили Поса 2009 Wonder Woman Артемис (дауысы) Velvet Von Black (дауысы) Өзі 2010 Ояну Робин – қысқа фильм Перси Джексон және Олимпиадалар: Күн нұрының ұрлығы Персефона Тоқтаусыз Конни Хупер 2011 Miss Representation Өзі Қыз барға кіреді Маусым Зookeeper Кейт 10 жыл Мэри 2012 Отпен отқа Талия Дюрам Hotel Noir Севилья, қызметші 2013 Trance Элизабет Ламб Gimme Shelter Маусым Бейли Сезар Чавес Долорес Уэрта Бөлшектерге шамамен Mia Raze Рэйчел 2014 Sin City: A Dame to Kill For Гейл The Ever After Өзі Николь Top Five Челси Браун 2015 Tinker Bell and the Legend of the NeverBeast Никс (дауысы) Justice League: Throne of Atlantis Диана Принц / Wonder Woman (дауысы) Пуэрто-Рикалықтар Парижде Ванесса 2016 Justice League vs. Teen Titans Диана Принц / Wonder Woman (дауысы) Ratchet & Clank Эларис (дауысы) 2017 Justice League Dark Диана Принц / Wonder Woman (дауысы) Барбара Гордон / Batgirl (дауысы) Ұмытылмас Джулия Бэнкс Кристал Кристал Брайант 2018 Superman-нің өлімі Диана Принц / Wonder Woman (дауысы) Өсу қажеттілігі Баяндамашы (дауысы), деректі фильм Кешіріңіз, мазалағаным үшін Лифттегі дауыс Хенчмен Джолен (дауысы) 2019 Supermen билігі Диана Принц / Wonder Woman (дауысы) Бір ғажайып адам Ханна Дэвис Джей және Silent Bob Reboot Регги Фолкен Zombieland: Double Tap Невада Wonder Woman: Bloodlines Диана Принц / Wonder Woman (дауысы) Депортацияланған Өзі – деректі фильм 2020 Justice League Dark: Apokolips War Диана Принц / Wonder Woman (дауысы) Су адамы Мэри Жерді сүй Өзі – деректі фильм 2021 Space Jam: A New Legacy Диана Принц / Wonder Woman (дауысы) 2022 Сату/Сатып алу/Кездесу Өзі – деректі фильм Клеркс III Бекки Скотт 2023 Перғаулы үй Габби