Кіріспе

Үндістандағы үкіметтік агенттік

Қорғаныс ғылыми-зерттеу және даму ұйымы (DRDO) (IAST: Raksā Anūsandhān Evam Vikās Sangaṭhan) – Үндістан Республикасының Қорғаныс министрлігінің Қорғаныс ғылыми-зерттеу және даму департаментіне қарасты ең ірі агенттік. Ол Үндістан армиясының ғылыми-зерттеу және даму жұмыстарын жүргізеді және штаб-пәтері Делиде орналасқан. 1958 жылы ол Жавахарлал Нерудің басшылығымен Техникалық даму мекемесі мен Үндістан қару-жарақ фабрикаларының Техникалық даму және өндіріс басқармасы, сондай-ақ Қорғаныс ғылым ұйымы бірігу арқылы құрылды. Кейіннен, 1979 жылы Қорғаныс министрлігінің тікелей әкімшілік бақылауындағы "А" тобының офицерлері мен ғалымдарынан Қорғаныс ғылыми-зерттеу қызметі (ҚЗДҚ) құрылды. Авиация, қару-жарақ, электроника, құрлықтағы жауынгерлік техника, өмірлік ғылымдар, материалдар, зымырандар және теңіз жүйелері сияқты әртүрлі салалардағы қорғаныс технологияларын дамытумен айналысатын 52 зертханадан тұратын желіге ие DRDO – Үндістандағы ең ірі және әртүрлі ғылыми-зерттеу ұйымы. Ұйымға ҚЗДҚ-ға жататын шамамен 5000 ғалым және оған бағынышты 25000-нан астам ғылыми, техникалық және көмекші персонал кіреді.

Тарих

ДРДО 1958 жылы Қорғаныс ғылым ұйымы мен бірқатар техникалық даму мекемелерін біріктіру арқылы құрылды. 1980 жылы Қорғаныс ғылыми-зерттеу және даму департаменті құрылды, ол кейін ДРДО-ны және оның шамамен 30 зертханасы мен мекемесін басқарды (біріктірілмес бұрын 52 зертхана болды). Көбінесе Қорғаныс ғылыми-зерттеу және даму ұйымы сатушы ретінде қарастырылып, Армия штабы немесе Әуе күштерінің штабы тұтынушы болып саналды. Армия мен Әуе күштерінің өзінде жобалау немесе құрылыс бойынша жауапкершілік болмағандықтан, олар дизайнерді немесе үндістандық өнеркәсіпті әлемдік нарықтағы әріптестерімен тең қарады. Егер олар әлемдік нарықтан МиГ-21 ұшағын ала алса, ДРДО-дан да МиГ-21 алуды қалады. ДРДО 1960 жылдары жер-әуе ракеталарын (ЖАР) дамыту бойынша алғашқы ірі жобасын, «Индиго» жобасын бастады. Кейінірек «Индиго» жобасы толыққанды жетіспей тоқтатылды. «Индиго» жобасы 1970 жылдары «Диавол» және «Батыр» жобаларына әкелді, олардың мақсаты қысқа қашықтықтағы ЖАР және стратегиялық зымырандарды (ICBM) әзірлеу болды. «Диавол» жобасы 1980 жылдары «Біріктірілген басқарылатын зымырандарды дамыту бағдарламасы» (IGMDP) аясында «Притви» зымыранының дамуына себеп болды. IGMDP – 1980 жылдардың басынан 2007 жылға дейін Үндістан Қорғаныс министрлігінің «Агни» зымыраны, «Притви» баллистикалық зымыраны, «Акаш» зымыраны, «Тришул» зымыраны және «Наг» зымыраны сияқты зымырандардың кең ауқымын дамытуға бағытталған бағдарламасы. 2010 жылы қорғаныс министрі А.К. Антония ДРДО-ны қайта құруды бұйырды, мақсаты – елдегі қорғаныс саласындағы ғылыми зерттеулерді күшейту және жеке сектордың қорғаныс технологиясына тиімді қатысуын қамтамасыз ету. ДРДО-ның тиімді жұмыс істеуін қамтамасыз ету үшін қабылданған негізгі шаралардың бірі – қорғаныс министрі төрағасы болатын Қорғаныс технологиялар жөніндегі комиссия құру. ДРДО басқаруымен жүзеге асырылған бағдарламалардың көп бөлігі сәтті аяқталды, көптеген жүйелер жылдам енгізілді және маңызды технологиялық нәтижелер берді. Құрылғаннан бері ДРДО ұшақтардың электроникасы, ұшқышсыз әскери техника (UAV), жеңіл қарулар, артиллериялық жүйелер, электрондық күрес жүйелері (EW), танктер мен бронетранспортерлер, гидролокациялық жүйелер, басқару және бақылау жүйелері және зымырандық жүйелер сияқты маңызды жүйелер мен технологияларды жасады.

Өнеркәсіптік байланыс, технологияны беру және отандық өндірістерді дамыту

Үндістан қорғаныс өнімдерінің 45-50 пайызын ғана ішкі өндіріспен қамтиды, ал қалғаны импортталады. Үндістанның әскери-өнеркәсіп кешенінің жетістіктері шамалы, және жеке секторға қорғаныс өндірісіне қатысуға жақында ғана рұқсат берілді. Жаңа технологияларды дамыту процесін үдету және соңғы пайдаланушылардың талаптарына жақсы бейімделу үшін армия ДРДО-ға көбірек әскери қызметкерлерді технологиялық дамыту жобалық топтарына жұмысқа алуды тапсырды. Үндістанның қарулы күштері ДРДО-ның көптеген отандық технологияларын пайдаланады, оның ішінде: теңіз күштері үшін Varunastra, Maareech, Ushus, TAL; әуе күштері үшін электрондық күрес технологиялары, радарлар, LCA, AEW&C, Astra, LCA Tejas үшін композиттік материалдар; әскери күштері үшін ASAT, BrahMos, ASTRA, Nag зымыраны, SAAW, Arjun MBT Mk 1A, 46 метрлік модульдік көпір, MPR, LLTR Ashwin. 2019 жылдың қыркүйек айында ДРДО «ДРДО технологияны беру саясаты мен процедуралары» құжатын жасап, «ДРДО индустриялық серіктестігі: синергия және өсу, экспорттық әлеуеті бар ДРДО өнімдері» туралы ақпаратты жариялады. ДРДО мен ISRO «Гаганян» деп аталатын Үндістанның адамды ғарышқа ұшу жобасында ынтымақтастыққа келісті, оның барысында ДРДО-ның әртүрлі зертханалары ISRO-ның адамды ғарышқа ұшу миссиясының қажеттіліктеріне сәйкес қорғаныс қабілеттерін бейімдейді, адамға бағытталған жүйелер мен технологияларды, мысалы, ғарыштық тағам, экипаж денсаулығын сақтау, радиацияны өлшеу және қорғау, экипаж модулін қауіпсіз түрде құтқару үшін парашюттер және өрттен қорғау жүйесін ұсынады. Kalyani Group Advanced Towed Artillery Gun System-ін әзірлеп жатыр. Химиялық қару, биологиялық агенттерді анықтау және зерттеу саласында жұмыс істейтін Қорғаныс ғылыми-зерттеу және дамыту ұйымы (DRDE) COVID-19 пандемиясы кезінде диагностикалық мүмкіндіктерді арттыру үшін Үндістанның Медициналық зерттеулер кеңесіне (ICMR) көмектесуде. Ол ДДҰ стандарттары мен нұсқауларына сәйкес арнайы қол дезинфекциялау құралын және диагностикалық жиынтықтарды жасады, олар көп мөлшерде азаматтық және қорғаныс қызметкерлеріне жеткізілуде. Коронавирустық инфекциямен күресіп жатқан бүкіл Үндістан бойынша медициналық қызметкерлер су асты кемелерінде қолданылатын арнайы герметикпен жабдықталған қорғаныш киімдерін пайдаланады, бұл киімдер CBRN қорғанысы үшін Ядролық медицина және оған байланысты ғылымдар институты (INMAS) әзірлеген, тыныс алатын полимермен қапталған жоғары берікті полиэстерден жасалған. Киім Оңтүстік Үндістанның тоқыма зерттеулер қауымдастығында сәтті сынақтан өтті және қазіргі нарықтағы костюмдердің талаптарын асып түседі. Киім жууға жарамды, барлық маңызды CBRN және ASTM стандарттарынан өтті және қазір оны екі жеке компания – Мумбайдағы Venus Industries және Калькуттадағы IMTEC өндіреді. Қорғаныс биоинженерия және электромедициналық зертханасы (DEBEL) COVID-19 жұқтырған науқастарды тасымалдауға арналған қапты жасады, ол химиялық, биологиялық, радиологиялық және ядролық (CBRN) ортаға төтеп бере алады және қан мен вирустың енуінен қорғалған. Қап су өткізбейтін берік тоқыма матадан жасалған. Ол ауа мен су өткізбейтін қысқыштармен және желдеткіштермен жабдықталған, цилиндр тәрізді. ДРДО қазірдің өзінде 500 данаға тапсырыс берген, енді өндіріс үшін технологияны жеке секторға беруді жоспарлап отыр. Биомедициналық технология қоғамы (SBMT) бағдарламасы аясында DEBEL бес қабатты наножелкенді N99 маскаларын жасап шығарды және импорттың болмауына байланысты, Үндістанда жасалған бөлшектерді пайдаланып, желдеткіштерді өндіру үшін Mysore қаласындағы Skanray Technologies компаниясымен ынтымақтастық жасайды. Сондай-ақ, бірнеше жұқтырған адамды бір желдеткіште қолдауға қабілетті жаңа мультиплекстік желдеткіш технологиясын әзірлеуде. Прототипті әзірлеу кезеңі аяқталды және бастапқы модель қазір медициналық зерттеушілер мен дәрігерлер тобы ұсынған жақсартуларға ұшырап жатыр. Технологияны Tata Motors, Mahindra and Mahindra, Hyundai Motor India, Honda Cars India және Maruti Suzuki компанияларына беру жоспарлануда, олар оны дереу жаппай өндіруге кіріседі. ДРДО Indian Telephone Industries Limited компаниясымен төмен құнмен мультиплекстік желдеткіш технологиясын беру туралы келісімге қол қойды, компоненттердің 80-90 пайызы енді Үндістанда жасалған. 2020 жылдың 11 сәуіріне дейін ДРДО COVID-19 пандемиясына қарсы желдеткіштер, дезинфекциялау құралдары, жеке қорғаныш құралдары, бет қалқандары және оқшаулау баспаналары сияқты түрлі дәрі-дәрмек емес өнімдерді өндіру үшін 30 ірі компанияға технологияларды аударды. Жаңадан жасалған мультиплекстік желдеткіш технологиясы HAL Tejas үшін жасалған борттағы оттегі өндіру жүйесінен (OBOGS) алынған. Жеке сектордың Raksha Polycoats және Accurate Savan Defence сияқты компаниялары қазір ДРДО технологиясы негізінде жасалған қорғаныш киімдерін, оқшаулау баспаналарын, биіктіктегі өкпе ісінуіне (HAPE) қарсы қаптарды, су асты кемелерін құтқару костюмін және спутниктік құрылғыларды қалпына келтіру жүйелерін шығаруда. Хайдарабадтағы 3D баспа стартапы iMake, Modern Manufacturers және Kirat Mechanical Engineering (Chandigarh), Wipro 3D (Bengaluru) және Global Healthcare (Delhi) биіктіктегі әскери парашюттерге арналған технологиядан алынған бет қалқандарын 3D баспамен шығаруда. Мумбайдағы Setco Үндістан теңіз күштерінің су асты кемелері үшін ДРДО зертханаларында жасалған герметиктерді жеке қорғаныш құралдары үшін өндіруде. Research Centre Imarat (RCI) және Terminal Ballistics Research Laboratory (TBRL) Poly(methyl methacrylate) материалынан жасалған интубация процедурасын жабуға арналған Aerosol Containment Box өнімін жасады. Бұл өнім ересектер мен балалар үшін арналған, COVID-19 жұқтырған науқастарды медициналық тексеру және емдеу кезінде вирус бар тамшылардың таралуын тоқтату үшін бас пен кеудені жабады. Employees' State Insurance Corporation Medical College, Hyderabad RCI-ға прототипті әзірлеуге көмектесті, ал Postgraduate Institute of Medical Education and Research өнімді медициналық қолдануға сынау, тексеру және қабылдауға көмектесті. Технология қазір Chandigarh және Hyderabad қалаларындағы жеке өнеркәсіптерге жаппай өндіру үшін берілді. ДРДО Missile Complex-інің RCI бөлімі қазір зымыралардың итеркіш механизмдерінде және зымыраларды басқаруда қолданылатын жоғары жылдамдыққа ие соленоидты клапандарда қолданылатын Brushless DC (BLDC) моторларының технологиясын желдеткіштерге беруде, бұл прототипті сынау кезеңдерін растады. Fire, Explosive and Environment Safety (CFEES) орталығы 50 литрлік резервуарлы, 300 метрлік аумақты қамтитын портативті рюкзак түріндегі және 3000 метрлік аумақты дезинфекциялауға арналған 1% гипохлорит ерітіндісін шашыратын телеарбаға орнатылған екі дезинфекциялау құралын жасады. Vehicle Research and Development Establishment (VRDE) COVID-19 пандемиясына қарсы күресіп жатқан денсаулық сақтау мамандары үшін портативті дезинфекциялау камерасын және арнайы бет қорғау маскасын жасады. Персоналды дезинфекциялау жүйесі дезинфекциялау құралымен және сабын диспенсерімен жабдықталған. Толық дене дезинфекциясы педальды басқанда және 700 литрлік гипонатрий хлоридін шашыратын электрлік сорғыны қосу арқылы жүзеге асырылады. Жүйе толық дезинфекциялау үшін 25 секунд уақыт алады және автоматты түрде өшеді, сондай-ақ келесі толтыруға дейін 650 адамды дезинфекциялай алады. COVID-19 науқастары үшін жасалған бет маскасы A4 форматындағы Over Head Projection (OHP) пленкасын және ұзақ уақыт бойы ыңғайлы болу үшін жеңіл материалдарды пайдаланады. VRDE жасаған толық дене дезинфекциялау камерасы 4 күн ішінде жасалып, тексерілді, ал All India Institute of Medical Sciences, New Delhi оны қолдануға бірінші болып келісті. Портативті дезинфекциялау камерасын жаппай өндіруді Dass Hitachi Limited жүзеге асыруда.

Даму және өндіріс серіктесі бағдарламасы

"Мейк-ин-Индия" және "Атманырбар-Бхарат" бастамалары аясында ДРДО "Даму және өндіріс серіктесі" (DcPP) бағдарламасы арқылы отандық жеке сектор кәсіпорындарын қолдап, олардың күрделі қорғаныс жүйелерін әзірлеу және өндіру циклын жақсартуға көмектесті. VL SRSAM (Тік ұшыру, қысқа қашықтықтағы жер-әуе зымыраны) және Advanced Towed Artillery Gun System (ATAGS) осы бағдарламаның табысты жобаларының қатарына енді. 17 желтоқсанда Hindustan Aeronautics Limited Аэронаутикалық даму мекемесінен (ADE) DRDO Abhyas өндірісін, құрастыруын, интеграциясын, сынауын және жеткізілуін жүзеге асыруға тапсырыс алды. Бұл тапсырыс жеке сектор кәсіпорнымен бірлесе, Даму және өндіріс серіктесі (DcPP) бағдарламасы аясында орындалады. 16 желтоқсанда Ashok Leyland Болашақ ұрыс машиналарын бағдарламасы үшін 600 ат күші бар қозғалтқышты әзірлеу мақсатында Combat Vehicles Research and Development Establishment (CVRDE) мекемесімен серіктестік келісіміне қол қойды. 27 желтоқсанда Instruments Research and Development Establishment (IRDE) шекаралық бақылау жүйесін әзірлеу технологиясын Үндістанның жекеменшік Paras Defence and Space компаниясына берді. Жүйе радардан және панорамалық-бұрылыс платформасына орнатылған электрооптикалық сенсорлардан тұрады. 28 желтоқсанда Қорғаныс физиологиясы және оған қатысты ғылымдар институты (DIPAS) өте суық ауа райына арналған киім-кешек жүйесін өндіру технологиясын RHD Business Services, SBNX Innovation, Shiva Texyarn Limited, Kusumgar Corporates және Ginni Filaments Limited компанияларына берді. 8 қаңтарда ДРДО 7.62x51 мм НАТО патронына арналған "Ugram" атты шабуылдық мылтықты ұсынды. Бұл мылтық Dvipa Armour India Private Limited компаниясымен бірлесе DcPP бағдарламасы аясында әзірленді және өндірілді. Оны Үндістан армиясы сынақтан өткізуге жоспарлануда.