Кіріспе
Радио және телеарналар тарату мен телекоммуникацияларды реттеуші
Канадалық радиотелевизиялық және телекоммуникациялық комиссия (CRTC;) – Канадада радио және телеарналар тарату мен телекоммуникацияларды реттеумен шұғылданатын мемлекеттік ұйым. Ол 1976 жылы телекоммуникация операторларын реттеу жауапкершілігін қабылдаған кезде құрылды. 1976 жылға дейін ол Канаданың Радио және Телевизия комиссиясы деп аталды, ол 1968 жылы Канада Парламенті Телерадио хабарларын тарату жөніндегі кеңестің орнына құрды. Оның бас кеңсесі Квебек провинциясының Гатино қаласындағы Лес Террас де ла Шаудиердегі Орталық ғимаратта (Édifice central) орналасқан.
Құзыреті
CRTC Канаданың барлық телерадио хабарларын тарату және телекоммуникациялық қызметін реттейді, сондай-ақ өзіне жүктелген саясатты іске асыру үшін қабылдаған ережелерін күшіне енгізеді; олардың ең танымалдары – канадалық контент ережелері. CRTC Канада Парламентіне Канаданың мәдениет және мұра министрі арқылы есеп береді, ол Радио хабарларын тарату туралы заңға жауапты, ал Телекоммуникация туралы заңға жауапты Innovation, Science and Economic Development Canada (бұрынғы Industry Canada) мекемесімен бейресми қарым-қатынаста болады. Осы екі заңдағы ережелер, сондай-ақ федералды кабинеттен шығарылған, кеңес бұйрықтары ретінде белгілі ресми емес нұсқаулар CRTC-нің құзыретінің басым бөлігін құрайды. Көптеген жағдайларда, мысалы, телерадиокомпанияларға шетелдік меншікке тыйым салу және канадалық контенттің басымдығы принципі заңмен бекітілген жағдайларда, бұл заңдар мен бұйрықтар CRTC-ге саясатты өзгертуге сыншылар күтетіннен гөрі азырақ мүмкіндік береді. Соның салдарынан комиссия көбінесе саяси сынға ұшырайтын нысанаға айналады, бұл сынды үкіметке бағыттаған дұрыс болар еді. Телерадио хабарларын таратушыларға қатысты шағымдар, мысалы, қоғамдық моральға қайшы бағдарламалар туралы алаңдаушылықтар, CRTC емес, тәуелсіз телерадио хабарларын тарату индустриясының қауымдастығы – Canadian Broadcast Standards Council (CBSC) қарауына беріледі, бірақ қажет болған жағдайда CBSC шешімдеріне CRTC-ге шағымдануға болады. Дегенмен, CRTC кейде CBSC шешімдері үшін негізсіз сынға ұшырайды. Мысалы, CRTC 1990 жылдардың соңында Хауард Стерннің Канададағы эфирдегі радиошоуына қатысты CBSC шешімдері үшін негізсіз сынға ұшырады, сондай-ақ CBSC-нің Dire Straits тобының "Money for Nothing" әніне қатысты даулы шешімі үшін де сынға ілікті. Комиссияның АҚШ-тың Federal Communications Commission-мен толыққанды теңдестігі жоқ, себебі ол осы елде радио хабарларын тарату және байланыс салаларында техникалық мәселелер бойынша қосымша өкілеттіктерге ие. Канадада Innovation, Science and Economic Development Canada (бұрынғы Industry Canada) жиіліктерді және идентификациялық белгілерді бөлуге, хабар тарату спектрін басқаруға және электроникалық құралдарға кедергі келтіру сияқты басқа техникалық мәселелерді реттеуге жауапты.
Телерадио хабарларын таратушыларды реттеу
CRTC бұрын кабельдік теледидар таратушыларының алуға рұқсат етілген бағаларын реттеген. Алайда, көптеген ірі нарықтарда спутниктік теледидардан таратудың күшейген бәсекесіне байланысты бағалар енді реттелмейді. CRTC сондай-ақ таратушылардың қандай арналарды ұсынуы тиіс немесе ұсынуға рұқсат етілгенін де реттейді. Радио хабарларын тарату туралы заңға сәйкес, комиссия канадалық сигналдарға басымдық береді. Сондықтан, канадалық арналармен бәсекелесетін көптеген канадалық емес арналар Канадада таратуға бекітілмейді. CRTC телеарналармен еркін саудаға рұқсат берудің шағын канадалық нарықты басып тастайтынын және ұлттық деңгейдегі әңгімені қолдау міндетін орындауға кедеріс келтіретінін айтады. Бірақ кейбір адамдар мұны цензураға тең деп санайды. CRTC-нің бір мезгілде алмастыру қағидаларына сәйкес, егер канадалық телеарна АҚШ телеарнасынан телешоуға лицензия алса және оны сол уақыт аралығында көрсетсе, канадалық таратушылар канадалық телеарнаның сұрауы бойынша АҚШ арнасындағы осы шоуды канадалық арнаның хабарымен алмастыруға міндетті, соның ішінде жабылулар мен жарнамаларымен бірге. Мысалы, Grey's Anatomy ABC арнасында көрсетілсе, бірақ Канадада CTV арнасында бір уақытта көрсетілсе, кабельдік, спутниктік немесе басқа таратушы CTV хабарын ABC арнасының филиалының сигналы арқылы жіберуі керек, тіпті ABC нұсқасы біршама өзгеше болса да, әсіресе жарнамалар жағынан. (Бұл ережелер бір телесерияның әртүрлі эпизодтарына қатысты қолданылмайды; мұндай айырмашылық туралы таратушыларға әрқашан хабар берілмейді, бірақ мұндай жағдай сирек кездеседі.) Үй антеннасы арқылы американдық және канадалық арналарды жеке теледидарында қабылдайтын көрермендерге бұл қағидалар әсер етпейді. Бұл саясаттың мақсаты – канадалық арналардың жарнамадан түсетін табысқа қол жеткізе алатын нарық құру, тіпті олардың синдикациялық бағдарламаларға АҚШ-тың ірі арналары төлей алатын сомаға жете алмайтындығына қарамастан. Сондықтан канадалық көрермендер Суперкубок кезінде американдық жарнамаларды көрмейді, тіпті канадалық теледидарларда көрсетілетін көптеген американдық арналардың біріне қосылғанда да. CRTC сонымен қатар Канададағы радионы, соның ішінде қоғамдық радионы реттейді, онда CRTC әр станцияның эфиріндегі мазмұның кемінде 15% жергілікті жерде жасалған сөздік контент болуын талап етеді.
Интернетті реттеу
1999 жылдың мамыр айында «Жаңа медиа» тақырыбындағы маңызды шешімінде CRTC, телерадио хабарларын тарату туралы заңға сәйкес, CRTC-нің Интернет арқылы таратылатын аудио және бейне мазмұнға, бірақ электрондық пошта мен көптеген веб-беттер сияқты негізінен әріптік-цифрлық мазмұннан басқа, құзыреті бар екенін анықтады. Сонымен қатар, ол араласпау саясатын ұстанатынын көрсететін жарлық шығарды. 2011 жылдың мамырында Over the Top (OTT) бағдарламаларының кеңеюіне жауап ретінде CRTC, OTT бағдарламаларының канадалық мазмұнға және спутниктік және кабельдік арналар арқылы қолданыстағы телехабарлауға жазылуларға тигізетін әсері туралы халықтан пікірлерді жинауға шақырды. 2011 жылдың 5 қазанында CRTC телекоммуникация саласының өкілдерімен, медиа өндірушілерімен және басқа да мәдени қайраткерлермен кеңескен нәтижелерін жариялады. Алынған мәліметтер нақты емес болды, бұл OTT мүмкіндіктерінің көбеюі канадалық мазмұнның қолжетімділігіне немесе әртүрлілігіне кері әсер етпейді, бұл CRTC-нің маңызды саясатының бірі, сондай-ақ кабельдік немесе спутниктік теледидарға жазылулардың айтарлықтай төмендеуіне ешқандай белгілер жоқ екенін көрсетті. Дегенмен, индустриядағы қарқынды дамуды ескере отырып, олар 2012 жылдың мамырында аяқталуы тиіс терең зерттеу жүргізіп жатыр. CRTC интернет-провайдерлерге тарифтерді, қызмет көрсету сапасын немесе бизнес-практиканы тікелей реттемейді. Алайда, CRTC осы секторды және оған байланысты трендтерді үнемі қадағалап отырады. Шағымдарды қарау үшін, Канада үкіметі CRTC-ге тұтынушылар мен шағын бизнес телекоммуникациялық клиенттерден келіп түскен шағымдарды шешетін тәуелсіз, индустрия қаржыландыратын агенттік құруды тапсырды. 2007 жылдың шілдесінде Телекоммуникация және теледидарлық қызметтер бойынша шағымдар комиссиясы (CCTS) жұмысын бастады. Үшінші тараптың ISP қолжетімділігі – кабельдік операторларды (MSO) үшінші тарап сатушыларына интернетке қолжетімділік ұсынуға міндеттейтін шешім.
Телефон қызметін реттеу
Қазіргі уақытта комиссия Канададағы жергілікті телефон желісін қамтамасыз ету саласында белгілі бір құзыреттілікке ие. Бұл көбінесе Bell Canada және Telus сияқты негізгі операторларға, дәстүрлі телефон желісі қызметтері үшін (бірақ Voice over Internet Protocol (VoIP) үшін емес) қатысты. Комиссия, бәсекелестік деңгейі жеткілікті деп санайтын жағдайларда, мұндай қызметтерді реттеуді біртіндеп жеңілдетуде. Кейде Канададағы ұялы телефон индустриясының қазіргі күйі үшін КТКК-ны кінәлайды, онда тек үш ұлттық ұялы желі операторы бар – Bell Mobility, Telus Mobility және Rogers Wireless – сондай-ақ осы желілерде жұмыс істейтін бірнеше MVNO бар. Шындығында, комиссия ұялы телефон қызметін реттеумен азат, тек "артық басымдық" мәселелерінен басқа (мысалы, оператор кейбір абоненттерге негізсіз артықша тариф немесе қызмет ұсынады). Комиссия қызмет тарифтерін, қызмет сапасын немесе басқа да бизнес-практикаларды реттемейді, сондай-ақ сымсыз провайдерлердің сатуына немесе бірігуіне радио хабар тарату саласындағыдай келісім қажет емес. Бұған қоса, комиссия ұялы телефон қызметі үшін спектрдің қолжетімділігімен айналыспайды, бұл Канада Индустриясының міндетіне жатады, сондай-ақ бәсекелестікті сақтау да, негізінен Бәсекелестікті қорғау бюросының жауапкершілігінде.
Меншікті беру/шетелдік меншік
Телерадио хабарларын тарату лицензиясының (кабельдік/спутниктік тарату лицензиясын қоса алғанда) 30%-дан астам үлесін беру үшін комиссияның алдын ала келісімі қажет. Мұндай шешімді қабылдауда ескерілетін бір жағдай – шетелдік меншіктің деңгейі; федералдық ережелерге сәйкес, телерадио хабарларын тарату лицензиясының көп бөлігі канадалық азаматтарға тиесілі болуы керек. Әдетте, бұл ашық процесте жүзеге асырылады, онда мүдделі тараптар өз алаңдаушылықтарын білдіре алады, кейде бұл ашық тыңдаулармен толықтырылады, одан кейін комиссия шешім қабылдайды. Федералдық телекоммуникация заңына сәйкес, стационарлық және ұялы телефон байланысы операторларының көп бөлігі де канадалықтарға тиесілі болуы керек, бірақ CRTC осы ережені сақтауға жауапты емес. Шындығында, комиссия телефон компанияларына лицензия талап етпейді, сондықтан телефон компаниясын сату үшін CRTC-нің келісімі қажет емес, егер бұл компанияда телерадио хабарларын тарату лицензиясы болмаса.
Ерекше шешімдер
1987 жылдан бері CRTC бірнеше ерекше шешімдер қабылдады, олардың кейбіреуі пікір қақтығыстары мен талқылауларға себеп болды.
" Milestone " радиосы
Milestone Radio: 1990-шы жылдардағы лицензиялық тыңдаулардың екі бөлек раундында CRTC Milestone Radio-ның Торонтода Канаданың алғашқы қалалық музыка станциясын іске қосуға бағытталған өтініштерін қабылдамады; екі жағдайда да CRTC Торонто нарығындағы басқа станциялардың ұсынған форматтарын көшіретін станцияларға лицензия берді. Бұл шешім Канадалық хип-хоптың 1990-шы жылдар бойы коммерциялық тұрақтылыққа қол жеткізуде қиындықтарға тап болуының ең маңызды себептерінің бірі ретінде кеңінен танылды. CRTC ақыры 2000 жылы Milestone-ге лицензия берді, бұрынғы кабинеттік бұйрық комиссияны Торонто нарығының мәдени әртүрлілігін көрсететін екі жаңа радиостанцияны лицензиялауға міндеттеді, содан кейін CFXJ FM 2001 жылы эфирге шықты.
Спутниктік радио
Спутниктік радио: 2005 жылдың маусым айында CRTC (Канадалық радио және теледидар хабарларын тарату комиссиясы) кейбір канадалық мәдени ұлтшылдарын (мысалы, «Канадалық телерадио хабарларын тарату достары») және еңбек одақтарын ашуландырып, «Канадалық спутниктік радио» және «Сириус Канада» компанияларына Канадада спутниктік радио қызметтерін ұсынуға лицензия берді. Екі компания сәйкесінше американдық «XM Satellite Radio» және «Sirius Satellite Radio» фирмаларымен серіктес, және CRTC шешіміне сәйкес, олар тек канадалық контенттің он пайызын ұсынуы керек. CRTC бұл төмен деңгейдегі канадалық контенттің, әсіресе жергілікті радиостанциялардағы 35% ережесімен салыстырғанда, қажет екенін мәлімдеді, себебі лицензиясы жоқ АҚШ қабылдағыштары елге көптеп келіп жатқандықтан, оларға тыйым салудың орындалуы қиын болар еді (төменде қараңыз). Бұл түсінік мәдени ұлтшылдарды қанағаттандырмады, олар федералды кабинеттен шешімді қайта қарап, кем дегенде 35% канадалық контентті міндетті етуді талап етті. Шешімді қолдаушылар спутниктік радионың тек құрлықтық жүйе ретінде ғана тиімді жұмыс істей алатынын, ал Солтүстік Америка бойынша 35% канадалық контентті енгізуге тырысудың қиын екенін айтады. Олар сондай-ақ спутниктік радионың елдің жұлдыздарына ғана емес, тәуелсіз артистерге де мүмкіндік беріп, канадалық мәдениетті дамытатынын, және CRTC-нің АҚШ-тағы спутниктік қызметтерде 10% канадалық контентті бағдарламалау бойынша алған уәделерін маңызды жеңіліс ретінде қарастырады. CRTC-нің «Sirius Canada» компаниясына Говард Стерннің бағдарламасын таратуға тыйым салғаны туралы кең таралған пікірге қарамастан, бұл рас емес. «Sirius Canada» бастапқыда CRTC-мен болашақта туындауы мүмкін мәселелерге байланысты Стерннің бағдарламасын эфирге шығармауды шешкен, бірақ кейіннен компания өз шешімін кері қайтарып, 2006 жылы Говард Стерннің бағдарламасын ұсынды.
2008 жылғы Оттава радио лицензиясы
2008 жылғы Оттава радио лицензиялары: 2008 жылдың 21 қарашасында Канаданың мұра және ресми тілдер министрі Джеймс Мур CRTC-ге 2008 жылдың тамызында Оттава-Гатино радио нарығын қамтамасыз ету үшін лицензия берген Фрэнк Торрестің CIDG FM және Astral Media-ның CJOT FM екі жаңа радиостанциясының мақұлдауын қайта қарауға шақыру туралы мәлімдеме жасады. Мур комиссиядан Оттава-Гатино аймағының франкофон халқына қолданыстағы француз радио қызметтері жеткілікті деңгейде қызмет көрсетіп жатыр ма, бағалауды және француз тіліндегі бір немесе бірнеше өтінімді – олардың ішінде христиан музыкасы станциясы, қоғамдық радиостанция және Université du Québec en Outaouais университетінің кампус радиостанциясы – мақұлдаған станциялармен қатар немесе олардың орнына лицензиялауды қарастыруды сұрады. Қайта қарау нәтижесінде үшінші станцияға қолданылатын жиілік анықталды және CJFO FM 2010 жылы эфирге шықты.
Bell Canada пайдалану бойынша Интернет-билетін төлеу
Bell Canada пайдалануға негізделген есеп айырысу: 2010 жылдың 28 қазанында CRTC ірі желі операторлары көтерме клиенттерге есеп айырысу қалай жүргізіледі деген соңғы шешімін қабылдады. 90 күн ішінде күшке енетін жоспар бойынша, Bell компаниясы көтерме қызмет провайдерлеріне желіге қосылу үшін ай сайынғы белгілі бір төлемді қабылдай алады, сондай-ақ әрбір ISP клиенті үшін белгілі бір айлық пайдалану лимитін қоя алады. Осы лимиттен асып кеткен жағдайда, әрбір жеке пайдаланушы қосылым жылдамдығына қарай гигабайт сайын төлейді. Мысалы, секундына бес мегабит жылдамдықта қолданушыларға ай сайын 60 ГБ лимит беріледі, одан асып кеткені үшін Bell гигабайт сайын 1,12 доллар, ең көп дегенде 22,50 долларға дейін алады. Егер клиент айына 300 ГБ-тан көп пайдаланса, Bell гигабайт сайын қосымша 75 центтен алуға құқылы. 2010 жылдың мамырында CRTC Bell компаниясының барлық жеке клиенттерін ескі, шексіз жүктеу жоспарларынан ауыстырғанша, пайдалануға негізделген есеп айырысу жүйесін енгізуге тыйым салды. Бұл талап Bell компаниясы ең ұзақ мерзімді және адал клиенттерін ауыстыруға мәжбүр болар еді. CRTC сондай-ақ Bell компаниясы көтерме ISP-лерге жеке клиенттерге сататын пайдалану сақтандыру жоспарын ұсынуы керек екенін мәлімдеді. Bell екі талапқа да наразылық білдірді, ережелер кабельдік компанияларға қолданылмайды және бұл CRTC-нің алдын ала бағаны реттеуі болып табылады, бұл үкіметтің ресми саясатына қайшы келеді, онда реттеуші тек бәсекелестік мәселесі дәлелденгеннен кейін ғана нарыққа араласуы керек. Бес сенбі күні қабылданған шешімде CRTC екі талаптан да бас тарды, осылайша Bell компаниясына пайдалануға негізделген есеп айырысуды енгізуге жасыл жарық берді. Teksavvy компаниясының мәлімдемесіне сәйкес, бұл шешім бәсекелестік нарықтың дамуын тежейді. Стивен Харпер мен Парламент бұл шешімді қайта қарауды талап етті. Индустрия министрі Тони Клементтің Twitter-дегі хабарламасына сәйкес, егер CRTC бұл шешімнен бас тартпаса, үкімет оны күшпен өзгертуге дайын.
Құрылымы
CRTC-ді 13 толық уақытты мүше (оның ішінде төраға, телерадио хабарларын тарату жөніндегі төрағаның орынбасары және телекоммуникациялар жөніндегі төрағаның орынбасары) басқарады, оларды Министрлер кабинеті бес жылға дейінгі мерзімге қайта тағайындайды. Алайда, Америка Федералдық коммуникациялар комиссиясының (FCC) тікелей саяси тағайындалған мүшелерінен өзгеше, CRTC телекоммуникация саласында автономды өкілеттіктерге ие, тәуелсіз реттеуші орган болып табылады. Мысалы, CRTC-нің шешімдері америкалық FCC-ге тәндей партиялық ұстанымдарға емес, қоғамдық тыңдалымдарда ұсынылған дәлелдерге негізделген сот тәртібімен қабылданады. CRTC-нің өзара байланыс басқару комитеті (CISC) CRTC-нің реттеушілік қызметі үшін қажетті ақпаратты, процедураларды және нұсқауларды әзірлеуге көмектеседі.