Кіріспе
Американдық комикс жазушысы, 1962 жылы туған.
Марк Уэйд (/w//eɪ//d/; 1962 жылдың 21 наурызында туған) – американдық комикс жазушысы. Ол DC Comics баспасының "The Flash", "Kingdom Come" және "Superman: Birthright" комикстері, сондай-ақ Marvel үшін "Капитан Америка", "Фантастикалық Төртеу" және "Daredevil" комикстері бойынша жұмыстарымен ең танымал. Ол сонымен қатар "Fantagraphics", "Event", "Top Cow", "Dynamite" және "Archie Comics" сияқты басқа комикс баспаларымен де жұмыс істеген. 2007 жылдың тамызынан 2010 жылдың желтоқсанына дейін Уэйд "Boom! Studios" бас редакторы, кейіннен бас шығармашылық директоры қызметін атқарды, онда ол өзінің авторлық құқығына тиесілі "Irredeemable" және "Incorruptible" серияларын жариялады. 2018 жылдың қазан айында Уэйд "Humanoids Publishing" компаниясына шығармашылық даму директоры болып қосылды, ал 2020 жылдың ақпан айында баспагер болып тағайындалды.
Ерте өмір
Уэйд Алабама штатының Хьюитаун қаласында дүниеге келген. Ол өзінің комикс туындыларына зор әсер еткенін айтты – 1968 жылғы «Әдебиет комикстері» №369–370, Джим Шутер мен Морт Вайзингердің «Супер батырлар легионы» атты екі бөлімдік әңгімесі, онда Мордру жау ретінде таныстырылды. Уэйд бұл әңгімені «мен жазатын әр нәрсенің негізгі жоспары» деп атады.
1980-1990 жылдар
Уэйд 1980-ші жылдардың ортасында Fantagraphics Books-тің Amazing Heroes комикс жанкүйерлер журналының редакторы және жазушысы ретінде комикс саласына қадам қойды. 1987 жылы Уэйд DC Comics редакторы болып жұмысқа орналасты, онда ол Action Comics, Doom Patrol, Infinity, Inc., Legion of Super Heroes, Secret Origins және Wonder Woman сияқты комикстерде, сондай-ақ әртүрлі жеке шығарылымдарда, оның ішінде Batman: Gotham by Gaslight жұмыстарын атқарды. Gotham by Gaslight және жазушы Брайан Августинмен бірлесіп, Уэйд DC-нің Elseworlds басылымын құрды. 1989 жылы Уэйд редакциялық жұмысты қысып, тәуелсіз жазуға көшті. Ол DC-нің қысқа ғұмырлы Impact Comics желісінде жұмыс істеді, онда The Comet және Legend of the Shield комикстеріне сценарий жазды. 1993 жылы Metamorpho лимиттік сериясын жазды және The Flash (vol. 2) #92 (1994 жылғы шілде) комиксінде Impulse кейіпкерін жасады. 1995 жылғы сәуірде Уэйд пен суретші Хумберто Рамос Impulse үшін жеке серия шығарды. Сол жылдың қарашасында Уэйд пен Говард Портер Underworld Unleashed лимиттік сериясы бойынша бірлесіп жұмыс істеді, ол компанияның ауқымды кроссовер оқиғасының орталық бөлігі болды. Marvel Comics үшін жасаған алғашқы маңызды жобасы – "Apocalypse Age" кроссоверінің сценарийшілерінің бірі болуы болды. Кейін ол X-Men комикстері үшін Onslaught кейіпкерін жасады. Marvel редакторлары Ральф Маккио мен Марк Груенвальд оны Капитан Америка комиксінің авторы ретінде Груенвальдтың орнына алды, осы кезде Уэйд суретші Рон Гарнимен жұптасты. Уэйд пен Гарни жұмысы сыншылар тарапынан жоғары бағаланды, 1996-1997 жылдардағы "Heroes Reborn" оқиғасының бөлігі ретінде комикс жаңа шығармашылық командамен қайта жаңарғанға дейін осы комиксте қалды. Роб Лифельд Уэйдке Капитан Америка комиксінің сценарийін өз студиясының сюжеттері мен суреттеріне сәйкес жазу мүмкіндігін ұсынды, бірақ Уэйд бас тартты. Уэйд 1998 жылдан 1999 жылға дейін қысқа ғұмырлы Captain America: Sentinel of Liberty спин-офф сериясын жазды, онда 12 санының 10-ын жазды (7 және 10 нөмірлерін өткізіп жіберді). 1996 жылы Уэйд пен суретші Алекс Росс Kingdom Come графикалық романын жариялады. Бұл оқиға DC Universe болашағында өріледі, онда Супермен, Бэтмен, Ғажайып әйел және басқа да кейіпкерлердің тағдыры олардың айналасындағы әлем өзгеретін кезде көрсетілген. Ол 1980 және 1990 жылдардағы "қараңғы және қатал" комикстерге жауап ретінде жазылды. DC Comics жазушысы және атқарушы директоры Пол Левиц: "Уэйдтің батырлардың өткені туралы терең білімі оларға жақсы қызмет етті, ал Ростың бірегей бояу стилі олар құрған әлемнің шынайылығы туралы күшті мәлімдеме жасады" деп атап өтті. Kingdom Come комиксінде ұсынылған көптеген идеялар кейіннен қазіргі DC Universe-ке енгізілді, ал Уэйд өзі серияның жалғасын жазды – The Kingdom. Уэйд пен жазушы Грант Моррисон DC-нің Әділет Лигасын қайтадан танымал ететін бірқатар жобалар бойынша бірлесіп жұмыс істеді. Уэйдтің үлесіне JLA: Year One, сондай-ақ жалғасып жатқан сериядағы жұмыстары кірді. Екі жазушы DC Universe-тегі сабақтастық мәселелерін түсіндіру үшін Hypertime тұжырымдамасын жасады, ол алғаш рет The Kingdom комиксінде ұсынылды.
2000 жылдар
Уэйд суретшілер Брайан Хич және Пол Ниримен JLA және JLA: Heaven's Ladder (2000 қазан) комиксін жасастырды. 2000 жылы Уэйд Барри Китсонмен бірлесіп Empire атты комикстер сериясын жазды, ондағы басты кейіпкер Голгот есімді, барлық супергеройлерді жеңіп, әлемді бағындырған Доктор Думға ұқсас супержауыз болатын. Серия бастапқыда Уэйд, Курт Бусиек және тағы бірнеше адам құрған Gorilla Comics компаниясы арқылы жарық көрді, бірақ компания тек екі нөмірін шығарғаннан кейін жабылды. Empire 2003 және 2004 жылдары DC Comics таңбасымен аяқталды. Уэйд 2002 жылы бұрынғы Flash суретшісі Майк Вирингомен бірге Marvel's Fantastic Four комиксінің сценарийін жазуға кірісіп, танымал болды. Marvel Fantastic Four vol. 3 #60 (2002 қазан) комиксі 9 центтік АҚШ долларымен сатылымға шығарылды. 2003 жылдың маусымында Marvel баспагері Билл Джемас Уэйдті серияға қатысты "жоғары оқиғалы" көзқарасынан бас тартып, оны Уэйдтің сөзімен айқанда, "Рид ақылсыз ғалым болып, пайдасыз өнертабыстар жасап, Сью кеңседе уақытша жұмыс істеп, ашулы көрші олардың жаңа "негізгі жауы" болатын, Ридтің ақылсыз қалалық драмасы" сияқты етуге көндіруге тырысты. Уэйд бұл өзіне берілген тапсырмадан тым алшақтағанын сезіп, бастапқыда бас тартты. Редактор Том Бревортпен бірнеше талқыдан кейін Уэйд қажетті өзгерістерді енгізудің жолын тапты, бірақ сол кезде Уэйд пен Вирингоны сериядан шығару туралы шешім қабылданды. Бұл шешімге наразылық білдірген жанкүйерлердің арқасында Уэйд пен Виринго қыркүйек айында қайтадан жұмыска орналастырылды. Уэйд пен Виринго Fantastic Four комиксінің #524 санымен (2005 мамыр) жұмысын аяқтады, содан кейін қайта жаңартылған серия бастапқы нөмірлеуіне оралды. Birthright комиксінде күміс дәуір мен заманауи Супермен комикстерінен алынған кейіпкерлер мен элементтер, сондай-ақ Супермен: Кино және Smallville телесериалына сілтемелер бар. Уэйд 2004 жылдың желтоқсанында Legion of Super Heroes комиксін жазуға қайта оралды және Барри Китсонмен қайта жұмыс істеді. Ол сериядағы жұмысын #30 санымен (2007 шілде) аяқтады, ол бір жылға созылып, Infinite Crisis оқиғасынан кейін DC Universe-те болған оқиғаларды қамтыды. DC үшін тағы бір жоба - суретші Джордж Переспен бірлесіп The Brave and the Bold комиксінің жаңа нұсқасын шығару және The Flash комиксіне қысқа қайта оралу болды. Уэйд 2010 жылдың тамызында BOOM! Studios компаниясының бас креативтік директоры болып тағайындалды. Сол жылдың желтоқсанында Уэйд бұл қызметтен бас тартатынын және тәуелсіз жұмыс істейтінін, бірақ бұл баспаға жазуын жалғастыра беретінін мәлімдеді. 2000-жылдардың соңында Уэйд Spider-Man шығармашылық тобында жұмыс істеді, The Amazing Spider-Man комиксінің бірнеше санының авторы болды, соның ішінде The Amazing Spider-Man #573 (2008 желтоқсан) комиксінде Spider-Man мен Стивен Колберт арасындағы кездесуді жазды.
2010 жылдар
Уэйд «The Gauntlet» сюжеттік желісінің бастауын #612 (қаңтар 2010) нөмірінде жазды. Уэйд «Доктор Стрэндж» мини-сериалын «Strange» және Boom! Studios үшін бірнеше серия жазды, әсіресе суретші Питер Краузебен бірлескен «Irredeemable» және оның туындысы «Incorruptible». 2011 жылдың шілдесінде Marvel ай сайынғы «Daredevil» сериясын қайта іске қосты, онда Уэйд жазушылық міндеттерді орындады. Уэйд пен суретші Паоло Ривера осы туындыдағы жұмысы үшін жағымды пікірлер алды және 2012 жылғы бірнеше «Эйснер» сыйлығын жеңіп алды, соның ішінде «Үздік үздіксіз серия» және #7 саны үшін «Үздік жеке нөмір». Сонымен қатар, Уэйд «Daredevil», «Irredeemable» және «Incorruptible» фильмдеріндегі жұмысы үшін «Үздік жазушы» атағын жеңіп алды. Уэйд «Daredevil» еңбегі үшін «Үздік жазушы» Харви сыйлығына ие болды. 2012 жылдың қарашасында Уэйд пен суретші Лейнил Фрэнсис Ю Marvel үшін «The Indestructible Hulk» сериясын бастады. 2011 жылы Уэйд «Thrillbent» тегін цифрлық комикстер веб-сайтын құрды және оны «Insufferable» тақырыбымен іске қосты. 2013 жылдың 2 қазанында Уэйд жариялаған «Жас фрилансерлерге ашық хат» атты эссе комикстер индустриясында қызығушылық тудырды, ал The Hollywood Reporter оны «ірі және кіші баспаларда өзгеретін бизнес-практикалар туралы маңызды түсініктеме» деп сипаттады. 2014 жылы Уэйд суретшілер Крис Самнее және Марк Бэглимен бірлесіп «Daredevil» және «Hulk» жаңа серияларын іске қосты. 2014 жылдың желтоқсанында Уэйдтің «S.H.I.E.L.D.» тақырыбы басталды және ол «Agents of S.H.I.E.L.D.» телесериалының бірнеше кейіпкерлерін Marvel комикстерінің әлеміне енгізді. Кейіннен ол «All-New, All-Different Avengers», «Black Widow» және «The Avengers» кітаптарын жазды. Уэйд пен суретші Дж. Г. Джонс 2015 жылдың шілдесінде Boom! Studios үшін «Strange Fruit» туындысын жасады. 2016 жылы Уэйд пен суретші Хамберто Рамос Marvel үшін «The Champions» туындысын бірлесіп жасады. Келесі жылы Уэйд суретші Крис Самнеемен бірге #695 санынан бастап «Captain America» сериясына оралды. 2018 жылы Уэйд пен Хесус Сайз жаңа «Doctor Strange» сериясын іске қосты. Уэйд сондай-ақ суретші Хавьер Гарронмен бірлесіп 2019 жылғы аттас фильмнің шығуына орай «Ant-Man and the Wasp» мини-сериалын іске қосты. 2018 жылғы New York Comic Con-да Humanoids Publishing H1 деп аталатын жаңа баспасын құрғанын жариялады, және Уэйд оның қатысушыларының бірі болды. 2019 жылдың 9 сәуірінде Marvel Уэйдтің бес нөмірлік шағын серия жазатынын хабарлады, ол Invisible Woman-ға арналған, оның 1961 жылы дебюттен бергі алғашқы жеке сериясы.
2020 жылдар
2021 жылдың желтоқсанында Уэйдтің DC үшін «Бэтмен / Супермен: Әлемнің ең жақсысы» атты жаңа, үздіріліссіз комиксін жазатыны жарияланды, суретшісі – Дэн Мора, ал жарияланым 2022 жылдың наурызында басталады. «Әлемнің ең жақсысы» оқиғалары кейін «Бэтмен мен Робин» және «Лазар Планетасы» оқиғаларына жол ашады, оларды да Уэйд жазған. 2022 жылдың сәуірінде Уэйдтің IDW Publishing арнайы жобалар редакторы Скотт Данбиер бастаған «Украина үшін комикстер: Күнбағыс тұқымдары» атты қайырымдылық антологиясына үштен астам комикс авторларының қатарында болғаны хабарланды. Антологиядан түскен табыс 2022 жылдың ақпанында Украинаға жасалған ресейлік шабуылдың салдарынан туған украиндық босқындарға көмек көрсетуге бағытталды. Уэйд суретші Габриэль Родригеспен бірлесіп, антология үшін жаңа кейіпкерлермен арнайы жазылған түпнұсқа оқиға жасады. 2022 жылдың қарашасында Уэйд пен Мораның жаңа, үздіріліссіз «Shazam!» комиксін жасайтыны хабарланды, жарияланым 2023 жылдың мамырында басталады. 2023 жылдың сәуірінде Уэйдтің 2023 жылдың шілдесінде іске қосылатын DC үшін екі жаңа жоба жазатыны хабарланды. Біріншісі – үш бөлімді DC Black Label мини-сериалы «Супермен: Лекс Лютордың соңғы күндері», суретшісі – Брайан Хич. Бұл «Туған жер» комиксінің рухани жалғасы. Екіншісі – алты бөлімді «Әлемнің ең жақсылары: Жасөспірімдер» атты мини-сериалы, суретшісі – Эмануэла Лупачино.
Құқықтық мәселелер
2018 жылдың қыркүйегінде YouTube-тағы "Diversity & Comics" арнасының авторы Ричард Мейер Техас штатында Уэйдке қарсы азаматтық сотқа шағымданып, оның қорлау және заңсыз әрекеттер жасауына қатысты айып тақты. Мейер Уэйдті "Жалпысқыштар" атты графикалық романын жарияламау үшін "Антарктика Пресс" баспасын инауға көндіргенін мәлімдеді. Уэйд сот шығындарын өтеу үшін GoFundMe кампаниясын ұйымдастырып, "Антарктика Пресс" баспасының шешіміне қатысы болмағанын айтты, бұл мәлімдемені баспаның өзі куәландырды. Уэйдтің комикс өнеріндегі әріптестері Нил Гейман, Курт Бусиек, Дэн Слот және Яник Пакет оның кампаниясына қаржылай көмектесті, ал суретші Итан Ван Скивер Мейер үшін ұқсас кампания ұйымдастырды, ол қаржы жинау бойынша Уэйдтің кампаниясын озастырды. Уэйд істің қаралуын тоқтату туралы өтініш берді. 2020 жылдың желтоқсанында Мейер сотқа шағымын кері алып, құпия келісімге келді.
Жеке өмір
2019 жылдан бері Уэйд Калифорнияда тұрады.