Кіріспе

Американдық роман жазушысы (туған 1947)

Даниэль Фернандес Доминик Шулейн Стил (14 тамыз 1947 жылы туған) – американдық жазушы, ең көп танымал туындылары – романдық романдар. Ол – қазірге дейін тірі болған ең көп сатылатын автор және барлық уақыттағы ең көп сатылатын көркем әдебиет авторларының бірі, 800 миллионнан астам данасы сатылған. 2021 жылға дейін ол 190 кітап жазды, оның ішінде 140-тан астам роман бар. Мансабының көп бөлігін Калифорнияда өткізген Стил жылына бірнеше кітап шығарады, көбінесе бір уақытта бес жобамен жұмыс істейді. Оның барлық романдары бестселлер болды, тіпті қатты мұқабалы кітаптары да, "көптеген сыншылардың мақтауына ие болмағанмен" (Publishers Weekly). Оның кітаптары 43 тілге аударылған. Балалық шағының көп бөлігін Францияда өткізді, онда ол кішкентай кезінен ата-анасының кешкі ас дастарқанына қатысып, байлар мен мәшһүрлердің мінез-құлқы мен өмірін бақылауға мүмкіндік алды. Оның ата-анасы оның сегіз жасында ажырасып, ол негізінен әкесімен тәрбиеленді, анасын сирек көреді. Стил бала кезінен әңгімелер жазып, жасөспірім шағында өлеңдер жаза бастады. Католик дінінде тәрбиеленген ол жас кезінде қаһарлы монах болуды ойлаған. 1965 жылы Нью-Йорк француз лицейін бітірген, әдебиет дизайны мен сән дизайнын оқыды.

1965-1971: мансап бастаулары

Нью-Йорк университетінде оқып жүргенде Стил жазуға кірісіп, 19 жасында алғашқы қолжазбасын аяқтады. Сол жылы ол "Махаббат: Өлеңдер" атты өлеңдер жинағын шығарды. 1993 жылы Стил жазушы Лоренцо Бенеге сотқа шағым түсірді, ол өзінің кітабында оның ұлы Ник оның сол кездегі күйеуі Джон Трейнаға асырап алынғанын жариялауға ниеттенген, Калифорнияда асырау туралы құжаттар жабық болғанына қарамастан.

Ник Трейна және Йо Ангел қоры

Стилдің ұлы Ник Трейна 1997 жылы өз-өзіне қол жұмсады. Трайна Сан-Францискодағы Link 80 және Knowledge панк-топтарының жетекші вокалисі болды. Оның естелігін сақтау үшін Стил Никтің өмірі мен өлімі туралы "Жарқын жарығы" атты деректі кітап жазды. Кітап, "Нью-Йорк Таймс" газетінің деректі бестселлерлер тізіміне еніп, балалардың психикалық денсаулығы мәселесіне көбірек назар аудару мақсатында, Стил Вашингтонда заң қабылдау жөнінде лоббилік жұмыс жүргізді, сондай-ақ бұрын Сан-Францискода екі жылда бір рет "Жұлдыздар балы" деп аталатын қайырымдылық шарасын өткізді. 2002 жылы ол үйсіздерге көмек көрсету үшін "Yo Angel" қорын құрды.

Жазу стилі

Стилдің романдары, көбінесе "формулалық" деп сипатталады, кейіпкерлерді қарым-қатынастарын қауіпке тікейтін дағдарысқа сала береді. Роман жазушылар арасында "бос әңгіме" жазады деген репутацияға қарамастан, Стил жиі адам табиғатының қараңғы жақтарын зерттейді, оның ішінде инцест, өзіне-өзі қол жұмсау, ажырасу, соғыс және тіпті Холокост сияқты тақырыптарды қамтиды. Уақыт өте келе Стилдің жазу стилі өзгерді. Оның кейінгі романдарының басты кейіпкерлері күштірек және тәуелдірек болып келеді, егер ер адамдардан тиісті құрмет пен назарды алмаса, жаңа өмірге бастайды. "Уытты жалғызбастылар" романы оның әдеттегі стилінен өзгеше болып, үш басты кейіпкердің – қарым-қатынас құрқуға бейім ер адамдардың көзқарасынан баяндалады, олар соңында өздерінің нағыз махаббаттарын табады.

Бейімделулер

Оның жиырма екі кітабы телевизияға бейімделген. Стил 2005 жылы New Line Home Entertainment компаниясымен 30 романының кино құқықтарын DVD арқылы сату туралы келісім жасасты.

Жазу процесі

Стил әр кітапқа екі-үш жыл жұмсайды, бір уақытта бірнеше жобамен айналысады. Стилдің сөзінше, оған оқиға идеясы келген соң, алғашқы қадамы – жазбалар жасау, олардың көп бөлігі кейіпкерлер туралы болады. 2018 жылы The New York Times газетіне берген сұхбатында ол: "Мен жоспарға кіріспес бұрын біраз уақыт жазбалар жасаймын. Жазбалар көбінесе кейіпкерлер туралы. Мен жаза бастамас бұрын кейіпкерлерді жақсы білуім керек – олар кім, қалай ойлайды, қалай сезінеді, олармен не болған, қалай өскенін білуім керек" деді. 2019 жылы The Guardian газетіне берген сұхбатында ол көбінесе 20-30 сағат бойы теріп жазатынын, бұл оған назар мен сын әкелгенін айтты. Стил өзінің барлық романдарын "Олимпия SG1" стандартты теру машиналарын пайдаланып жазған. Оның екі теру машинасы бар: біреуі Сан-Францискодағы үйінде, екіншісі – Парижде. Сан-Францискодағы үйіндегі теру машинасы алғашқы кітабын жазған кезде сатып алғаннан бері оның қолында. Стилдің айтуынша, ол оны қолданылған күйінде 20 долларға сатып алған.