Кончита Мартинес: Испанияның теңнис жұлдызы

Кіріспе

Испан теннисшісі (1972 жылы туған), 1976 жылы туған тағы бір теннисші.

Кончита Мартинес Бернат (16 сәуір 1972 жылы туған) – испандық бұрынғы кәсіби теннисші және жаттықтырушы. Ол Уимблдон турнирінде әйелдер арасында жекелей сында жеңіске жеткен алғашқы испандық (1994 жыл). Мартинес 1998 жылғы Австралия ашық турнирінде және 2000 жылғы Франция ашық турнирінде күміс жүлдегер атанды. Ол 1995 жылғы 2 қазанда әлемдік рейтингте ең жоғары – 2-орынға қол жеткізді және тоғыз жыл бойы жыл соңындағы топ-10 теннисшілер қатарында болды. 18 жылдық мансабында Мартинес 33 жекелей және 13 жұптық турнирде жеңіске жетті, сондай-ақ үш Олимпиада медалін жеңіп алды. 2020 жылы Халықаралық Теннис Даңқы залына енгізілді. Фед Кубогының бес дүркін жеңімпазы Мартинес 2013-2017 жылдары Испания құрамасының капитаны, ал 2015-2017 жылдары Испанияның Дэвис Кубогы командасының капитаны болды. Ол команданы жоғары деңгейдегі Әлемдік топқа қайтаруға жетекшілік етті. Сондай-ақ ол Гарбине Мугурузаның жартылай уақытты жаттықтырушысы болды, оны 2017 жылғы Уимблдон турнирінің жеңімпазы етіп, 2018 және 2019 жылдары Каролина Плишкованың толық уақытты жаттықтырушысы болды. 2019 жылдың қарашасынан бастап Мугурузаны толық уақытты жаттықтыра бастады. Мартинес Мугурузамен жұмысы үшін 2021 жылғы WTA Жыл жаттықтырушысы сыйлығын жеңіп алды. 2020 жылғы Австралия ашық турнирінде ол және Горан Иванишевич 2020 жылғы топ ретінде Теннис Даңқы залына енгізілетіні жарияланды.

1988-1992: Жеңістік, топ-10 Grand Slam ширек финалы

Монсон қаласында туған Мартинес 1988 жылы кәсіпқой теннисші болды. Әлде 16 жасында ол French Open турнирінің төртінші турында өнер көрсетті, бұл оның үшінші кәсіпқой турнирі болатын. Ол жолында тоғызыншы рет қойылған Лори МакНейлді жеңіп, кейін екі сет бойынша Беттина Фулкоға есе жіберді. 1989 жылы, оның өркендеген жылы, Мартинес Сабатиниді жеңіп, Тампада жеңіске жетті, сондай-ақ екі V деңгейлі турнирде (Веллингтон, Феникс) де жеңіске ие болды. Ол French Open турнирінің жартылай финалына дейін жетіп, Стеффи Графтан жеңілді. Ол жылы әлемдік рейтингте 7-орынды иеленді. 1990 және 1991 жылдары Мартинес тағы алты титул жеңіп, екі жыл қатарына French Open турнирінің жартылай финалына өтті (1990 жылы Графтан, ал 1991 жылы Моника Селестен жеңілді). Келесі жылы Мартинес Барселонада өткен Олимпиада ойындарында (Аранча Санчес Викариомен жұптасып) қос сында күміс жүлдегер атанды, сондай-ақ French Open турнирінде әйелдер қос сынында күміс жүлде алды. Мартинес тағы да French Open турнирінің жартылай финалына өтті, бірақ Сабатинимен өткен тартысты ойында жеңіліске ұшырады. 1992 жылы ол Индиан-Уэллс және Сан-Диегода екінші орынды иеленді.

1993-1996: Ең жоғары рейтинг, Уимблдон жеке турнирінің титулы

1993 жылы Мартинес 1928 жылы Лили де Альварестен бері Уимблдон турнирінің жартылай финалына жеткен алғашқы испан әйелі болды, онда ол Стеффи Графқа екі сетте есе жіберді. Қараша айында Мартинес Филадельфиядағы турнирде финалда Графты мансабындағы бірінші және жалғыз рет жеңді. Италия ашық турнирінде Мартинес финалда Сабатиниді тікелей екі сетте жеңіп, 1930 жылы де Альварестен бері турнирді жеңген алғашқы испандық атанды. Ол Франция ашық турнирінде (French Open) бес жыл қатарынан төртінші рет жартылай финалға өтті, онда 2 сағат 45 минутқа созылған үш сеттік тартыста Анке Хуберге ұтылды. 1994 жылы Мартинес Уимблдон турнирінің жекелей финалға жетті. Ширек финалда Рене Симпсонды, Нана Смитты, Натали Таузиатты, Кристин Кунце мен Линдси Давенпортты, ал жартылай финалда Лори МакНейлді жеңіп, үшінші сет 10–8 есебімен аяқталды. Ол тоғыз мәрте Уимблдон чемпионы атанған Мартина Навратиловамен кездесті. Навратилованың соңғы Уимблдон жеңісіне төрт жыл болған еді, бірақ көптеген сарапшылар 37 жастағы чех туған американдық теннисшінің шөп алаңдағы ұзақ жылғы табыстары ескеріле отырып, бұл матчта басымдыққа ие екенін айтты. Ал Мартинестің сол кезге дейінгі ең маңызды турнирлік жеңістері баяу алаңдарда, әсіресе топырақ алаңдарда тіркелген еді. Алайда Мартинес матчты үш сетте жеңіп, Уимблдонды жеңген алғашқы испан әйелі болды. 1995 жылы Мартинес барлық төрт Grand Slam турнирінің жартылай финалына қатысып, мансабындағы ең жоғары жекелей рейтингісінде әлемнің 2-орынына көтерілді. Австралия ашық турнирінде ол ширек финалда Линдси Давенпортты жеңіп, жартылай финалда Мэри Пирске есе жіберді. Уимблдонда Мартинес ширек финалда Сабатиниді жеңіп, жартылай финалда Аранча Санчес Викариоға ұтылды. Сол жылы оның жаңа жаттықтырушысы Карлос Кирмайр болды. 1996 жылы Мартинес 15 жасар Мартина Хингиске қарсы финалда жеңіске жетіп, Италия ашық турнирінің жекелей титулын төрт жыл қатарынан жеңген жалғыз ойыншы атанды. Ол сондай-ақ Санчес Викариомен бірге Атлантадағы Олимпиада ойындарында әйелдер арасындағы жұптық сында қола медаль жеңіп алды. Мамыр айында өткен Германия ашық турнирінде ол Амели Моресмоны жеңіп, 18 айдан кейін алғаш рет жекелей чемпион атанды. Ол сондай-ақ Испанияның сол жылы Фед кубогын жеңуіне көмектесті, финалда Швейцарияның Патти Шнайдерін 6–3, 2–6, 9–7 есебімен 3 сағат 19 минутта жеңді. 2000 жылдың қаңтарында Австралия ашық турнирінде Мартинес Елена Лиховцеваны ширек финалда жеңді, өйткені Лиховцева екі рет матчты жеңіп алу мүмкіндігінен айырылды, ал жартылай финалға жетіп Мартина Хингиске ұтылды. Мартинес 2000 жылы Франция ашық турнирінің (French Open) финалына жетті, онда ол жартылай финалда Санчес Викарионы жеңгеннен кейін Мэри Пирске екі сетте есе жіберді. Ол сондай-ақ Германия ашық турнирінде жартылай финалда Хингисті, финалда Аманда Коэтцерді жеңіп алды. 2001 жылы Мартинес Франция ашық турнирінде әйелдер арасындағы жұптық сында екінші орын алды (Желена Докичпен серіктес). Мартинес алты жылдан кейін алғаш рет Уимблдонның ширек финалына жетті, бірақ бельгиялық Жюстин Эненнен жеңілді. 2003 жылы ол Франция ашық турнирінде соңғы Grand Slam турнирінің жартылай финалына жетті, онда Ким Клийстерске ұтылды. Сол жылы ол Истборн турнирінің финалына дейін жетіп, Чанда Рубинге есе жіберді. Мартинес 2004 жылы Грекияның Афины қаласында әйелдер арасындағы жұптық сында екінші Олимпиада күміс медалін жеңіп алды (Виргиния Руано Паскуальмен серіктес).

In 1993, Martínez became the first Spanish woman since Lilí de Álvarez in 1928 to reach the semifinals at Wimbledon, where she lost to Steffi Graf in two sets. In November, Martínez defeated Graf for the first and only time in her career, at a tournament in Philadelphia in the final. At the Italian Open, Martínez defeated Sabatini in the final in straight sets to become the first Spaniard to win the tournament since de Álvarez in 1930. She again reached the quarterfinals at the French Open for the fifth year in a row, losing a 2 hour, 45 minute three set battle with Anke Huber. Martínez reached the Wimbledon singles final in 1994 beating Rene Simpson, Nana Smith, Nathalie Tauziat, Kristine Kunce and Lindsay Davenport in the quarterfinal and Lori McNeil in the semifinals where the third set went to 10–8, where she faced nine time Wimbledon champion Martina Navratilova. Navratilova's last Wimbledon triumph had come four years earlier, but many observers felt that the 37 year old Czech born American was the favourite going into the match given her long track record of success on grass courts, whereas Martínez's most significant tournament victories up to that time had been on slower playing surfaces, particularly on clay courts. Martínez, however, won the match in three sets and became the first Spanish woman to win Wimbledon. In 1995, Martínez was a semifinalist at all four Grand Slam tournaments and reached her career high singles ranking of World No. 2. In the Australian Open she beat Lindsay Davenport in the quarterfinals before losing to Mary Pierce in the semifinals. At Wimbledon, Martínez beat Sabatini in the quarterfinals before losing to Arantxa Sánchez Vicario in the semifinals. She also had a new coach that year, Carlos Kirmayr. In 1996, Martínez became the only player to win the Italian Open singles title four consecutive years, after a straight sets victory in the final against 15 year old Martina Hingis. She also partnered Sánchez Vicario to claim a women's doubles Olympic bronze medal in Atlanta. At the German Open in May, she defeated Amélie Mauresmo to win her first singles title in 18 months. She also helped Spain win the Fed Cup that year, beating Patty Schnyder of Switzerland 6–3, 2–6, 9–7 in 3 hours, 19 minutes in the final. In January 2000 at the Australian Open Martínez beat Elena Likhovtseva in the quarterfinals after Likhovtseva twice failed to serve for the match to reach the semifinals where she was beaten by Martina Hingis. Martínez reached the final of the French Open in 2000, where she lost to Mary Pierce in two sets after beating Sánchez Vicario in the semifinals. She also won the German Open, beating Hingis in a semifinal and Amanda Coetzer in the final. In 2001, Martínez was a runner up in the women's doubles at the French Open (partnering Jelena Dokic). Martínez also reached the quarterfinals at Wimbledon for the first time in six years but lost to Justine Henin of Belgium. In 2003, she reached her last Grand Slam quarterfinal in the French Open losing to Kim Clijsters. Also that year, she reached the final at Eastbourne losing to Chanda Rubin. Martínez won her second Olympic silver medal in the women's doubles in 2004 in Athens, Greece (partnering Virginia Ruano Pascual).

2008-2010 жылдар

2008, 2009 және 2010 жылдары Мартинес Уимблдон турнирінде әйелдердің шақырылған жұптық сынында өнер көрсетті. 2010 жылы оның жұптық сындағы әріптесі Натали Таузиат болды.

Ойын стилі

"Сеньорита Топспин" лақап атымен танылған Мартинес, оң қолмен ойнайтын, сабырлы, негізгі сызықта ойнайтын теннисші еді. Ол қарсыластарының ойын ырғағын бұзып, айналу, қарқын, тереңдік, биіктік және бұрыш ауыстыру арқылы матчтарды жеңіп алатын. Оның күшті соққысы – бэкхенд, ол бір қолмен ойнайтын, ал форхендінде ауыр топспин, бэкхендінде баяу топспин мен кесік соққыларын қолданды. Мартинездің ерекше соққысы – қарсыласын корттың арт жағына ығыстырып, оның иық деңгейінде допты соғу мақсатымен терең, иіліп келетін форхенд. Ол көбінесе алдыңғы ұпайда жеңіске жеткен допты іздейтін. Бұл кейде қарсыластарын қынжырлатты; Пэтти Шнайдер бірде Мартинездің допты қайтарып алуына кедерлес болу үшін допты қалтасына салып алып, матч соңында дәстүрлі қол алысудан бас тартқан.