Кіріспе
Oddworld: Abe's Exoddus – Oddworld Inhabitants компаниясы жасаған және GT Interactive баспасы шығарған платформалық бейне ойын. Бұл ойын Oddworld: Abe's Oddysee бейне ойынының жалғасы болғанымен, Oddworld сериясының спин-офф туындысы саналады және Oddworld Quintology негізгі бөлігіне кірмейді. Ол 1998 жылдың қараша айында PlayStation бейне ойын консолі үшін, ал 1998 жылдың желтоқсан айында Microsoft Windows үшін жарық көрді. 2000 жылы «Oddworld Adventures 2» атты Game Boy Color нұсқасы шықты. PlayStation нұсқасы 2009 жылдың қазан айында PlayStation Network желісінде қайта шығарылды. Ойын Әбе туралы әңгімені жалғастырады, оның басқа мудокон достарын Глюкконның оларды пайдалану жоспарынан құтқаруға жасаған тыранына баяндайды. Әбе Глюкконның мудоконды құлдыққа салуда екенін біледі, бұл жолы «Soulstorm Brew» деп аталатын сусын өндіру үшін, оның құрамында мудокон сүйектері мен жастарындан пайдаланады. Ойыншы Әбе рөлін ойнап, SoulStorm Brew өндірісін тоқтатуға бағытталған ізденіске шығады. Ойын алғашқы туындысы сияқты сыншылар тарапынан жоғары бағаланды. Көптеген шолулар ойыншыға қалауынша кез келген жерде ойынды жылдам сақтау мүмкіндігін бергенін мақтап, бұл мүмкіндік Abe's Oddysee-де болмаған, бірақ бұл ойынға өте ұқсас екенін атап өтті. Ойын шыққаннан кейін бірнеше марапатқа ие болды. 2016 жылдың 14 наурызында Oddworld Inhabitants компаниясы Oddworld: New 'n' Tasty! (2014 жылғы Abe's Oddysee ремейкі) ойынының жалғасы – Oddworld: Soulstorm ойынының жобасымен айналысып жатқанын хабарлады. Ойынның ресми сайты бұл туындының Abe's Exoddus ойынынан шабыттанғанын және жаңа ойынның Abe's Exoddus ойынының жаңаша түсінігі екенін растады.
Ойын процесі
Abe's Exoddus – екі өлшемді платформалық ойын, оның көптеген элементтері алдыңғы тайтлдан алынған, Abe's Oddysee. Ойын экрандарға бөлінеді; ойыншы экран шетіне жеткенде, орта өзгеріп, бұрынғыдай жаңа орынға ауысады. Көптеген экрандарда Әбедің ерекше қабілеттерін пайдалану арқылы шешілуі керек түрлі жұмбақтар бар: "GameSpeak", иелену, мина вагондарын басқару, миналарды немесе рычагтарды қосу/өшіру, және әртүрлі мақсаттар үшін жинап, қолдануға болатын тастар, гранаталар немесе сүйектер. Қалыпты қабілеттерге жүгіру, секіру, домалап жүру, көтеру, секіру және қысылу жатады, олардың әрқайсысының өзіндік қолданысы бар және қажетті қимылдар жиынтығын құрайды. Ойында пайдаланушы интерфейсі немесе ақпараттық дисплей жоқ. Ақпарат ойыншыға ойыншы кейіпкері іске қоса алатын нұсқаулық экрандар арқылы немесе фондық хабарлардың шығуы арқылы беріледі. Кейіпкерлердің денсаулық көрсеткіштері жоқ; оның орнына, шабуылға ұшыраған (мысалы, атылған немесе жараланған), қауіпті нысанға тиген (мысалы, сүйек бұрғысы немесе жарылған мина) немесе биік жерден немесе шұңқырға құлаған жағдайда, көбінесе бірден өлімге ұшырайды. Алайда, ойыншының өмірі шексіз, және өлгеннен кейін соңғы бақылау пунктіне қайта оралады. Abe's Exoddus ойыншыға өз бақылау пункттерін белгілеуге мүмкіндік беретін жылдам сақтау опциясын қамтиды, бұл мүмкіндік Abe's Oddysee-де бағдарламалық қақтығыстарға байланысты болмаған және сол тайтлға сын тудырған. Ойынның негізгі мақсаты – экрандарды асып өту болса, құлдықтағы Мудоконды құтқару да маңызды. GameSpeak осы жағынан өте маңызды қабілет; түймелердің комбинациясын басу арқылы ойыншы кейіпкер қысқа фразаларды айтады, оларды одақтас ойын емес кейіпкерлерді басқару үшін қолдануға болады – қосымша рычагтарды тартып, ойыншы кейіпкерін іздеуге немесе жай ғана күтуге. Бірінші ойындан айырмашылығы, Мудоконның эмоциялық күйлері мен денсаулық жағдайлары бар, олар Әбеге қалай жауап беретініне әсер етеді. Мудокон ашулы, қозған, депрессияда, ауру немесе соқыр болуы мүмкін, және әр жағдайды ойыншы әртүрлі шешуі керек. Ашулы, қозған немесе депрессиядағы кейіпкерлерді GameSpeak командалары арқылы жұбатуға болады. "Ашулы" Мудокон (сөйлеген сайын қызыл түске ауысады) жақын маңдағы Мудоконды қайта-қайта шапалақтайды немесе қауіпті тұзақтарды іске қосады, оларға "тоқта" деуге болады, бірақ Әбе оларды тыныштандыру үшін "кешірім сұраймын" деуі керек. Егер "депрессиядағы" Мудокон (көк) басқа Мудоконның өліміне көп куә болса немесе оны шапалақтап, өзін-өзі басына ұрып, ақырында өзін-өзі өлтіреді. Әбе бұған "тоқта" деп қайтадан жол бермеуге және "кешіріңіз" деп айту арқылы ауруды жоюға болады. Ашулы және депрессиядағы Мудокондықтар Әбеге ере алмайды. Күлкілі газ бұлттары Мудоконды "қозған" (сары) күйге келтіреді, олардың Әбе бағытына асыққан түрде жүгіруіне және кейбір жағдайларда жаулар мен кедергілерден өтуді қиындатады. Олар тек шапалақпен ғана тынығады, бірақ шапалақ газ бұлтының ішінде жасалса, әсері болмайды. "Ауру" Мудокон GameSpeak командасына жауап бермейді (шапалақтан басқа) және оны тек арнайы әнмен емдеуге болады, бұл Әбе көмекші кейіпкерді тапқанда пайда болады. Соқыр Мудокон (күлгі ақ терімен ерекшеленеді және, аңыз бойынша, Некрум кен орындарында не қазғанын білмеу үшін көздері тігілген) Әбе дауысының бағытында жүре береді, және оларға қауіп төнгенге дейін "күте тұрыңыз" деп айту керек. Иелену – ойыншы кейіпкерінің ән айту арқылы бір экрандағы кейіпкерлерді басқару қабілеті. Кейіпкерге ие болған кезде ойыншы олардың қабілеттерін және қаруларын қолданып, басқаша қол жетпейтін жерлерді немесе рычагтарды табуға, жауларды жоюға немесе жұмбақтарды шешуге пайдалана алады. Алайда, кейіпкерге ие болған кезде ойыншы кейіпкері қозғалмайды және шабуылға ұшырайды. Әсіресе, Слигке ие болған адам кейде жұмбақтарды шешу үшін дауыстық командаларды қолдануы керек. Бұл "Аккак!" деп айту арқылы жасалады, ойында "БС" деп аталады, "Ай!" деп айту арқылы, ойында "S'BS" деп аталады, және күлу арқылы. Бұрынғы ойындағы сыбызғымен берілетін парольдер алынып тасталды. Ойыншы кез келген уақытта жаратылыстан бас тарта алады. Скрабтар немесе Парамиттер тасталған кезде зиянсыз босатылады, ал Индустриалистер (Слигтер мен Глюкон) бөлшектерге бөлініп кетеді. Егер ойыншы кейіпкері Soulstorm Brew ішсе, олар өз газына ие бола алады, содан кейін оны ұшатын жарылғыш зат ретінде пайдалануға болады және бақылаудан бас тартқан кезде немесе белгілі бір уақыттан кейін жарылады. Мудокон құлдары (соның ішінде соқырлар) Құс порталдары арқылы құтқарылады. Егер ойыншы кейіпкері Құс порталының жанында ән айтса, портал ашылады, және жақын маңдағы Мудокон құлдары одан өтіп, жоғалып кетеді. Мудоконды құтқару көбінесе ойынды аяқтау үшін қажет емес; алайда, жақсы аяқталу үшін кемінде 150 құтқару қажет, және көптеген құпия аймақтар бірнеше Мудоконды өте күрделі жағдайларда құтқаруға байланысты. "Максималды Зардап" деп аталатын балама аяқталу бар. Егер ойыншы барлық 278 Мудоконды өлтірсе, ойыншыға жеңілмейтін қабілет беріледі. Ойыншы сондай-ақ Шрикұлға айналу қабілетін алады, Мудоконның табиғи құдайы. Әбе бұл күшке Abe's Oddysee-дегі кезеңнің соңында қол жеткізді. Бұл қабілет бір мезгілде Құс порталынан белгілі бір санды Мудоконды жіберу арқылы қол жеткізіледі, құстармен айналатын санмен көрсетіледі. Бұл қабілетпен ойыншы жаулар немесе жарылғыш заттар бар экранға кіріп, Шрикұлға айналу үшін ән айта алады, және экрандағы барлық жауларды және қауіпті нысандарды жоя алады. Содан кейін ойыншы кейіпкері Мудокон түріне қайта оралады. Бұл қабілетке қол жеткізу және оны қолдану ойынның кейбір бөлімдерін асып өту үшін қажет. Әбе оянғаннан кейін Некрумға Мудокон достарының тобымен Глюконның не істеп жатқанын анықтау үшін кетеді, және жерлеу орындарының кендерге айналғанын, көптеген Мудоконның не қазғанын білмеу үшін соқыр етілгенін біледі. Достарынан алғаш бөлініп қалғаннан кейін, Әбе олармен Soulstorm Brew сататын автоматтан кездеседі. Наразылығына қарамастан, шөлдеген достары автоматтан барлық Brew бөтелкесін жылдам ішіп, ауырып қалады. Әбе Brew-дің Мудокон сүйектерінен жасалғанын біліп, кендерді саботаждай бастайды. Ауырған достарын емдеу үшін ол Некрум жерлеу қорларын табуға және тұтқынға алынған Мудокон рухтарын босатуға мәжбүр болады. Осылайша, Әбе үш рухтан емдеу күшін алады, олар оған ауырған достарын емдеуге көмектеседі, содан кейін олар FeeCo Depot-қа барады – үлкен тасымал және жеткізу орталығы. Келгеннен кейін, Әбе үш жоғары дәрежелі Глюкон Soulstorm Brewery-не кіруді тоқтатып, оны саботаж жасаудан қорғап жатқанын біледі. Кіруді ашу үшін ол әр Глюконды жылдам табады, оларды иеленеді және олар басқаратын әрбір қауіпсіздік шарасын ашу үшін пайдаланады. Brewery-ге бара жатқанда, Әбе Brew-дің Мудокон сүйектерін ғана емес, сонымен қатар олардың көз жастарын да қолданатынын біледі, олар құлдардан электр тогымен қайта-қайта соққы беру арқылы алынады. Құтқарылған құрбандыларды қауіпсіз құтқара отырып, Әбе Brewery-ні негізгі қазанды артық жүктеу арқылы жоюға болатынын біледі. Осылайша, аяқталу ойыншы құтқарган Мудокон санына байланысты болады: егер 150-ден аз болса, Әбе достары оның құлдарға көмектеспегені үшін оған шабуыл жасайды және оны көз жас шығару құрылғысына байлап, оның өліміне себеп болады, содан кейін ойын аяқталады; егер 150 немесе одан көп құтқарылса, Әбе Brewery-ні жоюға сәттілікпен жетеді және қауіпсіз оралғаннан кейін қаһарман ретінде қарсы алынады, содан кейін Әбе көруге ант етеді...
Даму
Abe's Oddysee-дің үлкен табысынан кейін, GT Interactive, Abe's Oddysee және Abe's Exoddus ойындарының жариялаушысы, 1998 жылғы Рождествоға дейін сілтеме жасау үшін жаңа ойын жасауға ұсыныс жасады. Осы мерзімді сақтау үшін, Abe's Exoddus ойыны Abe's Oddysee-де қолданылған ойын қозғалтқышында жасалды және тоғыз айдың ішінде аяқталды. Екі ойынның режиссері Лорн Лэннинг: "Біз Abe's Exoddus-ты тоғыз айда аяқтау үшін шаршадық. Бұл қатты сынақ болды" деді. PlayStation нұсқасының эмуляцияланған түрі PlayStation Network арқылы PlayStation 3 платформасында Солтүстік Америкада 2009 жылдың 22 қазанында, ал Еуропада 2010 жылдың 2 маусымында жарық көрді.
Қатардағы ойындар
Oddworld: Soulstorm, Oddworld Inhabitants компаниясының мәлімдемесінше, 2021 жылдың сәуір айында Windows, PlayStation 4 және PlayStation 5 платформалары үшін жаңадан шығарылған, толыққанды қайта жазылған оқиғасы бар ойын.