Кіріспе
Стандартты кантон тілі үшін кеңейтілген таңба кодтауы – Гонконг қосымша таңбалар жиынтығы (香港增補字符集; көбінесе HKSCS деп қысқартылады) – кантон тілінде қолданылатын, сондай-ақ Гонконгтағы кейбір жерлердің атауларын жазу кезінде (жазба кантон тілінде немесе стандартты жазба қытай тіліндегі сөйлемдерде) пайдаланылатын 4702 қытай таңбасынан тұратын жиынтықтың бастапқы нұсқасы. Ол бұрынғы Үкіметтік қытай таңбалар жинағынан (政府通用字庫) немесе GCCS-тен дамыған. GCCS – Big5 таңбалар жиынтығының пайдаланушы анықтаған аймақтарында кодталған қосымша қытай таңбаларының жиынтығы. Ол бастапқыда Гонконг үкіметінің ішінде қолданылып, кейіннен жалғасты халыққа таратылды. Кейіннен жиынтықтағы таңбалар кодтау үшін ISO 10646 стандартына ұсынылғаннан кейін Гонконг қосымша таңбалар жиынтығына айналды.
The Hong Kong Supplementary Character Set (香港增補字符集; commonly abbreviated to HKSCS) is a set of Chinese characters – 4,702 in total in the initial release—used in Cantonese, as well as when writing the names of some places in Hong Kong (whether in written Cantonese or standard written Chinese sentences). It evolved from the preceding Government Chinese Character Set (政府通用字庫) or GCCS. GCCS is a set of supplementary Chinese characters coded in the user defined areas of the Big5 character set. It was originally used within the Hong Kong Government and later used by the public. It later evolved into Hong Kong Supplementary Character Set when the characters in the set were submitted to ISO 10646 for coding.
Операциялық жүйелер
Microsoft Windows 98, NT 4.0, 2000, XP жүйелерінде HKSCS қолдауын Microsoft-тың жаңартуын орнату арқылы қосуға болады. Microsoft-тың іске асыруында 950 кодты пайдаланатын қосымша HKSCS кеңейтімдерінің Big5 кодтамасы үшін жасырылған 951 кодты пайдалану кестесін автоматты түрде пайдаланады. Кесте HKSCS 2001-дегі барлық кодтық нүктелерді, стандартта көрсетілген үйлесімділік кодтық нүктелерін қоспағанда, қолдайды. Сонымен қатар, MingLiU қаріпі Microsoft-тың жаңартуын орнату арқылы өзгертіледі. Бұл жаңарту Microsoft Office сияқты немесе оңайлатылған қытай тілінің қаріптерін қолданатын кез келген бағдарламада (мысалы: SimSun) қақтығыстар тудыруы мүмкін. Егер мақсатты ортада Microsoft-тың жаңартуының әсеріне ұшыраған кодтық нүктелерге сәйкес келетін әдеттегі қаріптер болса, олар Microsoft-тың жаңартуын жоюы мүмкін. Сонымен қатар, жаңарту Windows-тың зардап шеккен нұсқаларымен бірге EUDC редакторының жұмысын бұзады. Windows Vista-дан бастап HKSCS 2004 таңбалары тек Unicode 4.1 немесе одан кейінгі нұсқаларда қол жетімді. Барлық таңбаларға стандартты, PUA емес кодтық нүктелер беріледі. Таңбалар MingLiU қаріпімен көрсетіледі және оларды пернетақта арқылы енгізуге болады. HKSCS-тің Big5 кодтауын қамтамасыз ететін жаңарту Windows Vista және одан кейінгі нұсқаларда қолдау таппайды. HKSCS және Unicode PUA кодталған таңбаларды Unicode 4.1 нұсқасына аудару үшін Microsoft ұсынған қосымша құрал бар. 2010 жылы Microsoft Windows XP және Windows Server 2003 үшін HKSCS 2004 жаңартуын жариялады. Ол Windows XP нұсқасындағы MingLiu, PMingLiu және MingLiu HKSCS (егер HKSCS 2001 жаңартуы орнатылған болса) Windows 7 нұсқасындағы MingLiu, PMingLiu және MingLiu HKSCS қаріптерін алмастырады. Сонымен қатар, мақсатты жүйеге MingLiU ExtB, MingLiU HKSCS ExtB және PMingLiU ExtB қаріптері қосылады. Алайда, IME HKSCS 2001 жаңартуындағыдай жаңартылмайды және қаріптер Windows 7 нұсқасының сынақтан өткен нұсқасынан алынған. ОЖ-ның бұрынғы нұсқалары үшін HKSCS қолдауы Microsoft жаңартуын немесе Гонконг үкіметінің Digital 21 құралдарын пайдалануды талап етеді. IBM CCSID 5471 HKSCS 2001 Big5 кодты бетіне (CPGID 1374 CCSID 5470 екі байттық компонент ретінде), CCSID 9567 HKSCS 2004 кодты бетіне (CPGID 1374 CCSID 9566 екі байттық компонент ретінде) және CCSID 13663 HKSCS 2008 кодты бетіне (CPGID 1374 CCSID 13662 екі байттық компонент ретінде) тағайындалған, ал CCSID 1375 (CPGID 1374 CCSID 1374 екі байттық компонент ретінде) өсіп келе жатқан HKSCS кодты бетіне тағайындалады, қазіргі уақытта CCSID 13663-ке тең. HKSCS қолдауы 2000 жылы glibc-ге қосылды, бірақ содан бері жаңартылмаған. HKSCS 2004 қолдауы Unicode 4.1 және одан кейінгі нұсқалар ретінде қарастырылады. freedesktop.org конфигурациясы үшін AR PL ShanHeiSun Uni қаріпі 0.1.dot.1 нұсқасынан бастап HKSCS 2004-ті толық қолдайды, ал HKSCS 2004-тің ең соңғы өзгерткіштері 0.1.20060903 нұсқасында қолдалады. Қазіргі заманғы үстел дистрибутивтері (мысалы, Ubuntu) орнату кезінде дәстүрлі қытай тіліне қолдау таңдалған кезде Arphic Technology-дің HKSCS-қа сәйкес келетін UKai және UMing қаріптерін қамтиды. Оларды кейінірек қолмен орнатуға болады. Mac OS X 10.0–10.2 HKSCS 1999 стандартын қолдайды. 10.3–10.4 HKSCS 2001 стандартын қолдайды. HKSCS 2004-ке қосылған кейбір әріптер OS X 10.4-те Unicode PUA арқылы қол жетімді. OS X 10.5 бастап барлық HKSCS 2004 таңбалары стандартты Unicode 4.1 кодтық нүктелері арқылы қолдалады.
Қолданбалар мен Интернет
Mozilla 1.5 және одан жоғары нұсқалары HKSCS-ті қолдайды, ал HKSCS 2004 қолдауы Gecko 1.8.1 код базасына қосылды. Жоғарыда аталған түзетуден өзгеше, Mozilla өзінің кодтық бет кестесін пайдаланады. Дегенмен, 343129 нөміріндегі қателіктерді жою негізгі көптілді жазықтықтың жоғары кодтық нүктелеріне сәйкес келетін символдарды қолдамайды. QT 3.x негізіндегі қолданбалар (мысалы, KDE) тек FFFF немесе одан төмен кодтық нүктелерге сәйкес келетін символдарды ғана қолдайды. QT4-те BMP-ден тыс символдар суррогаттар арқылы қолдау табады. Big5 HKSCS мәтіндік кодегі HKSCS 1999-ды Qt 2.3.x нұсқасында қолдады, бірақ ол Qt 2.3.x сериясына ресми түрде енгізілу үшін Qt даму кестесінде тым кеш болды, сондықтан ол Qt 3.0.1 нұсқасында ресми түрде қолдау тапты. HKSCS 2001 қолдауы Qt 3.0.5 нұсқасында қосылды. GNOME Unicode диапазонындағы HKSCS символдарымен жұмыс істейді, бірақ Basic Multilingual Plane үйлесімділік блогына сәйкес келетін символдарды қолдамайды. Pango 1.1 кезінде негізгі көптілді жазықтықтың жоғарысындағы символдарды қолдау үшін түзетулер енгізілді. WHATWG кодтау стандарты (HTML5 пайдаланады) Big5 анықтамасына HKSCS-ті қосады (бірақ қарапайым Big5 белгісімен де қолданылады). Алайда, оның декодері ғана барлық HKSCS кеңейтімдерін қолданады, ал кодері 0xA1-ден төмен жетекші байттары барларды (осылайша HKSCS кеңейтімдерінің көп бөлігін, бірақ мысалы, Big5 ETEN-нен мұраланғандарын қоспағанда) нақты түрде жояды. Жаңа браузерлер, соның ішінде Firefox, осы стандартты қолданады.